Komisyon'un kaleme aldığı Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, hikmetli sözleriyle okurların sıkça başvurduğu bir eserdir. İlk kez 1985'te yayımlanmıştır. Kitabın en çok işaretlenen cümleleri, sayfa bilgileriyle birlikte aşağıda.
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler'den En Beğenilen Alıntılar
Kitaptan en etkileyici sözleri sizin için derledik; ama yine de en etkili söz, sizin beğendiğinizdir.
"Gönlüme hîç senden özge nesne lâyık görmedim"
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
"Dilberâ, men senden ayru ömr ü câm neylerem?
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Tac ü taht u mülk ü mal u hânümânı neylerem?"
Ey bülbiül-i kudsi, , ne giriftâr-i
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Sındur kafesi, tâze gül-istân taleb eyle!
10 Şol ümri kim visâl ile giçmez Nesîm î' nin,
📖 Sayfa 134 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Giçmiş hevâ vü herzeye bâd-i hevâ direm.
10) Nesîmî'nin yâra kavuşmuş olma hazz' içinde geçmiyen ömrüne, saçma istek, değersiz lâkırdı ile boşu boşuna geçirilmiş derim.
Gönlüme hîç senden özge nesne lâyık görmedim.
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Sûretim aklım ukûlüm cism ü cânım merhabâ.
Geldi yârım nâs ile sordu Nesîmî neçesin.
Merhabâ hoş geldin ey rûh-i revânım merhabâ.
"Gel gel berü ki savm ü salâtın kazâsı var,
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Sensiz geçen sabâh u mesânın kazâsı yok."
9 Çün çarh-i felek câhil ü nâ-dân sever oldi,
📖 Sayfa 359 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Pes lâ-cerem uş fazle harîdâr bulunmaz.
10 Var, derde tehammül kıl u sabr eyle cefâya;
Çün dil dilegi endek ü bisyâr bulunmaz.
( TÜRKİYE TÜRKÇESİ )
9) Değil mi ki dönek felek, bilmezi, haddini bilmezi sever oldu, şübhesiz artık fazîlet metâına alıcı bulunmaz.
10) Var git derde katlan,`cefâya dişini sık! Çünki azdan, çoktan gönül dileğinin hiç biri yerine gelmez.
"Kaşun hilâline bâkup gören yüzün ayını,
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Zevâllü güneşî, mâh-i asmânı n'ider?"
3 Adet budurur kim dili dil-dâra virürler;
📖 Sayfa 357 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Gitdi elümüzden dil ü dil-dâr bulunmaz.
4 Anca kişiler da'vi-i İslâm ider, ammâ,
Tek arada bir haç ile zünnâr bulunmaz.
( TÜRKİYE TÜRKÇESİ )
3) Töre budur ki gönlü, gönlü elden alana verirler; gel gör ki gönül, elimizden gitti, gönlü elden alansa ele geçmez.
4) Ne kadar kişiler İslâm dâvâsı güderlerse de başkalarından- tek farkları arada bir haçla zünnârın bulunmamasıdır.
"Merhabâ hoş geldin ey rûh-i revânım merhabâ
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Ey şeker-leb yâr-ı şirîn lâ-mekânım merhabâ"
Haddeden geçmiş nezâket yâl ü bâl olmuş sana
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Mey süzülmüş şişeden, ruhgâr-ı âl olmuş sana
Yok bu şehr içre senin vasfettiğin dilber Nedîm
Bir perî-sûret görünmüş bir hayâl olmuş sana.
“Can ile hem cahan menem, dehrile hem zaman menem,
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Gör bu latifeyi ki, men dehr-ü zamane sığmazam”
Düşdüm yine aşk odına; biryân yürek, giryân
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Her kim ki düşdi işkune biryân-ü hem giryân
gözüm gerek...
Ey Nesîmî âkibet vârur yele,
📖 Sayfa 110 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Bî-vefâ îlen yinen nân ü nemek.
