Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım'ın Biyografi alanında öne çıkan eseridir. Bu derlemede Sa'd B. Ebi Vakkas'tan en çok paylaşılan satırlar sizi bekliyor.
Sa'd B. Ebi Vakkas'tan En Beğenilen Alıntılar
Allah Reslllü (sas) "dayım" diyerek taltif edip sevdiği Sa'd'a döndü ve dedi ki: "Ey Sa'd! Temiz (helal) şeyler ye! Duası kabul olunan bir kimse olursun. Muhammed'in canını kudret elinde bulunduran Allah'a yemin ederim ki, kişi haram bir lokmayı midesine indirir de bu sebepten kırk gün (duası) kabul olunmaz. Hangi kulun eti (bedeni) haram, murdar ve faizden büyüyüp gelişirse ateş ona daha layıktır."
📖 Sayfa 68 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Hasret kaldık Bedir’deki manzaralara, hasret kaldık Hamzaların kükreyişine, Ali’nin adalet dağıtan zülfikarına, Sa’d’ın âleme duyurduğu hamiyet ve hasametine… Hasret kaldık, çünkü bizler de dinlemedik önümüzde duran Abdullah b. Cübeyr’leri… Onlar haykırdı yapmayın, etmeyin Muhammed’in (sav) emrine karşı gelmeyin, onun dediklerini unutmayın… Ama duymadık, duyurmadık bunun içinde hep ağladık…
📖 Sayfa 77 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Vallahi bizler şu an sizler dünyayı ne kadar seviyorsanız, ondan kat ve kat daha fazla ahireti ve ölümü seviyoruz.
📖 Sayfa 112 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Zaman, sadece geçmişini bir malumat edinme için okuyup, avunma zamanı değil, o bereketli sayfalardan ilham alarak çağın sahabisi olma zamanıdır..
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Hak geldi batıl zail oldu. Muhakkak ki batıl zail olmaya, yok olup kaybolmaya mahkumdur. "
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Günler olmuştu da ağzımızdan bir lokma geçmemişti ve ben gecenin karanlığında dolaşırken küçücük bir deri parçasına rastlamıştım. O toprağın içindeki parçayı alıp yıkamış, sonra ısıtıp çiğnemiş, böylelikle açlığımı bir kaç gün dindirmiştim. Biz böyle günlerden geçerek geldik, şimdi ey İslâm'ın rahat zamanlarına erişenler! Sizler şimdi bizleri mi beğenmiyorsunuz?
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
•Hz.Sa'd (رع)
"Ey Muhammed ümmetinin ahir zaman mensupları! Din heyecan ister, din mücadele ister , din yerli yerinde kullanılacak hamâset ister. Ama hamâsetinizin ucuz sloganlara dönüşmemesini istiyorsanız gelin ve bizlerin hayatlarına bakın. Biz size her alanda örnek olduğumuz gibi, bu alanda da oluruz."
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
iman insanı insan eder, belki de kâinata sultan eder ve hakiki imanı elde eden kâinata meydan okurdu.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
İnsanın ailesinin iyi oluşu, babasının hacı, hoca oluşu insanı ne yazık ki kurtarmıyor, asıl kurtuluş yolunun insanın kendi amellerinde olduğu gerçeğinin altı çiziliyordu.
📖 Sayfa 106 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
hz. muhammed'i (sas) bu hayatta memnun edenler, işin neticesinde memnun olacaklardır. o'nu memnun etmenin yolu da risalet davasına sahip çıkmakla olur.
📖 Sayfa 78 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Sa'd'ın hayatının her sayfası gururla anacağı hatıralarla doludur. Ya bizlerin, yarın mahşer gününde Efendimiz (sas) ile yüz yüze geldiğimizde var mı bir tek hatıra hayatımızda? "Ya Resulüllah! Hiçbir şeyim yok ama şu işi seni memnun etme adına yaptım" diyebileceğimiz..
📖 Sayfa 79 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Hiç değilse bir tane olsun, belki o kurtuluşumuza vesile olur.
