CANLI

Ernst Mayr: Değerli Satırlar

Ernst Mayr sözleri ve alıntıları

Edebiyat dünyasının önemli isimlerinden Ernst Mayr, okurların gönlünde özel bir yere sahiptir. Bu sayfada 2 eserinden 100 söz bir araya getirildi.

En Beğenilen Ernst Mayr Sözleri

Getirilen Opuntia (Frenk İnciri) kaktüsleri, Queensland'in koyun ve sığır otlaklarını, sön­dürmesi güç bir yangın gibi sardığında, bir Arjantin pervanesi olan Cactoblastis, kaktüsleri çarçabuk yok etmiş ve on binlerce kilometrekarelik otlakları yeniden verimli haline döndürmüştü. Bu durumlar ve ekolojik literatürde daha fazlası bulunan bu tür örnekler, kararlı-hal durumunda uyum içinde birlikte yaşayan türlerin, doğal seçilimle sürekli ayarlandığını gösterir.

📖 Sayfa 163 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Moleküler genetik, yeni alelin fenotipin seçilim değerinde bir değişim oluşturmadığı mutasyonların sık meydana geldiğini bulmuştur. Kimura bu tip mutasyonların olduğu vakaları, nötr evrim olarak adlandırmış, diğer yazarlar ise buna, Darwinci olmayan evrim ismini vermişlerdir. Her iki terim de yanıltıcıdır. Evrim, genlerin değil, bireylerin ve popülasyon­ların seçilim değerini kapsar. Seçilimin kayırdığı bir genotip, otostopçular gibi, birkaç yeni oluşmuş ve tam anlamıyla nötr aleli taşıdığı zaman evrim üzerinde hiç etkili olmaz. Buna bel­ki evrimsel "gürültü" denebilir ama evrim değildir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Yunan düşünürü Aristoteles, dünyanın daima var olduğuna inanıyordu. Bazı düşünürler, bu ezeli ve ebedi dünyanın hiç değişmediği, hep sabit kaldığı kanısındaydılar; diğerleri ise, dünyanın farklı aşamalardan (döngülerden) geçtiğine ama nihayetinde daima önceki aşamaya geri döndüğüne inanıyorlardı. Bununla birlikte, ezeli ve ebedi bir dünya inancı hiçbir zaman pek de popüler olmamıştı. Öyle görünüyor ki bir başlangıç açıklamasını arama dürtüsü mevcuttur.

📖 Sayfa 23 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bir bilim doğaüstü etmenlere başvurmaksızın, saha yada laboratuvarda, gözlem ya da deneylerle toplanan verilere dayanmak zorundadır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Veriler soruları yanıtlamak üzere toplanmak zorundadır ve gözlemler tahminleri güçlendirmek ya da çürütmek için yapılmak zorundadır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Kretase döneminin iki ayaklı bazı dinozorlarının leğen kemikleri ile bacaklarının, yine iki ayaklı bazı kuşların yapılarına bu kadar benzer olmalarının açıklaması paralel soyoluş olabilir.

📖 Sayfa 93 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Başarılı bir melezleme, bir türün genlerinin diğer bir türün genomuna aktarılmasına (introgresyon) yol açar. Bazı
popü­lasyolarda, özellikle kendi içinde melezlenenlerde bu, seçi­lim değerinin artması sonucunu doğurur.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Hipotezler gözlemlerle uyumlu ve genel kavramsal çatı ile uygunluk içinde olmak zorundadır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

İlk bitkilerin fosil kaydı çok zayıftır. Genelde, yaşayan kara bitkilerinin en ilkeli olarak kabul edilen yosunların bulunan fosilleri, Devoniyen dönemine aittir fakat bu bitkiler önceden de mevcutlardır ama fosilleşmemişlerdir. Yeşil alglerden evrimleştiklikleri aşikârdır.

📖 Sayfa 94 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Eklem bacaklılar ve halkalı solucanlar, bir ilkin ağızlı atadan gelmişlerdir. İlkin ağızlılarla ikincil ağızlılar, bilateral simetrili bir atadan türemişlerdir. Hayvanlar, bitkiler ve mantarlar, tek hücreli ökaryot bir atadan; ökaryotlar bakteri bir atadan ve tüm bunlar tek bir yaşam kökeninden türemişlerdir.

📖 Sayfa 87 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Hata olasılığını ortadan kaldırmak için bir olgu ya da buluş sadece diğer araştırıcılar tarafından (tekrar tekrar) doğrulandığında tümüyle kabul edilmek zorundadır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Mantarların daima bitkilerle ilgili olduğu düşünülmüş ve onlarla ilgili çalışmalar botanik bölümlerinin işi olmuştur. Mantarların hücre çeperlerinin, bitkilerin hiçbir yerinde bulunmayıp, böceklerin sert kısımlarını meydana getiren bir madde olan kitinden oluştuğunu öğrenmek kuşkusuz şaşırtıcıydı. Bu, biyolojide çok yaygın olan tipik örneklerden biri olarak düşünüldü. Oysa moleküler analizler, sonunda mantarların temel kimyasının çoğu kısmının, Animalia (hayvanlar alemi) ile epeyce yakın ilişkide olduğunu ortaya koydu.

