Erken Modern Dönemde Avrupa, tarih okurlarının yakından tanıdığı, Merry E. Wiesner-Hanks'ın kaleme aldığı eserlerden biridir. Bu sayfada, eserden akılda kalan bölümler okur beğenisine göre sıralı.
Erken Modern Dönemde Avrupa'dan En Beğenilen Alıntılar
"... Fazla miktarda alkol veya üzüntü, dumanlı odalar, kötü arkadaşlar veya çok fazla tartışma insanı ruhsal ve fiziksel olarak 'dengesiz' yapabiliyordu; vücudunda kara safra -aynı zamanda melankoli de deniyordu- baskın olarak bulunan insanların depresyona girmeye hatta delirmeye özellikle eğilimli oldukları düşünülüyordu. "
📖 Sayfa 74 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
"Kusursuz bir kadın ile kusursuz bir erkeğin kafaca benzerliği görünüşlerinin benzerliğinden fazla olmamalıdır."
📖 Sayfa 542 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Tüm bu erdemleri aç gözlülük ile gölgeleniyordu...
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Erkek ve kadın cinsel organlarının birbirine benzediği düşüncesi Rönesans'ın klitorisi keşfetmesinden sonra da sürdü; bilim insanları kadınlarda penise benzeyen iki organ bulunduğuna karar verdiler. Bu fikir, 18. yüzyıla kadar kadın anatomisindeki birçok bölgenin kesin bir terminolojisinin bulunmadığı anlamına geliyordu; çünkü bunların bir erkek organıyla uyuştuğu düşünülüyordu ve dolayısıyla onlara da aynı isimler veriliyordu.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Zürih'te, şehrin ana kilisesinin rahibi olan Ulrich Zwingli, Luther'le aynı zamanda kendi reform fikirlerini geliştirdi. Zwingli, imanın ve Kitab-ı Mukaddes'in önceliği konusunda Luther ile aynı fikirdeydi; endüljansları, azizlerin yüceltilmesini, dinsel tasvirleri, ruhban sınıfının evlenmeme yeminini ve Meryem'e tapınmayı eleştiren vaazlar verdi ve Kitab-ı Mukaddes'i İsviçre Almancasına çevirmeye başladı. Zwingli, Luther'in önerdiğinden daha da basit bir ibadet öneriyor, komünyon (liturgy), kilise süslemeleri ve müziğin (ilahiler hariç) olmadığı bir töreni savunuyordu.
📖 Sayfa 236 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Tetzel son derece başarılı bir satıcıydì; insanlara ölmüş yakınlarının günahlarının tamamının affedileceği veya Araf'ta geçirmeleri gereken sürenin sona erecektiği vaadiyle, yeni icat edilmiş olan matbaa makinesinde basılan endüljansları satıyordu. Halk endüljans satın almak için kilometrelerce uzaklardan geliyordu.
📖 Sayfa 234 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Dinen sapkın olduğu düşünülen fikirlerin bastırılması ve onları ortadan kaldırmak için şiddet kullanılması 16. yüzyıl öncesi Batı Avrupa'sına yabancı bir şey değildi.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Mezar kazıcılar, yeni bir mezar açarken çoğunlukla kazdıkları kemikleri özel olarak yapılmış ve kemiklik denilen ve halkın görebileceği bir şekilde sergilenen küçük bir mahzene götürüyorlardı.
📖 Sayfa 105 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Kolomb'un seyahatleri Avrupalıların keşiflerinin ve sömürgeciliğinin başlangıcını oluşturabilirdi, ama Avrupalılarla diğer kültürler arasında daha eski tarihlerde de çok sayıda temas olmuştu ve Kolomb'un seyahate çıkmasına neden olan şey, bilinmeyeni keşfetmek gibi "modern" bir arzu değil, çoğunlukla bir "ortaçağ" özelliği olarak kabul edilen, dini bir coşkuydu.
📖 Sayfa 1 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Almanlar sarhoştu, Mağribiler ve İtalyanlar eşcinseldi, Fransızlar hayvanlarla seks yaparlardı.
📖 Sayfa 30 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
16. yüzyılda hükümdarlar kilisenin bağımsız gücünü kısıtladılar; İngiltere ve İskoçya bunu ülkelerinin papaya olan bağlılığına son vererek, Fransa ve İspanya da kiliseye kralın gücünü kabul ettirerek başardılar.
