Yaşama Sanatı, Erich Fromm'un 156 sayfalık eseridir. Orijinal adı Wege zur Befreiung über die Kunst des Leben olan kitap ilk kez 2007'de basılmıştır. Kitabın en çok işaretlenen cümleleri, sayfa bilgileriyle birlikte aşağıda.
Yaşama Sanatı'dan En Beğenilen Alıntılar
Eğer kendini savunmanın savaş ,görevin teslimiyet ,erdemin itaat ve günahın da itaatsizlik anlamına geldiğini bilmiyorsam, neyi bildiğimi iddia edebilirim ?
📖 Sayfa 65 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Gerçek bir sevgiyi yaşayabilmek için, önce her insanın kendi bireyselliğini yaşaması ve bu ayrı oluşun bilincine varması gerekir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
- Bencillik ve kendini sevme birbiri ile aynı değil tam aksine birbirinin karşıtı olan iki kavramdır. Bencil kişi kendini çok öne çıkardığı için kendini seviyor sanılsa da aslında onun temel sorunu kendini sevmemesi hatta kendinden nefret etmesidir. İşte ondaki bu boşluk ve tatminsizlik duygusunu yaratan şey de üretici olmayışı yani kendisindeki sevgi ve şefkat duygusunun eksikliği ya da bunları kullanıp dışa vuramamasıdır. Bu yüzden kendi içinde ulaşamadığı tatmin ve mutluluğa kavuşabilmek için dış dünyayı kendi benliğine alet etmeye çabalar.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Eğer bir mülkiyet, insanı canlılığa ve dışa açılmaya itiyorsa yararlı, onu durgunluğa, tembelliğe ve verimsizliğe yöneltiyorsa, zararlıdır.
📖 Sayfa 79 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Sahip Olmak'tan Olmak'a, S. 139
“çünkü insanın bir tek varolma nedeni vardır. o da kendini ve potansiyel güçlerini gerçekleştirmesidir.”
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bir insanı anlamak, onun her hareketini doğrulamak demek değildir. Bir insanı anlamak, onu koşulları içinde değerlendirmektir. Yoksa hiç kimse bir hakim ya da Tanrı gibiymişcesine, bir diğerini yargılamak hakkına sahip değildir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bir insanı anlamak, onun her hareketini doğrulamak demek değildir. Bir insanı anlamak, onu koşulları içinde değerlendirmektir.
📖 Sayfa 16 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Hayata siz nasıl bir anlam veriyorsanız, o da size öyle gözükecektir
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bencil kişi kendini çok öne çıkardığı için kendini seviyor sanılsa da, aslında onun temel sorunu, kendini sevememesi, bu boşluk ve tatminsizlik duygusunu yaratan şey de, üretici olamayışı, yani kendisindeki sevgi ve şefkat duygusunun eksikliği ya da bunları kullanıp, dışa vuramamasıdır.
📖 Sayfa 95 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
"Kendini sevmek ve kendisiyle ilgilenmek denildiğinde sanılıyor ki, kişi hep kendi çıkarını öne alacak. Halbuki bununla kastedilen, kişinin kendi gerçek özü ve benliği ile ilgilenmesi olayıdır. Gerçek özüne inebilen bir insan, orada gerçek sevgi ile karşılaşır ve kendisini sevmenin, aslında bütün insanları ve tüm evreni sevmek olduğunu da anlar."
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
“tek bir çözüm var: gerçeğin gözünün içine bakmak.”
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanın kendi koltuk değneklerini atarak, ayakları üzerinde durmaya ve tek başına yürümeye başlaması kolay değildir, korku doğurur. Ama yılmadan devam edildiğinde ulaşılacak sonuç, bu korku ve endişelere değer.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Modern insan bir çok şeyi tüketiyor, birçok araç ve alet kullanıyor ve sayısız şeylere sahip bulunuyor. Ama gerçek bir insan olarak öylesine "az" ki. Duyguları, düşünceleri ve idealleri, tıpkı çalıştırılmayan adaleler gibi gerilemiş ve idmansız bir durumdalar. Her türlü sosyal değişiklikten korkuyor, çünkü toplumsal düzendeki en ufak bir başkalaşım, onun için kaos ya da ölüm anlamına geliyor. Ancak bu ölümü, fiziksel bir ölüm olmaktan çok, içsel dengelerin sarsılmasından ve kişilik kaybından doğan psikolojik bir ölüm olarak değerlendirmek gerekiyor.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
"Hayata siz nasıl anlam veriyorsanız,
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
o da size öyle gözükecektir.”
