Sağlıklı Toplum, Erich Fromm'un 338 sayfalık eseridir. Orijinal adı The Sane Society olan kitap ilk kez 1996'da basılmıştır. Felsefe okurları için Sağlıklı Toplum'dan derlenen en akılda kalan sözler burada.
Sağlıklı Toplum'dan En Beğenilen Alıntılar
Büyük bir saflıkla insanlar, çoğunluğun belli bazı fikirleri ya da duyguları paylaşmasının, o fikir ve duyguların doğruluğunu kanıtladığına inanırlar. Hiçbir şey bundan daha yanlış olamaz. Milyonlarca insanın aynı kötülükleri paylaşması, o yanlışları doğru yapmaz.
📖 Sayfa 27 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İnsanın, insanca yaşama ilk adımlarını atması yüz binlerce yıl sürmüştür; insan önce büyülü bir biçimde her şeyi yapabileceğine inandığı kendine tutkun bir dönemden, totemcilikten, doğaya tapmadan geçmiş, sonunda vicdanın, nesnelliğin, kardeş sevgisinin biçimlenmeye başladığı evreye ulaşmıştır. Tarihin son dört bin yılı içinde insan bütünüyle doğmuş ve bütünüyle uyanmış bir insan simgesi geliştirmiştir.
📖 Sayfa 39 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
En düşük intihar yüzdesi en yoksul ülkelerdedir; Avrupa'da gittikçe artan maddi zenginlikle birlikte intiharların sayısı artmaktadır. Bununla birlikte cinayet sayısı yüksek olan ülkelerde intihar sayısı düşüktür.
📖 Sayfa 19 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Nesneleri yönetenlerin sayısı azaldı; insanları yönetenlerin sayısı arttı...
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Anne sevgisi bir bağış gibidir; varsa bir lütuftur yoksa yaratılamaz. Anneye olan saplantılarından kurtulamamış bireylerin, anne sevgisini çaresizlik ve hastalık durumları yaratarak ya da duygusal bakımdan bebeklik evresine dönerek nevrozlu, büyülü bir biçimde elde etmeye çalışmalarının nedeni de budur.
📖 Sayfa 59 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İnsanın ölmemesi için nasıl bedensel gereksinmelerinin doyurulması gerekiyorsa, deli olmaması için de insan varoluşunun kendine özgü koşullarından doğan ruhsal temel gereksinmelerin duyurulması gerekir.
📖 Sayfa 82 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Toplum, insanda, biraz da kendinin yarattığı toplumdışı yanlarla çelişmekle kalmaz; insanın geliştirmekten çok bastırdığı en değerli insancıl nitelikleriyle de çatışır.
📖 Sayfa 91 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İlkel insan temel içgüdüleri engellenmediği için sağlıklı ve mutludur; ama kültürün lütuflarından da yoksundur. Uygar insan daha güvenlidir, sanat ve bilimin nimetlerinden yararlanır; ancak uygarlığın zorla getirdiği kısıtlamalarla içgüdülerinin sürekli engellenmesi nedeniyle nevrozlu olmaktan kurtulamaz.
📖 Sayfa 90 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Ortalama çalışma süresini yüz yıl öncesinin yarısına indirdik. Bugün, atalarımızın akıllarından bile geçirmedikleri ölçüde boş zamanımız var. Ama ne yararı oluyor bunun? Yenilerde ele geçirdiğimiz bu boş zamanı ne yapacağımızı bilmiyoruz; kazandığımız zamanı öldürmeye çalışıyor, bir günün daha sona ermesine seviniyoruz.
📖 Sayfa 17 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Zihinsel yaşam konusunda asıl sorun, neden bazı kişilerin delirdiği değil, nasıl olup da çoğunun delilikten kurtulduğudur.
📖 Sayfa 41 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
"Üretici sevginin belirtileri her zaman şunlar olmuştur: İlgi, sorumluluk, saygı ve bilgi. Seviyorsam, ilgi duyarım - başka deyişle, karşımdaki insanın gelişmesi ve mutluluğuyla içten ilgiliyimdir; seyirci kalamam. Sorumluyumdur."