📖 Sayfa 122 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Katolik, Protestan ve Yahudi yazarlar ideal kadının söz dinleyen, iffetli, neşeli, tutumlu, dindar ve pek konuşmayan bir kadın; ideal kocanın ise, sorumlu, sağlam ve şerefli biri olduğu üzerinde görüş birliği içindeydiler.
📖 Sayfa 94 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
15. yüzyılda Avrupalılar erkeklerin kadınlardan daha üstün olduklarını kabul ediyordu, ama hangi unvanın cinsiyetten daha önemli olması gerektiği veya olabileceği konusunda anlaşamıyorlardı.
📖 Sayfa 39 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Eşcinsellere en şiddetli zulmün yapıldığı yer Hollanda Cumhuriyeti'ydi, 1730'larda bu ülkede geniş çaplı tutuklama dalgaları gerçekleşti ve bu tutuklamalar işkenceli sorgulamalara, gizli ifşaatlara, müebbet hapis cezalarına ve yaklaşık 200 idam cezasına yol açtı.
📖 Sayfa 432 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
“Avrupa” insanlar tarafından kendilerini başkalarından ayırmak, “biz” ile “onlar” arasında bir sınır yaratmak için bilinçli olarak kullanılan bir terimdir.
📖 Sayfa 2 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Kuramsal olarak papanın otoritesi, ilk papa olarak kabul edilen Havari Petrus'a özel yetkiler verdiği kabul edilen İncil'deki ifadelere ve başlangıçtan beri bu gücü artıran kilise konsillerinin kararlarına dayanmaktaydı.
📖 Sayfa 51 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Felipe kırk iki yıllık egemenliği sırasında sadece altı ay savaşmadı.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
18. yüzyılın sonunda artık kültür, oturma odalarına asılan tablolar, gösteri biletleri, dergi abonelikleri ve müze ziyaretleri gibi satın alinabilen bir "meta" haline gelmişti.
📖 Sayfa 567 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Luther matbaanın gücünü çok iyi kavramıştı; bu yüzden yapıtlarının yayılmasına izin verdi ve bu da onun fikirlerini bir harekete dönüştürdü.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Bazen evlenmemiş kadınların gözetim altında bulundurulması pornografiye yaklaşıyordu; örneğin, bir 18. yüzyıl Alman hekimi yaşları on dört ilâ kırk sekiz arasında alan tüm evlenmemiş kadınların, bedenlerinde herhangi bir hamilelik belirtisi olup olmadığını saptamak amacıyla, her ay bir halk hamamında incelenmesini öneriyordu.
📖 Sayfa 425 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
"Prensler silahtan çok lüksü düşünürlerse ülkelerini kaybederler."
📖 Sayfa 122 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Quakerlar gibi Moravyalıların da kendilerine has giyimleri ve konuşma tarzları vardı. Son derece fiziksel ve duyum olan ilahilerinde, yazılarında ve törenlerinde Mesih ile mistik birleşme vurgulanıyor, Mesih'in yaralarında yıkanma imgeleri bolca bulunuyor, hatta Mesih'in insanlığının simgesi olarak penis övülüyordu.
📖 Sayfa 594 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
İskandinavya'da soylular adlarını şövalye armalarındaki şekillerden alıyorlardı. Örneğin 17. yüzyılda İsveç'in en güçlü şansölyesinin adı "Öküz Surat" idi.
📖 Sayfa 112 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Yaşlanma hem fiziksel hem de ekonomik değişikliklere yol açıyordu; 15. yüzyılda bu değişikliklerin erkeklerden çok kadınlar için sorun olarak görüldüğüne dair kanıtlar bulunuyor. Menopoz sonrasında kadınların cinsel arzularının arttığına, hatta bunun kendilerini tatmin etmek isteyen kadınları şeytani sevgililer aramaya ittiğine inanılıyordu. Bu kadınların ağızlarından buhar çıktığına ve bu buharın süt emziren kadınların sütten kesilmesine veya hayvanların ve çocukların hastalanmasına yol açabileceğine inaniliyordu.
