
Muhyiddin İbn Arabi'nin kaleme aldığı Hikmette Son Nokta, hikmetli sözleriyle okurların sıkça başvurduğu bir eserdir. İlk kez 2008'de yayımlanmıştır. Hikmette Son Nokta için okurların en çok beğendiği sözler bu sayfada bir araya getirildi.
Hikmette Son Nokta'dan En Beğenilen Alıntılar
Hikmet,eşyanın en kamil, en noksansız, en güzel ve en genel şekilde var oluşunun sebebidir. Daha doğrusu varlığın kendisinin sebebidir. Çünkü varlık ve varlığın dayandığı mahiyet ve düzen bilinmeden varlığın icadı ve üretimi söz konusu olamazdı. Varlık, salt hayırdır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Bilmediğini bilmeyen iki cehalet sahibidir. Bilmediğini bilen ise bir cehalet sahibidir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Tıpkı şeytan gibi "Çünkü şeytan insana "inkar et" der. İnsan inkar edince de; Ben senden uzağım, çünkü ben Alemlerin Rabbi olan Allah'tan korkarım, der." (Haşr 16)
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Bu dünyada kör olan kimse ahirette de kördür; üstelik iyice yolunu şaşırmıştır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
İsra 72
"Hiç yeryüzünde dolaşmadılar mı? Zira dolaşsalardı elbette düşünecek kalpleri olurdu." (Hac 46) Bu da gösteriyor ki emredilen dolaşma, kalbin nurunun artmasını sağlayan fikri dolaşmadır, sadece yorgunluk zulmetine yol açan bedensel seyahat değil.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Her düşmanlık bir gün yok olabilir
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Ama kıskananın düşmanlığı asla
"Dünya hayatına razı oldular" (Yunus 7)dünyayı içlerine sindirdiler, onunla yetindiler, gece ve gündüz onu elde etmek için çalıştılar. Ama yarın bütün kazandıklarıyla birlikte dünyayı bırakıp gideceklerinide biliyorlar. "İnsan, kendisinin başıboş bırakılacağını mı sanır?" (Kıyamet 36)
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Kurtuluşu sağlayan arınma, akıl ve şeriat yollarını birlikte izleyenler için söz konusudur.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Nice insanlar var ki inkarcı ebu cehilin itikadına sahip olduğu halde kendisinin beşerin en hayırlısı Resulûllah'ın, ebu Bekirin, Ömerin, Osmanın, Ali'nin itikadına sahip olduğunu sanır. Aslında bilmediğini bildiği halde bildiğini zanneder.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Eğer öldüğümüzde öldüğümüzle kalsaydık
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Ölüm her canlı için bir rahatlama olurdu
Fakat öldükten sonra diriltileceğiz
Ve hepimiz her şeyden sorguya çekileceğiz
Kahrolası insan! Ne kadar da inkarcıdır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Abese 17
Onu düşünerek yüz şehir dolaşsan yeridir
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Cihanın tüm halkının gönlü O'nun yorgunudur
Biz çabalıyoruz, başkaları çabalıyor
Bakalım dost olarak kimi sevecektir
Ömer Hayyam
Bizim sarhoşluğumuzda uyanıklığın kokusu yok
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Gafil oturma ki vakti boşa harcamanın vakti yok
Uyan uykudan ki önünde
Mezarda bir uyku var ki uyanmanın ümidi yok
Aşk mutfağında iyilerden başkasını öldürmezler
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Zayıf, arık, lezzetsiz olanları öldürmezler
Eğer sadık bir aşık isen öldürülmekten kaçınma
Çünkü öldürülmeyen kimse murdar olur
Davası olmayanın riyası da yoktur.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi

Halil gibi ateşe girmedikçe
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Hızır gibi hayat suyuna ulaşmazsın.
Her ölenin ölmesiyle birlikte kıyameti kopmuş ve imtihan vakti gelmiş olur. Ve ona söyle denir; "Biz senin perdeni kaldırdık. Bugün artık gözün keskindir." (Kaf 22)
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Kimin mana alemi maddi alemine göre şekillenirse, makulu mahsusuna uyarsa, zarar etmiş, hüsrana uğramıştır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Bana şarap içiriyorlar, sonra da şarkı söyleme diyorlar
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Eğer benim gibi huneyn dağına içirselerdi şarabı, o bile şarkı söylerdi.
