
Muhammedi Ahlak, din dünyasına Mevlana Şibli Numani'nin kazandırdığı özel bir eserdir. Türkçe baskısı Timaş Yayınları tarafından yayımlanmıştır. Bu sayfada, eserden akılda kalan en etkileyici bölümler bir araya getirildi.
Muhammedi Ahlak'tan En Beğenilen Alıntılar
Hz Muhammed'in (sav) şahsında Mûsâ'nın müridliğinin, Harun'un inceliğinin, Yusuf'un kahramanlığının, Eyyûb'un sabrının, Dâvûd'un cesaretinin, Süleyman'ın vakar ve azametinin, Yahya'nın sadeliğinin ve İsa'nın alçakgönüllüğünün mükemmel bir şekilde toplanmış halini görüyoruz.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Peygamber (SAV), "Sabret! Sabrın en makbulü felaket anında gösterilendir." buyurdu
📖 Sayfa 155 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz Peygamber(sav) , başka milletlerin ilah olarak tanıdıklarına dil uzatılmamasını tavsiye etmiş ve "Allah'tan başkasına yapanlara (ve putlarına) sövmeyiniz."** ayetini tebliğ ederek dinlerarası hoşgörü ve yakınlık ruhunu oluşturmuştur.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
**En'âm,108
Hz. Peygamber(sav) bazı insanları ise saygı ve sevgisinden dolayı ayağa kalkarak karşılardı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Mesela, Hz. Fâtıma Mescid-i Nebevî'ye gelecek olursa Hz. Peygamber(sav) ayağa kalkar, onu karşılar ve alnından öperdi.
Süt annesi Halime'ye de aynı şekilde davranırdı. Hatta süt kardeşlerine de aynı şekilde muamele eder, onları karşısında oturturdu.
Hz. Peygamber (SAV),"Bana bütün peygamberlerin üstünde bir fazilet ve ayrıcalık tanımayınız." buyurmuştu.
📖 Sayfa 135 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz Muhammed'in (sav) şahsında
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Mûsâ'nın müridliğinin,
Harun'un inceliğinin,
Yusuf'un kahramanlığının,
Eyyûb'un sabrının,
Dâvûd'un cesaretinin,
Süleyman'ın vakar ve azametinin,
Yahya'nın sadeliğinin
İsa'nın alçakgönüllüğünün mükemmel bir şekilde toplanmış halini görüyoruz.
İranlıların adetlerinden biri, makam sahibi biri geldiğinde insanların ayağa kalkmasıydı. Efendimiz arkadaşlarını bu hareketten menetti ve "Kendilerine bu şekilde saygı gösterilmesini isteyenler, gidecekleri yerin cehennem olduğunu bilsinler." buyurdu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber, ikindi namazından sonra iffet abidesi eşlerini birer birer ziyaret eder, hal ve hatırlarını sorar ve gecesini onlardan birinin evinde geçirirdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber,gece kimin yanında geçirecekse hanımları onun yanında toplanır ve yatsı namazına kadar orada kalırlardı.
Bir rivayete göre Hz.Peygamber şöyle buyurmuştur:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Kendisi için sevdiğini başkaları için sevmeyen ve sevgisinde Allah rızası göstermeyen insan iman etmiş olamaz!"
O sadece bir kavme gönderilmiş bir peygamber değildi. Onun muhatabı bütün insanlıktı, zira onun kalbi, bütün insanlığı kucaklıyordu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hadis kitapları, Hz. Peygamberin hutbe ve sözlerini düzensiz bir şekilde toplamaktadır. Bunlar incelendiğinde hutbelerini içerik, sunuluş biçimi ve ifade tarzı açısından peygamberimizin diğer sözlerinden ayrıldığını görürüz.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Cennet ehlinin çoğunun bu hayatta yoksulluk çekenler olduğunu gördüm."
