Server Tanilli'nin 1989'da yayımlanan Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz? adlı eseri, Araştırma-İnceleme türünün önemli örneklerindendir. Türkçe baskısı Cumhuriyet Kitapları Yayınları tarafından yayımlanmıştır. Bu sayfa, Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?'dan damıtılan en akılda kalan cümlelere ayrılmıştır.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?'dan En Beğenilen Alıntılar
Soygunlar, yolsuzluklar ve yoksullaşan Türkiye; sol'un kimliğini yitirmesi ve kendine yabancılaşması; Kürt ayrılıkçı hareketinin de etkisiyle, Kürt ve Türk şoven milliyetçi akımların karşılıklı olarak tırmanışı ve "faili meçhul" cinayetler: 90'lı yılların tablosunda, göze ilk çarpanlar bunlardır. Onlara, dinci akımların yükselişini de eklemeli.
📖 Sayfa 80 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Biz, çağdaş dünyada "bağımsız, demokratik ve lâik bir toplum" kurmanın kavgasını veriyoruz. Bu kavga, bugün ulaştığı aşamada, başta iki şeye de karşıdır ve çağdaşlaşma adına da karşı olmak zorundadır:
📖 Sayfa 36 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Kapitalizme ve emperyalizme!
“İşçi sınıfının iktisadi, siyasal ve sosyal istemleriyle örgütlenme girişimleri, her zaman komünizm suçlamasıyla engellenmiştir; Kürt halkının ulusal demokratik istemleri de bölücülük suçlamalarıyla.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“12 Eylül, çağdaş tarihimizin en korkunç gericilik hareketlerinden biridir.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Sanayileşmenin gerçek ölçütü, yatırım malları sanayiinin, giderek ağır sanayinin, sadece gelişmesi değil; bağımsız gelişmesidir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Çağdaş tarihimizin ilk devrimci partisi olan İttihat ve Terakki Partisi'nin adına dikkat ediniz: "Terakki" (ilerleme)'ye inanılır, ama "İttihat" (birlik) içinde olacaktır bu.
📖 Sayfa 37 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Köşeyi dönmek” için herkesin birbirini çiğnemesi “ekonomide liberalizm”in erdemi olarak görülüyor.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
August Blanqui ısrar ediyordu: "Ordu, yargıçlar, Kilise, sıradan çitlerdir. Ama cehalet, korkunç kaledir!" Gerçi eğitim, halkın siyasal eğilimini kökünden değiştirmiyor; ve pek nadir istisnalar dışında, genel oy tutucudur.
📖 Sayfa 13 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Ve devlet, toplumun dışında ya da onun üstünde bir şey değildir; sınıflararası ilişkilerde aramalı onun varlık nedenini.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Bugünkü iktisadi, sosyal ve siyasal gericiliğin kaynaklarını, Demokrat Parti iktidarına kadar götürmek hiç de yanlış sayılmaz.
📖 Sayfa 46 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Sağlıklı bir anayasa, " ulusal bir uzlaşma" -dan çıkacak, çıkmalı.
📖 Sayfa 112 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Hürriyet kelimesi, Türk aydınlanma hareketi içinde ortaya çıkmıştır ve düpedüz uydurmadır; eski kültürümüzde ne bu kelime vardır, ne de onun gerçekliği.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Laiklikte devlet, dinin ne düşmanı, ne de dostudur; kurum olarak dinin dışında, uzağındadır.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Belki de en korkunç olanı da ‘kafaların bağımlılaşması’.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
"Gerçeğin şimşeği, düşüncelerin çarpışmasından doğar."
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Siyasal partilerimiz, liderlerin mutlak egemenliği altında nefes alabilen, bir anlamda liderlerin "padişahlık yetkileri" kullanabildikleri otokratik yapılar durumunda. Kimin nereden aday olacağına karar verme yetkisi, ilahi bir hakmış gibi tek bir kişiye, genel başkana ait. Böylece adaylar, demokratik bir yarışmadan geçmeden, lider nezdinde taşıdıkları ağırlık ya da sadakatlerinin ödüllendirilmesi sonucu listeye giriyorlar.