📖 Sayfa 63 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Rakiplere veya düşmanlara karşı iyiliksever davranışların doğal seçilim tara­fından ödüllendirilebileceği bir senaryo oluşturmak zordur. Bu bağlamda Eski Ahit'i okumak ve birinin kendi grubuna yönelik davranışıyla bir yabancıya karşı davranışı arasında ne kadar tutarlı biçimde fark yaratıldığını görmek ilginçtir. Bu, Yeni Ahit'te yüceltilen ahlakla taban tabana zıttır. İsa'nın ibret alınacak Merhametli İnsan öyküsü geleneklere çok aykı­rıdır. Yabancılara yönelik özgecilik, doğal seçilimin destekle­mediği bir davranıştır.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Ökaryotların başlangıcı muhtemelen dünyadaki yaşamın tarihindeki en önemli olaydı. O sayede bitkiler, mantarlar ve hayvanlar gibi daha karmaşık organizmaların ortaya çıkması mümkün oldu. Daha gelişmiş çokhücreli organizmaların çekirdekli hücreleri, eşeysel üremeleri, mayoz bölünme ve tüm diğer özgün özellikleri ilk ökaryotların torunlarının başarılarıdır.

📖 Sayfa 73 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Birim olarak bir tür, asla seçilimin hedefi olamaz; sadece türün bireyleri seçi­limin hedefi olabilir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

İlk kordalılardan biri, Batrak (Amphioxus) hala yaşamaktadır ve ilk atamızın aşağı yukarı neye benzediğini göstermektedir.

📖 Sayfa 96 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Darwin'in varyasyon ve seçilim teorileri. İki kanıt kaynağı Darwin'i bu yeni kavrama yönlendirmişti. Biri, değişken doğal popülasyonlar üzerinde (özellikle kıskaçlıların incelemesi esnasında) yaptığı ampirik çalışma, diğeri ise bitki ve hayvan yetiştiricilerinin sürülerindeki ve damızlık hayvanlarındaki hiçbir bireyin bir diğeri ile aynı olmadığını gözlemlemeleriydi.

📖 Sayfa 115 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bir cins, genellikle, çevrenin kullanımında dikkati çeken bir farkı, ekolojik bir birimi gösterir. Homo tanımının böyle bir önemi vardır. Ağaçlara bağımlı olmaktan kurtuluşu tanımlar. Bu bağımsızlık bir kere elde edilince, evrimsel birimin seçili­me karşılık verebilecek kadar küçük olması koşuluyla, zeka artışı ödüllendirilmiştir. Beyin boyutunun evrimsel artışı, daha fazla büyümenin, artık üreme avantajıyla ödüllendiril­mediği noktada sona ermiştir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Olası önyargılar ve taraf tutmaları en aza indirmek için nesnel yöntemler kullanılmak zorundadır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Yeni bir uyarlanma bölgesine her geçiş, artık ihtiyaç duyulmayan morfolojik özelliklerin sonradan ayak bağı haline gelen bir kalıntısını bırakır. İnsanlardaki dört ayaklı ve daha vejetaryan geçmişimizin kalıntıları olan birçok zayıflığı, örneğin yüzdeki sinüsleri, alt omurganın yapısını ve bağırsaktaki apandisi düşünebiliriz. Önceki uyarlanmaların kalıntılarına dumura uğramış karakterler denir.

📖 Sayfa 183 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Tüm hipotezler sınanmak zorundadır ve eğer mümkünse karşıt hipotezler geliştirilerek, bunların geçerlilik derecesi (sorun-çözme kapasitesi) karşılaştırılmak zorundadır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Üzerinde neredeyse evrensel bir fikir birliği olan nokta, yaygın türleşme sürecinin coğrafi (ya da allopatrik) türleşme olduğudur. Coğrafi türleşme, coğrafi olarak yalıtılmış popülasyonların genetik olarak farklılaşması demektir. Bu olay iki şekilde gerçekleşir: Dikopatrik türleşme ve peripatrik türleşme

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Bilgili insanlar artık insanın kökeninin primatlar, daha belir­gin olarak, kuyruksuz maymunlar olduğunu sorgulamaz. Bu sonuca ilişkin başlıca üç olgudan oluşan kanıtlar son derece kuvvetlidir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Her nesilde eliminasyon sürecinde hayatta kalma­yı başaran bireyler ve onların hayatta kalmalarını sağlayan özellikler, fiilen "uyarlanmıştır". Eliminasyonun, uyarlanma oluşturmak gibi bir "amacı" ya da "teleolojik bir hedefi" yok­tur; uyarlanma daha ziyade, eliminasyon sürecinin bir yan ürünüdür.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Kuşlardaki tüyler muhtemelen, sürüngenlerin ısının düzenlenmesine yardımcı olan pullarının değişikliğe uğramasıyla oluşmuş, ancak uçmayla bağlantılı olarak kuşların önkanat ve kuyruklarında yeni bir işlev kazanmıştır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Bazen varyasyon belli sınıflara ayrılır; bu, polimorfizm (çokbi­çimlilik) denen fenomendir. İnsanlarda göz rengi, saç rengi, saçın düz ya da kıvırcık oluşu, farklı kan grupları ve türü­müzün daha birçok genetik varyantında polimorfizm görü­lür.