📖 Sayfa 45 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
"Açgözlü insan para ya da ele geçirmek istediklerinden başka bir şeyi, hırslı insan da ünden başka bir şeyi göremezse, böyle insanları deli olarak değil, yalnızca rahatsız edici insanlar olarak görürüz; genellikle de nefret ederiz böyle tiplerden. Oysa gerçekte biz çoğu zaman hastalık gözüyle bakmasak da açgözlülük, hırslılık hep birer delilik türüdür."
📖 Sayfa 28 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Akıl, insanın dünyayı düşünme yoluyla kavrama yetisidir; oysa zeka, düşünme yardımıyla dünyayı kullanma yeteneğidir. Akıl, insanın doğruyu bulma aracıdır; zekaysa dünyayı daha başarılı bir biçimde kullanabilme aracıdır; akıl, temelde insancıldır; zekaysa insanın hayvan yanına aittir.
📖 Sayfa 78 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Bencillik aslında, insanın açlıkla kendisine eğilmesidir ve insanın kendisini gerçekten sevememesinden doğar, bu eksikliğin yerine geçer.
📖 Sayfa 45 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İnsanın dış dünyayla hiç ilişki kuramaması, deliliktir. Bu da başka bir gerçeği ortaya çıkarır: Akıl bakımından sağlıklı yaşamanın koşulu dış dünyayla herhangi bir biçimde ilişki kurmaktır.
📖 Sayfa 49 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Yaşamaktan zor bir sanat bulunamaz. Öteki sanatlar ve bilimler için her yerde sayısız öğretmen vardır. Gençler bile bu sanatları ve bilimleri bu yolla edindiklerine, başkalarına öğretebileceklerine inanırlar: ömrünün başından sonuna dek insan, yaşamayı öğrenmeye devam etmelidir; daha da şaşırtıcı olanı, ömrü boyunca insan ölmeyi öğrenmelidir.
📖 Sayfa 14 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Kan ve toprak bağlarından kendisini kurtaramamış kişi, henüz bir insan olarak tam doğmuş sayılmaz; sevgi ve akıl yetisi sakat durumdadır; kendisini de, insan kardeşlerini de onların -ve kendisinin- insan gerçekliği içinde algılayamaz.
📖 Sayfa 71 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Hayvanca gereksinmenleri karşılandıktan sonra insan, insanca gereksinmenlerini doyurmak ister. Açlık ve iştah, insanla birlikte doğan bedensel işlevlerdir - oysa vicdan yeti olarak bulunmasına karşın, ancak kültürün gelişmesi sırasında ortaya çıkan ilkelere ve başka insanların önderliğine bağlı olarak ortaya çıkar.
📖 Sayfa 41 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Narsisizmin en aşırı biçimlerine, akıl hastalarının hepsinde rastlanır. Dış dünyayla ilişki kopmuştur; hasta, kendi içine çekilmiştir; gerçekliği, nesnelerin ya da insanların gerçekliğini, oldukları gibi algılayamaz; ancak kendi içindeki süreçlerin biçimlendirdiği ve belirlediği bir biçimde algılayabilir. Dış dünyaya karşı ya hiç tepkide bulunmaz ya da bulunursa dış dünyanın gerçekliğine uygun olarak değil, kendi düşünce ve duygu süreçlerine göre tepki gösterir. Narsisizm nesnelliğin, aklın ve sevginin karşıtı kutbudur.
📖 Sayfa 48 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Anneye bağlılık, insana köklülük ve bir yere ait olma duygusu veren tüm doğal kan bağlılıklarının yalnızca en ilkel olanıdır.
📖 Sayfa 54 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Yıkıcılık, yaşanmamış bir yaşamın sonucunda ortaya çıkar.
📖 Sayfa 50 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İnsan, her kültürün üstüne istediği şeyi yazdığı boş bir kağıt değildir. Mutluluk, uyum, sevgi ve özgürlük yönelişi gibi greksinmeler, insanın doğasında vardır. (...) engellendiklerinde ruhsal tepkimelere yol açma eğilimi gösterir.