Ey Nesimi, vefâsızla yenen tuz ekmek, sonunda savrulur, gider. ("Tuz - ekmek yemek" : "Arkadaşlık etmek" yerinde kullanılan bir deyimdir. "Tuz - ekmek hakkı tanımamak" da "nan-körlük etmek" demektir. Bu deyim Farsçada da “Hakk-i nân ü nemek" sûretinde geçer.) -
GAZEL
📖 Sayfa 179 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
1 Bu turfe şem'i gör âhar asel dudâğından;
Aceb ki münfail olmaz güneş yanâğından.
2 Benefşe, zülfine bâtil teşebbüh eyler imiş;
Sabâ, çıhar bu hayâlî anın dimâğından.
3 Hemişe serv-i sehînin budâğı bî-ber olur,
Meger bu serv ki sûsen biter budâğından.
4 Zemâne, zülf ü ruhınden belâya saldı beni;
Hem ol zemân ki seçildî karâsı âğından.
5 Garîk-i bahr-i gam itdi benî bu şîve ilen,
Gelür teferrüc ider her zemân kırâğından.
6 Eger ayâğına düşmek mecâlüm ola idi,
Dahî götürmez idüm bâşumi ayâğından.
7 Zemâne çeşm ü çerâğı Nesîmi yârundur;
Getür çerâğuni, yandur anım çerâğından!
Ne fettânsen ki, cümle senden ötrü
📖 Sayfa 345 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Cihân ucdan ucâ gavgâye düşmüş.
( TÜRKİYE TÜRKÇESİ)
Sen nasıl bir fitne uyandırıcı, ortalık karıştırıcısın ki senin yüzünden cihân, bir uçtan bir uca kavgaya düşmüş
GAZEL (Seşme beytler)
📖 Sayfa 80 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
1 Bu ne ber-güzîde cândur ki gezer bu cân içinde!
Bu ne kıymetî güherdür ki biter bu kân içinde!
2 Seni kimdür Âdem-oğlı diyen Allah Allah Allâh?
Bu sifetde kim görüpdür beşerî cihân içinde?
3 Seni benden ey nigârum nice âyıra zemâne?
Ki gözümle görmişem ben seni her mekân içinde.
4 Yine ney figana geldi, cigerî dutuşdı, yandı;
Neye uğradı ne gördi bu tehî miyân içinde?
5 Dilerem zemân zemân kim seni çâhayım cihâna: Niçe bir yanâ bu şem'in cigerî duhân içinde
6 Bu derin maâniyî gör ki beyân ider Nesîmî;
Felekin dilî dutuldı bu ulû beyân içinde
3 Sûretün Ahsen-i Takvim, yüzün Kıble imiş;
📖 Sayfa 164 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Bu söze "Yoh!" diyenin âdını Şeytân dimişem.
Ben bugün pirime vardım
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Pirin cemali güldür gül
Oturmuş tahtı mekana
Tahtı revanı güldür gül
Gülden terazi tutarlar
Gülü gül ile tartarlar
Gül alır gül satarlar
Çarşı pazarı güldür gül
Gülden degirmeni döner
Onun ile gül döverler
Akar arkı döner çarkı
Bendi pınarı güldür gül
Ak gül ile kırmızı gül
Çift yetişmiş bir bahçede
Bakışları hare karşı
Har-ı ezharı güldür gül
Gel ha gel Seyyid Nesimi
Hak nefesi güldür gülün
Şu öten garip bülbülün
Derdi figanı güldür gül...
Esîr olmayan âdemî hüsnüne,
📖 Sayfa 306 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Hacerdür, hacerdür, hacerdür, hacer.
Senin güzelliğine tutulmıyan:
Taştır, taştır. taştır, taş!
5 Her bi-hüner ensâb ile mansibleri dutdı;
📖 Sayfa 357 · Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Sâhib-hünere mansıb ü idrâr bulanmaz.