📖 Sayfa 103 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Kadınlar hiçbir zaman resmen ruhban sınıfına kabul edilmediler; ancak onlara açık olan dini tarikatlar da vardı. Bir başrahibenin liderliğinde bir manastırda rahibe olabilirlerdi; teknik olarak dünyadan uzak bir şekilde manastırda birer münzevi olarak yaşamaları gerekiyordu, ama gerçekte manastıra kapanmışlıklarının derecesi değişebiliyordu.
📖 Sayfa 53 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Bazı cemiyetler yoksul kızlara evlenmeleri için çeyiz, manastıra girebilmeleri için para veriyor; tövbekar fahişeler için kurumlar açıyor veya fahişe olma veya onurlarını kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya oldukları düşünülen yetim, yoksul ve evlenmemiş kadınlara ve dullara veya dayak yiyen kadınlara sığınma evleri açıyorlardı.
📖 Sayfa 114 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Köylerinin ötesindeki bir şeye ait olma duyguları, dil veya siyasetle değil, dinle sağlanıyordu.
📖 Sayfa 125 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Köylerinin ötesindeki bir yere ait olma duyguları, dil ve siyasetle değil, dinle sağlanıyordu.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Portekizlilerin sefere çıkmalarının en önemli nedeni Afrika ile yapılan ticaretti; ama aynı zamanda kendilerini Hint Okyanusu'na götürecek ve Arap, Osmanlı ve İtalyan aracıları devre dışı bırakıp baharatı doğrudan satın almalarını sağlayacak bir denizyolu bulmaya çalışıyorlardı.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Büyük insan grupları hakkında genelleme yapmanın sakıncalarını görmek kolaydır; yine de bunu hemen her zaman yaparız.
📖 Sayfa 36 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Kanın spermaya dönüşmesi birçok hekimin erkeklere boşalma sayısını sınırlı tutmalarını salık vermesine yol açıyordu; şairler de bazen cinsel ilişkiyi küçük ölümler olarak betimliyorlardı, orgazmın standart metaforu "ah, ölüyorum, ölüyorum” idi.
📖 Sayfa 74 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Avrupalıların beraberlerinde Amerika'ya getirdikleri ve Avrasya'da yaygın olan kızamık, kabakulak, veba, grip ve çiçek gibi hastalıklara karşı Amerikan yerlilerinin hiçbir direnci yoktu. Bu hastalıklar Karayip adalarında yayıldı ve oradan Orta ve Güney Amerika'nın daha yoğun nüfuslu bölgelerine sıçrayarak bazı yerlerde yerel nüfusun neredeyse yüzde 90'ını öldürdü.
📖 Sayfa 369 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
İlk toplarda, değişik büyüklükte ve çarptığı zaman parçalanan taşlar fırlatılıyordu.
📖 Sayfa 129 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
.... insanlar tarafından oluşturulduğu için, her hikaye taraflıdır.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Osmanlı yetkililer, yerel piskoposluklara ve patrikliğe aday olanlardan hediyeler ve rüşvetler isteyebileceklerini de fark ettikleri için, görev değişikliklerinin sık yapılmasını teşvik ettiler; 17. yüzyıl boyunca, bazı kişiler bu göreve birkaç kez gelmiş olsalar da, patriklik tam altmış bir kez el değiştirdi.
📖 Sayfa 602 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
1778-1779 yıllarında Prusya ile Avusturya arasındaki Bavyera Veraset Savaşı “Patates Savaşı" diye de anılır; çünkü bu iki ülke çarpışmak yerine karşı tarafın gıda kaynaklarını ele geçirme taktiğini uygulamışlar ve Prusyalı askerler zamanlarının çoğunu patates toplayarak geçirmişlerdi.
📖 Sayfa 656 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Tümüyle bir sahnedir yaşam;
📖 Sayfa 69 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Erkeklerle kadınlarsa, hepsi birer oyuncu;
Biri çıkar, öteki girer her biri,
Kendine düşen sürede pek çok rol oynar;
Protestan Reformu Batı Hıristiyanlığında önemli bir parçalanmaya yol açtı; oysa Martin Luther'in arzusu kiliseyi parçalamak değil, tıpkı çok sayıdaki ortaçağ reformcusu gibi kilisede reform yapmaktı.
📖 Sayfa 1 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Martin Luther’in arzusu kiliseyi parçalamak değil, tıpkı çok sayıdaki ortaçağ reformcusu gibi kilisede reform yapmaktı.