İnsan; sevgi, özgürlük ve adaletin hüküm sürdüğü bir dünyayı düşlemekten hiç bir zaman vazgeçemez. Ama böyle bir ortamı bir türlü bulamadığı için, toplumsal yaşantının yanı sıra, bu özlemlerini tatmin etmeye yarayan bir kurumu, yani dini oluşturmuştur
📖 Sayfa 155 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Gerçek sevgi, kendilerini ayrı birer kişilik ve varlık olarak algılayan iki insanın, birbirleriyle bir olabilmek için, kendilerini açmaları ve kaynaşmaya hazır olmaları sonucunda ortaya çıkar.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Sevgi de özgürlük de birer soyutlamadır.Bu nedenle onlara sahip olmak mümkün değildir .Tek yapacağımız sevmek ve kendimizi özgür kılmaya çalışmak,yani bu yönde bir aktivite göstermektir.Ama bunu o kadar az İnsan yapıyor ki ..
📖 Sayfa 117 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
"İnsan bağımlıdır. Ölüme, yaşlılığa ve hastalığa karşı çaresizdir. Her ne kadar doğaya egemen olsa ve onu kendi kullanımı altına alsa bile, hem kendisi, hem de dünya, evrenin o muhteşemliği karşısında minik bir noktadan başka birşey değildir."
📖 Sayfa 27 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
"Çünkü yıkıcılık, bastırılmış ve yaşanmamış bir hayatla eşdeğerdir."
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Sevgi de ,özgürlük de birer soyutlamadır.Bu nedenle onlara” sahip olmak “ mümkün değildir.
📖 Sayfa 117 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Tek yapacağımız ,sevmek ve kendimizi özgür kılmaya çalışmak ,yani bu yönde bir aktivite göstermektir .Ama bunu o kadar az insan yapıyor ki .
Kişinin kendini sıkan ve daraltan bağlardan sıyrılabilmesi için, ilk önce en büyük engelden ve hapisten, yani bencillikten kurtulması gerekir. Bunu gerçekleştirebilmek ise, bağlanılan şeylerden ayrılmayı bilmeye, bölüşmeyi ve paylaşmayı öğrenmeye ve bu ilk adımlarla beraber doğacak olan "herşeyi elinden kaçırma korkusuna" karşı göğüs gerebilmeye dayanır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Günümüz toplumları, Tanrı'nın yerine konabilecek yeni bir şey bulmuşlardır: Menfaat. Bu yeni Tanrı, bütün insanların kendisine kurban edilebileceği bir put haline getirilmiştir. Kutsallığın böyle tanımlanmasına şaşırmamak gerekir. Çünkü günümüz toplumlarında herşey; kazanç, menfaat ve bunların hesaplanması üzerine kurulmuş gibidir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanın hem dünyanın merkezi olacak kadar önemli, hem de ormanda ki bir sinek kadar önemsiz olduğu gerçeğini ve çelişkisini kavrayacak olgunluğa ulaşmaktır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanlar, içinde yaşadıkları toplumun ve kültürün kurallarına ya da sistemine uygun düşmeyen düşünceler ile duyguların kendilerini belirtmelerinden hoşlanmadıkları için, onları bastırırlar. Bu nedenle hem bilinç, hem de bilinçdışı, toplumsal yapı ve onun duygu ve düşünce modelleri tarafından belirlenmektedir.
📖 Sayfa 50 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
"Yaşamanın tek amacı, hayatın doğrulanması ve dolu dolu yaşanmasıdır."
