Peter Frankopan'ın İpek Yolu adlı kitabı, tarih konusunda dikkat çekici bir bakış sunar. İlk kez 2018'de yayımlanmıştır. Bu sayfada, eserden akılda kalan bölümler okur beğenisine göre sıralı.
İpek Yolu'dan En Beğenilen Alıntılar
Kral Wu-ling, İ.Ö. 307 yılında, "Dünün yollarını takip etme yeteneği," diye beyan etmişti, "bugünün dünyasını iyileştirmek için yeterli değildir."
📖 Sayfa 21 · İpek Yolu, Peter Frankopan
İki bin yıl önce Çin'de elle üretilen ipek, Kartaca'da ve Akdeniz'in diğer şehirlerinde zenginler ve güçlüler tarafından giyilirken, Güney Fransa'da üretilen çanak çömlekler, İngiltere'de ve Basra Körfezi'nde bulunabiliyordu. Hindistan'da yetiştirilen baharatlar ve çeşniler, Xinjiang'dan Roma'ya mutfaklarda kullanılıyordu. Afganistan'daki yapılarda Yunanca yazilar görülürken, Orta Asya atları binlerce kilometre doğuda gururla sürülüyordu.
📖 Sayfa 28 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Roma'yı Batı Avrupa'nın atası olarak görmek, Roma'nın sürekli olarak Doğu'ya baktığını görmezlikten gelmek ve buradaki etkilerle şekillendiğini yok saymak olur.
İpek Yolu, Peter Frankopan
Çocukluğumda en değerli varlıklarımdan biri, büyük bir dünya
📖 Sayfa 17 · İpek Yolu, Peter Frankopan
haritasıydı. Yatağımın yanındaki duvara asılıydı ve her gece uyuma-
dan önce ona bakardım. Çok geçmeden, tüm ülkelerin isimlerini ve
konumlarını ezberlemiş, başkentlerini not etmiş, ayrıca okyanusları,
denizleri ve bunlara akan nehirleri öğrenmiştim; büyük sıradağların
ve çöllerin italikle vurgulanarak yazılan isimleri, tehlikeyi ve macerayı
bir arada yaşatıyordu.
Doğu' da karşılaştığı dünya, Roma'nın gözlerini açmıştı. Asya zaten ehlikeyif konforu ve güzel yaşamıyla nam yapmıştı. Tanımlanamayacak ölçüde zengindi, diyordu Cicero, hasatları efsanevi, ürün çeşitliliği inanılmaz ve sürülerinin boyutları baş döndürücüyü. İhraç malları devasaydı.Asya'nın serveti öyle bir boyuttaydı ki Romalılar orada yaşayanların kendilerini zaman öldürmek için zevküsefaya
📖 Sayfa 43 · İpek Yolu, Peter Frankopan
adayabileceklerine inanıyordu.
Aziz Augustinus, araştırma ve soruşturma kavramına son derece düşmanca yaklaşıyordu. “İnsanlar sadece bilmiş olmak için bilmek istiyor” diyordu küçümseyerek, “oysa bilginin onlar için değeri yoktur.” Onun deyişiyle merak, bir hastalıktan başka şey değildi.
📖 Sayfa 111 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Hacıların ve savaşçıların, göçebelerin ve tüccarların seyahat ettiği, malların ve ürünlerin alınıp satıldığı, fikirlerin takas edildiği, uyarlandığı ve saflastirildigi yollar üzerinden taşınıyordu. Onlar beraberlerinde sadece refahı değil, ölümü ve şiddeti, hastalığı ve felaketi de bu yollardan getiriyordu. On dokuzuncu yüzyılın sonlarında saygın Alman Jeolog Ferdinand von Richtofen bu genişleyen bağlantılar ağına seidenstraben (ipek yolu) demişti ve bu tabir hâlen kullanılmaktadır.