📖 Sayfa 2 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Avrupalıların Amerika'ya yaptıkları seferlerin, bu kıtada yaşayıp tek bir gemi veya asker görmeyenlerin bile üzerinde yıkıcı bir etkisi oldu. Avrupalıların beraberlerinde Amerika'ya getirdikleri ve Avrasya'da yaygın olan kızamık, kaba kulak, veba, grip ve çiçek gibi hastalıklara karşı Amerikan yerlilerinin hiçbir direnci yoktu. Bu hastalıklar Karayip adalarında yayıldı ve oradan Orta ve Güney Amerika'nın daha yoğun nüfuslu bölgelerine sıçrayarak bazı yerlerde yerel nüfusun neredeyse yüzde 90'ını öldürdü.
📖 Sayfa 369 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Kumaş yapımı, Avrupa'da kapitalist yöntemlerle yapılan ilk üretim türlerinden biriydi; hammadde, ürün ve bazen üretim için gerekli olan aletlerin sahibi çalışan kişiler değil, başkalarıydı. Kumaş tüccarları ham yünü satın alıyor, üretimin her aşamasında ücretli işçi çalıştırıyor ve daha sonra da kumaşı satıyordu. Üretimin bazı aşamaları tüccarların evlerinde veya sahip oldukları binalarda gerçekleştiriliyordu; ancak üretim çoğunlukla ücretle tutulan kişilerin evlerinde yapılıyordu ve bu kişilere saat başı veya günlük değil, parça başı ücret veriliyordu.
📖 Sayfa 58 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Ortaçağın başlarında Batı ve Doğu Avrupa'daki Hıristiyan kiliseleri yapılarında, uygulamalarında ve bazı öğretilerinde giderek bir birlerinden farklılıklar göstermeye başladılar. 1054 yılında patrik ile papa birbirlerini aforoz ettiler; sonraları birkaç anlaşma girişimi olduysa da artık hizipleşme kesindi. Doğu kilisesi zaman içinde Ortodoks kilisesi olarak tanınmaya başladı (Ortodoks, Yunanca "doğru ve yerleşik inançta olmak" anlamına geliyor).
📖 Sayfa 52 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Avrupa'nın bazı bölgelerindeki topluluklar ve şehirler, yoksulların evlenmelerine izin vermiyorlardı. Yoksul ailelerin kamu desteğine muhtaç olacağından korkuyorlardı ve evliliği sadece maddi gücü yeterli olanlara özgü bir ayrıcalık olarak görüyorlardı.
📖 Sayfa 93 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Genç erkeklerde bir miktar aşırı davranışa hoşgörü gösterilirken, kadınlara gösterilmiyordu.
📖 Sayfa 88 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Dünya siyasetinin uluslar bazında düşünülmesini güçlendiren organ..
📖 Sayfa 123 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Gruplar "ötekini" yaratırken aynı zamanda kendilerini de tanımlıyorlardı.
📖 Sayfa 336 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Kolomb'un seyahate çıkmasına neden olan şey, bilinmeyeni keşfetmek gibi "modern" bir arzu değil, çoğunlukla bir "ortaçağ" özelliği olarak kabul edilen, dini bir çoşkuydu.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Luther'in kahraman bir devrimci olduğu yönündeki popüler görüşe karşın, bugün din alanında araştırma yapan çoğu bilim adamı, dinde değişimin kaynağı veya dini bireyciliği başlatan kişi olarak Luther'e daha az vurgu yapmaktadır. Çoğu ortaçağ insanının kiliseden memnun olmasına karşın, 12. yüzyıldan başlayarak bir dizi grubun ve bireyin giderek Batı Hristiyanlığının birçok yönünü eleştirmeye başladığını ve kurumlarda reform yapılmasını, ruhban sınıfının eğitiminin ve davranışının iyileştirilmesini ve hatta temel öğretilerin değiştirilmesini önerdiğine işaret etmektedirler.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
"Rönesans" sözcüğü ilk kez, ressamları, heykeltıraşları ve mimarları sadece bir zaanatkâr olarak değil de, yaratıcı dehâlar olarak gören, sanat üzerine yazan yazarlar tarafından 16. yüzyılda kullanıldı.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Macellan Boğazı olarak bilinen güney ucundan dolaşmayı başardı ve çıktığı okyanusa, Atlas
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Okyanusu'ndan çok daha durgun göründüğü için, sakin anlamına gelen "Pasifik" adını verdi.
