
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali'nin 72 sayfalık eseridir. İlk kez 1995'te yayımlanmıştır. Bu derlemede Hakikat Çağrısı'dan en çok paylaşılan satırlar sizi bekliyor.
Hakikat Çağrısı'dan En Beğenilen Alıntılar
Bilmiş ol ki seni bugün günahlardan uzaklaştırmayan ve ibadete yönlendirmeyen ilim, yarın da cehennem ateşinden korumayacaktır. Bugün ilminle amel etmez, geçmiş günleri telafi etmezsen yarın kıyamet gününde: "Bizi (dünyaya) geri gönder de salih ameller işleyelim" dersin; sana şöyle cevap verirler: "Ey akılsız! Zaten oradan geliyorsun!"
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Süfyan Sevri şöyle der:"Gecenin ilk kısmında, bir münâdî Arş'ın altından söyle seslenir: 'Abidler kalksın!' Bunlar kalkar ve Allah'ın dilediği kadar namaz kılarlar. Daha sonra gecenin ortasında bir münadi şöyle nida eder: 'Kânitler kalksın!' Bunlar kalkar ve sehere kadar namaz kılarlar. Seher vakti olduğunda bir münadi: "İstiğfar edecekler kalksın!' diye seslenir. Bunlar da kalkıp istiğfar ederler. Fecir doğduğunda bir münâdî: "Gâfiller kalksın" diye nida eder, bunlar da ölülerin kabirlerinden kalktığı gibi yataklarından kalkarlar."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bil ki nasihatın esası Risalet madeninden gelir, en güzel nasihat Resullah'tan bize gelendir.
📖 Sayfa 17 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Peygamber Efendimizin buyurduğu gibi: "Ateşin odunu yediği gibi haset de iyilikleri yer bitirir."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Senin cemâlinden başkası için gözleri uykusuz bırakmak ne kayıp,
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Seni kaybetmek korkusundan başka maksatla ağlamak ne kadar bâtıl!
Cüveynî'nin talebesiyken kaleme aldığı el-Menhûl adlı fıkıh usûlü kitabını gören hocası eseri o kadar beğenir ki, takdirini "Beni sağken mezara gömdün, ölmemi bekleyemez miydin!" diyerek gösterir.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Hz. Ali şöyle der: "Her kim çabalamadan ulaşacağını zannederse o boş bir umut sahibidir. Her kim de çabalamakla ulaşacağını sanırsa o da kendini müstağni gören biridir."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Allah sizin dış görünüşünüze ve yaptıklarınıza bakmaz. Ancak O kalplerinize ve niyetlerinize bakar..
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Ey oğul! "Gece namaz kıl" emir; "Seher vakitlerinde istiğfar eder onlar"" şükür; "Seherlerde istiğfar edenler" zikirdir.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Uzun mesafelere ulaşmak, yakın mesafeleri aşmakla mümkündür.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Cehaletin hükmü (gereği, sonucu) yokluğun hükmüyle bir olunca ilmin hükmü de varlığın hükmü olur. Varlık yokluktan daha hayırlıdır. Hidayet, hakikat, nur hep varlık ipinde dizilidir. Varlık yokluktan üstün olunca ilimde cehaletten daha şerefli olmuş olur. Nitekim cehalet körlük ve karanlığa benzer, ilmin misali ise görüş ve nurdur.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Dil ilmi, bütün ilimlere götüren bir merdivendir; dili bilmeyene ilimleri tahsil etme yolu kapalıdır.
📖 Sayfa 52 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bir sözü söyleyeceğin zaman düşün! Eğer o sözü söylemediğin zaman mesul olacaksan söyle. Yoksa sus.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Hasan Basri der ki:"Hakikatin alâmeti, amel düşüncesini terk etmektir, yoksa ameli terk etmek değil."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Ey oğul! Amelsiz ilim bir mecnunluk, ilimsiz amel ise hiçbir şeydir.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali

Ey oğul! Dilediğin gibi yaşa, ne de olsa bir ölüsün…
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
“Allah Teâlâ'nın kuldan yüz çevirmesinin alâmeti,
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
onun kendisine yaramayan şeylerle meşgul olmasıdır."
Bilmiş ol ki seni bugün günahlardan uzaklaştırmayan ve ibadet yönlendirmeyen ilim, yarın da cehennem ateşinden korumayacaktır. İmam Gazali ks
📖 Sayfa 22 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Kulluk şu üç şeydir.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
1. Şeriatın emirlerini korumak,
2. Kaza, kader ve Allah (c.c.)'ın kısmetine rıza göstermek,
3. Allah'ın rızasını ararken kendi nefsinin rızasını terk etmek
Ölü tabuta konulduğu andan kabrin kenarına getirildiği zamana kadar Allah Teâlâ azametiyle ona kırk soru sorar. Önce şöyle buyurur: 'Kulum! Senelerce halkın nazarındaki görüntünü güzelleştirmeye çalıştın da bir lahzacık benim nazarımdaki durumunu düzeltmeye çalışmadın!'
