
Tasavvuf alanında yazılmış önemli eserlerden biri olan Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı'nın kaleminden çıkmıştır. Kitap 96 sayfadır. Bu sayfada Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil'den seçilmiş alıntılar sayfa numaralarıyla yer alıyor.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil'den En Beğenilen Alıntılar
"Gönül bir camidir ki, onarılmaya muhtaçtır."
📖 Sayfa 31 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Dünyaya ait dilek ve arzusu olmayanlar, rahat ve huzur içinde yaşarlar.
📖 Sayfa 26 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Hak Teâlâ Hazretleri tembel ve avare kullarına muhabbet etmez.
📖 Sayfa 29 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Mûtû kable en temûtû."
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
-----------------------------------
"Ölmeden önce ölünüz."
"Muhabbet, korkudan daha faziletlidir."
📖 Sayfa 39 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Bu kamil mürşidin şanı Hakk'ın ahlakı ile ahlaklanmaktır.
📖 Sayfa 26 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Şakalaşma ve alay etmeler, sebepsiz yere belaları ve kötülükleri çeker ve zamanın kayıp olmasına ve ömrün boşa gitmesine sebep olur.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
-Ya Resulûllah, Seni çok seviyorum.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
- Fakirliğe razı ol.
- Ya Resulûllah Allah'ıda çok seviyorum.
- Belalara hazır ol.
Kamili zinda sanma ölmüştür
📖 Sayfa 28 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Cismi ruhuna merkad olmuştur
*Sen, insan-ı kamil'i, diri, canlı sanma o ölmüştür.
Vücudu da ruhuna mezar olmuştur.
Bilmenin üç mertebesi:
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
-İlme'l-yakin: Kesin bir bilgiyle bilmek
.-Ayne'l-yakîn: Görerek bilmek.
-Hakka'l-yakîn: Bizzat yaşayarak bilmek. Tabiri caizse şöyle örneklendirebiliriz; ateşin özelliklerini okuyup öğrenmek ilme'l-yakin, ateşin yanına gelip görmek ayne'l-yakin, içine girip yanmak hakka'l-yakîn mertebesidir.
"Herkese aklının erdiği şekilde konuşur, zekâsının kavrayış derecesine göre muamele eder."
📖 Sayfa 23 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Doğru insanların ruhları bir, bedenleri ayrıdır.
📖 Sayfa 82 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Cenab-ı Hakk kullarından iki şey istemiştir. Biri ibadet ilmi, diğeri marifet (Allah'ı bilme) ilmi.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Rizâ": Rıza, kulun kalbinin Allah'ın hakimiyetine boyun eğmesidir. "
📖 Sayfa 18 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
O sınamıştır ki insanlardan istiğna ettikçe insanların ona meyil ve muhabbetleri artar.
📖 Sayfa 19 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı

"Eğer kâlp aynası cilalı olursa, onda ilahi nur ve sırlar belirir.Eğer ona öfke, şehvet, gaflet ve dünya sevgisi aksederse kararır."
📖 Sayfa 32 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Ve settar-ı uyubdur ki kimsenin sırrın ayıbın kimseye söylemez. Hususen gönül esrarını öyle setr ider ki, hergiz ifşa eylemez.
📖 Sayfa 49 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Allah, bir kuluna kendi sevgisini verdimi, diğer insanlar onu sevmeye başlar ve sık sık ziyaretine giderler.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Toprağa benzer o derviş-i hakir
📖 Sayfa 28 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Ki onu çiğneye her bay u fakir
Etseler canına bin türlü azab
Söylemez kimseye manend-i türab."
" Allah'ın velileri iki cihandan tek bir şey istemezler."
📖 Sayfa 58 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Bu kamil insan katında yiyeceklerin ve kokuların güzeli ile değersizi birdir. Giyeceklerin ve dokumaların en iyisi ve serti onun için eşittir. Böylece onun katında hamurla pişmiş, mayalı ve mayasız ekmeğin, pirinçle arpanın, âdı su ile meyve suyunun, güzel kokulu şeylerle kokusuz şeylerin, yünle ipeğin, şilte ile hasırın, gençle ihtiyarın, hatırlı ile hakirin, hükümdarla fakirin, küçükle büyüğün, azla çoğun hiç bir farkı olmaz. Bunların hangisi bulunursa mukabilini tercih ve arzu etmez.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"İlâhi ilmin dairesi, onun halidir."
