CANLI

Alparslan Açıkgenç'in Din Üzerine 55 Değerli Satırlar: İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim - Alparslan Açıkgenç kitap alıntıları ve sözleri

Alparslan Açıkgenç'in imzasını taşıyan İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Araştırma-İnceleme alanının dikkat çeken yapıtlarındandır. Türkçede İsam Yayınları etiketiyle yayımlanmıştır. İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim'i okuyan herkesin işaretlediği sözler, aşağıda bir arada.

Yazar:Alparslan Açıkgenç
İlk Yayın:2006
Yayınevi:İsam Yayınları
Sayfa Sayısı:175
Dil:Türkçe
ISBN:9789753894807
Okuma Süresi:4 sa. 57 dk.
Türler:Araştırma-İnceleme, Din (İslam)

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim'den En Beğenilen Alıntılar

"Bilgi peşinde koşmak, her müslüman için farzdır."

📖 Sayfa 57 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Zaten bilim, artık neredeyse tamamen teknolojiye dönüşerek diğer milletler ve kültürler üzerinde bir baskı unsuru haline gelmiştir.

📖 Sayfa 190 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Meselâ insan daha önce hiç görmediği bir şeyi görürse, hayrete düşer ve günlerce bu hayret eşliğinde onu takdir eder; ona saygı duyar. Ama zamanla ona alışınca, insanda bir ünsiyet duygusu uyanır ve artık o harika şey, onun için olağan hükmüne geçer.

📖 Sayfa 161 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Buradan hareketle, İslâm medeniyetinde ahlâkın zayıflamaya yüz tuttuğu dönemler, aynı zamanda bilimsel durağanlaşmanın başladığı dönemlerdir diyebiliriz.

📖 Sayfa 148 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Ahlâkî cihat olmadan fikrî cihat olamaz.

📖 Sayfa 183 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İbn Sînâ'ya göre, var olan her şeyi aklımızda algıladığımız ve bunu da dille ifade ettiğimiz için, bütün insan bilgisi, kelimelerle dile getirmeye çalıştığımız kavramlardan oluşur. O halde bilgi, kavramlarla başlar. Yani bir şeyin ne olduğunu, ancak o şeyi ifade eden kavramı anladığımızda bilebiliriz. Bununla birlikte kavramlar, duyular yoluyla algılanan nesnelerin de ifade ediliş vasıtalarıdır.

📖 Sayfa 123 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

"Kim bilgiyi, lâyık olmayan birisine öğretirse, domuza değerli taşlardan, altın ve zümrütlerden yapılmış bir gerdanlık takmış gibi olur."

📖 Sayfa 59 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

"Tabiat" kavramı, Yunan bilim geleneğinden yapılan tercümelerle bize geçmiştir.

📖 Sayfa 111 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Diğer taraftan, anadan babadan görerek elde edilen bir inanç, taklitle edinilen bir iman olduğundan, her zaman zayıflayabilir veya yitirilebilir. O halde tahkikle, yani araştırarak ve aklımızı kullanarak imanı elde etmeliyiz.

📖 Sayfa 90 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Bilim, bir alet olarak siyasete hizmet etmeye başlamıştır. İnsanlığın yararına olan önemli bir bilgi türü, belli insanların baskı altında sömürülmesine araç olarak kullanılmaktadır. Bütün bunlar, aslında bilimsel ahlâkın çöküşünü gösteren belirtilerdir.

📖 Sayfa 190 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Bazı sorunlarımız ilk bakışta bize ahlâki değilmiş gibi gelebilir. Mesela trafik lambasında yeşil ışığın yanmasını beklemeden karşıdan karşıya geçmek çok basit bir hatadır. Derste kopya çekmek de çok basit bir davranış gibi gelebilir. Küçük bir tembellik yapmayı normal karşılayabiliriz. Ancak Unutmayalım ki en büyük ahlaksızlıklar ve çöküntüler bu tür küçük hatalarda yatmaktadır.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Zira dünya görüşünde bilgiyi teşvik edici unsurlar bulunmayan bir insan, neden bilgiye yönelsin?