İslâm'ı söz meclislerinde yıkamayacaklarını anlayan kara yüzlü adamlar, İslâm'ın mensuplarını şiddet minderine çekmek istiyorlardı. Bu, dün böyleydi, ne yazık ki bugün de böyle. Ama Müslümanlar uyanık olmalı ve feraset ile bu tarz oyunlara gelmemeliydiler.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
İslâm adam öldürmek için değil, insanlığı diriltmek için yola çıkmıştır. Zaten verilen tüm savaşlar, İslâm ile insan arasındaki engelleri kaldırmak içindir.
📖 Sayfa 82 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
O günlere dair bir tabloyu bize Abdullah b. es-Saib naklediyor. Diyor ki: "Yıllar önce Sa'd b. Ebi Vakkas'ı ziyaret etmiştim. Gözleri görmüyordu, ama sesimden beni tanıdı ve: 'Sen Mekke'nin en iyi karilerinden biri olan Abdullah değil misin?' dedi. Ben: 'Evet, ben oyum' dedim. Sevindi ve bana dua etti. O zaman dedim ki: 'Amca! Senin duan makbul oluyor, herkese dua edip duruyorsun kendin içinde dua etsen de gözlerin açılsa olmaz mı?' Bu sorum karşısında gülümseyerek dedi ki: 'Oğlum! Allah-ü Tealâ benim hakkımdaki takdiri ne ise en güzeli odur, ben niye takdir edilene razı olmayayım ki?"
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Allah isterse kulunun yüreğini bir rüya ile de açar, Allah isterse kulunun gönül sandıklarını hiç kimsenin aklına gelmeyecek anahtarlarla da açar.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
İman insanı insan eder, belki de kâinata sultan eder ve hakiki imanı elde eden kâinata meydan okurdu.
📖 Sayfa 38 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
“Hakkın hatırı âlidir, hiçbir hatıra feda edilmez.”
📖 Sayfa 42 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
İşte Allah isterse kulunun yüreğini bir rüya ile de açar, Allah isterse kulunun gönül sandıklarını hiç kimsenin aklına gelmeyecek anahtarlarla da açar. İşte Sa'd'ın gönül sandıklarının kilidi bir rüya ile açılıyordu...
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Biz, insana anne ve babasına iyilik etmesini tavsiye ettik. Çünkü annesi onu nice sıkıntılara katlanarak taşımıştır. Sütten ayrılması da iki yıl içerisinde olur. İşte bunun için önce Bana, sonra da ana-babana şükret diye tavsiyede bulunmuşuzdur. Dönüş ancak banadır. Eğer onlar seni hakkında bilgin olmayan bir şeyi bana ortak koşman için zorlarlarsa, onlara itaat etme. Onlarla dünyada iyi geçin. Bana yönelenlerin yoluna uy. Sonunda dönüşünüz ancak banadır. O zaman size yapmış olduklarınızı haber veririm." [Lokman, 31/14,15]
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Bugünün insanı bir bakarsınız dün aynı yolda yürüdüğü, öve öve göklere çıkardığı insanları, yarın aralarındaki bazı ihtilaflardan sonra yerin dibine geçirmeye çalışır.
📖 Sayfa 133 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Daha tertemiz, saf ve ümmi iken, zihni ve aklı başka şeylerden kirlenmemiş iken.. Tertemiz başlamış ve tertemiz noktalayacağı bir hayat için şimdi Mekke'nin sokaklarını arşınlıyordu. Efendimiz diyordu ki: "Ey Sa'd! Sakın Müslüman olduğundan aileni, özellikle de anneni haberdar etme!" Tamam diyordu Sa'd .. Ama ne kadar iman sinede saklanabilirdi ki? Hem de bunu saklayacak olan büyük bir hamasetin sahibi olan Sa'd ise . .
📖 Sayfa 35 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Sahi; onlarla beraber olan şakî olmazdı değil mi?
📖 Sayfa 12 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
..
Rabbim bizleri onlardan ve onların aşkından ayırmasın.
Sa'd, "Hakkın hatırı alidir, hiçbir hatıra feda edilmez." düsturu ile, hiçbir hatırı Allah'ın hatırının önüne geçirmiyordu.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
“Biz, insana, ana babasına iyi davranmasını tavsiye etmişizdir. Eğer onlar, seni, hakkında bilgin olmayan bir şeyi (körü körüne) bana ortak koşman için zorlarlarsa, onlara itaat etme. Dönüşünüz ancak banadır. O zaman size yapmış olduklarınızı haber vereceğim.”