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Narsist kişi, kendisinden farklı olan bir kimseyle uyuşamaz. Onunla anlaşamaz ve bazı şeyleri paylaşıp, birlikte yaşayamaz. O kendini kapattığı dünyasında tek başına kalmaya mahkûmdur.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bir insanın doğa ile olan ilişkisinde, onu doğa ile birleştirecek, ama kendisini ona esir kılmayacak tek yol, doğaya üretici bir aktivite ile cevap vermesidir.
📖 Sayfa 117 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Hasta Bir Toplumdan Çıkış Yolları S. 52
Tapınmacı ve kendi değerini aşağılayan her türlü eylem, bir yabancılaşma eylemidir ve bir puta tapınmadır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
“eğer bir kimse, sevdiği insana sahip olarak hayatına bir çözüm getireceğini ya da güven duygusu kazanacağını sanıyorsa, o, sevgiyi bir put hâline getirmiş demektir.”
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanın hem dünya ile bir olmasını sağlayan, hem de aynı anda ondaki bütünsellik ve bireysellik duygusunu tatmin eden tek bir eğilim vardır: Sevgi.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Yetişkin insanlar olarak genellikle bizler, birçok insanca eğilimi, kendimizden önce başka insanlarda görerek farkederiz. Çünkü kendi içimizde de oluşan bu durumların bilincine varabilmek için, kendimizle olan diyaloğumuzun çok gelişmiş olması ve içimize kurduğumuz duvarların yıkılıp, aşılması gerekmektedir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsan, bir inancı olmadan yaşayamaz. Yani herkesin bir inancı vardır. Ama bizim ve bizden sonra gelecek olan nesillerin en önemli sorunu, bir inançlarının olup, olmaması değil, bu inancın akılcı mı, akıldışı mı olduğuna karar vermektir. Akıldışı bir inanca yönelen ve bir lidere, başarıya ya da makinalara inanan kişilere karşı, bizim önerimiz, akılcı, yani insana ve onun üretici gücüne olan inancı seçmektir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Eğer sevgiyi, sevilen insanın potansiyel güçlerinin bir doğrulanması, onun için sorumluluk duyulması, onun kendine özgülüğüne ve bir kerelik oluşuna saygı olarak tanımlarsak, vicdanı da; kendi sevgi dolu özümüzün bizim için sorumluluk duyması, bizi sevmesi ve bize yardımcı olmaya çalışması biçiminde ele almak, hiç de yanlış olmayacaktır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanların tanrıya inanmaları ya da inanmamaları, onları meşgul eder ve uykusuz geceler ile baş ağrılarına yol açar.
📖 Sayfa 151 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Oysa günümüz kültürü içinde, gerek psikolojik ve gerekse de gerçek dinsel bir açıdan, Tanrı'ya inanmak ile inanmamak arasında temel bir farklılık yoktur.
Asıl önemli olan, insanın hayatını nasıl ve hangi esaslara göre yaşadığıdır. ! ! !
Hasta Bir Toplumdan Çıkış Yolları, S. 125
Çaba göstermeden, acı ve korkulara göğüs germeye hazır olmadan, gelişme ve evrim sağlanamaz.
