CANLI

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz Kitabından Alıntı Sözler — Seyyid Ahmet Arvasi

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz - Seyyid Ahmet Arvasi kitap alıntıları ve sözleri

2006 tarihli Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi'nin en bilinen eserlerinden biridir. Babıali Kültür Yayıncılığı baskısıyla 140 sayfadır. Eserden akılda kalan bölümleri, beğeni sırasına göre aşağıya derledik.

Yazar:Seyyid Ahmet Arvasi
İlk Yayın:2006
Yayınevi:Babıali Kültür Yayıncılığı
Sayfa Sayısı:140
Dil:Türkçe
ISBN:9789758486284
Okuma Süresi:3 sa. 58 dk.
Türler:Din (İslam), Felsefe-Düşünce, Tasavvuf-Mezhepler-Tarikatlar

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz'den En Beğenilen Alıntılar

Bize göre;
'ilim' objektif gerçeği,
'sanat' subjektif gerçeği,
'din' mutlak gerçeği aramak demektir.

📖 Sayfa 69 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Yüce dinimiz İslâmiyet, insanı, "en şerefli varlık" ve "en güzel surette yaratılan varlık" olarak tasvir eder. Gerçekten, İslâm, insanın kadrini bilmek demektir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İnsan idraki, putları kıra kıra Allah'a doğru akar.
İslam budur.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Yokluğa varlık izafe edilemez, çünkü o yoktur. Öte yandan "madde", asla mutlak ve sonsuz varlık olamaz, çünkü; o, "sıfır" ile "sonsuz" arasında duran ve "üç boyutlu" varlık tezahürüdür. Madde, tabiatı itibarı ile üç boyutlu olduğundan daima "sınırlı" bir varlık tezahürü olarak düşünülmelidir. Onu istediğiniz kadar ķüçültün "sıfır", istediğiniz kadar büyütün "sonsuz" olamaz. Görülüyor ki madde "sıfır" da, "sonsuz" da değildir.

📖 Sayfa 24 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İşte bu, tefekkür tarihinin en zor sorusudur.

📖 Sayfa 22 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bir sanat eserine bakarak sanatkarın şahsiyeti, zekası, mizacı, özlemleri, inançları, dünya görüşü ve kompleksleri hakkında malumat edinebiliriz. Zaten psikanalistlere göre, sanat bir bakıma bir projeksiyon ( kendi iç dünyasını dışa yansıtma ) hadisesidir.

📖 Sayfa 92 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İslâm, insanın kadrini bilmek demektir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İslam mutefekkirleri "varlık alemini", üç bölümde incelemişlerdir. Bunlar "halk", "emr" ve "Zat" alemleridir. "Alem-ı halk" yaratılmış üç boyutlu kemiyet alemini, "alem-i emr" , tamamen keyfiyet halinde bulunan, ölçüye ve tartıya gelmeyen "ruh alemini" ifade ettiği halde, "Alem-ı Zat" ezeli ve ebedi olan yüce Allah'ın zat ve sıfatlarını ifade eden "Mutlak Varlık alemidir."

📖 Sayfa 20 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İslam'da akıl, vahyin sahasında at koşturamaz ve fakat onun aydınlığında yolunu bulabilir.

📖 Sayfa 10 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Mutlak Varlık, bütün varlık tezahürlerinin sahibi olan Allah'tır. "Her şey O'ndan geldi, yine O'na dönecektir"

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"Erkeğin güzelliği, lisanındadır."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Psikanalistlere göre, san'at bir bakıma bir projeksiyon (kendi iç dünyasını dışa yansıtma) hâdisesidir.
Meşhur romancı L. Tolstoy'a başarısının sırrını sorarlar; o da "Ben romanlarımı yazarken, kalemimi sanki mürekkep şişesine batırmak yerine ruhumun karanlıklarına daldırır ve oradan aldığım parçaları kâğıda geçiririm" tarzında özetlenecek bir cevap verir.