📖 Sayfa 121 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bilime bu yeni düşünce tarzını getiren Darwin'di. Temel an­layışı, canlılar dünyasının sabit özlerden (Eflatun sınıfları) değil, çok değişken popülasyonlardan meydana geldiğiydi. Evrim olarak tanımlanan da, organizmaların popülasyonla­rının değişimleridir. Dolayısıyla evrim, her popülasyonun bireylerinin nesilden nesle dönüşümüdür.

📖 Sayfa 116 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bulunan ilk tartışmasız kuş fosili, üst Jura'ya (145 milyon yıl öncesine) ait olan Arkeopteriks'tir. Kuşların soyoluşu ile ilgili başlıca iki öneri vardır. Tekodont (gömük dişli) teorisine göre kuşlar, belki de 200 milyon yıldan daha önce, geç Trias'ta arkozor sürüngenlerden kaynaklanmışlardır. Dinozor teorisine göre ise kuşlar, geç Kretase'de (yaklaşık 80-110 milyon yıl önce) teropot dinozorlardan kaynaklanmışlardır. Dinozor teorisinin esas desteği, kuş iskeletinin özellikle leğen kemiği ve arka uzuvlarının yapısının bazı iki ayaklı dinazorlarınkine çok benzemesidir.

📖 Sayfa 96 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Evrimsel düşünce ve özel olarak da, popülasyon, biyolojik türler, birlikte evrim, uyarlanma ve rekabet gibi evrimsel biyolojide gelişen yeni kavramlar, çoğu insan faaliyeti için vaz­geçilmezdir. Evrimsel düşünceyle evrimsel modelleri,
pato­jenlerin antibiyotiğe, ekin zararlılarının haşere ilaçlarına olan dirençlerinin üstesinden gelmek, hastalık vektörlerini (örn. sıtma sineği), insanlarda salgın hastalıkları kontrol altına al­mak, evrimsel genetik sayesinde ekilecek yeni bitkiler üret­mek ve daha birçok sorunu çözmek için kullanırız.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Diğer bir deyişle evrim, belirleyici değildir. Evrim süreci, birçok etkileşimden oluşur. Tek bir popülasyonun içindeki farklı genotipler, çevrenin aynı değişimine farklı tepkiler ve­rebilirler. Bu değişimlerin, özellikle de yeni bir yırtıcının ya da rakibin bölgesine varıldığında meydana gelecek değişim­Ierin tahmin edilmesi mümkün değildir. Kitlesel yokoluşlar esnasında hayatta kalma durumunda rastlantının büyük bir etkisi olabilir.

📖 Sayfa 158 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Sezgileri kuvvetli anatomi uzmanları, 18. yüzyılda, akraba tipte hayvanların embriyolarının çoğunlukla yetişkin formlarına nazaran birbirlerine çok daha fazla benzediklerini gözlemlemişlerdir. Örneğin, erken safhadaki bir insan embriyosu, sadece diğer memelilerin (köpek, inek, fare) embriyolarına değil, daha erken safhalarında iken sürüngenlerin, amfibilerin ve balıkların embriyolarına bile çok benzemektedir.

📖 Sayfa 52 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bir baz çiftinin yerini farklı bir diğeri­nin alması durumuna gen mutasyonu denir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Kuyruksuz maymunların insanın atası olduğu anlaşıldığında bazı yazarlar, "İnsan, hayvandan başka bir şey değildir,"di­yecek kadar ileri gitmişlerdi. Ama bu tam olarak doğru değil­dir. Aslında insan, diğer tüm hayvanlardan, dinbilimcilerin ve düşünürlerin iddia ettikleri kadar farklı ve eşsizdir. Bu, bizim için hem gurur hem de yüktür.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Evrimsel önemlerine göre üç çeşit mutasyon vardır: ya­rarlı, etkisiz ve zararlı mutasyonlar. Doğal seçilim yararlı bir mutasyon içeren genotipe sahip bireyleri destekler. Buna rağ­men, kararlı bir çevredeki bir popülasyonun neredeyse tüm yararlı makul mutasyonları, yakın geçmişte zaten seçilmiş olduğundan yeni yararlı mutasyonların meydana gelmesi daha enderdir. Fenotipin seçilim değerini etkilemeyen, etki­siz mutasyon denen çeşidi ise daha sıktır. Son olarak, zararlı mutasyonlar seçilime uğrayacak ve bunlar zaman içerisinde elimine edi­leceklerdir.

📖 Sayfa 131 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Yapay seçilim durumunda, gelecek nesil için damızlık olarak üstün bireyleri seçen aslında hayvan ya da bitki yetiştiricisidir. Fakat açıkça­sı, doğal seçilimde böyle bir etken bulunmaz. Darwin'in do­ğal seçilim dediği aslında bir eliminasyon sürecidir. Gelecek neslin ataları, kendi ebeveynlerinin yavruları arasından şans ya da özellikle geçerli çevre koşullarına iyi uyarlanmalarını sağlayan karakteristiklere sahip olmaları nedeniyle hayatta kalmış olanlardır. Bütün kardeşleri, doğal seçilim tarafından elenmişlerdir.