📖 Sayfa 127 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Sahip Olmak'tan Olmak'a, S. 83
Kendimizden bir parça olan düşünme ve hissetme özelliklerimizle, hem kendimizi biricik ve tek, ama aynı zamanda sevdiğimiz insanla, doğayla, diğer insanlar ve kısaca tüm evrenle bir ve aynı hissedebilmektir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Güçsüzlük duygusu ile bir takım çocuksu düşüncelerin peşine takılmadan, kendi sınırlı ama gerçek güçlerini tanıyıp, onlara ulaşmaya çalışmaktır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Kapitalist endüstri toplumları, tıpkı sosyalist devlet kapitalist toplumlarında olduğu gibi, dinsizdir. Bunların en önde gelen değerleri: Maksimum üretim, sınırsız bencillik ve sömürü düzenidir. İnsanın kurtuluşu da, maksimum maddesel başarısına, yani toplum içindeki fonksiyonunu tam olarak yerine getirip, makinenin bir dişlisi olabilme becerisine dayanmaktadır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Narsizm, bir insanın bütün ilgi, arzu ve tutkularını kendine (bedenine, ruhuna, duygularına) yönelttiği bir davranış biçimidir. Böyle bir yönlenme içindeki narsist insana, tarihte kendine aşık olan Narsis adlı kişinin ismini vermek doğru olur. Ama unutulmamalıdır ki, bu aşık olma ile gerçek sevgi arasında hiç bir bağ yoktur.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Şimdi insanlar, o eski dönem Tanrı'ları olan Baal ve Astarte yerine, otoriter ülkelerde devleti ve iktidarı, otoriter olmayan ülkelerde ise makinaları ve başarıyı yüceltmekte ve bunlara tapınmaktadırlar. Bütün bu yanlış yönlenmeler, sonuçta insanın yabancılaşmasına ve ruhsal kalitesinin düşmesine yol açmaktadır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsan, içinde olabilecek tüm kültürleri barındıran bir bütünlüktür. Bir yanıyla; ilkel insan, yırtıcı hayvan, yamyam, puta tapıcı, ama öteki yanıyla da; akıl, sevgi ve adalet güçlerine sahip ve bunları geliştirip, kullanabilen bir varlıktır.
📖 Sayfa 21 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Yabancı ve başka bir insana karşı olan davranış, aslında kişinin kendine karşı olan davranışından hiç de farklı değildir ve ondan ayrılamaz. Diğer insanların benden farklı ve ayrı olduklarını düşündüğüm sürece, onlar bana yabancı kalırlar. Ama asıl ben, kendime karşı yabancı olmuş olurum.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsan dünyada tek başına ve onun kaderine ilgisizmiş gibi duran evrenin içinde yapayalnız
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bencil olmanın temelinde, insanın kendisine tahammül edememesi yatar. Kendisinden hoşnut olmayan, kendisi ile bir uyum içine giremeyen, anlaşamayan ve çatışan bir kimse, benliği konusunda sürekli bir huzursuzluk duyar. Böyle bir kimsenin içsel huzuru ve kendine güveni eksiktir.
📖 Sayfa 93 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Modern insanın kişiliği, aslında toplumun ona giydirdiği bir elbise gibidir. Böyle bir kişilik içindeki insan, kendi özünü keşfetme serüvenine çıkmak yerine, toplumun ve diğer insanların ondan bekledikleri şeyleri yapmak ve rolleri oynamakla yetinir. Bu türlü davranmakla, “toplumsal işlevimi yerine getiriyorum” diye kendini de kandırabilir. Ama gerçek, ne yazık ki böyle değildir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Sevgi deneyinin en çelişik ve kavranması en zor yanı, iki insanın hem bir olmaları, hem de ayrı birer insan olarak kalmaları gerçeğidir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Putlaştırma eğiliminden uzak olan bir sevgi ise sessiz, sakin ve derin olur, her an yeniden doğar. Ama bu sevgi hiç bir zaman bir sarhoşluk, uyuşukluk, kendinden geçme ve sorunlardan kurtulma duygusu yaratmaz. Gerçek sevgi, benlik ve egodan sıyrılmış, kısıtlayıcı olmak yerine, genişletici ve kucaklayıcı bir özellik kazanmıştır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Eğer bir kimse, sevdiği insana sahip olarak, hayatına bir çözüm getireceğini ya da güven duygusu kazanacağını sanıyorsa, o, sevgiyi bir put haline getirmiş demektir.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Eğer bir insan, içinde bulunduğu toplumu aşmayı başaramıyorsa ve onun kendi güçlerinin gelişimine destek mi, yoksa engel mi olduğunu farkedecek yetenekte değilse, gerçek insani özüne ulaşması hiç bir zaman mümkün olmayacaktır.
📖 Sayfa 61 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsan, bölünemeyen ve parçalara ayrılması mümkün olmayan bir bütünlüktür. Düşüncesini, duygularını ve hayat biçimini birbirinden ayırmak imkânsızdır. Duygusal açıdan özgür olmayan birisinin, sağlıklı ve bağımsız olarak düşünmesini bekleyemeyiz.
