İmam Gazali'nin kaleme aldığı Amel, Ahlâk ve Saadet, hikmetli sözleriyle okurların sıkça başvurduğu bir eserdir. Aşağıdaki sözler, okurların en çok beğendiğinden başlayarak sıralanmıştır.
Amel, Ahlâk ve Saadet'ten En Beğenilen Alıntılar
Allah'a hiçbir şekilde inanmayan kişi akıllı biri olarak değerlendirilemez ve bu yüzden muhatap alınacak biri değildir.
📖 Sayfa 50 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İlimden alınan lezzet nihayetsizdir, çünkü ilimlerin bir sonu yoktur.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Bir kimsenin kendisinden utanmayıp başkasından utanıyorsa kendisini başkalarından daha aşağı görüyordur.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İnsan için ölümün mümkün olmadığı hiçbir an yoktur.
📖 Sayfa 218 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Nefis, her şeyde hakikatin tam karşısına yerleştirilebilecek bir ayna olma yeteneğine sahiptir. Tıpkı aynada görünen suretler gibi nefis de bir açıdan kendisine işlenen hakikat ile özdeş, diğer açıdan ise başka bir şey gibidir. Nefsin kemâli de bu derecededir ( yani hakikati yansıtma derecesindedir ).
📖 Sayfa 54 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İnsanlar kalplerini rahatlatmak için zorunlu olarak istirahat etmeye muhtaç olduğu için belli bir kaynaşma ve ülfete ihtiyaç duyar.
📖 Sayfa 119 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Uğruna çaba gösterdiğin şeyi öğrenebilmen için öncelikli olarak nefsini, nefsin kuvvelerini ve ona özgü nitelikleri bilmen gerekir. Elbisenin ne olduğunu bilmeyen birisi, onun kirini gidermek için nasıl gayret sarf edebilir ki?
📖 Sayfa 38 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Uygun gördüklerini al, duyduğun her şeyi alma!
📖 Sayfa 232 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Güneşin ışığı varken Zuhal yıldızını ne yapacaksın?
Bir şeyin küçük/önemsiz veya büyük/önemli olduğu diğerine nispetle ortaya çıkar.
📖 Sayfa 28 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Ahireti elde edilen şeylerin büyüklüğü düşünüldüğünde bu dünyada terk edilenlerin ne kadar basit şeyler olduğu fark edilecektir.
Nefis ilâhi kaynaklı olup beş duyu ile idrak edilemeyecek kadar asil ve yücedir. Nefis ancak akıl ile idrak edilir yani etkileri ve eylemlerinden hareketle kendisi hakkında akıl yürütülür.
📖 Sayfa 42 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Biz Allah dışında başka gayeler güderek ilim tahsiline koyulduk ancak ilim Allah’tan başka bir gayeyle tahsil edilmeğe rıza göstermedi.
📖 Sayfa 190 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Basiretin zayıflamasından Allah'a sığınırız. Çünkü basiretin zayıf olması, neredeyse kör olmak olmaktan da kötüdür. Zira kör olan biri, aciz olduğuna inanır ve gören birine tabi olur, o da kendisine yol gösterir. Basireti zayıf kişiyi ise başkasına tabi olmayı reddedecek kadar bir basirete sahiptir, ancak gözlerinin ışığı, dosdoğru yolda kamil bir şekilde yürümeyi sürdürmeye yeterli değildir.
📖 Sayfa 108 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Bu halde olan birini Allah hangi vadide helak edeceğini umursamaz...
Vakar, kibir ile tevazunun ortasıdır. Bu da kişinin, nerede yer aldığını bildiği için nefsini hak ettiği konuma koymasıdır.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Eğer nefis hakikî burhânî ilimler ile eğitilmezse zihne, hakikat olduğu zannedilen hayaller düşer.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
mekana ve milletlere göre değişmesi mümkün olan hiçbir ilim insan nefsinden sürekli bir kemal bırakamaz. Bizim aradığımız ilim, nefsi kendisine ait kemale ulaştıran ve bu sayede aldığı ihtişam ve güzellikle ebedi olarak nefsi saadete ulaştıran ilimdir...
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Amelin tesiri, olmaması gereken şeyleri ortadan kaldırmak iken ilmin peşinde koşmak, olması gereken şeyleri elde etmektir.