İpek Yolu, Peter Frankopan
Pasifik, Orta Asya, Hindistan, Basra Körfezi ve Akdeniz'i bağlayan
İpek Yolu, Peter Frankopan
arterler üzerinden dolaşan sadece mallar değildi: Fikirler de taşını-
yordu. En güçlü fikirler ise, ilahi olana dair fikirlerdi. Entelektüel
ve dinsel alışveriş bu bölgede daima çok hareketli olmuştu. Artık,
çok daha karmaşık ve rekabetçi hale gelmişti. Yerel kültler ve inanç
sistemleri, yerleşik kozmolojilerle temas ediyordu. Fikirlerin birbi-
rinden ödünç alındığı, işlendiği ve yeniden paketlendiği zengin bir
eritme potası ortaya çıkmıştı.
Bugün, lüks mallara talebin önümüzdeki on yılda dört katına çıkması
İpek Yolu, Peter Frankopan
beklenen Çin' deki hızlı iktisadi büyümenin olası etkilerini incelemeye
veya cep telefonuna sahip insanların sayısının sifonlu bir tuvalete sahip
insanların sayısından daha fazla olduğu Hindistan' daki toplumsal
değişimi değerlendirmeye daha fazla önem atfedilmekcedir.Ancak
bunların hiçbiri dünyanın geçmişini ve bugününü görmek için en
iyi gözlem noktası değildir. Aslında binyıllık dönem için, dünyanın
üzerinde döndüğü eksen bacı ile doğu arasında uzanan ve Avrupa'yı
Pasifik Okyanusu'na bağlayan bölge olmuştu.
Hastalık hızla kuzeye yayılmış, 1348 ortasında Kuzey Fransa ve Bavyera şehirlerine ulaşmıştı. Bu zamana gelindiğinde, Britanya limanlarına yanaşan gemiler, “tüccarların ve denizcilerin taşıdığı ilk hastalığı” getirmişlerdi.
📖 Sayfa 211 · İpek Yolu, Peter Frankopan
19.Yüzyılda şöhret ve para için genç insanlar Batı'ya ve Amerika Birleşik Devletleri'ne yöneliyordu. Bundan bin yıl önce ise Doğu'ya.
📖 Sayfa 114 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Moğollar Bağdat’ı ele geçirdiğinde Abbasi Halifesi Mustasım Billah yakalanmış, kumaşa sarılmış ve atlarla çiğnenerek öldürülmüştü.
📖 Sayfa 188 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Soğdlar şehirleri, vahaları ve bölgeleri birbirine bağlayan zamktı.
📖 Sayfa 63 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Bozkır dünyasında güçlü bir rakibi aşağılamak, onunla yüz yüze gelmek kadar kötü sayılırdı.
📖 Sayfa 184 · İpek Yolu, Peter Frankopan
(…) Moğollar, yollarındaki her şeyi yıkmış, bir şehri öyle muazzam şekilde yağmalamışlardı ki yerel tarihçilerden biri, “bir duvara işeyecek” kimsenin kalmadığını söylemişti.
Roma pagan köklerine sadık kaldığı sürece dünyanın hakimi olmuştu, bunları terk edip yeni bir inanca geçerek kendi düşüşünü tasarlamıştı ve bu bir fikir değil olgudur.
📖 Sayfa 53 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Hitler'in görüşüne göre "yalnızca üst seviyeleri yok edilmiş bir ulus, köleliğe itilebilirdi."
İpek Yolu, Peter Frankopan
Geçmişin anlatısı öylesine egemen hale gelmiş ve kök salmış durumdadır ki uzun zamandır Avrupa'nın ve Batı toplumunun yükseliş hikayesinin kenar süsü olarak görülen bir bölgeye, bu anlatıda yer yoktur.
📖 Sayfa 19 · İpek Yolu, Peter Frankopan
19. Yüzyılın sonlarında, saygın Alman jeolog Ferdinand von Richtofen bu genişleyen bağlantılar ağına, "Seidenstraßen" (ipek yolu) demişti; bu tabir hala kullanılmaktadır.
📖 Sayfa 18 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Tam bağımsızlık asla verilmez; daima alınır.
