CANLI

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır Kitabından Tarih Üzerine Derin Sözler — Şeyhmus Diken

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır - Şeyhmus Diken kitap alıntıları ve sözleri

2002 tarihli Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken'in en bilinen eserlerinden biridir. İletişim Yayınları baskısıyla 275 sayfadır. Bu bölüm, kitaptan en çok alıntılanan sözlere ayrılmıştır.

Yazar:Şeyhmus Diken
İlk Yayın:2002
Yayınevi:İletişim Yayınları
Sayfa Sayısı:275
Dil:Türkçe
ISBN:9789750500107
Okuma Süresi:7 sa. 48 dk.
Türler:Araştırma-İnceleme, Siyaset-Politika, Tarih, Deneme-İnceleme, Kültür

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır'dan En Beğenilen Alıntılar

Here esmer tu zanî
Çavreş mala me dani
Ez heyran canım qurban
Tu sebeba vî cani

📖 Sayfa 31 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Anadolu coğrafyasında çok değişik kavimler yaşadı. Bu kavimler yok olmadığına ve de başka yerlere de göç etme­ diklerine göre bizler bu kavimlerin torunlarıyız. Ortak mi­rasçılarıyız .”

Arkeoloji profesörü Ekrem Akurgal'ın bir röportajı

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Kanuni­ Sultan Süleyman'ın Bağdat Seferi sırasında rahatsızlanıp Ka­racadağ eteklerinde kurduğu otağ yerinde keşfettiği sudur.
Hamravat Suyu ile iyileşip sağlığına kavuştuktan sonra şu ünlü sözü orada söylediğini biliyor muydunuz.?

Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi.
Olmaya Devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Kaybolmuş yüzyılların vatanında
Ölümün erken takibe aldığı çocuklar

📖 Sayfa 151 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Kenger kentte etle ta­nışmadan önce yoksul aşıdır. Kentle ve etle tanışınca artık zenginlik alametine dönüşür.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Ulu Camii-"yoksulun ev sahibi"...

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Diyarbekir etrafında bağlar var/
Fitil işler ciğerimde yaram var. "

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Nehirler de göçer. Tıpkı insanların göç etmesi gibi.

📖 Sayfa 77 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

''Diyarbakırlı olmak yada potansiyel suçlu olmak..!''

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Geleceği doğru bir tarih bilinci üzerine inşa etmek istiyorsak geçmişi olanca yalınlığı ile bilmek ve telaffuz durumundayız.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Hayat acımasızdı. Kentler hazan yaprakları gibi kırsal köklü göçün önünde savrulup gidiyordu.

📖 Sayfa 130 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

O gün
Nevroz'du.
Yüzbinlerdiler Diyarbakır'da

Santana 'yı dinleyip
Müziğin ritmiyle
Tantana yaptılar.
Birilerine ve
tek sesliliğe inat

Oysa
Onlara;
Misak ı Milli
Sınırları içerisinde
Tantana istemez
Denmişti.

📖 Sayfa 228 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Nâbi sanatçı duyarlılığıyla; bir Dicle'ye,bir de karşısında duran Hevsel bahçelerine, sonra da önünde ki ekmek ve nara bakarak. Sırtını biraz daha sağlamca Şemsiler'deki kayalardan birine yaslayarak şu sert sözleri söyledi.

"Ez ku bûme muhtacê, nan û hınar,
Kîrê Wali bikim quzê dîya Defterdar."

📖 Sayfa 60 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Moğol orduları Bağdat'a girip şehri kılıçtan geçirerek yağ­ maladıklannda, bütün kitapları da Dicle'ye atmışlardı. Tari­hin yazdıklarıdır ki, o gün, Dicle'nin hüznünün başlangıcıdır.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Kaybolmuş yüzyılların vatanında
Ölümün erken takibe aldığı çocuklar
M.Mungan

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Seni baharmışsın gibi düşünüyorum ,
Seni Diyarbakır gibi.

📖 Sayfa 161 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Zamanın doğrulattığı tecrübeler benim için en iyi öğretmen olmuştu.

📖 Sayfa 34 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Bir ben bileceğim oysa
Ne afat sevdim
Bir de ağzı var dili yok
DiyarbekirKalesi. ..

Seni baharmışsın gibi düşünüyorum,
Seni, Diyarbekir gibi
Nelere, nelere baskın gelmez ki
Seni düşünmenin tadı

📖 Sayfa 203 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Nelere baskın gelmez ki
Seni düşünmenin tadı..."