📖 Sayfa 47 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Ne tür ihtiyaçlara bağlı olarak ortaya çıkmış olursa olsun, insanlık tarihinde hemen her toplumda çeşitli bilgi edinme faaliyetlerine girişilmiştir. Bu tür faaliyetler neticesinde bilim ortaya çıkmaz. Meselâ eski Mısır ve Mezopotamya'daki çeşitli hesaplama faaliyetlerini "matematik" (bilimi) olarak adlandıramayız veya çeşitli gök cisimleri hakkındaki mevcut bilgilerin tamamına "astronomi" diyemeyiz. Bu birikim, en iyimser yaklaşımla, belli hesaplama işlemleri ve gök cisimleri hakkında bilgi toplama faaliyetleri olarak nitelenebilir.

📖 Sayfa 67 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Biruni, Gazneli Mahmud'un Hindistan seferine katılmış ve orada Sanskritçe öğrenerek Hin tarihi çalışmıştır.

📖 Sayfa 114 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Çünkü düzenli bir bilgi kümesinin bir bilim olarak algılanabilmesi, ancak zihinsel bütünlükle olur ki bu da adlandırma işlemiyle yapılmaktadır. Aksi halde fizik, kimya, biyoloji, felsefe ve tarih gibi bilimlerden söz edemezdik. Bu çalışma alanlarında oluşan bilgi kümeleri, bu şekilde adlar takılarak bilime dönüştürülmüştür.

📖 Sayfa 46 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Bilimsel ilerlemeye ahlak temelinden başlarsak bu bize ortamsal bağlam sağlar.

📖 Sayfa 179 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Kur'an'daki birçok âyet tarih içerikli olduğundan bu bilgi erbabı tarihe ayrı bir ilgi duymaktydı.

📖 Sayfa 75 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

O halde bilginin hayatiyetini koruyabilmesi için çok faal bir bilgi erbabının var olması gerekmektedir.

📖 Sayfa 171 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Evet, bilimin izine bile rastlanmayan ve bilgiye ilgi duymayan bir toplumda, yirmi yıl gibi mûcizevi bir sürede -ilk vahyin geldiği 610 yılından Medine'de bilgi geleneğinin temelinin atıldığı 630 yılına kadar- bilimsel sürecin başlamgıcı olan dünya görüşü aşaması tamamlanmış ve muazzam bir bilgi edinme faaliyeti başlamıştır.

📖 Sayfa 72 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Akıl, vicdanımızın sızlanmasıyla o şeyin kötü olduğunu ve içimizde oluşan memnuniyet duygusu sayesinde iyi olduğunu hükmedebilir.

📖 Sayfa 154 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Ayrıca eğer bir olgu, kendini algılayan toplumun dışında ise, o olguyu en iyi yine kendisi anlatabilir. O halde insan dinin kaynağını idrak edebilecek nitelikte olmadığına göre, dini en iyi yine din açıklayacaktır.

📖 Sayfa 19 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İslam bilgi geleneği, Peygamber efendimiz Mekke'de iken Kur'an'ın oluşturduğu dünya görüşü üzerine kurulmuştur.

📖 Sayfa 47 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İbn Sînâ, felsefî sistemiyle Batı dünyasınü yüzyıllarca etkisi altına almıştır. Gazzâlî de modern felsefenin ulaştığı birçok görüşün öncülüğünü yapmıştır.

📖 Sayfa 128 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İnsan başı boş bırakılacağını mı sanır?

📖 Sayfa 55 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Nitekim Freud, Durkheim ve Marx'ın din nazariyeleri ancak insan kaynaklı dinler için geçerli olabilir.

📖 Sayfa 19 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

"Müslüman fizikçi kimdir?" Sorusunun cevabı olarak "İslâm bilim anlayışına göre yetiştirilmiş fizikçidir" diyebiliriz. Yoksa o, namazını kılan, İslâm'ın vecibelerini yerine getiren; fakat aynı zamanda Batı bilim anlayışına göre araştırmalar yapan biri değildir. Böyle bir kimse elbette müslümandır; ancak "müslüman bir fizikçi" değildir. Bunu diğer bilim dallarına da uygulayabiliriz.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Bilimsel durağanlaşma, ahlâki durağanlaşma demektir. Çünkü ahlâken durağanlaşan bir toplum, özgün fikir üretecek bir bilim adamı yetiştiremez.