📖 Sayfa 153 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Darwin, tamamen yeni bir düşünce tarzı başlatarak, özcülüğün tipolajik geleneğinde radikal bir çatlak yaratmıştı. Canlı organizmalar arasında gördüklerimiz, sabit sınıflar olmayıp, değişken popülasyonlardır demişti.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Ökaryotlar, zarla çevrili bir çekirdeğe ve ayrı kromozomlara sahip olmalarından ötürü prokaryotlardan çok farklıdırlar. İlk ökaryotun doğuşu, önemli bir evrimsel adımdı. Bir arkeabakteri ile bir öbakteri arasındaki ortakyaşam yoluyla meydana gelen kimera, ilk ökaryotu oluşturmuştu

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

En önemli unsur,canlı yaratıkların harikalarına duyulan hayranlıktır. Ve bu, çoğu biyolog da ömür boyu kalıcı bir duygudur. Onlar, ister deneysel olsun ister kuramsal olsun bilimsel bir buluş yapmanın heyecanını, yeni fikirler, yeni görüşler ve yeni organizmalar peşinde koşma aşkını asla kaybetmezler. Ve biyolojide, kişinin kendi şartları ve kişisel değerleriyle ilişkili pek çok şey bulunur.
Biyolog olmak bir iş sahibi olmak değil, bir yaşam tarzı seçmek
demektir.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Bilim insanları daima, nerede bulunursa bulunsun, aynı genin hep aynı fenotipik etkiyi yarattığını varsaymışlardı. Oysa artık, gelişimsel genetik, bunun ille de böyle olması gerekmediğini göstermiştir. Aynı genin, halkalı solucanlarla (halkalı deniz solucanları) eklem bacaklılarda (kabuklu hay­vanlar) daha farklı dışavurumları olabilir. Seçilim, önceden başka işlevleri varmış gibi görünen genleri, gelişim süreçle­rinde başka işlevlerde görevlendirebilir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

"Yine de, bu kitap razı edilmek istemeyeni ikna etmeyecektir".

📖 Sayfa 18 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Yaşamın başladığı andan itibaren, organizmalarla etraflarındaki cansız çevre, özellikle de atmosfer arasında dinamik bir etkileşim olmuştur. Genç dünyanın atmosferi, büyük oranda metan, moleküler hidrojen, amonyak ve su buharından oluşan indirgeyici (oksijensiz) bir atmosferdi. Mavi-yeşil bakterilerin (siyanobakteriler) faaliyetleri ile eninde sonunda oksijen içeren bir atmosfer haline dönüştürülmüştür.

📖 Sayfa 69 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Organizmalar ontogenezleri sırasında, atalarının geçirdiği filogenetik evreleri yinelerler. Darwin öncesi dönemdeki evrim düşüncesi oldukça kafa karıştırıcı nitelikteydi. Ancak rekapitülasyon, yani varlık zincirindeki "yüksek" organizmaların kendi ontogenezleri sırasında daha önceki filogenetik evrelerden geçtiği fikri, o dönemdeki evrim düşüncesine uygun düştü.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Akraba seçilimi, bir bireyin aynı genotipin bir parçasını paylaştığı yakın akrabalarının hayatta kalmalarını destekleyen karakteristiklerin seçilimi olarak tanımlanır (toplam seçilim değeri özgeciliği olarak bilinir).

📖 Sayfa 170 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

1. Genetik materyal, sabittir ("sert"); çevreyle ya da fenotipin kullanılması veya kullanılmaması ile değişmez. Sa­bit genetik materyalin kalıtımına sert kalıtım adı verilir. Çevre, genlerin üzerinde değişiklik yapamaz. Fenotipin proteinlerinin edindiği özellikler, üreme hücrelerinin nükleik asitlerine aktarılamaz. Edinilmiş karakterlerin kalıtımı olmaz.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Aslına bakılırsa tüm bilimlerde temel bilgimiz betimlemeye dayanır. Bir bilim ne kadar yeniyse, olgulara dayanan bir temel kurmak için o ölçüde betimleyici olmak zorundadır. Bugün bile moleküler biyolojideki birçok yayın aslında betimleyicidir. "Betimleyici" denildiğinde asıl anlatılmak istenen, "gözleme dayanan"dır, çünkü ister çıplak göz veya diğer duyu organlarıyla,basit mikroskop veya teleskopla ya da çok karmaşık aygıtlarla yapılsın, tüm betimlemeler gözleme dayanır. Bilimsel Devrim sırasında bile (deneyden çok) gözlem bilimin gelişmesinde belirleyici bir rol oynamıştır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Yeryüzündeki yaşam tarihinde en önemli olay, bir öbakteriy­le bir arkeabakterinin ortakyaşamının başlattığı ve sonunda bu iki tür bakteri arasında bir yaratık olan ilk ökaryotun ortaya çık­masıdır.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Yeryüzündeki canlılar, ilk başta suda yaşıyorlardı. İlk kara bitkileri, yaklaşık 450 milyon yıl öncesine ve ilk çiçekli bitki 200 milyon yıldan daha önceye, Trias dönemine aittir. Artık o hali kalmayan yüksek organizmaların en tür-zengini grubu olan böcekler, en az 380 milyon yıl önce ortaya çıkmışlardır. Kordalıların yaklaşık 600 milyon yıl önce ortaya çıkmış olmasına rağmen kara omurgalıları, ilk olarak 460 milyon yıllık tabakada bulunmuşlardır. Kısa süre içinde sürüngenleri ortaya çıkarmışlar, onlar da 200 milyon yıldan daha önce kuşların ve memelilerin doğmasına sebep olmuşlardır.