📖 Sayfa 211 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Diyarbakır; harcı, acı ve hüzünle karılmış ama umudu her zaman diri tutmuş, ebedi kent... Diyarbakır; bedeninde derin yaralar açılmış yaralı kent... Diyarbakır; ahir zamanlardan bu yana, zamanın ve insanın sayılamayacak kadar çok musibet ve felaketine karşı durabilmiş, dayanabilmiş bir kent. Bir erdemli yürek. Diyarbakır; acısı, hüznü ve umudu henüz yeterince seslendirilmemiş kent..."
Ahmet Telli

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Bir kent, bir nehir, birbirlerinin nazını çekmede yarışırlar artık ve oyunlar başlar. Dicle’nin Diyarbakır’a giriş yaptığı noktadan itibaren, içi oyularak boşaltılmış ve üzerinde delikler açılmış karpuzların iç zeminine konulan bir miktar külün üzerine dökülen gazyağı yakılarak gece karanlığında suya bırakılır ve bu gece karanlığında yaşanan sudaki ateş topları artık Dicle’nin " Çayda Çıra”sıdır.

📖 Sayfa 78 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Vurulmuşum
Düşüm gecelerden kara

📖 Sayfa 229 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Her bitki kendi kökü üzerinde göğerir, gelişir.
Mehmed Uzun

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Bu bölgeden sonra Dicle, önce doğuya sonra da güneydoğu ya yönelir. Dicle artık Botan coğrafyasında Ehmede Xani nin diyarındadır. Ve Mem û Zîn destanında Mem in Dicle ile dertleşmesinin tanıklığıdır, Cizrelilere düşen. ..

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Hayat bir ileri-geri, gidiş-gelişler armonisidir.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Hayatımızdan bir insan eksilir. Dünya çöl olur." Anonim

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Derler ki ;"her giyak li ser kok ê xwe hêşin dibe "Yani her bitki kendi kökü üzerinde göğerir, gelişir.

📖 Sayfa 11 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Ben ü Sen burcunun yapılış efsanesi halen anlatılır.
Usta ile çırak iki ayrı baştan sur yapımına başlarlar. Ben ü. Sen'de buluşurlar. Çırak, ustasına, "Ben mi? Sen mi?" diye sorar. Usta, çırağın becerisine şaşarak, "Sen der" ve surdan kendisini atarak ölür. Ardından çırak da.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"yık da ,harap et mi dedim?"

📖 Sayfa 49 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Diyarbakır; harcı, acı ve hüzünle karılmış ama umudu her zaman diri tutmuş, ebedi kent.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Hayatımızdan bir insan eksilir. Dünya çöl olur.

📖 Sayfa 274 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Diyarbakır surları, sırlar mabedidir. Bir sır saklıyor. Bugüne dek sırrını kimselere açmadı; kim bilir ,belki bir gün özenle sakladığı gizini,onu hakkıyla sahiplenenlere sunar.

📖 Sayfa 63 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

İlkel evcil buğday türü Einkom ile keçi, koyun, sığır ve domuzun yabani türleri Çayönü -Hilar dan başlayarak Mezopotamya coğrafyasında evcilleşmiştir. .

📖 Sayfa 75 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Diyarbakır surları bir açık hava müzesi olduğu gibi 1932 yılında dört ay süreyle Diyarbakır da kalan Dr. Albert -Luis Gabriel in ifadesiyle "Kitabeler Müzesidir."

📖 Sayfa 57 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Ve arabeskten uzak duran Diyarbakır'ın göç çocukları için Şükrü Erbaş bir sestir artık :
"Üçbin Kürt köyünün gözleri kocaman sürgününe bir avuç dönüş olabilmek için sevdim seni"

📖 Sayfa 158 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

3 bin Kürt köyünün gözleri kocaman sürgününe
Bir avuç dönüş olabilmek için sevdim seni

📖 Sayfa 165 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Şimdi Amid Kerbela sahrasına dönmüş yazık
Hamravat, olmazsa şayet bari aksın kare -su

📖 Sayfa 143 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Diyarbakır içme suyu kantaralarla (taş şu kemerleri ) Karacadağ eteklerinden getirilen, fermanı da Kanuni Sultân Süleyman tarafından yazılmış, neredeyse 500 yıllık Hamravat suyuydu. Kanuni nin doğu seferine giderken, Hamravat suyu gözesinin yakınında otağını kurduğu ve bu suyu içerek sağlık bulduğu

"Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi
Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi "
dizelerini burada söylediği ifade edilir.

📖 Sayfa 145 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Diyarbekir dört kapi
Get bak o yar ne yapi
Beni gördüğü zaman
Başka kuçeye sapi

📖 Sayfa 57 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Fırat kenarında kayık değilem
Senden ayrılalı ayık değilem

📖 Sayfa 72 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Zamanı değil mi artık
Açılsın bu pencere
Yağsın gökyüzü oradan"

📖 Sayfa 113 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Dicle, Uzunluğu 1900 km yi bulan ve birçok medeniyet eskitmiş ,en anlamlı adlarını da Sümerce de Tig-gal (Ulu irmak ),Süryanice de Diglath, Batı dillerinde Tigris, Tigre olarak aldığı bilinen Dicle. ..