📖 Sayfa 20 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Ey Ademoğlu! Doymuş halde ilmi, çok konuşarak hikmeti nasıl istersin? İlmi açlıkta, hikmeti susmakta ara.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"En faydalı ilim ma'rifetullah'tır."
📖 Sayfa 34 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Hadis-i şerifte de:
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Mâ min şerrun cüz'iyyun illâ ve yetezammanu hayran külliyyen. / Öyle, cüzi şer vardık ki içinde külli hayr bulunur."
İnsan kalbi Mevla muhabbetinin yeri, bilme ve tanıma hazinesinin sığınağıdır.
📖 Sayfa 14 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Zaman, mekân, insan ve hayvanda uğursuzluk diye birşey olduğuna inanmaz."
📖 Sayfa 24 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Alimlere çok saygı gösterir."
📖 Sayfa 25 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Kâmili zinda sanma ölmüştür.
📖 Sayfa 28 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Cismi ruhuna merkad olmuştur."
{Sen, İnsan-ı Kâmil'i, diri, canlı sanma o ölmüştür.
Vücudu da ruhuna mezar olmuştur.}
"İlim nehirdir, hikmet denizdir."
📖 Sayfa 36 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı

Revâdır gerçi öldürmek yılanı
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Veli derviş isen incitme canı.
Bu kâmil insan, açlıkla toklukta, uyku ile uykusuz lukta, suskunlukla konuşmada, yalnızlıkla arkadaşlıkta, bütün ibadet ve âdetlerde işlerin en iyisi olan orta hali bulur. Yani her halde her işi ifratla tefritin arasında olur.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Allah'a yaklaşmak sormakla olur, İnsanlara yaklaşmak sormamakla olur.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Alçak gönüllü insanlara karşı siz de alçak gönüllü, kibirli olan kişilere karşı siz de kibirli olunuz ki, bu hal onlara zillet, size izzet ve tasadduktur.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Muhabbet, çalışmakla elde edilir.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Aşk ise, Allah vergisidir.
Muhabbet aşkın başlangıcı, aşk ise muhabbetin sonucudur. İlahi aşk, lezzetleri terk etmek ve zahmetlere katlanmaktır.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Aldatan, daima zarardadır.*
📖 Sayfa 29 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
*Hadis
Bu azizi gören kimsenin kalbine Mevlâ’nın fikri ve zikri gelir. Ya nasıl gelmesin ki o kimse Allah’ın velîsinin güzel yüzünü görür. Bu alâmet ve kerametlerle kâmil insan güneş gibi zâhir olur.
📖 Sayfa 23 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Bütün alimler Allah û Teâlâ'yı sevmenin farz olduğunu söz birliğiyle bildirmişlerdir.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Hadis-i şerifte de:
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Ma min şerrun cüz'iyyun illâ ve yetezammanu hayran külliyyen. Öyle, cüzi şer vardır ki içinde külli hayr bulunur."
diye gelmiştir.
Muhabbet, ezeli bir inayet ve ebedi bir sıfattır ki, kitap ve iman onunla bilinmiştir.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Tevekkülün üç derecesi vardır. Ortası teslim sonu tefvizdir. Tevekkül eden, Allah'ın vaadine güvenip sükûnete kavuşur. Teslim olan O'nun (kendi hâlini) bilmesiyle yetinir. Tefviz sahibi ise Allah'ın hükmüne razı olur.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Allah seni senden gidersin ve seni kendisiyle var eylesin.
📖 Sayfa 13 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Eğer Hak Teâlâ onu halkın gözünden gizleyip şöhret âfetinden korursa bu ne güzel keramet ve ne güzel selâmettir.
📖 Sayfa 24 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
...
Eğer Allah onu meşhur ve makbul edip meşihat (şeyhlik) elbisesini giydirip irşad makamına geçirirse bu onu kabul eder. Fakat bu kâmil, o meşihatı ne talep, ne arzu eder, ne de ondan yüz çevirip kaçınır gider.