📖 Sayfa 88 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bana hâlâ çok çarpıcı gelen şey, çok sayıda ağacı tanımlamış olsak da, henüz ormanı görmemiş olmamızdır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

1953'te önerdiğim bir modele göre evrim, büyük ve kalabalık türlerde görece yavaş ileriediği halde, küçük ve çevrede yalıtılmış olarak kalan kurucu popülasyonlarda çok daha hızlı gerçekleşir.Gelişim açısından açıklamak gerekirse bu, büyük ve kalabalık türlerin gelişimsel olarak kararlı, buna karşın küçük, kurucu popülasyonların kararlılıktan yoksun oldukları ve bu
kararsızlık sayesinde hızlı bir genetik yeniden yapılanınayla yeni bir fenotipe çabucak yönelebildikleri anlamına geliyor

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

1. Türlerin sabit olmayışı, değişken oluşu (evrimin temel teorisi)
2. Tüm organizmaların kökeninin ortak bir ata oluşu (dallanan
evrim)
3. Evrimin kademeli oluşu (saltasyon yok, süreksizlik yok)
4. Türlerin katlanarak çoğalması
5. Doğal seçilim

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Niçin? sorularına bilimsel meşruiyet kazandıran kişinin Darwin olduğunu ve Darwin'in bu sorulan sorarak doğa tarihini tümüyle bir bilime dönüştürdüğünü fark eden çok az insan vardır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Her embriyonik tabaka belirli organ sistemlerine başlangıç oluşturur: Dış deri, deri ve sinir sistemi, iç deri bağırsak sistemi, orta deri ise kaslar, bağ dokusu ve dolaşım sisteminin başlangıcını oluşturur.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Bugün biyoloji, güçlenerek büyüyen bir inceleme alanıdır.

📖 Sayfa 11 · Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Yinelemeli oluşum, bir soyun içinde, sonraki embriyonik evrelerde yok olan atasal bir karakterin aynı ortak atadan gelen diğer soyların yaşayan türlerinde muhafaza edildiği durumdur. Örneğin, çubuklu balinaların embriyoları, belli embriyonik evrelerde diş gelişimi gösterirler fakat bunlar sonra tekrar emilir ve kaybolurlar.

📖 Sayfa 54 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Beynin çalışması hariç, canlılar dünyasındaki başka hiçbir ol­gu döllenmiş yumurtadan yeni bir bireyin gelişmesi kadar mucizevi değildir.

📖 Sayfa 182 · Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Ekoloğu ilgilendiren dört temel alan şunlardır: (1) İnsan nüfusunun artışının dinamikleri ve sonuçları, (2) kaynakların
kullanımı, (3) insanların çevre üzerindeki etkisi ve (4) nüfus artışı ile çevresel etki arasındaki karmaşık etkileşimler. Ekaloglar ve çevrecilerin sıklıkla belirttikleri gibi, insanoğlunun geleceğiyle ilgili sorun nihai olarak ekolojik bir sorundur.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Uzun süren bir tartışmaya getirilen nihai cevabın karşıt görüşlerin öğelerini birleştirmesi biyolojinin tipik bir özelliğidir. Bir fili ona dokunarak anlamaya çalışan körler örneğindeki gibi, karşıt görüşlerin gerçeğin sadece kısmi yönlerinden hareketle hatalı sonuçlara ulaşmaları söz konusudur. Nihai cevaba, hataların elenınesi ve çeşitli karşıt kurarnların doğru kısımlarının birleştirilmesiyle ulaşılır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Bilimin sağladığı katkılar konusunda benim görüşüm daha
çok, aşağıdaki cümlelerin sahibi Karl Popper'ınkine yakındır:
"Müzikle sanatın yanında bilim, insan ruhunun en büyük, en
güzel ve en aydınlatıcı başarısıdır. Şimdi entelektüeller arasında
rahatsız edici bir modaya dönüşen bilimi karalama çabasından
nefret ediyorum ve her şeyin ötesinde, günümüzde biyolog ve biyokimyacıların çalışmalarıyla başarılan ve tıp aracılığıyla güzel dünyamızda bütün acı çekenlere çare olacak muhteşem sonuçlara hayranlık duyuyorum."

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

"Evrimin ışığı olmaksızın biyolojide
hiçbir şeyin anlamı yoktur." Evrimi tartışmasız bir olgu olarak
kabul ederek, artık hiçbir evrimciler daha ileri kanıtlar bulmak
için zaman harcamıyorlar. Sadece yaratılışcıların görüşlerini çürütmek gerektiğinde, evrimi doğrulayıcı güçlü kanıtlardan oluşan yüz otuz yıllık birikimi kullanmak için zahmete giriyorlar.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Tüm makro evrimsel süreçlerin, popülasyonlarda ve bireylerin genotiplerinde gerçekleştiğini, dolayısıyla bunların aynı zamanda mikro evrimsel süreçler olduklarını vurgulamak önemlidir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

"Evrim göz önünde tutulma­dıkça, biyolojide hiçbir şey, bir anlam ifade etmez."