📖 Sayfa 76 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Güllerin bedeninden dikenlerini teker teker koparırsan,
Dikenleri kopardığın yerler teker teker kanar."
Turgut Uyar

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Köye haftada bir uğrayan çerçi hüznüydü titreyişim
Birkaç yumurta ve bir yumak yüne karşılık aldım şehrin bizim olmayan kapılarını...
K. Varol

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Yedi mum diktim
Yedi kapıya.
Yedi dirim söz.
Kırk söz söylendi
Yedisini bildim.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Bilesin ki benim sende göynüm var."

📖 Sayfa 91 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Şeyhmus Diken in bu kitabında akan ses ;yürekli insanların insani sesidir.
Mehmed Uzun

📖 Sayfa 17 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Moğol orduları Bağdat’a girip şehri kılıçtan geçirerek yağmaladıklarında, bütün kitapları da Dicle ye atmışlardı. Tarihin yazdıklarıdır ki,o gün Dicle'nin hüznünün başlangıcıdır. ..

📖 Sayfa 83 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Yitirilmiş kimliklerin yitik adresleridir kentler göç çocukları için.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Tek başıma kalsam, şah-ı devrane kul olmam
Viran olası hanede evlad-u ayal var

📖 Sayfa 177 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Şehir paçavraya dönmüş
Kimse ne istediğini bilmiyor
Nereye çevirsen yüzünü
Yoksulluk çıkıyor karşına

📖 Sayfa 145 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

"Anısına saygı gösterildi mi yitirilmiş insan yaşayan insandan daha çok aramızdadır."

|Antoine de Saint Exupery

📖 Sayfa 275 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Şeyhler tarafından yapılan ve fiyatı da epeyce pahalı olan, çocuğu olmayan kadınlar için hazırlanan "berbejın" de bir başka muska çeşidiydi.

📖 Sayfa 216 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

...toprak damlar, sonbahar yağmurlarıyla birlikte genellikle eylül, ekim aylarında loğ adı verilen silindirik taşlarla sıkıştırılırdı. Loğculuk eski Diyarbekir'de çoğunlukla Bingöllü dam loğlayanlar tarafından bir meslek olarak yürütülürdü.

📖 Sayfa 263 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Pişirilen ekmeklerin ücretleri para olarak alınırdı. Ayrıca da her evin ekmeklerinden sadece bir tanesinin baş kısmından bir parça "pişirici hakkı” olarak koparılır, koparılan ekmekler düşük fiyatlarla yoksullara satılırdı.

📖 Sayfa 256 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Diyarbakırlı genç erkekler için sevgili olacak her genç kız bir "dava" idi. Sevdiği kıza değil çevresindekilere sevgisini ifade etmek istediğinde "Falanca kız yengenizdir, davamdır ha, haberiniz olsun, yanlış yapmayasınız." derlerdi.

📖 Sayfa 209 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Sonuçta neye layıksanız müstehakınızı bulursunuz.

📖 Sayfa 235 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Tomarza, önce isim olarak ilginç gelmişti bana, sormuştum. Eski bir Ermeni yerleşim yeri, Ermenilerin yaylası, demişlerdi. Erciyes Dağı'nın hemen eteğinde, temmuz sıcağında bile yorgan ihtiyacı duyacağınız bir mekân.

📖 Sayfa 283 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

İşte bu Mezopotamya yerleşmelerinin, hayvancılıkla uğraşan kadim ev sahiplerinin zenginliği evcilleştirdikleri koyun sayısıyla ölçülür olmaya başlandıktan sonra; evcil koyunu çok olanlara "sermiyan" denmeye başlanmıştır.

📖 Sayfa 77 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Harput'un altı kelek, Dersim'e gidek gelek.
Elin elimde olsun, kapı kapı dilenek.

📖 Sayfa 74 · Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken

Sıkça Sorulan Sorular

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır kimin eseridir?

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, Şeyhmus Diken tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2002'de yayımlanmıştır.

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır kaç sayfadır?

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır, 275 sayfadır (İletişim Yayınları baskısı).

Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır'ın en ünlü sözü nedir?

“Here esmer tu zanî Çavreş mala me dani Ez heyran canım qurban Tu sebeba vî cani”

Bu sayfadaki alıntılar okur paylaşımlarından derlenmiştir. Kaynak eser: Sırrını Surlarına Fısıldayan Şehir: Diyarbakır — Şeyhmus Diken. Eserin tamamı için kitabı edinmenizi öneririz.
Bu yazıyı paylaş Link kopyalandı ✓
“

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

“Şüphesiz sen pek büyük bir ahlâk üzeresin.”

Kalem Sûresi, 68/4