İpek Yolu, Peter Frankopan
Rusya ve Orta Asya, Pers Diyarı ve Mezopotamya hakkında
İpek Yolu, Peter Frankopan
daha fazla bilgi sahibi olmak istiyordum. Hristiyanlığın kökenle-
rinin Asya'dan nasıl göründüğünü, Haçlı Seferleri'nin Orta Çağ'ın
-Konstantinopolis, Kudüs, Bağdat ve Kahire gibi- büyük şehirlerinde
yaşayanlar için ne ifade ettiğini anlamak; Doğu'nun büyük impara-
torluklarını, Moğolları ve fetihlerini öğrenmek; iki dünya savaşının
yalnızca Flandre' den ya da Doğu Cephesi'nden değil, Afganistan ve
Hindistan' dan da nasıl göründüğünü kavramak istiyordum.
Tam da bu zamanda daha doğuda, benzer endişeler benzer
İpek Yolu, Peter Frankopan
tepkilerle karşılanıyordu. Çinliler, bozkırlardan gelen kabilelerin
meydan okuması karşısında medeni dünyayı temsil eden bir huaxia
konsepti geliştirmişti. Kapsamlı bir inşaat programı sayesinde bir
tahkimat ağı, bugün Çin Seddi olarak bildiğimiz yapıya dönüştü ve
temelinde İskender'inkilerle aynı ilke vardı: Savunmasız yayılma,
boşa kürek çekmektir.
5. yüzyılın ortalarında, çeşitli kabileleri önüne katan Hunlar, başlarında, geç antik çağın en ünlü şahsiyeti Attila ile bizzat Avrupa sahnesine çıkmıştı. Hunların yol açtığı şey, saf terördü. Romalı bir yazar, onların “kötülüğün tohum yatağı” ve “aşırı derecede vahşi” olduklarını yazıyordu.
📖 Sayfa 51 · İpek Yolu, Peter Frankopan
İsimleri neredeyse tamamen unutulmuş yerler, bir zamanlar
İpek Yolu, Peter Frankopan
hüküm sürüyordu. Örneğin, 10. yüzyıl coğrafyacılarından birinin
"keyifli, ince, zarif, parlak, geniş ve zevkli bir şehir" ve "dünyanın
anası" olarak tanımladığı Merv ya da günümüz Tahran'ından pek
de uzak olmayan ve aynı dönemlerde başka bir yazar için "dünya-
nın damadı" ve dünyanın "en güzel yaratımı" kabul edilecek kadar
görkemli olan Rey gibi.12 Asya'nın omurgası boyunca bu şehirler,
Pasifik'i Akdeniz'e bağlayan inciler gibi dizilmişti.
Roma'nın bakışları, kendisini cumhuriyetten imparatorluğa dönüştürdüğü an Asya'ya sabitlenmişti. Üstelik zamanla anlaşılmıştır ki ruhu da öyleydi. Çünkü Konstantin -ve Roma İmparatorluğu-Tanrı'yı bulmuştu, ve bu yeni inanç da Doğu' dan geliyordu. Şaşırtıcıdır ki bu din Pers Diyarı'ndan ya da Hindistan' dan değil, üç
📖 Sayfa 56 · İpek Yolu, Peter Frankopan
yüzyıl önce, Pontius Pilatus'un vali olarak kötü bir şöhret kazandığı
gelecek vadetmeyen bir bölgeden gelmişti. Hristiyanlık her yöne
yayılmak üzereydi.
Bir Türk kabilesinin ülkesinde durduk ...
📖 Sayfa 9 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Yılanlara tapan bir grup,
balıklara tapan bir grup ve turnalara tapan bir grup gördük.
Ben, Rahip Johannes, efendilerin efendisiyim ve zenginliğim, erde-
İpek Yolu, Peter Frankopan
mim ve gücüm tüm dünyadaki tüm krallardan daha üstündür. ..
Bizim topraklarımızda bol bol süt ve bal akar; zehir zarar veremez,
gürültücü kurbağalar vıraklayamaz. Akrepler ve otlarda sürünen
yılanlar yoktur.