📖 Sayfa 39 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Allah (cc) Nahl Süresi, 16/15-16 şöyle buyurur: "(Allah)Yeryüzünde, sarsılmayasınız diye sabit dağlar , nehirler ve belki yolunuzu bulursunuz diye yollar ve işaretler meydana getirmiştir . (İşte yıldızlar da o işaretlerden biridir) Onlarla da yönlerini bulurlar."
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Hak geldi batıl zail oldu. Muhakkak ki batıl zail olmaya, yok olup kaybolmaya mahkumdur . " [İsra Suresi,17 /81]
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Vallahi anneciğim! Seni ne kadar sevdiğimi sen benden daha iyi bilirsin. Ama unutma ki seni ne kadar çok seviyorsam bu sevginin on katı, hatta daha fazlası kadar Allah ve Resulü'nü seviyorum. Eğer birini diğerine feda edeceksem, iyi bil ki, feda edeceğim sen olursun, Allah ve Resulü değil. Yeminle söylüyorum ki, yüz canın olsa ve her gün bir tanesi gözümün önünde çıksa ben yine de hak dinimden dönmeyeceğim.."
📖 Sayfa 40 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
“İlkeleri koruyun, yasaları çiğnemeyin ve Muhammedî buyruklara kulak tıkamayın. Eğer bunları yaparsanız sizlerin Uhudları bitmez!” İşte biz Muhammed ümmeti ne yazıkki yıllar oldu halen Uhudları yaşamaya devam eder olduk. Uhudlarımız bitmez oldu.
📖 Sayfa 77 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Nice kabilelerde çok Sa'd'lar gördüm
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Fakat Sa'd b. Mâlik gibisini görmedim
•Belâzürî
Hakkın hatırını âli bilecek ve hiç bir hatıra onu feda etmeyecek bir imanı bizlere nasip etsin.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Değil miydi iman insanı insan eder, belki de kâinata sultan eder ve hakiki imanı elde eden kâinata meydan okurdu.
📖 Sayfa 38 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Efendimiz: “Sa'd harb hastası/sevdalısı bir adamdır.” Demişti.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Sa'd birgün geldi ve yoluna baş koyduğu Efendimiz'den bir dua istedi. Dedi ki: "Ya Resulüllah! Bana dua edermisin, benim de dualarım müstecab olsun, yani el-Mücib olan Allah katında kabul görsün. Ellerim ilahi dergaha doğru açıldığı zaman boş dönmesin." Bu duaya bizim de çok ihtiyacımız var değil mi?
📖 Sayfa 68 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Biz de ne kadar isteriz kabul edilen bir duanın sahibi olabilmek...
Efendimiz (sas) evladın ana ve babasının hakkını hiçbir şekilde tam anlamı ile ödeyemeyeceği gerçeğini başka bir hadisinde şöyle beyan edecektir: "Çocuk, hiç bir iyilikle babanın hakkını ödeyemez. Ancak onu köle olmuş bir vaziyette bulur da satın alarak hürriyetine kavuşturursa hakkını öder." [Buhari, el-Edebü'l-Müfred, 6]
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Abdullah b. es-Saib naklediyor. Diyor ki: "Yıllar önce Sa'd b. Ebu Vakkas' ı ziyaret etmiştim. Gözleri görmüyordu, ama sesimden beni tanıdı ve: 'Sen Mekke'nin en iyi karilerinden biri olan Abdullah değil misin?' dedi. Ben: 'Evet, ben oyum' dedim. Sevindi ve bana dua etti. O zaman dedim ki: Ey amca! Senin duan makbul oluyor, herkese dua edip duruyorsun kendin içinde dua etsen de gözlerin açılsa olmaz mı?' Bu sorum karşısında gülümseyerek dedi ki: 'Oğlum! Allah-ü Teala benim hakkımdaki takdiri ne ise en güzeli odur, ben niye takdir edilene razı olmayayım ki?"
