Muhammed Ebu Zehre'nin imzasını taşıyan Ebu Hanife, Tarih alanının dikkat çeken yapıtlarındandır. Türkçede Diyanet İşleri Başkanlığı etiketiyle yayımlanmıştır. Bu bölümde Ebu Hanife'den süzülen, okurların en çok paylaştığı cümleler yer alıyor.
Ebu Hanife'den En Beğenilen Alıntılar
__
📖 Sayfa 16 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
ŞEREF MİLLİYET İLE DEĞİL TAKVA İLEDİR.
__
__
📖 Sayfa 23 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebu Hanife'nin yüzünde keskin zekâ işaretleri, kuvvetli fikir emâreleri okunurdu, o derece ki, bunlar onu görenlerin dikkat nazarını çekti...
__
Dârü'l-İslam'da ahkâmı-şer'iyyeyi bilmemek özgür sayılmaz.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
__
📖 Sayfa 206 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Allah, şirk koşmayı asla affetmez. Bunlardan başkasını dilerse affeder.
__
__
📖 Sayfa 68 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ca'fer b. Rabi' diyor ki: «Beş sene Ebu Hanife'nin yanında bulundum. Onun kadar uzun uzun sükût eden görmedim. Fıkıhta bir şey sorulunca açılır, coşkun ırmak gibi akar çağlardı. Yükse sesi etrafı tutardı.
__
__
📖 Sayfa 76 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Akıl, eğer şehvet pisliğine dalarsa şaşırır kalır, delâletten kurtulamaz.
__
Ebu Hanife talebelerini kendisine emsal ve dost gibi tutardı. Onlara bütün ruhunu ve kalbini verirdi. Onlara şöyle derdi: "Sizler benim kalbimin sevinci ve hüznümün tesellisisiniz!"
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Riba bütün Envaiyle İslam fıkhında akitler arasında en menfur bir tasarruftur. Kur'an ve Sünnet onu şiddetle meneder. Hz. Peygamberin (a.s.m) Şöyle dediği rivayet olunur "Bir dirhem riba işinin otuz üç defa zina etmesinden daha fenadır. Eti haramla beslenen ancak ateşe layıktır.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Gulat-ı Şia yani Şia'nın müfritleri, Hatta içlerinden bazıları Peygamberlik onun hakkı olduğunu, Cebrail'in yanılarak onu Hz. Muhammed'e götürdüğünü bile söylerler.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
*Bunlara Gurabiye fıkrası denir.
__
📖 Sayfa 211 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Allah'ın iradesi haricinde insanda bir iş sadır olmaz. İnsanın taati ve mâsiyeti kendisine aittir. İnsanın cüz'i iradesi ve ihtiyarı vardır. Onun için yaptığından sorulur, hesap verir.
__
Mahrumiyet bazen kemâle götürür, yüksek emeller ve büyük işler ondan doğar.
📖 Sayfa 29 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
__
📖 Sayfa 180 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Bir şeyle fazla uğraşan onun içine düşer.
__
Ebû Hanife'nin çağdaşlarından olup zühd ve takvasıyla meşhur Fudayl b. İyaz diyor ki: "Ebû Hanife fakih ve müttaki bir zattı. Fıkıh ilminde meşhurdu, çok servet sahibi idi. Etrafındakilere iyilik yapmakla tanınmıştı. Gece gündüz ilim öğrenmekle meşguldü. Kendisine müracaat edenler. İlminden ve malından faydalanırdı. Geceleri ibadetle geçirirdi. Az söyler, çok sükut ederdi. Helal ve harama dair bir mesele ortaya atılınca hemen konuşurdu. Hakka delalet hususunda en güzel hareket ederdi. Saltanat malından kaçar, hediyesini almazdı.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
__
📖 Sayfa 10 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Doğru ve sağlam olanı çürüğünden ayırabilmek için doğru tenkid ölçülerine ihtiyaç vardır.
__
Bir şeyle fazla uğraşan onun içine düşer.
📖 Sayfa 189 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
__
📖 Sayfa 7 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Bir adamın hakkında insanların birbirine aykırı iki zümreye ayrılması, o adamın şeref ve mevkiinin yüksekliğini gösterir.
__
"Ne tam safa üzere bir hayat yaşadık, ne de Allah' ın razı olacağı salih amel işleyebildik. Bu da hüzün olarak bize yeter."
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebu Hanife
__
📖 Sayfa 65 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebû Hanîfe Hazretleri, Bağdad'da öldü ve oraya defnolundu.
