Osmanlıda Yazı Dil ve Edebiyat Nedir

Osmanlılar Arap Alfabesini kullanmışlardır. Osmanlılar Arap Alfabesine, Türkçedeki seslerin söylenişlerinden esinlenerek birden fazla harf daha eklemişlerdir.

Osmanlılarda devletin resmi yazışma dili Türkçe, din ve ilim dili Arapça ve edebiyat dili de Farsça idi.

Türkçe, Arapça ve Farsçanın kaynaşması sonucu Osmanlıca denilen bir yazı dili ortaya çıkmıştır.

Edebi Akımlar ve Temsilcileri:

Divan Edebiyatı: Osmanlılarda saray ve medrese çevresinde Arap ve Fars edebiyatının etkisiyle gelişen edebiyat türüdür. Nesimi, Dehhani, Ahmedi, Şžeyhi, Ahmet Paşa Necati, Baki, Fuzuli, Zati, Düşsel, Yahya Bey ve Nef’i bu edebiyat türünün en mühim temsilcileridir.

Halk Edebiyatı: Halk edebiyatının temeli ozan ya da âşık ismini alan şairler tarafınca atılmıştır. Şžairler halkın his ve fikirlerini mütevazi bir Türkçe ile anlatmışlardır. Gevheri, Âşık Ömer, Karacaoğlan, Köroğlu, Kul Mehmet ve Kul Mustafa bu edebiyat türünün en mühim temsilcileridir.

Tekke (Tasavvuf) Edebiyatı: Tekkelerde yetişen ve daha çok dini değerlere ağırlık veren, fakat nazım şeklinde halk edebiyatına yaklaşan bir edebiyat türüdür. Yunus Emre, Mevlana, Hacı Bektaş Veli, Eflaki Dede, Hacı Bayram Veli, Kaygusuz Abdal, Akşemseddin, Dede Ömer Ruşeni İbrahim Gülşeni, Pir Sultan Abdal ve Sinan-ı Ümmi Tekke edebiyatının en mühim temsilcileridir.

Tanzimat Edebiyatı: Garbın etkisiyle gelişmiş bir edebiyat türüdür. Bu zamanda dilde sadeleşme ön plana çıkmıştır. Garptan alınan ilk tür tiyatro olmuştur. Şžinasi, Ziya Paşa, Namık Kemal, Ahmet Mithat, Şžemseddin Sami, Ali Suavi ve Ahmet Cevdet Paşa bu devrin mühim temsilcileridir.

Serveti Fünun Edebiyatı(Edebiyatı Cedide): Türk edebiyatının Avrupalılaşmasında yeni bir aşama olmuş, şiirde aruz ölçüsünü kullanıp bireysel mevzuları işlemişlerdir. Tevfik Fikret, Cenap Şžehabettin, Süleyman Nazif, Halit Ziya Uşaklıgil, Mehmet Rauf ve Hüseyin Cahid bu akımın en mühim temsilcileridir.

Fecri Ati Edebiyatı: Bu devrin mühim ozan ve yazarları; Ahmet Haşim, Yakup Kadri, Refik Halit, Fuat Köprülü ve Yahya Kemal’dir.

Ulusal Edebiyat: Edebiyat tarihimizde 1911-1923 tarihleri içinde kalan dönemdir. Ziya Gökalp, Mehmet Güvenli Yurdakul, Ömer Seyfettin, Halide Edip Adıvar, Reşat Nuri Güntekin ve Mehmet Akif Ersoy bu akımın en mühim temsilcileridir.

Yorumlar

Yorumlar