Bade içtiğim zaman, artık kendimi kaybederim
Aklım, fikrim bütünüyle ortadan kalkar
Bana diyorlar ki şarap iç, ama sarhoş olma
Çare yok, şarap içen sarhoş olur.
Ali Hüseyin b. Abdullah b. Sina bu anlamı ne güzel ifade etmiştir:
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Nefsi ilimlerle süsle ki yükselesin
Her şeyin evi olan küllü göresin
Nefis kandildir, akıl ise
Lambadır ve Allah’ın hikmeti de yağdır
Aydınlandığı zaman bil ki yaşıyorsun
Sönüp karardığında ölüsün artık
Açlık, Allah'ın yeryüzündeki sofrasıdır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Cüneydi Bağdadi ks
Belanın en büyüğü düşmanların sevincidir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Felsefe yaptığını iddia edene söyle; "Bir şeyi korudun, ama çok daha değerli birçok şeyi yitirdin."
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Eğer Müslüman değilsen "lâ" seni kafir yapar,
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Eğer Müslüman kalırsan kafir değilsin.
Yalnızlık çölünün derinliklerinde Yaratıcının şükrüne ve hamdine yol bulalım.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
De ki: Herkes, kendi mizaç ve meşrebine göre iş yapar.” (İsra, 84) Çünkü her kap içinde ne varsa onu sızdırır. Herkes maksadına doğru hareket eder. “Kişi sevdiği ile beraberdir.” “Kişi yaşadığı hal üzere ölür ve öldüğü hal üzere yeniden dirilir.”
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Körlük, selamet yoluna şaşkınlıktan daha yakındır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Senin ilham edip gösterdiğinden başka kendi başımıza, kendi gücümüzle gerçekleştirdiğimiz bir amelimiz de yoktur.
📖 Sayfa 25 · Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
İnsaf sahibi bir insanın ikna olması için az ve basit bir örnek yeterli gelirken, dediğim dedik ısrarcılığında ki bir kimseyi ikna etmeye çok ve apaçık örneklerde yetmez.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
İşler hükmüyle cari olan Allah yücedir,
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Dilediği gibi.Ne zulmeder ne de haksızlık etmeyi diler.
Allah’ın dilediğinden başka bir şeyin yoktur senin.
Dilersen gönlünü hoş tut, dilersen öfkeden öl.

Küfür de din de Senin yolunda koşmaktadırlar
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
O birdir, O'nun ortağı yoktur demektedirler
Nice deve vardır ki düz ovada tökezler
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Nice inci vardır ki çakıllarla birlikte saçılır
İdraki idrak etmekten acizlik idraktir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Hz Ebubekir ra
Sen, ölümle birlikte bulunduğun mağaradan kurtulur, kalıcı yurduna gidersin. Aslında seni korkutan, senden sonra kalan ağırlıkların, yitirdiğin yüklerindir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Bilgisizliğin bilgisi, bütün bilgilerin üstündedir. Nitekim bilgisizliğin bilgisizliği de bütün bilgisizliklerin üstündedir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Göğsümün içinde o kadar çok ilim var ki eğer onu yayarsam, kesinlikle öldürülürüm
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Hz Ali kv
Ben ilmin cevherlerini saklarım
Ki cahil görmesin ilmi, bizim için fitne olur
Hükümdarlar kanımı mubah sayarlar
Yaptıkları bu en çirkin işi güzel görürler.
Cafer-i Sadık
Allah, bir insana ancak kaldırabileceği yükü yükler.
📖 Sayfa 30 · Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Çünkü insan, kesinlikle ecram (cisimler) aleminden bir şey değildir. Bilakis o ilahi bir cevher ve sır, latif, melekuti, lahuti bir meşale, ruhani bir kelime, sultani ve rabbani bir isim, zamansal ve mekansal olmayan bir fiildir. İnsan “kaf ve nun”la yazılan bir harf, “ol ve oluverdi” misalinden kaynaklanan bir emirdir. İnsan, “kaf” dağının dibinden akan bir nehirdir. İnsanların kana kana içtikleri “Sad” denizinin eşsiz bir avıdır. Şu mürekkep heykel (beden) ise, insan için bir gemi konumundadır. İnsan denizi onunla cismaniyatı geçmektedir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Gerçekte dikkate alınabilecek, hayat olarak nitelendirilecek hayat, sadece Allah dostlarının yaşadığı hayattır.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Kendi varlığından bihaber aciz!
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Allah'ı nasıl tanıyabilirsin ki?
Sen ki kendi nefsinde zebun biçaresin!