6 Her kişide bir cübbe vü destâr olur, ammâ,
Bin bâşda bir lâyik-i destâr bulunmaz.
( TÜRKİYE TÜRKÇESİ )
) Her hünersiz, boy soy yoliyle üstün hizmet yerlerini tuttu; hünerli olana ise hizmet yeri ve geçimlik gelir bulunmaz.
(Metinde geçen “İdràr" kelimesinin asıl mânâsı açıkladığımız gibidir; Fuzûli'nin "Şikâyet-nâme" sinde de geçer. Türkçemizdeki kullanışımız bize mahsustur.)
6) Her kişide bir cübbe ile sarık olursa da bin baştan biri bile sarığa lâyık çıkmaz.
Mende sığar iki cihân men bu cihâna sığmazam
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Gevher-i lâmekân menem kevn ü mekâna sığmazam"
"Kalb-i mü'min beyt-i Hak'dur Hacc-ı ekber andadur
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Secdegah-ı Mustafa'dur yıkma gönlin kimsenün"
■ Encüm ile felek benim vahy ile melek benim
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Çek dilini vü epsem ol ben bu lisâna sığmazam
(Yıldızlarla felek benim. Vahiy de, melek de benim. Dilini tut ve konuşma,çünkü ben bu dile de sığmam.)
■ Şehd ile hem şeker hem şems benim kamer benim Rûh-ı revân bağışlarım rûh-ı revâna sığmazam
(Bal ile şeker benim Güneş benim, Ay benim. Herkese akıcı bir ruh bağışlarım, ancak kendim bu akıcı ruha sığmam.)
■ Tîr benim kemân benim pîr benim civân benim Devlet-i câvidan benim îne vü âna sığmazam
(Ok benim, yay benim, yaşlı benim, genç benim, sonsuz devlet benim, mekana ve zamana sığmam.)
Firkatinden yandı bağrım yüreğim kan oldu gel
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Gel ki dîdârın bu sayrı câna dermân oldu gel
Kul Nesîmî-
(Sayrı cân: Hasta beden
Dîdâr: Yüz çehre)
Mekansuz oldı Nesimi, mekanı yohdur anın;
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Mekana sığmayan ol bi-mekan mekanı n’ider?
"Yâ Rab ne sihr ider şu perî-şekl ü şîve kim,
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Zencîr-i ca'd-i zülfine dîvâneyem yine?"
Mahv oldı Nesimi işk içinde;
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Derya-yi muhite düşdi mahi.
"Gönlüme hîç senden özge nesne lâyık görmedim
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Sûretim aklım ukûlüm cism ü cânım merhabâ"
"Dil binâ-yı kibriyâdır, yıkma gönlün kimsenin!"
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Ey Nesimi can Nesimi ol gani mihman iken
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Yarın şefaatkârım Ahmed-i Muhtar iken
Cümlenin rızkını veren ol gani Settar iken
Yeryüzünün halifesi hünkara minnet eylemem...
"Ayrılıqdan yar menim bağrımı büryân eyledi,
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Saldı özün bir yana, meni bir yan eyledi"
“Ben zülfüne ezelde tutuldum ki henüz tuzak yaratılmamıştı.
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Yine orada dudaklarının şarabını içtim ki
henüz kadeh vücut bulmamıştı.”
"Ey haste gönül, derdüne dermân taleb eyle
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon
Ger cân diler îsen yüri cânân taleb eyle!"
Sıkça Sorulan Sorular
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler kimin eseridir?
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, Komisyon tarafından yazılmıştır ve ilk kez 1985'te yayımlanmıştır.
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler kaç sayfadır?
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler, 412 sayfadır (Kültür Bakanlığı Yayınları baskısı).
Seyyid Nesimi Divanı'ndan Seçmeler'in en ünlü sözü nedir?
“"Gönlüme hîç senden özge nesne lâyık görmedim"”