📖 Sayfa 110 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Gençliğin büyük bir kesimi, kışla disipliniyle yönetilen fakültelerde, yurtlarda, atılma, harç ödeme, sınav, derse devam vb. derdine düşmüş mahkumlar haline getirilmiştir.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Demokrasi kültürümüz sığdır ve alabildiğine yanlışlarla doludur.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Çocuğu sadece giydirip doyurmak yetmiyor, onu eğitmek de gerekiyor. Eğitmek ise, sıradan bir iş değil; çocuğa, çağdaş bir düzey kazandırmak demek. Ne var ki, bütün bunlar paraya bağlı olduğu kadar, bilgi ve ilgiyi de gerektiriyor. Nüfus sorunu burada da işin içine giriyor: Eğitilecek çocuk sayısı arttıkça, işler de çetinleşiyor, imkanlar yetmiyor, dağılıyor. Sonuçta, çocuklarımızı yetiştirmede, onlara iyi bir eğitim vermede yetersiz kalıyoruz.
📖 Sayfa 143 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Bir demokraside, hassas bir konuda çoğunluk istiyor diye azınlığın özgürlüğü çiğnenemez.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Belki en korkunç olanı da kafaların bağımlılaşmasıdır.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“... İslam dini, öteki dinlerden farklı olarak ‘totaliter’ bir nitelik taşır.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Düşünce düşüncedir ve içeriği ne olursa olsun, insan etkinliğinin en soylusu olarak saygıya değerdir
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
“Diyanet İşleri Başkanlığı kaldırılmalıdır.”
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Diyanet İşleri Başkanlığı kaldırılmalıdır; üniversitelerdeki ilahiyat öğrenimi dışında, devlete bağlı bütün okullar da dinsel eğitime son vermeli, bu cümleden olmak üzere de, devletin mali yönden desteklediği tüm İmam-Hatip Okulları, her türlü dinsel okul ve kurslar devletin görev alanından çıkarılıp ilgilenen kimselere bırakılmalıdır; keza imam, vaiz, hoca ve benzeri her türlü din görevlisinin devlet memurluğuna son verilmelidir; ...
📖 Sayfa 52 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Laikliğin geçerli olmadığı bir islam toplumundademokrasi rafta kalır; laik öğretimin bulunmadığı bir eğitm düzeninde de inanç özgürlüğü yoktur. Çağımızın gerçekleridir bunlar. İslam tarihi tersini söyleyebilir, nitekim söylüyor da. Ancak , çağla din zıtlaştığında , dini değil çağı yeğlemek zorundayız.
📖 Sayfa 53 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
12 Eylül rejiminin ana çerçevesini veri olarak kabul eden bir muhalefet, bu rejimle uzlaşma içine girmiş demektir.
📖 Sayfa 111 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Bu rejimle uzlaşmanın ise adı şudur: Demokrasi düşmanlığı!
"Devlet, egemen sınıfın kendi ayrıcalıklı durumunu sürdürebilmek için çoğunluğa karşı verdiği mücadelede bir araçtır."
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Bunun gibi yine böyle laik bir devletin bulunduğu bir toplumda, bugün ceza kanunu ile yasaklanmış olan(m.175), tanrı tanımaz ve din karşıtı her türlü görüş ve propaganda sérbest olmalıdır.
📖 Sayfa 53 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Tarih, insanlığın sürekli ilerleyişini gösteriyor; tersi olsa, mağara devrinden kurtulamazdık. Ne var ki, düz bir çizgi değil bu ilerleme, gelgitleri var; ileriye atılan adımların arkasından geriye atılmış adımlar da görüyoruz.
📖 Sayfa 55 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Oysa, ulusal bağımsızlık kazanıldıktan sonra, geri kalmış bir ülke için, gündemin baş maddesi, "iktisadi bağımsızlık"tır.
📖 Sayfa 25 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
"Din, doğa anlayışı, toplum, devlet örgütü, her şey en amansız bir eleştirinin hedefi oldu; her şey, aklın mahkemesi önünde aklanmak zorunda kaldı, ya da mahkûm oldu."
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Özerk ev demokratik bir üniversite için "merkezi plânlama" gereklidir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Ordunun siyaset dışı kalması Atatürkçülüğün temel ilkelerinden biri olduğu halde, orduda düpedüz politika yapılmaktadır: Barış düşmanı, demokrasi düşmanı, halk düşmanı bir politikadır bu.
📖 Sayfa 166 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Yeni sömürgecilik, emperyalizmin, geri kalmış ülkelerde ulusal bağımsızlık kazanıldıktan sonra süren biçimine verilen bir ad.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
... üniversitenin özerk ve demokratik olması, herşeyden önce "toplumun çoğunluğu"nun hizmetinde olması demektir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
... Çağımızda ahlâkın, hele hele sosyal ahlâkın temelleri, aklın ve bilimin öncülüğüne inanmak; başkalarının düşüncesine, emeğin haklarına saygı göstermek; bağımsızlık bilincine varmak ve demokrat olmaktır.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
"Özgürlükten yana olmak" ve "hoşgörüyü savunmak": Aydınlanma felsefesinin başta gelen iki niteliği.