📖 Sayfa 140 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
“Neden 17-18 yaşlarında iman eden Sa’d b. Ebî Vakkâs ve on yaşındaki kardeşi Ümeyr gibi, iman yolunda sabit kadem olamıyor; aynı dine, aynı Peygamber’e, aynı kitaba bağlı olmamıza rağmen aynı meyveleri yeşertemiyor, amel adına onların ortaya koyduklarının az bir kısmını dahi gerçekleştiremiyoruz? Nasıl bir noksanlağımız var? Acaba imanımızda -Allah muhafaza- bir eksiklik mi var?” Ne var bilmiyorum ama bir şeyler olduğu muhakkak. Bir şeyler varsa tedaviye ihtiyaç vardır demektir, bir şeyler varsa yenilemeye, yenilenmeye ihtiyaç vardır.
📖 Sayfa 46 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Diyordu ki: “Allah, kötülüğü kötülük ile değil, iyilikle giderir. Allah ve insanlar arasında, O'na itaatten başka bir şey yoktur. Allah katında bütün insanlar eşittir. Allah onların Rabbi, onlarda O'nun kullarıdır. Onlara verilen hayat için, Allah'ı zikrederek, O'nun kanunlarına tabi olarak, O'na hamdederler. Sen, Resulullah'tan ne gördünse, nasıl şahit oldunsa, aynen öyle hareket et...
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Ya bizlerin, yarın mahşer gününde Efendimiz (sas) ile yüz yüze geldiğimizde var mı bir tek hatıra hayatımızda? "Ya Resûlullah! Hiçbir şeyim yok ama şu işi seni memnun etme adına yaptım" diyebileceğimiz... Hiç değilse bir tane olsun, belki o kurtuluşumuza vesile olur. Hz. Muhammed'i (sas) bu hayatta memnun edenler, işin neticesinde memnun olacaklardır.. O'nu memnun etmenin yolu da risalet davasına sahip çıkmakla olur.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Nice kabilelerde çok Sa'd'lar gördüm Fakat Sad b. Malik gibisini görmedim.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
İşte ölçü budur, İsra Sûresi'nde söylendiği gibi onlara "üf/of" [Isra, 17/23] bile demek yok, onlar başlarımızın tacıdır. Ana ve babalarımızı sırtlarımızda taşısak bile kesinlikle haklarını ödemiş sayılmayız.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
...Eve geldiğinde her şeyi farklı algılamaya, etrafında olan bitenleri farklı görmeye başlamıştı. Çünkü iman, mensuplarına varlık âlemini, Allah'ın bak dediği yerden bakmayı öğretirdi.
📖 Sayfa 31 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Her gün namazlarda okunan "Elhamdullillahi rabbil âlemin/Hamd tek bir âlemin değil, tüm alemlerin rabbi olan Allah'a aittir." ayetinde Allah, sayısı bizce meçhul olan âlemlerden bahsediyorsa, o zaman risaletin mesajı sadece bir âleme değil belki bin âleme ulaştırılmalıdır. O halde durmak yok, 120 bıkkınlık yok, yorgunluk yok, dünyada var olan her insana bu mesaj ulaştırılmalıdır...
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"İlkeleri koruyun, yasaları çiğnemeyin ve Muhammedî buyruklara kulak tıkamayın. Eğer bunları yaparsanız sizlerin Uhudları bitmez!"
📖 Sayfa 80 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Rabbim bizleri onların yolundan bir an olsun ayırmasın.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Onların aşklarından, sevdalarından, hamiyetlerinden ve hamasetlerinden bizleri de nasipdar eylesin.
Gerçek manada onları sevebilmeyi, onların sevdiklerini sevmeyi, sevmediklerinden yüz çevirebilmeyi bizlere nasip etsin.
Bizleri bu dünyada onların ayak izlerinden ayırmasın. Hayatımızı onların yolunda kılsın ki, cennette onlara komşu olma şerefine nail olanlarden eylesin.
(âmin, âmin, âmin)
"ağaç yaprağından başka yiyeceğimiz olmadan resûlallah (sas) ile birlikte çok günler geçirdimizi hatırlıyorum."
📖 Sayfa 46 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Allah Resûlü(sas): " Ey Sa'd! Temiz (helal) şeyler ye! Duası kabul olunan bir kimse olursun. Muhammed'in canını kudret elinde bulunduran Allah'a yemin ederim ki, kişi haram bir lokmayı midesine indirir de bu sebepten kırk gün (duası) kabul olunmaz. Hangi kulun eti (bedeni) haram, murdar ve faizden büyüyüp gelişirse ateş ona daha lâyıktır."
