V. S. Ramachandran'ın Öykücü Beyin adlı kitabı, The Tell-Tale Brain: A Neuroscientist's Quest for What Makes Us Human özgün adıyla 2010'da yayımlanmış, 430 sayfalık bir Sağlık-Tıp eseridir. Eserden akılda kalan bölümleri, beğeni sırasına göre aşağıya derledik.
Öykücü Beyin'den En Beğenilen Alıntılar
...bir zamanlar Francis Crick'in söylediği gibi, "Tanrı bir hackerdır, mühendis değil."
📖 Sayfa 226 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Beynin geçirdiği evrimi anlamadan, nasıl çalıştığını anlamak mümkün değildir. Muhteşem bir biyolog olan Theodosius Dobzhansky'nin söylediği gibi, "Evrimin ışığı olmadan biyolojideki hiçbir şeyin anlamı yoktur."
📖 Sayfa 19 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Olabilecek en geniş kelime dağarcığına sahip, en alt düzeydeki vahşilerin çeşit çeşit, farklı heceyi seslendirme ve bunlara neredeyse sonsuz sayıda kip ve çekim eki getirme kapasiteleri, hiç de üstün [Avrupalı] ırklardan aşağı kalır değildir.
📖 Sayfa 168 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
...bir başkasının hareketleriyle ilgili yargıya varmak istiyorsanız, önce kendi beyninizde ilgili harekete dair bir sanal gerçeklik simülasyonu yaratmanız gerekir. Ayna nöronları olmadan da bunu gerçekleştirmeniz mümkün değildir.
📖 Sayfa 173 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
...beyin her tür noksanlıktan nefret eder ve bunlardan kurtulmak için bazen en saçma, en akıl almaz yanılgılara sığınır.
📖 Sayfa 107 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
İnsan beyni bütünsel olarak yalnızca evrimsel bir eşsizlik göstermekle kalmaz, her bir farklı kültürdeki "beyin" ("yetişme koşulları" nedeniyle) -diğer tüm hayvanlarınkinden çok daha- benzersizdir.
📖 Sayfa 186 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
İnsan amigdalası temel duygulardan oluşan bu "dört F" kokteyline hoş tatlar ekleyen frontal loblarla da bağlantılıdır, bu yüzden sadece öfke, hırs ve korku değil; kibir, gurur, ihtiyat, hayranlık, cömertlik gibi başka duygular da edinirsiniz.
📖 Sayfa 102 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
"Sizin kırmızınızın, benim mavim olmadığını nereden bileceğim?"
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Ayrıca her bir temporal lobun altında yeni bellek izleri saklayan birer hipokampus ("denizatı") gizlenmiştir. Tüm bunlara ek olarak sol temporal lobun üst kısmındaki bir parça korteks Wernicke alanı olarak bilinir. İnsan beyninde bu parça şempanzelerinkine kıyasla yedi kat daha şişkindir ve gönül rahatlığıyla türümüze özgü olduğunu ilan edebileceğimiz az sayıdaki birkaç beyin bölgemizden biridir. Anlamı ve dilin semantik yönlerini kavramakla görevlidir, ki bu görevler insanoğluyla kuyruksuz maymunları ayıran temel farklılıklardır.
📖 Sayfa 48 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Becerikli bir kelime sarrafının beynindeki bağların yoğunluğu, daha büyük anaforlar ve böylelikle daha geniş bölgelerin çakışmasından doğan eğretileme kullanımına yönelik daha yüksek bir eğilim oluşması anlamına gelir. Bu da genellikle sinestezinin daha ziyade yaratıcı kişilerde karşımıza çıkıyor oluşuna açıklık getirir. Bu fikirler bizi dönüp dolaşıp aynı yere getiriyor. "Sinestezi sanatçılarda daha yaygındır çünkü çok eğretileme yaparlar" demektense, "Sanatçılar eğretileme kullanımında daha yeteneklidir çünkü sinesteziktirler" demeliyiz.
📖 Sayfa 150 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
..." Tecrübenin nöronları bir araya getiren sinapsları güçlendirerek veya zayıflatarak beyni yeniden yapılandırdığı ortada. Bu yeniden yapılandırma süreci öğrenme olarak bilinir."
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Her insanın umut etmesine ve neler yapabileceğine inanmasına müsaade edin.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Bazı hayvanlar bizden çok daha yüksek bir görsel duyarlılığa sahiptir. Kimi zaman örneğin bir kartalın 15 metre yükseklikten ufacık gazete yazılarını okuyabileceği gibi gereksiz bilgiler kulağınıza gelir.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
''Sahip olduğunuz tek şey çekiçse, her şey çivi gibi görünmeye başlar. ''
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Dünyaya dair algımız normalde öyle basit görünür ki bu yetinin her daim cepte olduğunu sanırız.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
V4 alanı, London College Üniversitesinde nöroestetik profesörü ve primatların görme sisteminin düzeni hakkında dünya çapında bir otorite olan Semir Zeki tarafından keşfedilmişti.