Bilen fail olabilir misin?
Emaneti olmayanın dini, hamiyyeti olmayanın imanı yoktur.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
"İnsanlar alim ve öğrenci diye ayrılırlar. Bunların dışındakiler zebun kimselerdir."Resulûllah insaniyeti alimliğe ve öğrenciliğe has kılıyor, geri kalanları ise zebun ve düşkün ahmaklar olarak nitelendiriyor. Bunlar insan değillerdir, hannastırlar. Yani Hakkın karşısında geri çekilip batıla yanaşırlar.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
"Hiç kimse kıl payı kadar haksızlık görmez."
📖 Sayfa 123 · Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
(Nisa,49)
şöyle derler; "Hakikatleri bilmeye, özellikle yaratıcıyı bilmeye ulaşmak için bir imama, bir Şeyhe uymak zorunludur, o bizi bu hakikatlere ulaştırır ve bizi bu sonucu elde etmede muvaffak kılar." Aslında bu sapkınlıklarının ulaştığı son sınırıdır, ki bunu başarı ve hidayet şeklinde algılıyorlar. Eksiksiz sapıklıkları kendilerine doğruluk ve hidayet olarak görünüyor.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Söylendiğine göre kadim zamanlarda yapılmış anıtların birinin kitabesinde şöyle yazılıymış; "Semadan inen hiç bir kitap yoktur ki 'ey insan! Nefsini bil, o zaman Rabbini bilirsin' ifadesi yer almasın"
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi

Bilgim bir yere vardı ki
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Bilmediğimi bildim
Bilmediğini bilmek bütün ilimlerden üstündür. Bilmediğini bilmemek de her cehaletten büyüktür.
Susuzluktan yanıyorum ve ben suyu görüyorum
Ama suya gidecek yol yoktur.
el-Hakim: İki anlamı vardır. Birincisi, ilmi tam alim. İkincisi, fiili kamil fail. Bildiğin gibi hikmet ilmi ve ameli olmak üzere iki kısımdır. O halde hakim (hikmet sahibi) sadece O’dur, başkası değil. Çünkü varlık kapsamına giren fiilleri üzerinde başkasının hiçbir müdahalesi yoktur. Bütün ilimler ve malumlar, O’nun ilminden kaynaklanan şeylerdir. Onun güneşinden zerreciklerdir. Onun denizinden damlalardır. O halde mutlak Hakim sadece O’dur.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Ey bedenin hizmetkarı!
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Ona hizmet etmek için ne çok yorarsın kendini
Zarar edilecek yerden kar beklersin
Nefsine bak, kemale erdir onun faziletlerini
Sen bedenle değil, nefisle insansın
Bil ki: Canlı varlığın bedeninde kalp ne ise alemde de güneş o konumdadır. Daha doğrusu güneş, insan-ı kebir (büyük insan) dediğimiz cisimler aleminin gözü mesabesindedir. Çünkü varlıklar onunla görülür. Güneş varlıklar aleminin yüzüdür de. Çünkü yüz insanın en şerefli organıdır, güneş de varlığın en şerefli objesidir. Güneş varlığın başıdır da. Çünkü yüz ve göz başta olurlar. Güneş kalptir de. Çünkü bedenin her organına yansıyan feyizlerin membaı kalptir.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Şeriattaki oruç, iftarı bozan şeylerden uzak durmaktan ibarettir. Bu avamın orucudur. Huzurdaki havasın orucu ise, O'ndan başkasına nazar etme zevkinden uzak durmaktan ibarettir ve bu oruç, ölüm bayramı sabahı gün doğuncaya kadar devam eder. O gün bedenlerinden ibaret kurbanlarını boğazlarlar.
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi
Sıkça Sorulan Sorular
Hikmette Son Nokta kimin eseridir?
Hikmette Son Nokta, Muhyiddin İbn Arabi tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2008'de yayımlanmıştır.
Hikmette Son Nokta kaç sayfadır?
Hikmette Son Nokta, 411 sayfadır (Kitsan Basım Yayın baskısı).
Hikmette Son Nokta'nın en ünlü sözü nedir?
“Hikmet,eşyanın en kamil, en noksansız, en güzel ve en genel şekilde var oluşunun sebebidir. Daha doğrusu varlığın kendisinin sebebidir. Çünkü varlık ve varlığın dayandığı mahiyet ve düzen bilinmeden varlığın icadı ve üretimi söz konusu olamazdı. Varlık, salt hayırdır.”