📖 Sayfa 95 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Anne sevgisinde anne ile çocuğun sevgileri aynı değildir; çocuk çaresizdir ve anneye bağımlıdır. Büyümesi için annesine gereksinme duymayacağı duruma gelinceye dek bağımsızlaşması gerekir. Bu nedenle anne çocuk ilişkisi çelişik, bir bakıma da trajiktir. Annenin çocuğuna en yoğun sevgiyi vermesi ama bu sevginin çocuğun büyüyüp kendisinden kopmasına, sonunda bütünüyle bağımsız olmasına yardım etmesi gerekir. Bu ayrılma sürecine dek her annenin çocuğunu sevmesi çok kolaydır ama çoğu annenin başaramadığı şey, çocuğunu hem sevmek hem de ona bağımsızlığını vermeyi istemektir.
📖 Sayfa 46 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Kendimizi kandırmadığımızdan bu denli emin olabilir miyiz? Akıl hastanesinde yatanların çoğu da, kendilerinden başka herkesin deli olduğuna inanır.
📖 Sayfa 15 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Çoğunluk için bireysellik, aslında, bireysel bir özdeşlik duygusuna erişememe başarısızlığını saklamak için başvurulan bir perdeden başka bir şey değildir.
📖 Sayfa 75 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İntiharların çoğunluğu ^^ Yaşamın başarısız geçtiği, yaşamın artık sürdürülmeye değer olmadığı^^ duygusundan kaynaklanır. Kayıplar kazançlara ağır bastığı ve artık kayıpları yerine koyma umudu kalmadığı zaman, insanlarda tıpkı bir iş adamının iflas ettiğini açıklaması gibi intihar ederler...
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Sanayi üretiminde ortaya çıktığı biçimiyle doğayı denetime alarak, insan kendisini kan ve toprak bağlılıklarına saplanıp kalmaktan kurtarır; doğayı insanlaştırır ve kendisini doğallaştırır.
📖 Sayfa 70 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Asıl sorun, normaliyle, patolojik olanıyla, çeşitli bireylerde ve çeşitli kültürlerde gözlemlediğimiz insan yaradılışının dışa vuran sayısız belirtileri arasında tüm insanlardaki ortak özü yakalayabilmektir.
📖 Sayfa 25 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Toplumbilimciler, varlığını koruduğu sürece her toplumun normal olduğunu, ancak bireyin, o toplumdaki yaşama biçimine uyamaması durumunda hastalıktan söz edilebileceğini ileri sürmektedirler.
📖 Sayfa 24 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Milyonlarca insanın aynı kötülükleri paylaşması, o kötülükleri erdeme çevirmez; birçok yanlışı paylaşması o yanlışları doğru yapmaz.
📖 Sayfa 27 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Bugün, özgürlükten kaçarak ulus ya da ırk biçiminde yapay bir köklülük gereksinmesine geri dönmek bir akıl hastalığı göstergesidir; çünkü böyle bir gerileme, bugün ulaştığımız evrim düzeyine ters düşer ve hastalıklı olduğu kuşku götürmez bir olguyla sonuçlanır.
📖 Sayfa 86 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Ataerkil özellikler topluluğunu oluşturan olumlu yanlar akıl, disiplin, vicdan ve bireyselliktir; olumsuz yanlarsa hiyerarşi, baskı, eşitsizlik, boyun eğmedir.
📖 Sayfa 60 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Yüzbinlerce işçi işsiz ve yarı aç durumundaysa, bu onların kötü talihi, yeteneksizlikleri ya da yalnızca değiştirilemeyen toplumsal ve doğal bir yasaydı. Sömürü artık kişisel sömürü olmaktan çıkmış, neredeyse bilinmeyen birisinin yaptığı sömürüye dönüşmüştü. Bir insanı boğaz tokluğuna çalışmaya mahkum eden şey, herhangi bir bireyin istek ya da hırsından çok, pazar yasasıydı. Hiç kimse sorumlu ya da suçlu olmadığı gibi, hiç kimse de bu koşulları değiştiremezdi. Toplumun değişmez yasasıydı bu; ya da öyle görünüyordu.
📖 Sayfa 106 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İnsana yaraşır bir yaşam sürebilmek için, emeğin meyvesinden tat alabilmek gerekir...
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Bir kişi ağaçları sevdiği için her günün yarısını ormanda dolaşarak geçirse, serseri diye damgalanma tehlikesiyle karşı karşıya kalır; oysa tüm gününü çıkar hesapları peşinde, ormanı kesmek ve oradaki toprağı vaktinden önce dımdızlak etmek için harcasa, çalışkan ve girişimci bir vatandaş olarak saygı görür. Sanki bir kentin ormanlarına, onları kesmekten başka bir yaklaşım yolu yokmuş gibi !