📖 Sayfa 153 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"Sana ruhtan sorarlar. Onlara de ki; ruh "Rabbimin emrindedir."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Allah, bütün varlıkları, varlığı ile var eden Mutlak Varlıktır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Tolstoy'a başarısının sırrını sorarlar; o da
"Ben romanlarımı yazarken, kalemimi sanki mürekkep şişesine batırmak yerine ruhumun karanlıklarına daldırır ve oradan aldığım parçaları kâğıda geçiririm" tarzında özetlenecek bir cevap verir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"Söz vardır ki insanı büyüler ve şiir vardır ki hikmetin ta kendisidir."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Allah'a giden yol insanın içinden geçmektedir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

..âlemdeki kavga, "Hak" ile "batılın" çatışmasından ibarettir ve Müslüman "Hak'tan yana" aklını kullanır, tercihini yapar. O, Hakk'a vurgundur, O'nun gelmesini ister. Nitekim "Hak gelince, batıl zâîl olur."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Materyalistler, her şeyi, maddenin bir tezahürü sayarak bütün oluş ve kıpırdanışları, "maddenin dönüşümleri" olarak yorumlarlar. Bunun yanında, her şeyin maddeden gelip yine maddeye döneceğini savunurlar. Onlara göre madde, ezelî, ebedî ve mutlak varlıktır. Kısaca, materyalistler, maddeyi tanrılaştırmaktadırlar. Nitekim, biz Müslümanlar "Allah yaptı", "Allah yarattı" derken, onlar, "doğa yaptı", "doğa yarattı" diyerek bu telâkkilerini açıkça ortaya koymaktadırlar.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Günümüzde İslâm, en büyük kavgasını "materyalizme karşı" vermektedir. Materyalistler, "sahte bir pozitivizm" maskesi takınarak kendilerini "ilmi", karşısındakileri ise "ilimdışı" olmakla itham etmeyi ve bu yolla kitleleri kandırmayı propagandalarına esas almışlardır. Oysa, materyalizm, sanıldığından çok daha fazla olarak, "ilmi" ve "mantıkî" desteklerden mahrumdur.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bilindiği gibi “tasavvuf”, İslâm’ın aşk ve vecd cephesi denektir. Bu sahada “akıldan çok aşk”, dimağdan çok “kalb” ve “muhakemeden çok mükâşefe” rol oynar.

📖 Sayfa 134 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Öyle anlaşılıyor ki, yaşamak isteyen her millet, kendi milli kültür temellerini kaybetmeden, milli ülkü ve hedeflerine yabancılaşmadan yepyeni bir "rönesans"a muhtaçtır. Bu, kendi özüne dönerek ve fakat "yeni insanın" ihtiyaçlarına cevap vererek "gelişme yolunu" bulmak ve açmak demektir. Bunu, "topyekûn bir savaş" şuuru içinde başaramayan milletlere hiç kimse acımayacaktır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"Hâk gelince, batıl zâil olur."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Yaşama sevinci" mi dediniz? Ölüme mahkûm olanların sevinci mi olurmuş.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"Bir saat adalet bin rekat nafile namazdan daha üstündür" diyen ve bunu yaşatan sevgili Peygamberimi özledim.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bizim medeniyetimizde, "ilim, sanat ve din" bir "bütün" teşkil eder. Gerçi bütün medeniyetlerde, bu üç gayret bir arada müesseseleşmiş bulunmaktadır. Lakin, bizim medeniyetimizde müşahede ettiğimiz biçimde, bir ilim, sanat ve din ahengi kurulamamıştır. Türk-İslam Medeniyeti, 17. asra kadar, bu konuda göz kamaştırıcı örneklerle doludur.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İnsana bir lokma ekmek vererek onun ruhunu esir almayınız. İnsanın, ekmek ve su kadar, Allah'a da muhtaç olduğunu unutmayınız.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İnsan, bunalımlı bir canlıdır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"..ilim, şimdi, Kur'an-ı Kerimde açıklanan bu sırrı kurcalamakta."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bu, tefekkür tarihinin en zor sorusudur.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İlim adamlarının "determinizm" dedikleri şey, "sünnetullah" kavramı içinde, Yaradan'ın "kudret
elinde" kendini "yenileyip" durmaktadır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Tarih, ispat etmiştir ki, "deha" ile cehalet" bir arada bulunamaz.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Türkülerimizin dediği gibi, "dünya, iki kapılı bir
han gibi", her iki tarafı da yol veriyor.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Gerçekten "dünya" kendine ihtirasla sarılanları ateşe çekmekte, kendini aşanları ise yüceltmektedir. Türkülerimizin dediği gibi, "dünya, iki kapılı bir han gibi" her iki tarafı da yol veriyor.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Görülüyor ki, ilmin gelip dayandığı noktada, materyalizm değil, İslâm güç kazanmaktadır. İslâm bin dört yüz yıldan beri, bütün varlıkların Mutlak Varlık ile var olduklarını ve O'nun "kudret elinde" yaratılmış olduklarım âlemlerin, her an O'nun "yaratıcı soluğu" ile yenilenip durduğunu, her kıpırdanışın, yaratıkları sarıp sarmalayan "âdetullaha" ve "sünnetullaha" göre oluştuğunu belirtir. İlim adamlarının "determinizm" dedikleri şey, "sünnetullah" kavramı içinde, Yaradan'ın "kudret elinde" kendini "yenileyip" durmaktadır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Sonuç olarak belirtelim ki, "mutlak yokluk" yoktur, "Mutlak Varlık" vardır. Her şey O'ndan geldi, yine O'na dönecektir. Madde, "sıfır" ile "sonsuz" arasında bulunan itibarî (relative); ve sınırlı varlıktır, asla "Mutlak Varlık" olamaz. Yüce Kitabımız, bütün insanlığa şöyle hitabetmektedir: "Ancak, O'na döndürüleceksiniz." (El-Ankebut, âyet: 21)