📖 Sayfa 134 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Beyin her türlü noksanlıktan nefret eder ve bunlardan kurtulmak için bazen en saçma, en akıl almaz yanılgılara sığınır.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Hintli ve Budist mutasavvıflar kişinin kendisiyle öteki arasında temel bir fark olmadığını ve gerçek aydınlanmanın bu engeli ortadan kaldıran merhametten geleceğini savunurlar. Bunun sadece iyi niyetli bir saçmalık olduğunu düşünürdüm fakat işte burada, kendiyle öteki arasındaki farktan habersiz bir nörondan bahsediyoruz. Acaba beyinlerimiz empati ve merhamet açısından eşsiz bir biçimde bağlantılı durumda mı?
📖 Sayfa 33 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
''Kızdırmakla mükellef olduğumuz insanlar vardır.''
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Algı, duyusal verilere duyulan pasif bir tepki olmaktan ziyade, dünya hakkındaki fikrimizin etkin bir şekilde biçimlenmesidir.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Neandertallerin neslinin tükendiği dönem sadece fosillerine değil, gerçek kemiklerine ve bunlarla birlikte bazı DNA örneklerine de ulaşmamızı sağlayacak yakınlıkta. Genetik araştırmalar devam ettiği müddetçe bizi ayıran ince çizgiye dair daha fazla şey öğrenecek olduğumuz kesin.
📖 Sayfa 36 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Bir de elbette hobbitler vardı.
" Gerçek, kurmacadan daha tuhaftır. "
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
genellikle hayal olguyu doğurur
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Evrenin 'Tanrı'nın müziğiyle' ahenk içinde titreyen saz tellerinden oluştuğu kimin aklına gelirdi ki?
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
doktorun cahilliği insanların sağlığını tehdit eden bir unsur haline gelebiliyor
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Bir kol ampüte edildiği zaman ne olduğunu düşünün. Artık bir kol yok ama kolun haritası hâlâ beyinde mevcut. Bu haritanın görevi yani varoluş nedeni kolu temsil etmektir. Kol yok olmuş olabilir ama yapacak daha iyi bir şeyi olmayan beyin haritası görevinin başındadır. Anbean, günbegün kolu temsil etmeyi sürdürür. Haritanın bu direnci, et ve kandan oluşan uzvun bedenden ayrılmasından uzun zaman sonra bile hissedilen varlığının nedenini, yani hayalet uzuv fenomeninin temelini açıklar.
📖 Sayfa 57 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
"...Hiçbir şey yoktur ki hiçlikten meydana gelmiş olsun."
📖 Sayfa 40 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
“Bilim bize sadece çirkin yaratıklar olduğumuzu söyler ama kendimizi hiç de böyle hissetmeyiz. Yaratıkların bedenine hapsolmuş melekler gibi hisseder ve ömür boyu kendimizi aşmaya açlık duyarız.”
📖 Sayfa 384 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Evrimsel psikolojide, 4 temel dürtü olarak tanımlanan beslenmek [feedings], kavga etmek (fighting), kaçmak [fleeing] ve üremek (fornicating) dürtülerinin her birinin İngilizcedeki baş harfi 'F' olduğu için, bu dürtüler '4F olarak bilinir.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
İnsanın evrimi sırasında parietal loblar oldukça genişlemiştir fakat hiçbir parçası inferior parietal lobcuklar kadar büyümemiştir. Bu büyüme öyle muazzamdı ki geçmişimizde bir noktada büyük bir parçası iki yeni işlem bölgesine bölünerek angular girus ve supramarjinal girus isimlerini aldı. Bu insana özgü alanlar kimi mükemmel yeteneklere de ev sahipliği yapar.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Sol inferior parietal lobunuz sürekli herhangi bir bağlam da mümkün olan bir eylem için birden fazla seçenek sunan canlı imgeler kurgular ve frontal korteksiniz bunlardan biri hariç, diğer hepsini engeller. Dolayısıyla özgür irade yerine, "tutsak irade" terimini kullanmak daha mantıklı olabilir.
📖 Sayfa 174 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
... Düşünen insan, geleneksel önyargıların kör edici etkilerinden bir kez kurtulduğu zaman, insanoğlunun içinden çıktığı o mütevazı ambarda kapasitelerinin ihtişamına dair en iyi kanıtı bulacak ve geçmişten gelen uzun gelişiminde daha saygın bir gelecek elde etmenin makul bir inanç temeline vakıf olacak.
📖 Sayfa 210 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
THOMAS HENRY HUXLEY
Filozof Daniel Dennett'ın bir keresinde ifade ettiği gibi, kendilik karmaşık bir nesnenin "çekim merkezine" ve onun tek bir hayali noktada kesişen pek çok vektörüne kavramsal olarak daha yakındır.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Tüm hayatım, varoluşun sıradanlıklarından kaçmak için büyük bir çabayla geçiyor. Bu küçük problemler bana bu konuda yardımcı oluyor.