📖 Sayfa 53 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
"Var olan her şey, kendisi için mümkün olan kemâle özlem duyar. Bu kendisinden talep edilen gayedir. Buna ulaştığında üst tarafında yer alan âlemin ufkuna dahil olacaktır. Mahrum kalırsa aşağı tarafında yer alan çukura batacaktır. İnsan, kemâl ile helâk arasında gidip gelir."
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
(Allah) İnsanın bedenini çamura, ruhunu ise kendisine nispet etmiştir.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Arzularını dizginleyen kişi gerçek anlamda özgürdür, hatta bu kimseye hükümdar dense yeridir…
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Var olan her şey, kendisi için mümkün olan kemâle özlem duyar. Bu kendisinden talep edilen gayesidir. Buna ulaştığında üst tarafında yer alan âlemin ufkuna dahil olacaktır. Eğer bundan mahrum kalırsa aşağı tarafında yer alan çukura batacaktır. Buna göre insan kemâl ile helâk arasında gidip gelir.
📖 Sayfa 121 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Tüm işler adalet ile tamam olur. Bu yüzdendir ki " Adalet ile gökler ve yer ayakta durur " denir.
📖 Sayfa 103 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Dünya sevgisi her tür hatanın başıdır.
📖 Sayfa 101 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Biz bu dünyadayken şehvet ve öfkeyi nefsimizden tamamen söküp atmak istesek bunu yapmamız mümkün değildir. Ancak riyazet ve mücahede ile bunları baskı altına alıp kontrol etmek istersek buna muktediriz. Bize emredilen de bu sonuncusudur, saadetimiz ve kurtuluşumuz da bu şarta bağlıdır.
📖 Sayfa 86 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
“Öğrenme insana dışardan yeni bir şey getirmez, sadece nefislerinde fıtrat olarak var olan şeyler üzerindeki perdeyi kaldırır. Bu durum tıpkı yerin altındaki suyu yüzeye çikarmak ve paslı aynayı cilalayarak kendisinde suretlerin açığa çıkmasını sağlamak gibidir.”
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Yemek yemenin lezzeti hissi/duygusal, galip gelmenin lezzeti ise aklidir.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Kişi ölüm ile en yüksek mertebede kendi kemâlini görür, mutlu olur ve ebedi sevince sahip olur.
📖 Sayfa 182 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Eğer geçmişte kaybettiği bir şeye üzülüyorsa; akıllı bir insan bilir ki geçmişte olan bir şeye dertlenmek, dağılmış bir şeyi toplayamayacak ve bozulmuş bir şeyi düzeltemeyecektir. Çaresi olmayan bir şey için gam çekmek aptallıktır.
📖 Sayfa 211 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
..
Kederin bir faydası var mı ki kederleneyim!
Şüpheler gerçeğe götürür. Şüphe etmeyen araştırmaz, araştırmayan görmez, görmeyen körlük ve sapkınlık içinde kalmaya devam eder.
📖 Sayfa 232 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Olmaması gereken şeylerin ortadan kaldırılması, olması gereken şeyler için yer açılmasının bir şartıdır. Şarta bağlanan şey asıl amaçtır ve şartın kendisinden daha üstündür.
📖 Sayfa 53 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İşte insanın uğruna yaratılmış olduğu kendisine has özelliği, akıl kuvvesi ve eşyanın hakikatini idrak etmesidir.
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Mutlak kötülüğün örneği cehalettir.
📖 Sayfa 138 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Bir karşılık için Allah'a kulluk eden alçaktır.
📖 Sayfa 125 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Bu dünya zehir tüküren bir yılan,
📖 Sayfa 208 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Dokunulduğunda yumuşacık olan.
Dünya bir şaraptır; özünde zehir olan
📖 Sayfa 214 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Güzel bir binektir, binince serkeş olan
Zarafet ve güzelliği ile insanları cezbeder
Ama sırları hep çirkinliklerle dolu olan
En yüce mertebe yarınla bile ilgilenmeyip sadece bugünü düşünmek; bir gün içerisinde sadece yaşadığı saati düşünmek; o saatte de sadece aldığı nefesi düşünmektir. Kişi her an nefsinin dünyadan göç edeceğini düşünmeli ve kendisini buna hazırlamalıdır. Bu söylenenleri itibara almayan ve bir yıldan fazla rızkı olduğu hâlde hala daha fazlasını toplamak için uğraşanlar, Yüce Allah'ın " O, malının kendisini sonsuza kadar yaşatacağını zanneder. " ( Hümeze 104/3 ) ayetinde bahse konu kovulmuşlardan olur.