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
***Efendimiz (sav)
Bazı sahabiler de bazı zaruretlerden ötürü evlenemiyorlardı. Bu kişiler cinsel isteklerine de karşı koyamadıklarından tenasül uzuvlarını kesmeye karar vermişlerdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber(sav) bu düşüncelerinden haberdar olunca çok üzülmüş, onları bu kararlarından vazgeçirmişti.
"Kureyş bir elime güneşi, bir elime ayı koysa ben yine davamı anlatmaktan vazgeçmem..."
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Tevekkül akıl ve vicdanın ilhamına uyarak, bütün çabaları ve girişimleri tehdit eden en olumsuz şartlara rağmen sarf edilen gayretin neticesini Allah' ın lütüf ve inayetine havale etmektir .
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani

"Annelik şefkatine hayret mi ediyorsunuz? Beni gönderen Zat-ı Rahîm adına yemin ederim ki, Allah kullarını, bir annenin yavrusunu sevmesinden fazla sever ."
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
***Efendimiz (sav)
Daha önceki dinler, kişilerden toplumlar meydana getirmişken, İslamiyet çeşitli milletlerden bir kardeşlik sistemi meydana getirmiştir. Bu nokta İslam'ı ve Hz Muhammed'i (sav) diğerlerinden ayıran önemli bir özelliktir.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Büyüklük ahlaktaki yücelikte ise dost düşman herkesin "el-Emîn" unvanıyla tanıdığı Hz. Muhammed'e (sav) kim üstünlük sağlayabilir ?..
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Mehtaplı ve bulutsuz bir gecede önce Peygamber'e sonra aya baktım. Peygamber'in yüzü daha etkileyiciydi." Câbir b. Semere
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Galip komutanlar fethettikleri şehirlere girerken başları galibiyet zevkiyle yükselirdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Fakat Mekke ve Hayber'in Fatihi (sav), fethettiği bu şehre girerken, Allah'ın karşısında secdeye kapanmıştı.
İbn İshak diyor ki:
"Hz. Peygamber Mekke'nin fethi esnasında Zî Tuva'ya vardığı zaman Cenab-ı Hakk'ın kendisine muvaffakiyet ihsan ettiğini görmüş, hemen hayvanının sırtı üstünde secdeye kapanmıştı. O kadar eğilmişti ki, çenesi devenin eğerine değmişti."
Hz. Peygamber (sav), "Allah rızası için 'Lailâhe illallah' diyene ateş haram olur." buyurmuştur.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Bazı rivayetlere göre Hz. Peygamber(sav) kuşluk vaktinde dört veya sekiz rekât namaz kılar, bundan sonra evine gidip evinin işleriyle uğraşır, elbisesinde yama olacak bir yer varsa orayı yamar, ayakkabılarını tamir eder ve hayvanlarını sağardı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Peygamberimiz'in genel toplantılarında kâfur veya başka bir tütsü yakılır, bu suretle cemaatin istirahatine dikkat edilirdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber(sav) güzel kokulardan misk ve anberi kullanırdı..
Hz. Peygamber (SAV), "Hayır, biz verdiğimiz söze bağlı kalmalıyız. Biz ancak Allah'ın yardımını isteriz. O bize yeter." buyurmuştu.
📖 Sayfa 148 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Bütün dini şahsiyetler içerisinde en başarılı olanı Hz. Muhammed'dir. Çünkü başka hiçbir yenilikçi , gönderildiği milleti - bütün dünyaya yayacağı nur için vasıta olarak kullanacağı milleti - Araplar gibi en derin bataklıklara gömülmüş bir halde bulmamıştır."
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Muhammed'in (SAV) peygamberliği, Hristiyanların ileri sürdükleri "dünyadan kopuk yaşama" düşüncesini kökünden kurutmuştu. Bunun için Hz. Peygamber (SAV) ara sıra değerli elbiseler giyer, zengin yemekler yerdi. Fakat kendisi esas itibariyle dünya süslerine hevesli biri değildi. Bir hadiste şöyle buyurulur: "İnsanoğlunun bu dünyada muhtaç olduğu şeyler şunlardır: oturacağı bir ev, giyeceği bir elbise, kendini besleyecek yemek ve su." Hz. Âişe, Hz. Peygamber'in ikinci bir elbisesinin bulunmadığını söyler.