📖 Sayfa 113 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
SHERLOCK HOLMES
Dahi bir tasanmcı tarafından beynin içine sonradan eklenmiş izlenimi
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
veren herhangi bir bölge veya yapı yoktur; anatomik düzeyde beynimizin her bir parçası büyük kuyruksuz maymunlannkilerle doğrudan benzerlikler taşımaktadır.
Beyin aslında
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
duyu organları da dahil sadece bedenin geri kalanıyla sinir
yolları aracılığıyla irtibatta olan bir organdır. Dolayısıyla beyin
sadece bedende meydana gelen
fiziksel değişiklikleri ölçebilir. Onun dış dünya hakkındaki bilgisi, dış dünyadaki olayların
duyu organlarını fiziksel olarak etkilemesi sonucunda kendinde
meydana gelen değişikliklerden yola çıkarak temsili bir
dünya kurması esasına dayanır.
“Akıl hastalıkları sizi sürekli şaşkına çeviriyor olmalı. Eğer akıl hastası olsaydım beni en fazla korkutacak olan şey, sorgusuz sualsiz, her daim yanılıyor olduğumu kabul eden ortak bir tavır geliştirmeniz olurdu.”
📖 Sayfa 189 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
İnsanlarda doruğa ulaşan primat evriminin sol IPL'sinde ivmelenmiş bir gelişme söz konusuydu. Buna ek olarak insanlardaki (gerçekten sadece insanlardaki) lobcuğun ön kısmı, supramarjinal girus ve angular girus adını alan iki kıvrıma ayrılır.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Bundan yola çıkarak da IPL ve ikiye bölünmesinin yalnızca insanlara özgü kimi işlevlerin ortaya çıkmasında merkezi bir rol
oynamış olması gerektiğini iddia etmek için derin bir öngörü
sahibi olmak gerekmez. Bu işlevler arasında bana göre soyutlamanın üst düzey türleri de bulunmaktadır.
Bu nedenlerden dolayı, prefrontal korteks oldukça uzun zamandır "insanlığın merkezi" olarak kabul görmektedir.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Hiçbir zaman bariz olanı çantada keklik sayma. Vakti zamanında, dört kiloluk bir kayanın iki kiloluk bir kayaya kıyasla daha yere iki kat daha hızlı düşeceği öyle belirlenmiş ki kimse bunu denemeye bile tenezzül etmemiş. Ta ki Galileo Galilei ortaya çıkıp on dakika içerisinde oldukça basit bir deney sergileyerek sezgileriyle aykırı bir sonuç elde edene ve tarihin yönünü değiştirene kadar
📖 Sayfa 24 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Sanat, gerçeği tanımamızı sağlayan bir yalandır.
📖 Sayfa 257 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Pablo Picasso
Akıl hastalıkları sizi sürekli şaşkına çeviriyor olmalı. Eğer akıl hastası olsaydım beni en fazla korkutacak olan şey, sorgusuz sualsiz, her daim yanılıyor olduğumu kabul eden ortak bir tavır geliştirmeniz olurdu.
📖 Sayfa 189 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
LUDWIG WITTGENSTEIN
Sanat gerçeği tanımamızı sağlayan bir yalandır.
📖 Sayfa 257 · Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
İnsan beyni bilinci nasıl meydana getirdi? Kosmosun geri kalanı her tür insani endişeye rağmen yuvarlanıp giderken, evrenin ufacık bir köşesini aydınlatan içimdeki bu " ben" nedir veya kimdir?
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Oldukça dar bir görüş açısı vardı. Deyim yerindeyse ağaca bakarken ormanı göremiyordu.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Sinestezikler olağan dünyayı, gerçekle hayal arasında, sahipsiz topraklarda yaşamlarını sürdürüyormuşçasına olağanüstü algılarlar. sonsuz sayıda kombinasyonlarla renkleri tadar, sesleri görür, şekilleri işitir ya da duygulara dokunurlar.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
"Sanat, gerçeği tanımamızı sağlayan bir yalandır."
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Pablo Pıcasso
"Bize en yakın tür kuzenimiz şempanze değil orangutandır."
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Beynin geçirdiği evrimi anlamadan, nasıl çalıştığını anlamak mümkün değildir.
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran
Sıkça Sorulan Sorular
Öykücü Beyin kimin eseridir?
Öykücü Beyin, V. S. Ramachandran tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2010'da yayımlanmıştır. Türkçeye Ayşe Cankız Çevik çevirmiştir.
Öykücü Beyin kaç sayfadır?
Öykücü Beyin, 430 sayfadır (Alfa Yayıncılık baskısı).
Öykücü Beyin'in en ünlü sözü nedir?
“...bir zamanlar Francis Crick'in söylediği gibi, "Tanrı bir hackerdır, mühendis değil."”