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Ey oğul! İlmin özü, taat ve ibadetin ne olduğunu bilmektir.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bilmiş ol ki taat ve ibadet, Şâri Teâlâ'ya, O'nun emir ve yasakları hususunda söz ve eylem olarak uymaktır. Yani her söylediğin, yaptığın, terk ettiğin şeriata uymak şeklinde olmalıdır.
İmam Gazzali, İslâmi ilimler ve İslâm düşüncesi tarihinde bir dönüm noktası teşkil eder. Kendisinden sonra ilimlerin ve düşüncenin seyri büyük ölçüde değişmiş, birçok ilim mensubu hakkında yapılan "mütekaddim-müteahhir" ayrımının merkezinde Gazzáli yer almıştır.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Allah Teâlâ bir kuluna hayır dilediği zaman, dış gözünden saklı olan şeyleri görmesi için kalb gözlerini açar.
📖 Sayfa 48 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Âlim tohum ekene,talebe toprağa benzer.
📖 Sayfa 55 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
İnsan kendisinde bulunan ve yalnız ona mahsus fazladan bir mânâ sebebiyle mükellef ve muhataptır. Bu mânâ ise nefs-i nâtıka ve ruh-ı mutmainne'dir. Bu ruh ne cisim, ne arazdır; o Allah Teala'nın buyurduğu gibi O'nun emirlerinden biridir.
📖 Sayfa 46 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
"De ki: Ruh Rabbimin emirlerindendir."
Kur'ân ilmi usûl ve furû ilimlerini, şer'î ve aklî ilimleri bilmeyi gerektirir.
📖 Sayfa 51 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
"Allah sizin dış görünüşünüze ve yaptıklarınıza bakmaz. Ancak O kalplerinize ve niyetlerinize bakar."
📖 Sayfa 37 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
(Müslim, Birr, 33; İbn Mâce, Zühd, 9; )
Dilediğin gibi yaşa, ne de olsa bir ölüsün. İstediğini sev, ondan ayrılacaksın. Ne istersen onu yap, karşılığını göreceksin.
📖 Sayfa 21 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
İlimler iki kısımdır: Birisi şer'i, diğeri aklîdir. Şer'i ilimlerin çoğu, onu bilenlerce aklî, aklî ilimlerin ekserisi de bunları iyice kavrayanlar nazarında şer'îdir: "Allah'ın kendisi için bir nûr ihsan etmedikleri için hiç nûr yoktur."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Ey Oğul!
📖 Sayfa 18 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Öğüt kolaydır, müşkül onu kabul etmekte. Heva ve hevesine uyma yolunda gidenler için nasihat acıdır.

Bir adam, şayet ömründen kısa bir parçayı yaratılış amacından başka bir yere sarf edecek olursa, bu hareket, uzun uzun kederlenmeye , hasret çekmeye sezadır.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bilmiş ol ki seni bugün günahlardan uzaklaştırmayan ve ibadete yönlendirmeyen ilim, yarın da cehennem ateşinden korumayacaktır.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bil ki başıboş bırakılmış dil ile gaflet ve şehvetle doldurulmuş kalp, azgınlık ve nasipsizlik alametidir.
📖 Sayfa 24 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bana kulluk hakkında sordun; kulluk şu üç şeydir:
📖 Sayfa 30 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
1. Şeriatın emirlerini korumak
2. Kaza kader ve Allah'ın kısmetine rıza göstermek
3. Allah'ın rızasını ararken kendi nefsinin rızasını terk etmek
Allahım bizimle ol, bize karşı olma!
📖 Sayfa 38 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
“Allah’ım! Yarasız ilimden Sana sığınırım.”
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bir senelik ihtiyaca yeten miktardan fazla dünyalık biriktirmemelisin
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
"Her düşmanlığın giderilme umudu var
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Hasedden kaynaklanan düşmanlık hariç"
Hz. Ali şöyle der: "Her kim çabalamadan ulaşacağını sanırsa o boş bir ümit sahibidir. Her kim de çabalamakla ulaşacağını sanırsa o da kendini müstağni gören biridir.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Rivayet edildiğine göre Cüneyd vefatından sonra rüyada görülmüş, ona denilmiş ki: "Oralardan ne haber var ey Ebul Kasım?" Şöyle cevap vermiş:" "O ibareler söndü, işaretler yok oldu; bize yarayan yalnız gecenin ortasında kıldığımız iki rekat namaz oldu."
📖 Sayfa 18 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Cisim, ilmin içinde yer aldığı mahâl yani ilmin yeri değildir. Çünkü cisimler sınırlıdır, çok sayıda ilmi içinde alamaz, yalnızca yazı ve işaretleri kendine barındırabilir.
📖 Sayfa 44 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Nefs ise, hiçbirinin bulunuşu diğerini engellemeksizin ve birbirini silmeksizin bütün ilimleri kendinde toplamaya elverişlidir.