Rahip Johannes'in Roma ve Konstantinopolis'e yazdığı iddia edi-
len mektup, 12. yüzyıl
Yunan dili tüm Orta Asya ve Indus Vadisi'nde duyulabiliyor, görülebiliyordu. Delfi'deki özdeyişlerden bazıları, Seleikios'un Kuzey Afganistan'da kurduğu yeni şehir Ay Hanım'daki bir anıta kazınmıştı:
📖 Sayfa 7 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Çocukken, iyi huylu ol.
Gençken, kendini kontrol et.
Yetişkinken, adil ol.
Yaşlıyken, bilge ol.
Ölürken, acısız ol.
Çinliler, bozkırlardan gelen kabilelerin meydan okuması karşısında medeni dünyayı temsil eden bir huaxia konsepti geliştirmişti. Kapsamlı bir inşaat programı sayesinde bir tahkimat ağı, bugün Çin Seddi olarak bildiğimiz yapıya dönüştü ve temelinde İskender’inkilerle aynı ilke vardı: Savunmasız yayılma, boşa kürek çekmektir.
İpek Yolu, Peter Frankopan
Kuzeyde ve doğuda Çin’i İndus Vadisi’ne bağlama konusunda hayatî bir rol oynayan Soğd tüccarlar, Budizm’i büyük bir enerjiyle aktarıyordu. Bunlar Orta Asya’nın kalbinden gelen gezgin tüccarlar; başka bir deyişle sıkı dokunmuş ağları ve etkin kredi kullanımları sayesinde uzun mesafeli ticarete hükmetmek için ideal konumdaki klasik aracılardı.
📖 Sayfa 34 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Yunan dili tüm Orta Asya ve İndus Vadisi'nde duyulabiliyor,
İpek Yolu, Peter Frankopan
görülebiliyordu. Delfi' deki özdeyişlerden bazıları, Seleukuos'un
Kuzey Afganistan' da kurduğu yeni şehir Ay Hanım' daki bir anıta
kazınmıştı:
Çocukken, iyi huylu ol.
Gençken, kendini kontrol et.
Yetişkinken, adil ol.
Yaşlıyken, bilge ol.
Ölürken, acısız ol.
8. Yüzyıl Buhara'sında, vali cuma namazına katılan herkesin iki dirhem gibi büyük bir meblağ ile ödüllendirileceğini ilan etmişti; bu fakirin ilgisini çeken ve yeni inancı - basit şartlarla da olsa - kabul etmelerini sağlayan bir teşvikti:
📖 Sayfa 113 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Savaş, şiddet ve kan dökmek, adil kabul edildikleri sürece yüceltiliyordu. Belki de dinin bu kadar önemli hale gelmesinin sebeplerinden biri de buydu: Savaş için, Tanrıyı savunmaktan daha iyi bir gerekçe olamazdı. Başlangıcından bu yana din ve yayılmacılık birbirine sıkı sıkıya bağlıydı.
İpek Yolu, Peter Frankopan
Bizanslılar,Abbasi başkentinde iktidar el değiştirmeden önce bile Selçukluların yükselişinden endişe duyuyordu.Durdurulamaz yükselişleri,uçlardaki diğer göçebelerin Balkanlar'ın derinliklerine,Kafkaslar'a ve Küçük Asya'ya giderek daha cesur hale gelen akınlar yapmalarına yol açmış,akınlarının hızı yerel nüfusları şaşırtmıştı.Bir yorumcu,atlarının"kartal kadar hızlı,kaya kadar sağlam toynaklı"olduklarını yazmıştı.Şehirlere "avını parçalayıp yutan aç kurtlar kadar doyumsuz şekilde"saldırıyorlardı.
📖 Sayfa 149 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Bölgedeki istikrarsızlığın, huzursuzluğun veya savaşın etkileri sadece dünya çapındaki petrol pompalarindaki benzin fiyatında hissedilmez; kullandığımız teknolojinin, hatta yediğimiz ekmeğin bile fiyatını etkiler...