📖 Sayfa 148 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Peygamber, şahsına yapılan bir kötülüğün intikamını almazdı. Ama ilahî emirlere karşı gelen kimseyi hak ettiği cezaya çarptırırdı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber'in (sav) huzurunda konuşmak isteyenlere söz hakkı şan, şeref, soy, makam ve zenginliklere göre değil; sahip oldukları ilme ve güzel ahlaka göre verilirdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Bir gün Efendimiz'e (sav) adamın biri " Ya Resûlullah! Kıyamet ne zaman kopacak?" demiş, Efendimiz ise , " Kıyamet emanete hıyanet edildiği zaman kopacak!" cevabını vermiş. Adam "Emanete nasıl hıyanet edilecek?" deyince Efendimiz, "İşler ehil olmayan ellere verildiği zaman emanete hıyanet edilecek." buyurmuştu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Efendimiz (sav), yatsı namazından sonra konuşmayla vakit geçirmeyi sevmez, yatsı namazını zamanında kılıp odasına çekilir, uyumadan önce Kur'an okurdu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani

İslamiyet, ruhban hayatı yaşamayı reddeder. Dolayısıyla, İslam'da dünyayı bir kenara atmak yoktur.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Bir Müslüman, mübah ve meşru olan bütün dünyevî lezzetlerden istifade edebilir. Ancak bunun bir sınırı vardır.
Hz. Peygamber'in (a.s.v) meclisini topladığı yer, sınırlı bir mekândı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Geç gelenler oturacak yer bulamazdı. Bunun için Hz. Peygamber (a.s.v) gecikenler için abasını yayar, onları bunun üzerine oturturdu.
Hz. Peygamber kuşluk namazlarını Harem de kılardı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Bu sırada Kureyşliler de Harem'e doluşurdu. Buhârî'nin ifadesine göre Hz. Peygamber Harem'de ibadet ederken Kureyş liderleri onunla alay etmiş, Ebû Cehil, "Biriniz gitsin de bu adamın üzerine atmak için bir işkembe getirsin!" demiş, bunun üzerine Ukbe bu iğrenç işi görmüştü.
Hz. Peygamber Harem'de Kur'an okudukça müşrikler ona güler ve işkence ederlerdi.
Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Kendin için sevip istediğini başkaları için de iste ki Müslüman olasın!"
Buhâri
Hz. Peygamber (SAV) ömrü boyunca bir dilenciyi bile geri çevirmemiştir. Daima, "Ben sadece dağıtıcıyım. Veren Allah'tır." derdi.
📖 Sayfa 107 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber(sav) bütün iş ve görevlerini belli bir düzen ve kararlılık içinde yerine getirirdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Namaz vakitlerini belirlemiş, tesbih ve zikir vakitlerini ayırmış, uyku ve dinlenme, misafir ve ziyaretçileri kabul etme zamanlarını tesbit etmişti. O, kimseye karşı hareket tarzını değiştirmezdi.
Ebû Hureyre ile Ebû Said diyorlar ki:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Bir kere Hz. Peygamber vaaz ediyordu. 'Nefsimi kudret elinde tutan Allah'a yemin ederim ki!' dedi. Sonra bu cümleyi üç kere tekrar etti ve ileriye doğru eğildi. Herkesin başı yere eğilmiş ve gözlerinden yaşlar boşanmıştı.
Bu hadisi rivayet eden zat diyor ki: "Kendimizden o kadar geçmiştik ki Hz. Peygamber'in niçin yemin etmekte olduğunu unutmuştuk."