📖 Sayfa 44 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnanç ve güç birbirine ters düşerler ikisi bir arada olamazlar. Bu nedenle, akılcı bir inanç temeline bağlı olan bütün dinler ve politik sistemler zaman içinde gelişmelerinde engeller ile karşılaşmışlar ve tek çareyi ya güç ve otorite sahiplerine bağlanmakta ya da onlarla bir anlaşmaya gitmekle bulmuşlardır. Ve böylelikle de gerçek anlamlarında uzaklaşmak zorunda kalmışlardır.
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsan dünyada tek başına ve onun kaderine ilgisizmiş gibi duran evrenin içinde yapayalnız .İşte bu gerçeği görmek ve kabul etmek zorundayız .
📖 Sayfa 25 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bir insanın ruhsal bakımdan sağlıklı sayılabilmesi için onun ,sevgisine , aklına ve inançlarına uygun olarak yaşaması gerekir .Ayrıca ondan hem kendi hayatına , hem de birlikte yaşadığı insanların hayatlarına gerekli özeni ve saygıyı göstermesi de beklenir .
📖 Sayfa 36 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanların çoğu, sevgi konusundaki sorunlarının sevilmemek olduğunu ileri sürerler. Bu nedenle de, bütün güçleriyle nasıl sevimli ve sevilebilir olacakları konusunda gayret gösterirler. Oysa asıl sorun sevilmemekte değil, sevmeyi bilmemekte gizlidir.
📖 Sayfa 85 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
“Bir erkek ve bir kadın arasındaki sevgi, genelde narsist ögelerle bezenmiştir. Bir kadını seven bir erkek, onu 'kendisinin' kıldıktan sonra, kendi narsist eğilimlerini ona yansıtır ve onu severken, aslında kendini sevmeye çalıştığını da pek fark edemez. Ona yansıttığı özellikler nedeniyle, eşini övgülere boğar ve gözünde yüceltir çünkü o, kendisinin bir parçası hâline gelmiştir ve onda kendisini görmektedir.”
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Gerçek bir sevgiyi yaşayabilmek için, önce her insanın kendi bireyselliğini yaşaması ve bu ayrı oluşun bilincine varması gerekir.
📖 Sayfa 114 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
İnsanın Özü, S. 219
Bir insanı anlamak onun her hareketini doğrulamak demek değildir. Bir insanı anlamak onu koşulları içinde değerlendirmektir.Yoksa hiç kimse bir hakim ya da Tanrı gibiymişçesine bir diğerini yargılamak hakkına sahip değildir
Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Bir insan davranışlarını "sahip olmak" ilkesine göre ayarladıkça, kişisel girişimlerde bulunma arzusu da giderek azalır.
📖 Sayfa 116 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Kötülük yapan bir insanın, giderek kendisi de "kötü" olur. Böyle bir kimsenin kalbi tıpkı "zalim firavununki" gibi katılaşır. Kötülük eylemi ile içsel "kötülük" birbirlerini destekleyerek, insanı öyle bir noktaya getirirler ki, artık geri dönmek mümkün olmaz ve günahtan kurtulmak için, tövbe etmek bile bir işe yaramaz.
📖 Sayfa 33 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Hayatla ilgili bizi ilgilendiren birçok soruya cevap bulamamak, ama bunca belirsizliğe rağmen, gerçeği böyle, olduğu gibi kabul etmektir.
📖 Sayfa 24 · Yaşama Sanatı, Erich Fromm
Sıkça Sorulan Sorular
Yaşama Sanatı kimin eseridir?
Yaşama Sanatı, Erich Fromm tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2007'de yayımlanmıştır. Türkçeye Aydın Arıtan çevirmiştir.
Yaşama Sanatı kaç sayfadır?
Yaşama Sanatı, 156 sayfadır (Arıtan Yayınevi baskısı).
Yaşama Sanatı'nın en ünlü sözü nedir?
“Eğer kendini savunmanın savaş ,görevin teslimiyet ,erdemin itaat ve günahın da itaatsizlik anlamına geldiğini bilmiyorsam, neyi bildiğimi iddia edebilirim ?”