__
__
📖 Sayfa 81 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebu Hanife'nin uzun ömürlü, çok yaşamış bazı ashabla görüştüğünde ihtilaf yoktur. Kendilerine yetişip gördüğü Ashabın isimlerini zikrederken: 93 hicri yılında vefat eden Enes b. Malik'i 87 senesinde vefat eden Abdullah b. Evfa'yı, 85 senesinde vefat eden Vasile b. Eska'ı, 88 senesinde vefat eden Sehl b. Saide'yi ve en son ölen Sahabi olup 102 senesinde Mekke'de vefat eden Ebu't Tufeyl Amir b. Vasile'yi zikretmektedirler.
__
__
📖 Sayfa 16 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Bilmiş ol ki, Takvâ en yüksek neseb ve en büyük sevaptır.
__
__
📖 Sayfa 15 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebu Hanîfe Hazretleri, Hicretin 80. yılında Kûfe'de doğmuştur.
__
__
📖 Sayfa 20 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Mahrumiyet bâzan kemâle götürür, yüksek emeller ve büyük işler ondan doğar.
__
__
📖 Sayfa 127 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebû Hanîfe'nin talebelerinden ve ehl-i re'y fukahâsından olan İmam Ebû Yûsuf Hadis öğrenmeğe koyuluyor, Hadis ezberliyor...
İbn-i Cerîr Taberî onun hakkında diyor ki "O, Hadis ezberlemekle mâruftu. Muhaddisin dersine gelir, elli, altmış Hadis ezberler, sonra kalkar, onları halka ezberinden yazdırırdı."
__
Hz.Peygamber (a.s.m) Efendimiz "Bizleri aldatan bizden değildir." demiştir.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
__
📖 Sayfa 203 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Lisanla söylemedikçe kalbdeki bilinmez.
__
__
📖 Sayfa 63 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Rivayetlerden birine göre dayak atıldıktan sonra hapiste kalmış ve orada ölmüştür. Davud b. Vâsiti diyor ki: «Kadılığı kabul etmesi için İmâm-ı A'zam'a işkence yapılırken gördüm. Her gün zindandan çıkarılır ve on kamçı vurulurdu. Hattà 110 kırbaç bile vuruldu. Ona, kadılığı kabul et, denirdi. O da: Ben, buna lâyık değilim derdi. Dayak atılırken o yavaşça: «Allah'ım, kudretinle benden onların şerrini uzak kıl!» diye niyaz ederdi. Kadılığı kabul etmeyeceğini anlayınca onun yemeğine ağu kattılar ve onu zehirliyerek öldürdüler.»
__
__
📖 Sayfa 59 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebû Ca'fer Mansur, Ebû Hanife'ye kadılık teklif etti, o kabul etmedi. Müşkül mes'elelere hüküm verirken fetvå için kendisine müracaat olunmasını istedi, reddetti. Bunun üzerine mansur onu hapse tıktı ve dayak attırarak işkence yaptı.
__
__
📖 Sayfa 90 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İnsanların en âlim olanı, mes'eleler etrafındaki ihtilâfları en iyi bilendir. (Ebû Hanîfe)
__
__
📖 Sayfa 207 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İsterse büyük günah olsun, onu helâl tanımadıkça bir günahtan dolayı bir Müslümanı tekfir edemeyiz. İman adını ondan çekip atamayız. Biz ona mü'min ismini veririz.
__
__
📖 Sayfa 22 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebû Hanîfe'nin de çocukluğunda Kur'an-ı Kerim'i ezberlediğini söyleyebiliriz... Bu, hayatı boyunca onun bilinen ve görülen ahvaline uymaktadır. Zira en çok Kur'an-ı Kerim okuyan kimselerdendir. Ramazanda 60 defa Kur'an-ı Kerim'i hatmettiği rivayet bulunur.
__
«İlim tabaka tabakadır:
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Birincisi; Kitap ve Sünnettir, ikincisi; Kitap ve Sünnette bulunmıyan hususlarda icmâdır. Üçncüsü; muhalifi bulunmamak şartiyle Sahabenin kavlidir. Dördüncüsü; Sahabenin ihtilâfı, beşincisi de Kıyastır.
İbn-i El-Kayyim Cevzî, İlâm'ul-Muvakkiîn, c. II, s. 191.
Her taassup anlayış ve idrak yollarından birini mutlaka kapayıp tıkar.