Hz. Muhammed (sav), peygamberlik gelmeden önce de dua ve ibadetle meşgul olmak için Hira mağarasında aylarca kalırdı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Peygamberliğinden sonra, ona nasıl ibadet edeceği öğretilmiş; fakat Kureyş'in baskısından Hz. Peygamber (sav) gizli olarak ibadetine devam etmiş, ibadetini eksiksiz yapabilmek için dağlara, vadilere sığınmaya başlamıştı.
Genel inanışa göre kısmet veya kader, bütün çabaları aciz bırakır. İnsan ne yaparsa yapsın kaderini değiştiremez. Hz. Peygamber, bir sohbette bu konuyu ele alarak şu sözleri söylemişti:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Kısmet insanın çabasından başka bir şey değildir. İnsanın Allah'ın lütfuyla yaptığı her iş onun kısmet ve kaderidir. İnsanın tevekkül etmesi, iş yapma gücünü köreltmesi anlamına gelmemelidir."
Hz. Peygamber'in hutbeleri dinleyiciler üzerinde büyük bir etki bırakırdı. En katı yürekler onun sözleriyle yumuşardı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Mekke'de Necm suresini okurken kafirler de onu dinlemişler ve sadece Müslümanlar değil, müşrikler de secdeye kapanmışlardı.
"Resûlullah Kâbe'de Kur'ân okuduğu zaman, biz evlerimizde yataklarımıza girmiş olduğumuz halde onun sesini duyardık."
📖 Sayfa 16 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber sav, arkadaşları içinde borçlu olarak ölen varsa onun borcunu ödemek için kendisine haber verilmesini isterdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber sav, bu kişilerin borçlarını öder, miraslarını da varislerine bırakırdı
Peygamberimiz'e ait atin adı "Lahîf", merkebinki "Afir", katırınki "Düldül" ve "Tiyye", deveninki de "Kusvâ" ve "Adbâ" idi.
📖 Sayfa 23 · Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Bir gün Hz. Peygamber(sav) Harem'de ibadetle meşgulken müşriklerden bazıları ona karşı kaba hareketlerde bulunmuş başka bir gün yine müşriklerden biri onu boğmaya kalkmış:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
fakat tüm bu işkence ve baskılara rağmen Hz. Peygamber Allah'a yönelmekten duyduğu yüce zevkle ibadetini yapmaya devam etmişti.
Şirkin ilk basamağı, peygamberlere saygıda aşırıya kaçmaktır.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber(sav) Hristiyanların Meryem'in oğlu İsa'ya yaptıkları gibi yapmayınız. Ben sadece Allah'ın kulu ve elçisiyim." derdi.

Efendimiz, oğlu İbrahim'in ölümüne çok üzülmüş ve şu sözleri söylemişti:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Göz yaşarır, kalp mahsun olur; fakat biz ancak Allah'ımızı hoşnut edecek sözler söyleriz. İbrahim, senin ayrılığından ötürü kederliyiz.."
Hz. Peygamber(sav) sünnet ve nafile namazlarını genellikle evinde kılar, sabah ezanı okunurken uyanırdı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Namazın sünnetlerini kısa ayetlerle kılar, fakat farzlarda uzunca sureler okurdu.
Adamın biri Hz. Peygamber'i (sav) ziyarete gelmiş, bir peygamber huzurunda olduğunu duyunca titremeye başlamıştı.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber (sav) , "Titreme kardeşim! Ben bir melek değilim Kureyş'ten, kuru ekmek yiyen bir kadının oğluyum!" buyurmuştu.
Hz. Peygamber'in hutbeleri veciz ve derli toplu ifadelerden oluşurdu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hutbelerin kısa, ibadetlerin uzun olmasını takvanın delillerinden saydığını söylerdi.
Cuma hutbelerinde Kaf suresinin kıyamet ve haşirle ilgili ayetlerini okumayı âdet edinmişti.
Hz Peygamber (sav) vefatı esnasında "Allah'ım, Yüceler yücesi Dost!" (Refik-i A'lâ) diyordu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz Aişe bu sözü duyunca Resulullah artık bizden ayrılıyor demişti..