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bir Süleymaniye'yi düşünün, orada "hendesenin zaferi" ile birlikte "estetiğin zaferini" ve "dinin zaferini" bir arada ve muhteşem bir terkib içinde yakalayacaksınız. Gerçekten Mimar Sinan, yalnız "Taşı işleyen bir şair" değildir, o, hendesenin sınırlarını bilen, akustiğin esrarını çözen ve fiziğin kanunlarını yaşayan bir ilim adamı ve büyük bir aşk biçiminde taşıyan ve objektif âleme işleyen bir "iman adamı"dır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bizi, insanın "objektif değerinden" çok "sübjektif değeri" ilgilendirmektedir. İnsanın sahip bulunduğu "maddî elementlerden ve taşıdığı proteinden" çok, ortaya koyduğu manevî ve ruhî değerler önemlidir. Onun bu yönünü inkâr ve ihmal ederseniz geriye sadece "insanın posası" kalır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Yeniden dirilmek mümkün mü? Diye sormayın. Bütün mesele, Allah'a inanmakta...

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

..insanı, ilimsiz, sanatsız ve dinsiz bırakamazsınız. O, "gülü", bazen laboratuvarda inceleme konusu yapacak, bazan vazosuna koyup ondaki estetiği duyacak, bazen da onu, bir "İlâhi mesaj" olarak görecek ve "Yaradan'a hayran" olacaktır. İnsan, budur. O, varlığa ve hayata bu tavırlar içinde yaklaşamazsa, mutlaka ıstırap çeker, insanı, mutlu kılmayı düşünenler, onu, kendi realitesi içinde kavramak zorundadırlar. İnsanın realitesini kavrayanlar, ilmin de, sanatın da, dinin de realitesini kavrarlar. Bunların hepsini veya birini inkâr, gerçekte insanın inkâr ve ihmal edilmesi demektir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

...zihnimde belki binlerce "putun" enkazı var: şimdi bile onları temizlemekle meşgulüm.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İslâm, sanatı, "Allah'ı aramak" olarak tarif eder. İslâm medeniyetinin büyük şairi Necip Fazıl Kısakürek İslâm'ın bu sanat anlayışını şöylece şiirleştirir:

"Anladım işi; sanat Allah'ı aramakmış
Mârifet bu, gerisi yalnız çelik, çomakmış.."

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

“İslam’da akıl, vahyin sahasında at koşturmaz ve fakat onun aydınlığında yolunu bulabilir”

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

....
İmam-ı Gazali " Kimyayı Saadet" isimli eserinde İslam diyalektiğinin temelini şu tek cümle ile atar:
" Mahluk, Halık'ın anahtarıdır. "

📖 Sayfa 14 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İslâm'da "akıl", vahyin sahasında at koşturamaz ve fakat onun aydınlığında yolunu bulabilir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bizim, "Neden? Neden?" diye feryâd edişimiz, sağır beton duvarlara çarpıp geri dönmektedir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

İslâm dünyasında, bu fâni âlemden göçtükten sonra, insanın "âlem-i berzaha" geçtiği kabul edilir. Böyle olunca ölüm, ruhun, bedenden ayrılıp kendi âlemine geçişini ifade etmektedir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Ancak, akıl, hem "hayra", hem "şerre" âlet olabilecek bir vasıta durumundadır. Onu, insanın yücelmesi ve mutluluğu için kullanmasını bilmek gerekir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bakalım, şimdi kozmopolit ve yabancı bir terkibe zorlanan nesiller, yeniden bizim kültür ve medeniyetimizin ana caddesini" bulabilecekler mi? Yollarının üstüne yığılmış "molozları" kaldırabilecekler mi? Sapık yolları ve kollan terk ederek, buldozerlerle yeniden Türk-İslam kültür ve medeniyetinin "ana caddesini" açabilecekler mi? Bu konuda onlara kimler, hangi müesseseler yardım edecek?