📖 Sayfa 66 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Tanrı, insan ruhları,madde ve devinim dışında hiçbir şey içermeyen bir evren kabulü o günün fiziki bilimleri için işe yarar bir tutumdu, fakat biyolojinin ilerlemesi önünde engel oluşturuyordu.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Darwin, göz gibi harika bir organın doğal seçilim yoluyla evrilmiş olmasına hayret etmişti. Oysa karşılaştırmalı anatomi uzmanları, gözlerin hayvanlarda en az 40 kere bağımsız olarak evrimleştiğini göstermekle kalmamış, ayrıca mevcut ışığa duyarlı organlar arasında, dış derideki basit bir ışığa duyarlı noktadan, tüm donanımlarıyla birlikte mükemmel bir göz arasındaki her ara kademenin mevcut olduğunu da ortaya çıkarmışlardı.

📖 Sayfa 199 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Belli organizmalar, birçok bakımdan birbirle­rinden farklı olmalarına rağmen bir dizi ortak karakteristiği paylaşıyorlarsa, bunun sebebi aynı ortak atadan gelmeleridir. Benzerliklerinin sebebi bu ortak atadan aldıkları kalı­tımsal özelliklerdir; bu farkları atalarının yolları ayrıldığın­dan beri edinmişlerdir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

T. H. Huxley bilimi, "eğitilmiş ve örgütlenmiş sağduyudan başka bir şey değildir" şeklinde tanımlıyordu.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Yaşayan türlerin yüzde 76-85'inin yok olduğu üç büyük kitlesel soy tükenmesi (Trias, Devoniyen ve Ordavis­yen dönemlerinde) daha meydana gelmiştir. Şimdi bir diğer kitlesel yokoluş çağı yaşıyoruz, bunun sebebi ise, habitatların insan eliyle yok edilmesi ve çevre kirliliğidir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Seçilim, teleolojik, yani amaca yönelik değildir. Bir eliminasyon süreci nasıl amaca yönelik olabilir ki? Seçilimin uzun vadeli amacı yoktur. Her nesilde yeniden tekrarlanan bir süreçtir. Evrimsel soyların yok olma sıklığı gibi, yönlerinin sık değişimi de, seçilimin teleolojik bir sü­reç olduğuna dair yanlış iddia ile uyuşmaz. Ayrıca, amaç güdümlü evrimsel süreçleri oluşturacak, bilinen bir genetik mekanizma da yoktur.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Evrimsel fenomenleri gözden geçirdiğimiz zaman, kolaylıkla iki sınıfa ayrılabileceklerini görürüz. Bunlardan biri, popülas­yonların değişkenliği, popülasyonlardaki uyarlanmalı deği­şimler, coğrafi varyasyonlar ve türleşme gibi tür düzeyinde veya tür düzeyinin altındaki tüm olaylar ve süreçlerden olu­şur. Bu düzeyde, neredeyse sadece popülasyonlardaki feno­menler ele alınır. Fenomenlerin bu sınıfına mikro evrim denir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

İnsan ve şempanzenin ortak atası, büyük bir olasılıkla, şempanzeye benzer biçimde parmak uçlarında yürümüştü ve her
bir özelliği kolları, bacakları, kafatası, beyni, dişleri ve hatta makromolekülleri kendine özgü bir hızla evrimleşti (bu süreç "mozaik evrim" olarak adlandırılır) . Diğer bir deyişle, Homo "tipi" bir bütün olarak evrimleşmedi. İnsanlar ve şempanzeler hemoglobin ve diğer makromoleküllerinin yapıları bakımından bugün bile olağanüstü bir benzerlik içindedirler, bununla birlikte beyin gelişimi ile ilgili davranışlar bakımından önemli ölçüde farklıdırlar.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