📖 Sayfa 203 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İki kişi benim belimi kırmıştır. Birincisi ibadete sarılan cahil, ikincisi de aşikâre günah işleyen âlimdir. Cahil ibadetiyle insanları aldatırken âlim çiğnediği yasaklar ile insanları soğutur.
📖 Sayfa 195 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Hz. Ali
Vaaz ile vaiz arasındaki ilişki, tıpkı çamur ile nakış arasındaki ve gölge ile çubuk arasındaki ilişkiye benzer. İçerisinde nakış olmayan boş bir kalıp ile çamura nakış çizilebilir mi? Çubuk eğri ise gölgesi nasıl düz olabilir? Bu yüzden şöyle denmiştir:
📖 Sayfa 195 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Başkasını men ettiğin bir huyu kendin yapma!
Böyle yapmak senin için bir utançtır.
Yüce Allah "O'na hoş kelimeler yükselir, onu da salih amel yükseltir." (Fâtır 35/10) buyurmaktadır. Bu ayet incelendiğinde buradaki "hoş kelimeler" ilme râcidir; Allah katına yükselen, layık olduğu yere yerleşen ilimdir. Amel ise onu yükseltip taşıyan bir hizmetkâr gibidir. Bu, ilmin mertebesinin yüceliğine bir dikkat çekmedir.
📖 Sayfa 33 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Cahillere ilmi veren onu zayi etmiş,
📖 Sayfa 193 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Hak edenden esirgeyen ise zulmetmiştir.
İlimlerin hakikatini onu öğrenmeye ehil olan kimselerden gizlemek çok çirkin bir tutumdur. Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: " Allah kendilerine kitap verilenlerden, 'Onu mutlaka insanlara açıklayacaksınız, onu gizlemeyeceksiniz' diyerek söz almıştı. "
( Âl-i İmrân 3/187 )
Cömertlik; dinin ve aklın senden harcanmasını gerekli gördüğü şeyleri gönül rahatlığıyla ve isteyerek vermen; dinin ve aklın elde tutulmasını istediği şeyleri ise yine gönül rahatlığıyla ve isteyerek elde tutmandır.
📖 Sayfa 100 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Nefiste olmaması gereken şeylerin yok edilmesi, nefsin arınması içindir; nefis de olması gereken şeylerin var edilmesi ise hakikatleri orada açığa çıkararak nefsi kemâle erdirmek içindir. Bunlar ahlâkın güzelleştirilmesi, Allah'ın verdiği nimetler ile göklerin ve yerin melekûtu üzerinde sırları açığa çıkana dek tefekkür etmekle olur.
📖 Sayfa 184 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Âlemdeki en faziletli varlık insan nefsidir.
📖 Sayfa 159 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Her zaman itaat edilen kimse olmaktan çıkıp ara sıra itaat eden kişi olman; her zaman hizmet edilen kimse olmaktan çıkıp ara sıra hizmet eden kişi olman; her zaman kendisine tahammül edilen kimse olmaktan çıkıp ara sıra da tahammül eden kişi olman ve Yüce Allah'ın seni her daim gördüğünü bilmen gerekir. Tüm bunları yaparsan öfkelenmezsin.
📖 Sayfa 152 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İnsana verilen en hayırlı şey onu [ kötülüklerden ] alıkoyan akıldır. Aklı yoksa, onu bunlardan engelleyen hayâdır. Hayâ da yoksa onu kontrol altında tutan korkudur. Korku da yoksa [ kötülüklerini ] örten malıdır. Eğer mal da yoksa onu yakacak olan bir yıldırımdır. Böylece insanlar da şehirde ondan kurtulup huzur bulmuş olur.
📖 Sayfa 123 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İnsanlar bilmedikleri şeylerin düşmanıdır. Yüce Allah şöyle buyurmaktadır: " Onunla doğru yolu bulamadıkları için ' Bu eski bir uydurmadır ' diyecekler. " ( Ahkâf 46/11 ) Şair şöyle demiştir:
📖 Sayfa 176 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Acı ve hastalıklı ağzı olan,
Berrak suyu da acı sanır.