📖 Sayfa 191 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Şîanın bir kısmı Hz. Ali'yi Hâşâ Tanrı mertebesine çıkarırlar. Bir kısmı Allah'ın Ali'ye ve diğer imamlara hulul etliğini söylerler. Bu söz, Allah'ın Hz. İsa'yı hulul ettiğine inanan Hıristiyan dînine benzer, içlerinden bir kısmı ise her imamın ruhuna Allah'ın hulul ettiğine ve kendisinden sonra gelen imama da intikal ettiğine inanırlar.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Onun şerefi nesebten ve maldan gelmiyor. O, şöhretini haiz olduğu mevhibeler, izzet-i nefs, akıl ve takvadan alıyor. Asıl şeref işte bunlardır.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
__
📖 Sayfa 62 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebu Hanife cevaplarında pek mülayim değildi. Tatlı sözlerle oyalamak istemiyordu. Hileye başvurmuyordu. Neticesinin ne olacağına hiç aldırış etmeden hakkı cesaretle söylüyordu. Karşısına çıkaack en kötü ihtimalleri göze alarak belalara sabır ve tahammüle hazırdı.
__
İcma-ı lahık (sonradan gelenlerin ortak kanaati, icmaı) hilaf-ı sabıkı (öncekilerin ihtilafını) kaldırır.
📖 Sayfa 353 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
...bazı insanlar ona taraftarlıkta o kadar ileri gitmişlerdir ki, onu peygamberler mertebesine yaklaştırdılar. Tevrat'ın onu müjdelediğini iddiaya kalkışmışlar. Hz. Muhammed (A.S.) onun ismini zikretmiş ve ümmetinin çırağı olduğunu haber vermiş, dediler. Ona Öyle sıfatlar ve menkıbeler uydurdular ki, onun mertebesini aştılar, derecesini geçtiler. Bâzı kimseler de ona hücumda ileri gittiler. Zındıklık, ana caddeden ayrılmak, dini ifsat etmek, Sünneti bırakmak, hattâ Sünneti bozmak gibi isnadlarda bulundular. Sıhhatsiz, delilsiz fetvâ veriyor dediler. ...
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Şia'ya göre: İmamet, milletin re'yine bırakılmış umumi mesâlihten değildir ki, ümmetin tâyin etmesiyle olsun. İmamet, dînin rüknüdür, Islâmın bir kaidesidir. Peygamber onu. ihmal edemezdi. İmamı, Peygamber kendisi tâyin etmek lâzımdır. İmam büyük, küçük bütün günahlardan masundur.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İbn-i Haldun Mukaddimesi
Fakat kılıç bir fikri öldürmez, biz mezhebi söndüremez.
📖 Sayfa 187 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
...Ebu Hanife'nin ne rengi bozuldu ne yüzü değişti, çünkü acizler kızar.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Von Flofn diyor ki: Fi'len sabittir ki, Şia mezheplerinden bâzıları Budistlik, Mani'lik gibi eski Asya dinlerinden karışmadır.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
El-Siyâdetu'l-Arabiyye
— Biz münazara yaparken, arkadaşımız kayıp düşecek, yanılacak diye korkudan başımızda kuş varmış gibi dururduk. Sizse münazara yapıyorsunuz ve arkadaşınızın düşmesini istiyorsunuz. Arkadaşının kayıp düşmesini isteyen, arkadaşını tekfir etmek istiyor, demektir. Arkadaşını tekfir etmek isteyense, arkadaşından önce küfre düşer.»
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Elbisenin en âlâsını giyerdi. Üst elbisesi otuz dinar kıymetinde idi. Kıyafeti güzeldi. Çok güzel kokular kullanırdı. Ebû Yusuf'un dediği gibi daha uzaktan güzel kokusu duyulur, geldiği belli olurdu.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İmam Şâfiî Hazretleri de şöyle demiştir: "İsanlar fıkıhta Ebû Hanîfe'nin iyâlidirler."