“Üç ses vardır ki Allah onları sever:
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Horoz sesi, Kur’an okuyanların sesi, seher vakitlerinde istiğfar edenlerin sesi.”
Nitekim cehalet körlük ve karanlığa benzer, ilmin misali ise görüş ve nûrdur.
📖 Sayfa 43 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Resulullah (s.a.v) buyurmuştur ki: "Kıyamet gününde insanların en ağır azap göreni, alim olup Allah'ın, ilmini kendisi için faydalı kılmadığı kimsedir."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Ah etti bir güvercin gecenin ortasında
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
İnledi dalın üstünde, ne ki uykudaydım ben
Yalancıyım, Allah'ın evine andolsun ki âşık değilim ben
Böyle olsaydı güvercinler geçemezdi beni ağlamakta.
Zannetmedeyim ki sevdalıyım Rabbime
Halbuki bende gözyaşı yok, ağlamaktayken hayvanlar.

Zûnnun el- Mısrî'nin bir öğrencisine dediği gibi:"Ruhu feda edebiliyorsan gel, yok yapamıyorsan sûfilerin taşkın sözleriyle uğraşma!"
📖 Sayfa 31 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Allahım! Sonumuzu saadetle tamamla, emellerimizi fazlasıyla gerçekleştir, sabahımızı ve akşamımızı afiyetle bitiştir, gidiş ve dönüşümüzü rahmetine yönelik kıl, günahlarımızın üstüne affını yağdır, ayıplarımızı ıslah ederek bize lutfet!
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Yüz sene ilim okusan, bin kitap yazsan, bunları uygulamadıkça Allah Teâlâ'nın rahmetine layık olamazsın
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Allah Teala'nın kuldan yüz çevirmesinin alameti, onun kendisine yaramayan şeylerle meşgul olmasıdır…
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bilmiş ol ki seni bugün günahlardan uzaklaştırmayan ve ibadete yönlendirmeyen ilim, yarın da cehennem ateşinden korumayacaktır. Bugün ilminle amel etmez, geçmiş günleri telafi etmezsen yarın kıyamet gününde: "Bizi (dünyaya) geri gönder de salih ameller işleyelim" dersin; sana şöyle cevap ve rirler: "Ey akılsız! Zaten oradan geliyorsun!"
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Allah'ım bizimle ol, bize karşı olma!
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Bugün ilminle amel etmez, geçmiş günleri telafi etmezsen yarın kıyamet gününde: “Bizi (dünyaya) geri gönder de salih ameller işleyelim” dersin; sana şöyle cevap verirler : “Ey akılsız! Zaten oradan geliyorsun!”
📖 Sayfa 22 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Ey Oğul!
📖 Sayfa 21 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Dilediğin gibi yaşa, ne de olsa bir ölüsün. İstediğini sev, ondan ayrılacaksın. Ne istersen onu yap, karşılığını göreceksin.
Resulullah (s.a.v.) buyurdu ki: "Hesaba çekilmeden önce kendinizi hesaba çekiniz. Ölçülmeden önce amellerinizi siz ölçünüz."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Kırk yaşını geçip de işlediği hayırlar şerlerine baskın olmayan kişi cehennem için hazırlanmalıdır.
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Çünkü: "Allah'ın rahmeti, muhsinlere yakındır."
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Böyle ancak yaşanarak ve tadılarak bilinebilen şeyleri sözle anlatmak mümkün değildir; nitekim tatlının tatlılığı ve acının acılığı tadılmadan anlaşılmaz
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
“Sizin yanınızdaki yok olur; Allah’ın yanındaki ise bakîdir.”
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Konuşurken söz ve hareketlerinde, okuduğun beyit ve tekellüften, tumturaklı hallerden, yapmacıktan uzak dur
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
"Böylece anladık ki ilimler yok olmaz, yalnızca unutulur."
📖 Sayfa 63 · Hakikat Çağrısı, İmam Gazali
Sıkça Sorulan Sorular
Hakikat Çağrısı kimin eseridir?
Hakikat Çağrısı, İmam Gazali tarafından yazılmıştır ve ilk kez 1995'te yayımlanmıştır. Türkçeye A. Cüneyd Köksal çevirmiştir.
Hakikat Çağrısı kaç sayfadır?
Hakikat Çağrısı, 72 sayfadır (Ketebe Yayınları baskısı).
Hakikat Çağrısı'nın en ünlü sözü nedir?
“Bilmiş ol ki seni bugün günahlardan uzaklaştırmayan ve ibadete yönlendirmeyen ilim, yarın da cehennem ateşinden korumayacaktır. Bugün ilminle amel etmez, geçmiş günleri telafi etmezsen yarın kıyamet gününde: "Bizi (dünyaya) geri gönder de salih ameller işleyelim" dersin; sana şöyle cevap verirler: "Ey akılsız! Zaten oradan geliyorsun!"”