"Evrim, organizma popülasyonlarının özelliklerinde zaman içinde meydana gelen değişimdir." Diğer bir deyişle, popü­lasyon evrimin birimidir. Genlerin, bireylerin ve türlerin de rolü olmakla birlikte organik evrimi niteleyen, popülasyon­lardaki değişimdir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Toplu soy tükenmelerine yol açan bir felakette hayatta kalabilecek kadar şanslı olan türler, bir kurucu popülasyonun üyelerine benzerler. Bunlar, tümüyle farklı bir biyotik çevre içindedirler ve yeni evrimsel yollara girebilirler. Bu olasılığın en görkemli örneği, memelilerin Tersiyer'in başındaki yayılışlarında
görülen patlamadır. Dinazorların soyu tükenıneden önce yüz
milyon yıldan fazla bir süredir bulunan memelilerin bu yayılışı
dinazorların ortadan kalkışıyla gerçekleşmiştir.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Fenotipin gelişimi sadece ve doğrudan doğruya genler tarafından denetlenmez. Bu gelişimin denetimi, gelişen
hücrelerin genotipi ile bu hücrelerin içinde bulundukları çevre arasındaki etkileşimler tarafından sağlanır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Hücre bilimdeki ilk çalışma 1667'de Robert Hooke tarafından Micrographia
başlığıyla yayımlanan ve "hücre" sözcüğünün ilk kez kullanıldı­ğı eserdir.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Ön oluşumu (preformasyon) savunanlar, yetişkin vücudunun uzuvlarının gelişiminin en başında daha küçük biçimde var olduğunu kabul ediyordu. Sıralı oluşumu (epigenez) savunanlar ise, yetişkin uzuvlannın başlangıçta var olmadığını, bunların gelişim sürecinin ürünü olarak ortaya çıktığını ileri sürüyordu.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Başlıca neden, önceki seçilimlere maruz kalan yüzlerce ya da binlerce nesilden dolayı, doğal bir popülasyonun, en iyi genotipe yakın olmasıdır. Bu tür bir popülasyonun maruz kalmış olduğu seçilime, sabitleyici veya dengeleyici seçilim denir. Bu seçilim, bir popülasyonun ideal fenatipten sapma gösteren tüm bireylerini eler. Böyle bir ayırım, her nesildeki değişiklik sayısını önemli ölçüde azaltır.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Yapılabilecek en bariz genelleme, diğer her şey eşit olduğu takdirde, şöyledir: popülasyonlar arasındaki gen akışı ne kadar azsa türleşme o kadar hızlı olur.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Ökaryotlar arasında eşeysizliğin görece nadir oluşu neyi gösterir? Artık, daha üst organizmalarda da görülen tek ebe­veyden üremenin ilkel olmayıp, edinilmiş bir durum oldu­ğunu gösterir. Alakasız gruplarda bağımsız olarak tekrar tek­rar evrimleşmiştir fakat kısa sürede yok olur. Eşeyli üremenin seçilim avantajı ne olursa olsun, bir avantajı olduğu, eşeysiz üremenin devamlı başarısızlığı sayesinde açıkça görülür.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

İnsanın şempanze ve diğer kuyruksuz maymunlarla olan ileri derecedeki yakın ilişkisi, yapısal olduğu kadar moleküler
ka­rakterler ile de inandırıcı bir biçimde belgelenmiştir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Sonsuz evrende bir yerde, gerçekten de insan zekâsına paralel bir şey oluşmuş olsa bile onunla temas kurma ihtimalinin sıfır olduğu düşünülmelidir. Evet, nereden bakılırsa bakılsın, insan tek başınadır.

📖 Sayfa 325 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Dünyanın insanlar ve insanların algıları için önemli olan kısmından bazen orta dünya (mezokozmos), yani arada bulunan boyutların dünyası olarak söz edilir. Orta dünya, moleküllerden Samanyolu Galaksisi'ne kadar uzanır. Bunun altında temel partiküller yer alırken, ötesinde Samanyolu'nun uzay-zamanının galaksiler arası dünyası bulunur.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Bilimde çeşitli kuramların tarihi incelendiğinde, "Her şey olacağına varır" diyen Feyerabend'a (1975) sempati duymamak elde değildir. Bu tavır, gerçekten de biyoloğa kuramsallaştırma çabasında büyük ölçüde yol gösterici görünmektedir.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Popülasyon ve türlerin evrimsel hızlarında mutasyon veya genetik rekombinasyonların neden olduğu değişim "heterokroni" olarak adlandırılır.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Evrim göz önünde tutulmadıkça, biyolojide hiçbir şey, bir anlam ifade etmez. T. Dobzhansky.

📖 Sayfa 66 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Evrim süreci, birçok etkileşimden oluşur. Tek bir popülasyonun içindeki farklı genotipler, çevrenin aynı değişimine farklı tepkiler ve­rebilirler. Bu değişimlerin, özellikle de yeni bir yırtıcının ya da rakibin bölgesine varıldığında meydana gelecek değişim­Ierin tahmin edilmesi mümkün değildir. Kitlesel yokoluşlar esnasında hayatta kalma durumunda rastlantının büyük bir etkisi olabilir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

"Bazı evrim karşıtları, 'Her şey aynı kalsaydı daha doğru olmaz mıydı?' diye sorarlar.
Belki genetiği anlamadan önce bu soru geçerli olabilirdi ama artık olamaz."

📖 Sayfa 325 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

bilim insanlarının bilgi edinme yöntemlerini dikkatle kontrol etmek, bilim insanına kuram oluşturmak ve bunu denemede en güvenilir yolu önermek felsefenin meşru görevidir.Neyi bildiğimiz ve nasıl bildiğimiz sorunuyla ilgilenen felsefe dalı bilgi kuramı ya da epistemoloji olarak adlandırılır. Günümüzde bilim felsefesini meşgul eden temel konu budur.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

genotipin, gelişim için gerekli bilgiyi sağlayan, önceden oluşmuş unsur olduğu ortaya çıkıyordu. Ancak genotip, görünürde biçimsiz bir
kitle halindeki yumurtanın sıralı oluşuma ait gelişimini yöneterek, ayrıca sıralı oluşumcuların varsaydığı asli güç rolünü de üstleniyordu

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Peki damla görünümündeki bu "şekilsiz" zigot malzemesi nasıl oluyor da bir civciv, kurbağa ya da balığı meydana getiriyor?
Bu bilmece, on yedinci yüzyılda başlayıp yirminci yüzyıla kadar
süren bir tartışmaya yol açtı ve sonuçta iki temel hipotez ortaya
çıktı. Her ikisi de sağlam delillere dayanıyordu ve bugün artık
her ikisinin de kısmen doğru kısmen yanlış olduğu biliniyor.
Bunlar, ön oluşum (preformasyon) ve sıralı oluşum (epigenez)
kuramlarıdır