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Nesneleri yönetenlerin sayısı azaldı; insanları ve simgeleri yönetenlerin sayısı arttı.
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Bebek nasıl uygun toplumsal ve kültürel koşulları bulduğunda, gelişecek olan tüm insan gizilgüçleriyle birlikte doğuyorsa, insan ırkı da tarihin akışı içinde kendi gizilgüçlerini gerçekleştirir.
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İnsan, durağan bir biçimde yaşayamaz; çünkü içindeki çatışmalar onu bir denge aramaya, doğayla eskiden arasında bulunan hayvanca uyum yerine yeni bir uyum aramaya sürükler.
📖 Sayfa 40 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Günümüzde sıradan insan, özdeşlik duygusunu, "insanoğlu" olmasından çok, bir ulusa ait olmasından alır. O kişinin nesnelliği, başka deyişle aklı, bu saplantıyla çarpıtılmış durumdadır. "Yabancı"yı kendi soyunun üyelerine göre değişik bir ölçüte vurarak değerlendirir. Yabancıya karşı kendi duyguları da aynı biçimde çarpılmıştır. Kan ve toprak bağıyla ona "yakın" olmayanlara (bu da ortak dil, töreler, yiyeceklee, şarkılar vb.yle dışa vurulur) kuşkuyla bakar; bu gibi kişilikler karşısında, paranoyak kurtuntular en küçük kışkırtmada dışarı dökülür .
📖 Sayfa 71 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
İçinde bulunduğumuz toplumsal kişiliğin temelde yarışmacı, istifçi, sömürücü, yetkeci, saldırgan, ve bireyci olduğunu söyleyebiliriz...
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Kan ve toprak bağlarından kendisini kurtaramamış kişi, henüz bir insan olarak tam doğmuş sayılmaz; sevgi ve akıl yetisi sakat durumdadır.
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Kısaca tehlikelerle dolu olsa da yaşamından ancak kendini topluma adayarak zevk alabilir insan...
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
A.EİNSTEİN
Varlıklı olan insan kişiliği çok zengin olan insandır; çok şeyi olan insan değil...
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
K. MARX
Bir eylem ne denli akıl dışı ya da ahlâk dışı olursa olsun, insanda ona akla uydurmak için bastırılamaz bir istek oluşur; başka deyişle, kendisine ve başkalarına bu eylemin akla, sağduya ya da hiç değilse töresel ahlâka uyacak biçimde yapıldığını kanıtlama isteği doğar. İnsan akıl dışı davranmakta pek güçlük çekmez; ama bu davranışını akla uygun bir dürtüye göre yapılmış görünümü vermeden edemez.
📖 Sayfa 79 · Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Yaşam eşsiz bir armağan ve göze alınması gereken bir serüvendir; başka hiçbirşeyin ölçüsüne vurulamaz; yaşamın yaşanmaya değer olup olmadığı sorusuna da hiçbir anlamlı yanıt verilemez ; çünkü bu sorunun anlamı yoktur.
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Sevgi; insanın, kendisinin dışında birisi ya da bir şeyle kendi benliğinin ayrılığını ve bütünlüğünü yitirmeme koşuluyla bir olmasıdır.
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm
Sıkça Sorulan Sorular
Sağlıklı Toplum kimin eseridir?
Sağlıklı Toplum, Erich Fromm tarafından yazılmıştır ve ilk kez 1996'da yayımlanmıştır. Türkçeye Zeynep Tanrısever, Yurdanur Salman çevirmiştir.
Sağlıklı Toplum kaç sayfadır?
Sağlıklı Toplum, 338 sayfadır (Payel Yayınları baskısı).
Sağlıklı Toplum'un en ünlü sözü nedir?
“Büyük bir saflıkla insanlar, çoğunluğun belli bazı fikirleri ya da duyguları paylaşmasının, o fikir ve duyguların doğruluğunu kanıtladığına inanırlar. Hiçbir şey bundan daha yanlış olamaz. Milyonlarca insanın aynı kötülükleri paylaşması, o yanlışları doğru yapmaz.”