O, Bir iş yaptı mı onun üzerinde sebat ederdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber'in bir hadisi de şöyledir:
"Allah katında amellerin en makbulü, devamlı olanıdır."
Hz. Aişe'ye, Resûl-i Ekrem'in bazı günlerde birtakım özel hareketlerde bulunup bulunmadığı sorulmuş o da;
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Hayır, onun davranışları yağmur yüklü bir bulut gibiydi. Böyle bir bulut nasıl sonuna kadar aralıksız yağarsa, Hz. Peygamber'in davranışları da kararlılıkla devam ederdi" cevabını vermişti.
Hz. Peygamber(sav) ata binmeyi çok severdi. Bunun dışında deve, katır ve merkebe de binmiştir.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Peygamberimiz'e ait atın adı "Lahîf", merkebinki "Afir", katırınki "Düldül" ve "Tiyye", deveninki de "Kusva" ve "Adbâ" idi.
Hz. Peygamber'in (sav) meclisi, hizmetçiler ve ev halkından oluşan, dış dünyaya kapalı bir yer değildi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Belki Hz. Peygamber'in (sav) evinin kapısı bile yoktu; fakat onun peygamberlik onuru herkesin kalbine korku verirdi. Onu gören herkes kalbinde bir titreme hissederdi.
Hz. Peygamber bir yerde konakladığı zaman şu sözleri söylerdi:
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
"Ey yer! Benim de, senin de Rabbin Allah'tır. Senin şerrin den, içindekinin şerrinden, senden yaratılanların şerrinden, üzerinde yürüyenlerin şerrinden Allah'a sığınırım."
Hz. Peygamber seferden Medine'ye döndüğü zaman önce camiye gider, iki rekât namaz kılar, sonra evine gidip ailesine kavuşurdu.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber, ashabını yoldan döner dönmez evlerine gitmekten meneder, eşlerinin kendilerini en güzel şekilde karşılayabilmeleri için onlara mühlet verilmesini isterdi.
Hz. Peygamber, turp, soğan, sarımsak gibi ağza kötü koku veren şeyler yedikten sonra mescide gelinmemesini ve insanların içine karışılmamasını ihtar etmişti.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber'in (sav) huzurunda konuşmak isteyenlere söz hakkı şan, şeref, soy, makam ve zenginliklerine göre değil; sahip oldukları ilme ve güzel ahlaka göre verilirdi.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Hz. Peygamber'in (sav) âdeti öncelikle muhtaç ve fakir olanları dinlemek, onların ihtiyaçlarını temin etmekti.
Yemek için yapılacak işler paylaştırılırken Hz. Peygamber'in payına yakacak bulma işi düşmüştü.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Ashap, Hz. Peygamber'i bu işten muaf tutmak istemiş, ancak Peygamber (sav) "Hayır, benim sizden bir farkım yok! Kendisini dostlarından ayıran insanı Allah sevmez." buyurmuştu..
Hz. Peygamber'in hırsızlık yapan soylu bir kadına ceza tatbik edilmemesini isteyenlere, suçu işleyenin kendi kızı da olsa cezalandıracağını bildirmesi onun eşitlik anlayışına çarpıcı bir örnektir.
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani
Sıkça Sorulan Sorular
Muhammedi Ahlak kimin eseridir?
Muhammedi Ahlak, Mevlana Şibli Numani tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2014'te yayımlanmıştır.
Muhammedi Ahlak kaç sayfadır?
Muhammedi Ahlak, 192 sayfadır (Timaş Yayınları baskısı).
Muhammedi Ahlak'ın en ünlü sözü nedir?
“Hz Muhammed'in (sav) şahsında Mûsâ'nın müridliğinin, Harun'un inceliğinin, Yusuf'un kahramanlığının, Eyyûb'un sabrının, Dâvûd'un cesaretinin, Süleyman'ın vakar ve azametinin, Yahya'nın sadeliğinin ve İsa'nın alçakgönüllüğünün mükemmel bir şekilde toplanmış halini görüyoruz.”