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Ulusal Akademi 1975 yılında biyolojideki alt dalları yeniden düzenlediğinde, zooloji kaldırılarak yerine popülasyon biyolojisi, evrim ve ekolojiyi içeren bir bölüm konuldu. Botanikçilere de böyle yapmaları önerildi ancak onlar kendi bölümlerini korumayı tercih ettiler. Botanikçiler bitki biyolojisi bölümünün kaldırılmasının bitkilere has özelliklerin ihmal edilmesine yol açabileceğini
savundular. Ama yine de bir kısmı, bitki biyolojisi bölümünü terk ederek genetik veya popülasyon biyolojisi gibi daha genel biyoloji bölümlerine katıldı.

Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Yaşayan kuyruksuz maymunlar iki gruptan oluşur: Afrika kuyruksuz maymunları (goril, şempanze ve insan) ve Asya kuyruksuz maymunları (jibonlar ve orangutanlar). Bu iki grup arasında bariz bir ayrım vardır; dallanma, yaklaşık 12- 15 milyon yıl önce gerçekleşmiştir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Her organizmanın morfolojisi, ne dereceye kadar bir uz­laşmanın sonucu olduğunu gösterir. Yeni bir uyarlanma böl­gesine her geçiş, artık ihtiyaç duyulmayan morfolojik özellik­lerin sonradan ayak bağı haline gelen bir kalıntısını bırakır. İnsanlardaki dört ayaklı ve daha vejetaryen geçmişimizin kalıntıları olan birçok zayıflığı, örneğin yüzdeki sinüsleri, alt omurganın yapısını ve bağırsaktaki apandisi düşünebiliriz. Önceki uyarlanmaların kalıntılarına dumura uğramış karakter­ler denir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Evrim yaşamın başlangıcından beri olagelmiştir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Genetik materyal sabittir ve edinilmiş karakterlerin kalıtımına izin vermez. Çevreyle etkileşimde olan genotip, gelişim sırasında fenotipi oluşturur. Mutasyonlar, gen havuzunun çeşitliliğini yeniler. Bununla birlikte, seçilime materyal sağlayan fenotipin varyasyonları, kromozomları yeniden yapılandırıp, sınıflandırma süreci olan mayoz bölünme esnasında rekombinasyonla oluşurlar.

📖 Sayfa 149 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Yumurtanın döllenmesi esnasında, spermatozoid (sperm hücresi), (baba genlerini içeren) erkek ebeveynin kro­mozomları, (anne genlerini içeren) dişi ebeveynin kro­mozomlarıyla birleşmez veya karışmazlar, bilakis döl­lenmiş yumurtanın (zigot) içinde birlikte var olurlar. Böylece genetik materyal, rastlantısal bir mutasyon ol­madıkça, nesilden nesle değişmeden iletilir.

📖 Sayfa 126 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

İnsanla şempanze soyları en az 6 milyon yıl önce ayrılmış olmalarına rağmen, bu iki türün oldukça karmaşık olan hemoglobin molekülleri, neredeyse hâlâ aynıdır. Memnuniyet verici olan şudur ki, yapısal ya da davranışsal özelliklere dayalı bir soyoluş meydana geldiği zaman, genellikle, moleküler özelliklere dayalı bir soyoluş da temelde onunla aynı olur.

📖 Sayfa 62 · Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Darwin 1861'de, "Bir işe yaraması için tüm gözlemlerin bir görüşün yanında ya da karşısında olması zorunluluğunun gö­rülmemesi ne kadar da tuhaftır" yazıyordu.

📖 Sayfa 29 · Biyoloji Budur, Ernst Mayr

Seçilim, yaşlılıktaki hastalıklara olan genetik eğilimi elimine edemez. Örneğin, insan türünde, Parkinson, Alzheimer ve kendini üreme çağı sonrasında gösteren diğer hastalıklardan sorumlu genotiplerin çoğu, seçilime karşı görece bağışıklardır. Bu, çoğunlukla aktif üreme çağının sonuna doğru ortaya çıkan prostat kanseri ve göğüs kanseri gibi orta yaş hastalıklarında bile bir dereceye kadar doğrudur.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Bir gen, belli bir genotipe yerleştirildiğinde faydalı olabilirken, farklı genlerden oluşan bir genotipe yerleştirildiğinde zararlı olabilir.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Hayvan, bitki ya da başka bir organizma türüne ait olan her birey, hayatının her dakikasında hayatta kalmak için mücadele eder.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr

Kökendeşlik, ortak atadan gelen aynı genotipin kısmen miras alınmasından doğar. Kökendeşliğin sadece yapısal
karakterlerde olmayıp, davranış gibi herhangi bir kalıtsal özellikte de bulunmasının nedeni budur.

Evrim Nedir?, Ernst Mayr
Bu sayfadaki alıntılar okur paylaşımlarından derlenmiştir. Her sözün altında alındığı eser belirtilmiştir.
Bu yazıyı paylaş Link kopyalandı ✓
“

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

“Şüphesiz sen pek büyük bir ahlâk üzeresin.”

Kalem Sûresi, 68/4