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Biz, Mimar Sinan'ı örnek verdik. Siz, başkalarını da düşünebilirsiniz. Gerçekten de onun, bizim medeniyetimizin mimari dalında ulaştığı bu terkibi, Fuzuli "Su Kasidesini" yazarken, Itri "Tekbir"i bestelerken ortaya koymuşlardır. Üstelik bu terkibi, yalnız "havasımız" değil, "halkımız" da hayran kalınacak bir seviyede başarmış, bilfarz bağrından Derviş Yunus'u çıkarmış, onun şiirleri ile ortaya koyduğu terkibi hayranlıkla dinlemiş, koca "Divânı"nı ezberlemiş ve asırlarca, bir mukaddes emanet gibi muhafaza etmiştir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

..gönül neye vurgunsa, güzel, düzgün ve ahenkli sesler, o şeyi harekete geçirir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Bilmem, İslâm dünyasında yetişen şairlerin sayı ve kalitesinde san'atkâr, başka kültür ve medeniyetlerde var mıdır?

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

imansız ve aşksız bir teknik, asla başarıya ulaşamaz.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Yunan görüşünde, sürüp giden tabii şeyler vardır. Çünkü Allah, onların devam etmelerini, doğup büyümelerini, denge ve billurlaşma tiplerine göre meydana gelmelerini güzel bulmuştur. Buna karşılık İslam'da, her yerde kendini belli eden hâkim Allah fikri, bu görüşü reddetmektedir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Müslüman sanatı, bir kâinat görüşünden çıkmıştır. Bu Yunan tesiri altında kalmayan bütün Ehl-i Sünnet Velcemaat mütefekkirlerinin savundukları, İslam İlahiyatının naslara bağlı olan görüşüdür ki, "kâinatta sırf şekil ve kendiliğinden suret yoktur yalnız Allah dâim ve bâkidir" cümlesi ile özetlenebilir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Ama, umumiyetle sanatkârın kaderi, ıstırap ve sıkıntı olmuştur.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Canlılar içinde, en çok etkilenen varlık "insan"dır. Gerçekten insan, çok hassas yaratılmıştır. "Buluttan nem kapmak" sözü, insan için tamamı ile doğrudur. Hele insan, sanatkârken, kâinatta ve tabiatta cereyan eden her olayı ve orada mevcut olan her varlığı, "estetik mesajlarla dolu" birer haberci gibi görür.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

..insanlığı, sıkıntıdan kurtarmak istiyorsanız, onun "maddî ihtiyaçları" kadar "manevi ihtiyaçlarına" da önem veriniz. İnsana bir lokma ekmek vererek onun ruhunu esir almayınız. İnsanın, ekmek ve su kadar, Allah'a da muhtaç olduğunu unutmayınız. Şanlı peygamberler dizisinin çilesini anlayınız; onlar, insanlığı "avutmak" ve "kandırmak" için değil, gerçekten mutlu etmek ve yüceltmek için geldiler ve bunun için ıstırap çektiler.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

"Güzelliğin ne olduğunu bilmiyorum; ama gerçekten san'at tabiattadır; kim onu çekip çıkarırsa onundur".

📖 Sayfa 146 · Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Türk-İslam Ülkücüsü, gerek tefekkürde, gerek güzel sanatlarda, ülkemizi saran "yozlaşmanın" ve "yabancılaşmanın" kesin olarak bertaraf edilmesi için, Türk-İslam Medeniyeti'nin yeniden keşfedeceği temelleri üzerinde, "asrı hayran bırakacak" eserler vermeli ve bunu sergilemelidir. Mimaride, musikide, resimde, kısaca bütün "güzel sanat dallarında", orijinal ve farklı olduğunu, ecdadı gibi ispat etmelidir.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi

Sıkça Sorulan Sorular

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz kimin eseridir?

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, Seyyid Ahmet Arvasi tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2006'da yayımlanmıştır.

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz kaç sayfadır?

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz, 140 sayfadır (Babıali Kültür Yayıncılığı baskısı).

Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz'in en ünlü sözü nedir?

“Bize göre; 'ilim' objektif gerçeği, 'sanat' subjektif gerçeği, 'din' mutlak gerçeği aramak demektir.”

Bu sayfadaki alıntılar okur paylaşımlarından derlenmiştir. Kaynak eser: Diyalektiğimiz ve Estetiğimiz — Seyyid Ahmet Arvasi. Eserin tamamı için kitabı edinmenizi öneririz.
Bu yazıyı paylaş Link kopyalandı ✓

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

“Şüphesiz sen pek büyük bir ahlâk üzeresin.”

Kalem Sûresi, 68/4