📖 Sayfa 573 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Sevilla da gümrük deposunda altın ve gümüş buğday gibi depolanıyor doğru vergilendirilebilmeleri amacıyla baş döndürücü miktarda gelen malları kabul edebilmek için yeni bir bina inşa edilmesi gerekmiştir bir gözlemci bir filo'nun yükü boşaltılırken yaşadığı şaşkınlığı yazmıştı tek bir günde 332 araba dolusu gümüş altın ve değerli İncinin getirilip resmi olarak sayıldığını görmüştü 6 hafta sonra 686 araba dolusu değerli metalin geldiğini görmüştü o kadar fazla vardı ki kasa de hepsini alamıyordu mallar verandasına doğru taşıyordu
📖 Sayfa 248 · İpek Yolu, Peter Frankopan
10. Yüzyıl'ın başlarında Toskana'dan Bağdad'a giden bir elçilik heyeti, Abasi Halifesi Muktefi'ye çok kıymetli hediyeler; kılıçlar, kalkanlar, av köpekleri ve avcı kuşları gibi güzide parçalar getirmişti.
📖 Sayfa 134 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Dostluk nişanesi olarak sunulan bu hediylerin yanı sıra yirmi Slav hadım ve yirmi çok güzel Slav kız vardı.
Ayrıca neden Akdeniz’in medeniyetin beşiği olarak çok önemli olduğunun söylenip durduğunu anlamıyordum. Medeniyetin gerçekten biçimlendiği yerin burası olmadığı çok açıktı. Asıl pota, hakiki anlamıyla “Akdeniz” (Mediterranean, dünyanın merkezi) Avrupa ve Kuzey Afrika’yı ayıran bir deniz değil, Asya’nın kalbinde bir denizdi.
İpek Yolu, Peter Frankopan
Biz konuşurken kadın mahrem yerlerini açıp kaşındı. Yüzlerimizi ellerimizle kapattık ve hepimiz: 'Allah bizi affetsin' dedik. Kocası, ziyaretçilerin dar görüşlülüğüne sadece gülmüştü.
📖 Sayfa 117 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Çinliler hijyenik değildirler; büyük tuvaletlerini yaptıktan sonra popolarını suyla yıkamaz, sadece Çin kağıdıyla silerler.
📖 Sayfa 107 · İpek Yolu, Peter Frankopan
"Hülagû, Ermeni bir rahibe çocukken vaftiz edildiğini söylemişti; Batı'daki kilise buna inanmaya o kadar hevesliydi ki, Hülagû'yu bir Hristiyan aziz olarak resmeden çizimler Avrupa'da elden ele dolaşıyordu. Ancak başkalarına, farklı öyküler anlatıyordu. Örneğin Budistler, Hülagû'nün aydınlanmaya giden öğretileri benimsediğinden emindi. Moğol dünyasında Hristiyan olan, ancak daha sonra İslam'a geçen, ya da Müslüman olan ama Hristiyanlığa geçen, gerektiğinde din değiştiren yüksek rütbeli şahıslar vardı. Soğukkanlı inananlar, herkes için her şey olmanın ustasıydı."
📖 Sayfa 201 · İpek Yolu, Peter Frankopan
"Hintlilerin eserleri Arapçaya kazandırılıyor, Yunanların bilgeliği tercüme ediliyor ve Persler'in yazını da bize aktarılıyor. Ne yazık ki Arapça o kadar güzel bir dildi ki onu tercüme etmek mümkün değildi."
📖 Sayfa 111 · İpek Yolu, Peter Frankopan
Dünya çekişmek için yeni devletler buluyor
İpek Yolu, Peter Frankopan
Sıkça Sorulan Sorular
İpek Yolu kimin eseridir?
İpek Yolu, Peter Frankopan tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2018'de yayımlanmıştır. Türkçeye Mengü Gülmen çevirmiştir.
İpek Yolu kaç sayfadır?
İpek Yolu, 840 sayfadır (Pegasus Yayınları baskısı).
İpek Yolu'nun en ünlü sözü nedir?
“Kral Wu-ling, İ.Ö. 307 yılında, "Dünün yollarını takip etme yeteneği," diye beyan etmişti, "bugünün dünyasını iyileştirmek için yeterli değildir."”