Amerika'nın icat edilmesi" terimini yaratan Meksikalı tarihçi Edmondo O'Gorman,
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Avrupa'nın egemenliğini tartışmaktan kaçınan kültürel harmanlanma kutlamalarına karşı çıkarak 1987'de Meksika Tarih Akademisi başkanlığından istifa etti.
1300'de Avrupa'da 15-20 üniversite vardı; 1500'e gelindiğinde bu sayı 50'nin üzerindeydi.
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Avrupa'nın sömürge toprakları Avrupa gücünün sonucu değil, aynı zamanda o gücün kaynağıydı. Sanayileşmeye sömürgeler yol açmadı ama sanayileşmeyi kolaylaştırdı, bu da Pomeranz'ın "büyük ayrışma" dediği şeye, yani Batı ile dünyanın geri kalanı arasındaki o büyük açıklığın oluşmasına neden oldu.
📖 Sayfa 748 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Hem V. Karl (Şarlken), hem de II. Felipe Fransa ve Osmanlı İmparatorluğu'nun yanı sıra başka Avrupa ülkeleriyle de savaştılar. Felipe kırk iki yıllık egemenliği sırasında sadece altı ay savaşmadı. Savaşlar, kraliyet hazinesini ve Amerika kıtasından akan altın ve gümüşü neredeyse tüketti. Amerika'dan gelen değerli madenler, yüksek vergiler, alınan borçlar ve makam satışları, ordunun ve İspanya'da giderek genişleyen bürokrasinin masraflarını karşılayamaz oldu. 1598 yılında öldüğünde, II. Felipe iflas etmişti.
📖 Sayfa 157 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Avrupalılar cadılık kavramını Yeni Dünya'ya da taşıdılar: Kuzey Amerika'daki Avrupa sömürgelerinde çoğu kadın olan bazı kişiler idam edildi. Güney Amerika'nın And dağları bölgesinde Hıristiyan olmayı reddeden ve dağlık bölgelere kaçan yaşlı yerli kadınlar cadılıkla ve puta tapmayla suçlandı. Bazı Avrupalı düşünürler, cadılığı coğrafi keşiflere bile bağladılar. Buna göre, Hıristiyan misyonerler Amerika kıtasına gidince oradaki ifritler Avrupa'ya dönmeye karar vermişlerdi ve ortaçağda olduğundan çok daha fazla sayıdaki insanın ruhunu ele geçirip baştan çıkarmaktaydılar.
📖 Sayfa 610 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
..hamile kalan evlenmemiş kadınlar zina suçu işlemiş ve dolayısıyla cezalandırılmayı hak etmiş sayılıyorlardı; eğer düşük yaparlarsa veya bebekleri ölürse, bebeklerini öldürdükleri suçlamasıyla karşı karşıya kalabiliyorlardı. Hukukçular, hekimlerin doğal nedenler sonucu ölü doğan bir bebek ile öldürülmüş olan bir bebek arasında ki farkı kesin olarak belirleyemeyeceklerini kabul ettiklerinden, 16. yüzyıldan önce kilise mahkemesi ile seküler mahkemelerde çok az bebek öldürme vakasına bakıldı.
📖 Sayfa 425 · Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks
Sıkça Sorulan Sorular
Erken Modern Dönemde Avrupa kimin eseridir?
Erken Modern Dönemde Avrupa, Merry E. Wiesner-Hanks tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2009'da yayımlanmıştır. Türkçeye Hamit Çalışkan çevirmiştir.
Erken Modern Dönemde Avrupa kaç sayfadır?
Erken Modern Dönemde Avrupa, 754 sayfadır.
Erken Modern Dönemde Avrupa'nın en ünlü sözü nedir?
“"... Fazla miktarda alkol veya üzüntü, dumanlı odalar, kötü arkadaşlar veya çok fazla tartışma insanı ruhsal ve fiziksel olarak 'dengesiz' yapabiliyordu; vücudunda kara safra -aynı zamanda melankoli de deniyordu- baskın olarak bulunan insanların depresyona girmeye hatta delirmeye özellikle eğilimli oldukları düşünülüyordu. "”