İman konusundaki gevşeklik de ahmaklık kabilinden olmakla birlikte, eğer gaflet olmasaydı, tek başına bu gevşeklik, saadet yollarına girme konusunda ihmalkâr olmayı gerektirmezdi.
📖 Sayfa 21 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Kişi nefsinin isteklerini yerine getirirken türlü türlü risklere, handikaplara ve zorluklara da maruz kalır. Bu yüzden nefsinin isteklerini azaltan, üzüntülerin sebeplerini de azaltmış olur. Bunun tek yolu ise nefsinin terbiyesi ve mücahededir. Amel ile kastedilen işte budur.
📖 Sayfa 30 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Taklit eden herkes kördür, körlere tâbi olmakta ve onların takipçilerinde hiçbir hayır yoktur.
📖 Sayfa 67 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Saliha bir kadın, erkek için ekin tarlası ve dininin kalesidir.
📖 Sayfa 130 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
İnsan yalnızca insana özgü olan şey için yaratılmıştır. İnsan nefsine özgü olmayan kuvvelerde hayvanlar da insanlarla ortaktır. Zira insan hayvan ile melek arasında bir mertebede yaratılmıştır.
📖 Sayfa 47 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Ahlaki hikmet , eylemlerin doğruluğunu bilmektir.
📖 Sayfa 104 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Bir şeyin kendisi eğri iken gölgesinin düz olması mümkün olur mu? Kendi nefsini kontrol edip dizginleyemeyen biri, başkalarını nasıl yönetebilir?
📖 Sayfa 71 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Nefis ve bedenin her biri diğerinden etkilenmektedir. Nefis kâmil olup arındığında bedenin eylemleri de güzel ve iyi olur. Bedenin eylemleri güzel ve iyi olduğunda, onun sebebiyle nefiste güzel hasletler ve razı olunan ahlâklar ortaya çıkar.
📖 Sayfa 89 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
"İman kalpte beyaz bir nokta olarak ortaya çıkar. İman arttıkça bu beyazlık da artar. Kulun imanı kemale erdiğinde tüm kalbi bembeyaz olur. Nifak ise kalpte siyah bir nokta olarak belirir. Nifak arttıkça bu siyahlık da artar. Nifak en yüksek seviyeye ulaştığında tüm kalbi simsiyah olur. "
📖 Sayfa 92 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Bir ilim ehli arasında ihtilaf var diye, o ilimle uğraşan biri veya birileri hata etti diye veya o ilmi öğrenenler öğrendiklerine aykırı davranıyor diye o ilmin asılsız ve geçersiz bir disiplin olduğuna hükmetmemelidir. Hakkı insanlar vasıtasıyla tanımayın, siz hakkı tanıyın sonra onun ehlini de tanırsınız.
📖 Sayfa 177 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
“İnsanlık açlık tarafından mağlup edilip yere atılan, tokluk tarafından da öldürülen varlıktır.”
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Hasan-ı Basrî
İnsanın uğruna yaratılmış olduğu kendine has özelliği , akıl kuvvesi ve eşyanın hakikatini idrak edebilmesidir.
📖 Sayfa 47 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Ruh zahire ışık verdiğinde yüz güzel olur, batına ışık verdiğinde dil fasih olur.
📖 Sayfa 133 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
tüm hareketlerin ve hareketsizliklerin Yüce Allah için olmalıdır.
📖 Sayfa 205 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Dünyadaki zorunlu meşgaleleri hafifleten; kalbi ibadet ve ilim için boş hâle getiren her şey, dine yardımcıdır.
📖 Sayfa 131 · Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali
Sıkça Sorulan Sorular
Amel, Ahlâk ve Saadet kimin eseridir?
Amel, Ahlâk ve Saadet, İmam Gazali tarafından yazılmıştır. Türkçeye Osman Bayder çevirmiştir.
Amel, Ahlâk ve Saadet kaç sayfadır?
Amel, Ahlâk ve Saadet, 240 sayfadır (Albaraka Yayınları baskısı).
Amel, Ahlâk ve Saadet'in en ünlü sözü nedir?
“Allah'a hiçbir şekilde inanmayan kişi akıllı biri olarak değerlendirilemez ve bu yüzden muhatap alınacak biri değildir.”