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Allah ve resûl'ünden gelen can baş üstünedir.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebû Hanîfe'nin durumu Mâlik'den daha dehşetli idi. Derslerinde ihtilâlcilere yardım yapmayı açıkça söylüyordu. Hattâ o kadar ileri gidiyordu ki, Mansur'un bâzı kumandanlarını ihtilâlcilere karşı savaşmaktan bile vazgeçirtiyordu.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Fıkıhla meşgul olması Ebû Hanîfe'yi ticaretten ayırmamıştır. Mekki, Menakıbında onun günlük hayatını şöyte anlatmaktadır: «Yusuf b. Halid Bimtîden rivayetle diyor ki, cumartesi gününü aile ihtiyaçları için ayırmıştı. Ne ilim meclisine gelir, ne de pazara giderdi. Ev işlerine, bahçe işlerine bakardı. Sair günlerde çarşı pazarda kuşluk vaktinden ikindiye kadar dururdu. Cuma günleri bütün dostlarına ahbaplarına evinde ziyafet verirdi. Onlara enval yemekler hazırlatırdi». Mekkî, Menakjb-ı Ebu Hanife, c, II, s- 100.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Bir kadın ona satmak üzere bir ipek elbise getirdi. Ebû Hanife fiyatını sordu. Kadın da yüz dirhem istediğini söyledi. Ebû Hanîfe: "Bunun değeri yüzden daha ziyadedir, kaça vereceğinizi söyleyin" dedi. Kadın yüzer yüzer arttırarak dört yüze çıktı.
📖 Sayfa 54 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Ebû Hanife: "Daha fazla yapar" deyince kadın:
Benimle eğleniyor musun, dedi. Ebû Hanife:
Ne münasebet, dedi, bir adam getirin de fiyat takdir ettirelim.
Kadın bir adam çağırdı. Fiyat takdir ettirdi. Ebû Hanîfe beş yüze satın aldı."
İstihsanla bıraktıkları kıyas eğer şer'i delilse şer'i delil daima haktır. Haktan ötesine delalet vardır. Eğer batıl ise batılın terki vaciptir. Ve onunla meşgul olmaya değmez...
📖 Sayfa 376 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Kuvvetli olmak demek, katı kalbli, kaba ve sert olmak değildir. Kuvvetli olmak,sağlam irade,yüksek duygu,şevkatli kalb,ince ruh,tahammüllü gönül,sebatlı akıl,vakarlı hareket sahibi olmak demektir.Ebu Hanîfe,bunların hepsi demektir..
📖 Sayfa 52 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Allah, kulunun üzerinde, ona verdiği nimetin eserini görmeyi sever.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İttiba ibtidadan evladır.
📖 Sayfa 147 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Irak ... Birbirleriyle niza hâlinde olan taifeler, birbiriyle çarpışan düşünceler, görüşler hep orada...
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Allah'ın Kitabı'nda ve Resûlü'nün sünnetinde bulamazsam ashabın kavlinden alırım. Onlardan dilediğimin kavlini alır, dileğimi bırakırım. Onların sözünden başkalarının sözüne çıkmam. İş İbrahim Nehaî'ye, Şa'bî'ye, İbn Sîrîn'e, Hasan Basrî'ye, Ata'ya, Said b. Müseyyib'e (ve daha bazı adamlar saydı) gelince onlar ictihat yapmış kimselerdir. Onlar nasıl ictihat ettilerse ben de ictihat ederim.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İyi insan sade hayır işleyen değildir,hayırlı insan olabilmek için hayrı ve şerri bilmelidir. Hayrın meziyetlerini bilerek hayır işlenmelidir. Kötünün zararlarını anlayarak kötülükten kaçınmalıdır. Âdil olmak, zülmü ve gadri adaleti ve gayesini bilerek adalet icra etmektir. Şerefli neticelerini düşünerek adalet yapan âdildir.
📖 Sayfa 273 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
<<Hâdis toplayıp da fıkıh bilmeyen kimse ilaç satan eczacıya benzer.İlaçları toplar,fakat hangi hastalıklarda kullanacağını bilmez,ilâçlarım kullanılacağı yeri doktor gösterir. Hadisciler toplar, fakih Hadisten hüküm alır.>>
📖 Sayfa 127 · Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
Velhosen'e göre Şia akideleri İranlılardan daha çok Yahudilikten çıkmıştır. Zira kurucu olan Abdullah b. Sebe' Yahudidir.
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre
İkd'ül-Ferid'in zikrettiği gibi Şahinin fikri de budur.
Sıkça Sorulan Sorular
Ebu Hanife kimin eseridir?
Ebu Hanife, Muhammed Ebu Zehre tarafından yazılmıştır ve ilk kez 1970'te yayımlanmıştır. Türkçeye Osman Keskioğlu çevirmiştir.
Ebu Hanife kaç sayfadır?
Ebu Hanife, 503 sayfadır (Diyanet İşleri Başkanlığı baskısı).
Ebu Hanife'nin en ünlü sözü nedir?
“__ ŞEREF MİLLİYET İLE DEĞİL TAKVA İLEDİR. __”