RET , -ddl a. (ar. redd). 1. Sunulan, tavsiye edilen, istenen, sağlanan vb. bir şeyi uygun bulmama, kabul etmeme, geri çevirme: Yöne...
RET, -ddl a. (ar. redd).
1. Sunulan, tavsiye edilen, istenen, sağlanan vb. bir şeyi uygun bulmama, kabul etmeme, geri çevirme: Yönetim kumlu kredi tekliflerinin reddine karar verdi. Bir kimsenin isteklerine ret cevabı vermek.
2. Aile bireylerinden biriyle hukuksal ilişkilerini kesme, onu aileden saymama: Evlatlıktan ret.
3. Yalanlama, çürütme.
*Esk. Redd û kabul, yapma ya da yapmama. || Redd i cevab. yanıtlama, cevap verme. || Redd i fıtk, kasık çıkığını yerine oturtma. || Redd i kelam, söze karşılık verme | Redd-i merhaba, verilen selama karşılıkta bulunma, selamı geri verme.
*Bine. Konkurhipik yarışlarında atın bir engelin önüne ulaştığında durup engeli atlamaması ya da engelin yanından geçmesi.
*Ed. Redd-i matla, gazelde ilk beytin (matla) son beyitte (makta) de yinelenen dizesi. || Redd-i mısra, gazelde ilk beyit (matla) dışındaki beyitlerden birinin son beyitte (makta) yinelenen dizesi. || Redd ül-acûz ale's-sadr, aynı sözcüğün, cinaslı sözcüklerin, aynı kökten türemiş sözcüklerin vb., bir beytin başlangıcında (sadr) ve sonunda (acüz) ya da dizelerin ortasında (haşv) yinelenmesiyle meydana gelen be di sanatı: "Gerçi canandan dil-i şeyda için kâm isterim / Sorsa canan bilmezem kâm -ı dili şeyda nedir" (Sevgiliden deli gönlümü isteğine kavuşturmasını isterim fakat sevgili sorsa gönlümün neyi istediğini bilemem) [Fuzuli], Burada iki dizede "şeyda" sözcüğü yinelenmiştir
*Huk. Hâkimin reddi, tarafsızlığından şüphe duyulan hâkimin davaya bakmamasını isteme (Bk. ansikl böl )|| Bilirkişi nin reddi, yansız olmadığı kabul edilen bilirkişinin davacı ya da davalı tarafınca istenmemesi. (Bilirkişiyi ret sebepleri, hâkimi ret sebeplerinin aynıdır. Ret isteminin, bilirkişi seçiminin öğrenilmesinden başlayarak üç gün içinde yapılması gerekir.) || Mirasın reddi, mirasçının mirası kabul etmediğini barış yargıcına bildirmesi. (MİRAS.) | Nesebin reddi - nesep || Şahit ifadesinin reddi, davacı ya da davalının, tanığın ifadesini kabul etmemesi. || Veminin reddi - YEMİN
*İsi. huk. Ashab-ı red, kendilerinden başka asabeden mirasçı bulunmadığı süre, hem kendi paylarını hem de reddiye ile geriye kalan payları alan mirasçılar.
*ANSİKL. Huk. Hâkimin reddi, davanın yansız şekilde görülmesini sağlamak için kabul edilmiş bir yöntemdir.
Yasada öngörülen ret sebepleri şunlardır:
1. hâkimin davaya bakmasının yasak olduğu durumların bulunması;
2. hâkimin davada taraflardan birine nasihat vermiş ya da yol göstermiş olması;
3 davada iki taraftan biri ya da üçüncü şahıs önünde yasal bir gereklilik olmadığı halde görüşünü bildirmiş olması;
4. davanın dördüncü dereceye kadar (bu aşama dahil) yöre hısımlarına ilişkin bulunması;
5. dava esnasında iki taraftan biriyle davası ya da aralarında bir düşmanlık bulunması;
6. davada şahit, bilirkişi, yargıcı ya da egemen sıfatıyla dinlenmiş olması;
7. çoğu zaman hâkimin tarafsızlığından şüphe uyandıracak mühim sebeplerin bulunması.
Hukuk davalarında hâkimin reddi istemi en geç ilk oturumda, ret sebebi dava esnasında öğrenilmişse, en geç sonraki ilk oturumda bildirilir. Ceza davalarında hâkimin reddi, iddianame ya da kişisel dava dilekçesi okunmadan ilkin istenir. C. savcısı, sanık ve davacı, hâkimi ret isteminde bulunabilirler. Sonradan ortaya çıkan nedenlerden dolayı duruşma bitinceye kadar hâkimin reddi istenebilir. Hâkimin reddine ilişkin dilekçe hâkimin bağlı olduğu mahkemeye verilir.
Şu durumlarda ret istemi geri çevrilir:
1. istem zamanında yapılmamışsa;
2 ret sebepleri gösterilmemiş ya da kanıt ortaya konmamışsa;
3. ret isteminin davayı uzatmak amacıyla yapıldığı açıkça anlaşıltyorsa.