📖 Sayfa 157 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Batı dünyası da müslümanlarıb bilimsel üstünlüğünü kabullenmişti. Birçok Batılı bilim adamı, belli merkezlere gelerek kitap topluyor ve bunları Latince'ye çevirmeye çalışıyordu.

📖 Sayfa 106 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Toplumsal bir kurum olarak dinin teşekkül etmesi için, vahiyle gelen dinin insanlarca yorumlanması gerekmektedir.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

"İşte sana da böyle vahiy gönderdik. Sen, kitap nedir, iman nedir bilmezdin. Fakat biz onu bir nur yaptık."

📖 Sayfa 34 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Bilimsel durağanlaşma, ahlaki durağanlaşma demektir. Çünkü ahlaken durağanlaşan bir toplum, özgün fikir üretecek bir bilim adamı yetiştiremez.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Din aşkın olduğundan bilgisel açıdan aklın dışında bir kaynağa dayanmak zorundadır.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İnsanlığın yararına olan önemli bir bilgi türü, belli insanların baskı altında sömürülmesine araç olarak kullanılmaktadır.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Ne yazık ki Müslüman bilimciler, bugün Batı biliminin basit taklitçileridir; çünkü ne önceden mevcut olan bilimsel-kavramsal yapıya ne de bilfiil bilimsel gelişmeye katkıda bulunabiliyorlar.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Hz. Peygamber'in "Ey rabbim! Faydasız ilimden sana sığınırım" şeklindeki duası, bilim için bilimselliği reddetmekteydi.

📖 Sayfa 102 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Buna göre, Allah'ın varlığı, insan aklının alamayacağı bir hakikat değildir. Akıl kendi başına O'nun varlığıni ve birliğini bulabilir ve bu bilgiyi elde etmekten sorumludur.

📖 Sayfa 88 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İşte bilim üretirken Allah'ı unutan bilim adamının Batı'da geliştirdiği bilimin sonuçları: Tek bir savaşta katledilen milyonlarca insan, mahvedilen binlerce şehir, tahrip edilen tabiat, yok olmaya mahkum edilen çevre ve insanlığın bugünkü dramı.

📖 Sayfa 104 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İnsanlık tarihinde bilimsel sürecin etkin olduğu sadece üç medeniyet vardır: Eski Yunan medeniyeti, İslâm medeniyeti ve Batı medeniyeti.

📖 Sayfa 35 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

"...Dr. J.W. Draper der ki, tarihin en üzücü şeylerinden biri, Avrupalı yazarların ustaca ve sistemli bir şekilde Batı'nın İslâm bilim geleneğinden aldıklarını göz önünden kaldırmaya çalışmalarıdır."

📖 Sayfa 130 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Felsefe, bir bakıma nazari dindir; din ise, sembolik veya mecazi olarak ifade edilmiş bir felsefedir. Gerek felsefe gerekse din, insanın mutlu olmasını esas alır. Mutluluğun özü ise bilgidir.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Kur'an'ın "ilim" kavramı öğretisel bir kavramdır. Bir kavram geniş anlamlar içerebilir; ama öğretileşmeyebilir (doktrinleşmeyebilir). Bu durumda o kavramın anlamını sadece birkaç açıklama ile vermek mümkündür. Ancak bir kavram öğretileşirse, o zaman bir öğreti olarak tamamen açıklanmadan o kavramın engin anlam hazineleri gözler önüne serilemez. İşte Kur'an'ın ilim kavramı da bu şekildedir. İlim kavramının Kur'an'da ve hadislerde işlenme tarzı, ilk devir müslümanlarını bilgi edinme yönünde harekete geçirmiş ve bunun sonucunda toplumda muazzam bir bilgi edinme faaliyeti başlamıştır.