Hakk katında izzet bulmak için halkın önünde zelil olmayı tercih etmek, *ebedî izzet için geçici zillete katlanmak.*
📖 Sayfa 18 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı

Kalp arzularla dolu olunca, zikir etmesi mümkün olmaz ve zikir ona tesir etmez.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Halvet ü uzlette gördüm çünkü şöhret âfetin Hizmet ü sohbetle erdim Hazret-i Mevla'ya ben.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Allah sevgisi ne ihsanla artar, ne eziyetle eksilir."
📖 Sayfa 37 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Tâat gibi iz (aziz olma), kanaat gibi hazine olmaz. Edeb, terbiye gibi asalet, ilim şeref olmaz. Görmemezlik gibi akıl olmaz. Allah'a isyan eden insana itaat edilmez. Yalan söyleyenden hayır gelmez. Akıllı insanın cahille konuşması, doktorun hastasıyla konuşması gibi olmalıdır. O öfke ile söyledikçe sen yumuşak söyle. Sakın cömerdin elini tutma, o vermek isteyince sen engel olma. Tâ ki, imkânları yok edip gitmeyesin.Halkın ikrâh ettiği, beğenmediği şeyleri yama ki, sana iftirada bulunmasınlar.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Allah'ı seven kimse halka tanınmaktan nefret eder”
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
“Rabbınla ol ki, sana riayet etsin. O'nun ol ki seni sevsin ve her işini kolaylaştırsın.
"Rabbi zıdnî fîke tahayyuren
📖 Sayfa 21 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Ya Rab, senin hakkındaki hayretimi arttır."
Kâmili zinde sanma ölmüştür
📖 Sayfa 36 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Cismi ruhuna merkad olmuştur.
Aşk, insanları ıslah eder, kusurlarını düzeltir, güzel ahlaka sahip kılar.
📖 Sayfa 43 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
İrfan ehli demişlerdir ki: Dokuz felek ile üç unsur kat kat kabuk ve zarf tabakaları şeklindedir. Bu toprak noktasını meyve çekirdekleri gibi her yönden kuşatmış ve kaplamıştır. Bu on iki kat örtü, âlemin özü olan toprağın on iki kat giysisidir. Toprak ise kadir ve kıymet bakımından onların en yücesi ve en öncesidir.
📖 Sayfa 13 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Harabat ehlini hor görme
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Defineye malik viraneler var !.."
Hiç kimseye hor bakma,
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
İncitme, gönül yıkma,
Sen nefsine yan çıkma,
Mevlâ görelim neyler,
Neylerse, güzel eyler
Hikmet, zeka ve anlayışın kemal derecesine varmasıdır. Hikmet gerçeği görebilmektir.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
"Tevekkül kalbin ameli, tevhid ise sözüdür.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Tevhid: Zunnûn Mısrı'ye göre " Allah'ın eşyayla imtizac etmeyen (eşyanın içine girmeyen onun tabiatına karışmayan) kudretini, eşya ile bütünleşmeyen yaratılışını bilmek, her şeyin sebebinin Allah'ın yaratması olduğunu ve O'nun yaratmasın da bozukluk olmadığını bilmendir. Yüksek olan göklerde ve alçak olan yeryüzünde Allah'tan başka müdebbir yoktur.
📖 Sayfa 17 · Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
İmandan sonra aklın başı, halkla güzel geçinmektir. Halkı sevmek, onlarla kaynaşıp gerektiğinde danışmaktır. Çünkü danışanın işi rast gider. Kendi fikriyle hareket edenin sonu iflastır.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı
Sıkça Sorulan Sorular
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil kimin eseridir?
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, Erzurumlu İbrahim Hakkı tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2015'te yayımlanmıştır.
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil kaç sayfadır?
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil, 96 sayfadır (Büyüyen Ay Yayınları baskısı).
Kâmil İnsan; İnsan-ı Kâmil'in en ünlü sözü nedir?
“"Gönül bir camidir ki, onarılmaya muhtaçtır."”