📖 Sayfa 68 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Vallahi ana! Cehennem ateşi durağın oluncaya kadar istersen yeme ve içme. Biz asla dinimizden vazgeçmeyeceğiz." [Ibn Esir, el-Kamil, c. 2, s. 282]
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Hz. Cabir b. Abdullah (ra) diyor ki:
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Peygamber esas) ile birlikte oturuyorduk.
O esnada Sa'd b. Ebi Vakkas geldi.
Efendimiz (sas) onu görünce dedi ki:
'işte bu benim dayımdır . Kimin (böyle bir) dayısı varsa göstersin bakalım!" [Tirmizi, Kitabü'l-Mendkıb, 3752]
Bedir Kur'an'ın deyimi ile Yevmü'l-Furkan'dı [Enfal Süresi, 8/4]; hak ile batılın, inkâr ile imanın, hidayet ile delaletin birbirinden ayrılacağı bir gün, bir zemindi...
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Baba Malik'in üçüncü oğlu olarak dünyaya gözünü açtığında, ona Sa'd ismini verdiler. Sa'd, Arapça'da iyilik getiren vesile, mutlu, sakin ve kuvvet anlamına gelirdi. İyilik ile o iyiliği hakim kılma için ortaya sergilenen kuvvet...
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Babalarımızın, ailelerimizin, mensubu bulunduğumuz yapılarımızın hiçbirinin kurtuluş vesilesi olmadığını söylüyordu. İnsanın ailesinin iyi oluşu, babasının hacı, hoca oluşu insanı ne yazık ki kurtarmıyor, asıl kurtuluş yolunun insanın kendi amellerinde olduğu gerçeğinin altı çiziliyordu.
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Gelince yük olacak insanlar değil, yük alacak insanlar... Gelince dert olacak insanlar değil, derman olacak insanlar...
📖 Sayfa 28 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Vallahi anneciğim! Seni ne kadar sevdiğimi sen benden daha iyi bilirsin. Ama unutma ki seni ne kadar çok seviyorsam bu sevginin on katı, hatta daha fazlası kadar Allah ve Resûlü'nü seviyorum. Eğer birini diğerine feda edeceksem, iyi bil ki, feda edeceğim sen olursun, Allah ve Resûlü değil. Yeminle söylüyorum ki, yüz canın olsa ve her gün bir tanesi gözümün önünde çıksa ben yine de hak dinimden dönmeyeceğim."
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Hz.Aişe: 'İnsanlar bilmedikleri işlere burunlarını sokup ayıplama yarışına girmede ne kadar da aceleci davranıyorlar?'
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Bu yüce insan hepimize haykırarak adeta şöyle demektedir:
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
"Ey Muhammed ümmetinin ahir zaman mensupları! Din heyecan ister, din mücadele ister, din yerli yerince kullanılacak hamaset ister. Ama hamasetinizin ucuz sloganlara dönüşmemesini istiyorsanız gelin ve bizlerin hayatlarına bakın. Biz size her alanda örnek olduğumuz gibi, bu alanda da örnek oluruz."
Anam babam sana feda olsun sa'd durma at oku
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
O'nun dilediği benim de en büyük dileğimdir.
📖 Sayfa 140 · Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım
Sıkça Sorulan Sorular
Sa'd B. Ebi Vakkas kimin eseridir?
Sa'd B. Ebi Vakkas, Muhammed Emin Yıldırım tarafından yazılmıştır.
Sa'd B. Ebi Vakkas kaç sayfadır?
Sa'd B. Ebi Vakkas, 170 sayfadır.
Sa'd B. Ebi Vakkas'ın en ünlü sözü nedir?
“Allah Reslllü (sas) "dayım" diyerek taltif edip sevdiği Sa'd'a döndü ve dedi ki: "Ey Sa'd! Temiz (helal) şeyler ye! Duası kabul olunan bir kimse olursun. Muhammed'in canını kudret elinde bulunduran Allah'a yemin ederim ki, kişi haram bir lokmayı midesine indirir de bu sebepten kırk gün (duası) kabul olunmaz. Hangi kulun eti (bedeni) haram, murdar ve faizden büyüyüp gelişirse ateş ona daha layıktır."”