📖 Sayfa 34 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Yunan bilim geleneği, sadece İslâm bilim geleneğinde Meşşâî denilen yeni bir okulun doğmasına yol açmış ve güçlü bir gelenek olduğu için de diğer bütün düşünce akımlarını etkilemiştir. Bu açıdan İslâm'daki kelâm okulu, başlı başına bir felsefe okuludur.

📖 Sayfa 81 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Ahlâken bitkin bir durumda olan toplumların bilimsel açıdan ilerlemeleri düşünülemez.

📖 Sayfa 145 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

...varlık dünyasında dini açıklayabilecek tek aday olarak insan gösterilebilir. İnsanın bunu yapabilmesi için dinin kaynağını algılaması gerekir. Bu ise mümkün değildir.

📖 Sayfa 18 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Bilginin güzel olduğunu bilmek yeterli değildir; ayrıca onun peşinde "beşikten mezara kadar koşmanın" fazileti, zihniyet olarak verilmelidir ki insanlar bunu uygulamaya koysunlar.

📖 Sayfa 72 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Freud, Durkheim ve Marx'ın din nazariyeleri ancak insan kaynaklı dinler için geçerli olabilir.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Yunan bilim geleneğinin, İslam bilim geleneğinin başlamasında hiçbir rolü olmadığı, ancak daha sonraları bu geleneği etkilediği bir gerçektir.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Tembelliği bırakır; unvan, maddî çıkar, mevki ve makam için değil, sadece bilgideki güzellik ve ilimdeki mutlak iyilik için çalışır ve kopyacılığı terkedersek bilim geleneğimiz de canlanır.

📖 Sayfa 185 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

"Şüphesiz ki biz onlara, inanan bir topluluk için bir yol gösterici ve rahmet kaynağı olmak üzere, ilimle açıkladığımız bir kitap getirdik."

📖 Sayfa 57 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Gazzali'nin zamanında felsefe kavramı sadece Aristocu düşünce biçimi için kullanılıyordu. Mesela, kelam türünden felsefe yapmaya, "felsefe" denmiyordu.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

İslam medeniyetinde bu nazariyeyi değişik açılardan savunan Cahız ve Molla Sadra gibi düşünürler, evrimi Allah'ın bir "ayeti" olarak görüyorlardı.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

...gerek Batı gerekse İslam medeniyetinde evrim nazariyesini savunan bilim adamları olmasına rağmen, Batı bilim geleneiğinde evrimcilik, ateizmin baş savunucusu durumuna gelmiştir. İslam medeniyetinde bu nazariyeyi değişik açılardan savunan Cahiz ve Molla Sadra gibi düşünürler, evrimi Allah'ın bir "âyeti" olarak görüyorlardı.

📖 Sayfa 103 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Zannedildiği gibi aklın alanı bilim, dinin alanı dogma değildir.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Tarihsellik özelliğine sahip olan her şey, zaman ve mekan içinde demektir; ancak zaman ve mekanda olan her şey, insan eseri demek değildir.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Peygamberimiz müslümanların eğitimini o kadar önemsemiştir ki Bedir zaferinde esir alınan bazı okur yazar Mekkeliler'e, on müslümana okuma yazma öğretmeleri karşılığında, hürriyetlerine kavuşabileceklerini bildirmiştir.

📖 Sayfa 62 · İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç

Sıkça Sorulan Sorular

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim kimin eseridir?

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, Alparslan Açıkgenç tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2006'da yayımlanmıştır.

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim kaç sayfadır?

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim, 175 sayfadır (İsam Yayınları baskısı).

İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim'in en ünlü sözü nedir?

“"Bilgi peşinde koşmak, her müslüman için farzdır."”

Bu sayfadaki alıntılar okur paylaşımlarından derlenmiştir. Kaynak eser: İslam Medeniyetinde Bilgi ve Bilim — Alparslan Açıkgenç. Eserin tamamı için kitabı edinmenizi öneririz.
Bu yazıyı paylaş Link kopyalandı ✓

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

“Şüphesiz sen pek büyük bir ahlâk üzeresin.”

Kalem Sûresi, 68/4