Reddi istenen egemen, ret mevzusunda karar verilinceye kadar o davaya bakamaz
1. Sunulan, tavsiye edilen, istenen, sağlanan vb. bir şeyi uygun bulmama, kabul etmeme, geri çevirme: Yönetim kumlu kredi tekliflerinin reddine karar verdi. Bir kimsenin isteklerine ret cevabı vermek.
2. Aile bireylerinden biriyle hukuksal ilişkilerini kesme, onu aileden saymama: Evlatlıktan ret.
3. Yalanlama, çürütme.
*Esk. Redd û kabul, yapma ya da yapmama. || Redd i cevab. yanıtlama, cevap verme. || Redd i fıtk, kasık çıkığını yerine oturtma. || Redd i kelam, söze karşılık verme | Redd-i merhaba, verilen selama karşılıkta bulunma, selamı geri verme.
*Bine. Konkurhipik yarışlarında atın bir engelin önüne ulaştığında durup engeli atlamaması ya da engelin yanından geçmesi.
*Ed. Redd-i matla, gazelde ilk beytin (matla) son beyitte (makta) de yinelenen dizesi. || Redd-i mısra, gazelde ilk beyit (matla) dışındaki beyitlerden birinin son beyitte (makta) yinelenen dizesi. || Redd ül-acûz ale's-sadr, aynı sözcüğün, cinaslı sözcüklerin, aynı kökten türemiş sözcüklerin vb., bir beytin başlangıcında (sadr) ve sonunda (acüz) ya da dizelerin ortasında (haşv) yinelenmesiyle meydana gelen be di sanatı: "Gerçi canandan dil-i şeyda için kâm isterim / Sorsa canan bilmezem kâm -ı dili şeyda nedir" (Sevgiliden deli gönlümü isteğine kavuşturmasını isterim fakat sevgili sorsa gönlümün neyi istediğini bilemem) [Fuzuli], Burada iki dizede "şeyda" sözcüğü yinelenmiştir
*Huk. Hâkimin reddi, tarafsızlığından şüphe duyulan hâkimin davaya bakmamasını isteme (Bk. ansikl böl )|| Bilirkişi nin reddi, yansız olmadığı kabul edilen bilirkişinin davacı ya da davalı tarafınca istenmemesi. (Bilirkişiyi ret sebepleri, hâkimi ret sebeplerinin aynıdır. Ret isteminin, bilirkişi seçiminin öğrenilmesinden başlayarak üç gün içinde yapılması gerekir.) || Mirasın reddi, mirasçının mirası kabul etmediğini barış yargıcına bildirmesi. (MİRAS.) | Nesebin reddi - nesep || Şahit ifadesinin reddi, davacı ya da davalının, tanığın ifadesini kabul etmemesi. || Veminin reddi - YEMİN
*İsi. huk. Ashab-ı red, kendilerinden başka asabeden mirasçı bulunmadığı süre, hem kendi paylarını hem de reddiye ile geriye kalan payları alan mirasçılar.
*ANSİKL. Huk. Hâkimin reddi, davanın yansız şekilde görülmesini sağlamak için kabul edilmiş bir yöntemdir.
Yasada öngörülen ret sebepleri şunlardır:
1. hâkimin davaya bakmasının yasak olduğu durumların bulunması;
2. hâkimin davada taraflardan birine nasihat vermiş ya da yol göstermiş olması;
3 davada iki taraftan biri ya da üçüncü şahıs önünde yasal bir gereklilik olmadığı halde görüşünü bildirmiş olması;
4. davanın dördüncü dereceye kadar (bu aşama dahil) yöre hısımlarına ilişkin bulunması;
5. dava esnasında iki taraftan biriyle davası ya da aralarında bir düşmanlık bulunması;
6. davada şahit, bilirkişi, yargıcı ya da egemen sıfatıyla dinlenmiş olması;
7. çoğu zaman hâkimin tarafsızlığından şüphe uyandıracak mühim sebeplerin bulunması.
Hukuk davalarında hâkimin reddi istemi en geç ilk oturumda, ret sebebi dava esnasında öğrenilmişse, en geç sonraki ilk oturumda bildirilir. Ceza davalarında hâkimin reddi, iddianame ya da kişisel dava dilekçesi okunmadan ilkin istenir. C. savcısı, sanık ve davacı, hâkimi ret isteminde bulunabilirler. Sonradan ortaya çıkan nedenlerden dolayı duruşma bitinceye kadar hâkimin reddi istenebilir. Hâkimin reddine ilişkin dilekçe hâkimin bağlı olduğu mahkemeye verilir.
Şu durumlarda ret istemi geri çevrilir:
1. istem zamanında yapılmamışsa;
2 ret sebepleri gösterilmemiş ya da kanıt ortaya konmamışsa;
3. ret isteminin davayı uzatmak amacıyla yapıldığı açıkça anlaşıltyorsa.
Reddi istenen egemen, ret mevzusunda karar verilinceye kadar o davaya bakamaz
Kaynak: Büyük Larousse
Vicdanî Ret Hakkı
YORUMLAR