📖 Sayfa 33 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
... "yerli egemen sınıflar" oluyor; kendi dışa bağlı çıkarlarını korumak ve sürdürmek için, ellerine geçen her fırsatta "emperyalizmin yardakçılığı"nı üstleniyorlar.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Düşünce, inanç, din ve vicdan sorunları, bu bireyler arasındaki ilişkilerin konusudur ve bu alan özgür olmalıdır.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Ama Türkiye'nin çağdaş bir anayasası olmalıdır, olacaktır da.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Böyle bir mecliste, gerçek anlam ile görüşlerin çarpışması ve çıkarlar arasında bir denge kurulması söz konusu olabilir miydi?
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
... Yasama "asli bir yetki"dir; yürütme ise, "kanunlar çerçevesinde" yerine getirilen bir "görev" dir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Özerk ve demokratik üniversitenin ikinci temel ögesi, "eğitimin içeriğinin demokratikleşmesi"dir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Van'da, Yüzüncü Yıl Üniversitesi'nden bir öğrencinin, oruç tutmadığı gerekçesiyle, "İslam Bekçileri" tarafından bıçak ve taşlarla öldürülmesi, ayrıca yedi öğrencinin yaralanması, bu "dindarların" neler yapabileceğini, laik bir toplumun hangi tehlikelerin tehdidi altında olduğunu göstermektedir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Demokrasi, geri kalmış ülkelerde, halkların gerçek çıkarlarının bilincine varmalarını sağlayan en güvenli yoldur. İktisadi bağımsızlığı elde etmede, giderek sanayileşmede bu bilinç şarttır.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
"demokrasinin önemi, sınıf mücadelesini genişletmesi, açması ve bilinçlendirmesidir."
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Tarihteki her olayı, -İlhan Selçuk'un deyimiyle- "toplumbilimin yansız ve duygusuz terazisinde" tartmak zorundayız.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
... "çoğunluk istiyor" diye "azınlık"ın özgürlüğü çiğnenemez.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Her sosyal kurum için olduğu gibi, üniversitenin tanımı da, sistemden soyutlanmış, sınıflarüstü bir anlayışla yapılamaz.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Düşünce düşüncedir; ve, içeriği ne olursa olsun "insan etkinliğinin en soylusu" olarak saygıya değer
📖 Sayfa 12 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Halk yığınlarının geniş ilgi ve desteğini görmesine karşın, Demokrat Parti, özünde "halka karşı" bir hareketti; çünkü, çıkarları geniş halk kitlelerinin çıkarlarıyla zıtlaşan sınıf ve zümrelerin sözcüsüydü.
📖 Sayfa 44 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
... demokrasinin baş düşmanı "faşizm"dir.
📖 Sayfa 23 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Din ve vicdan, düşünce bilim ve sanat, basın ve yayın özgürlükleri de en çok örselenenlerdendir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Temel hedef olarak enflasyonu düşürmekten başlayıp, "sürekli devalüasyon"lara kadar uzanan, yabancı sermayeyi çekici kılmak için "ucuz emek cenneti"ne dönüştürmeyi de içine alan, bir bakıma Türk ekonomisine "istikrar" getirme amacını taşıyan önlemler bunlar.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
...polis dayağı artmakta, üniversitelerde ve sokaklarda insanlar tutuklanmakta, evlerinden götürülmekte, öğrencilerin kıyafeti, saçı, sakalı kontrol edilmekte ve en sonunda, tutuklanan öğrenciler işkence görmektedir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Dersler tepeden gelen emirlere göre düzenlenip verilmektedir; eğitimin bütünlüğü diye bir şey yoktur.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Milli ordu anlayışı, başta "faşizm" olmak üzere, "paramiliter" rejimlerce yozlaştırılmak istenir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Şeriat, çağımızda gericilik, Şeriatçılık da hiç kuşkusuz gericiliktir.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Demokrasi için "geniş tabanlı" mücadele, sınıf mücadelesinin temel kurallarından biridir günümüzde.
📖 Sayfa 20 · Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli
Sıkça Sorulan Sorular
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz? kimin eseridir?
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, Server Tanilli tarafından yazılmıştır ve ilk kez 1989'da yayımlanmıştır.
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz? kaç sayfadır?
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?, 276 sayfadır (Cumhuriyet Kitapları Yayınları baskısı).
Nasıl Bir Demokrasi İstiyoruz?'un en ünlü sözü nedir?
“Soygunlar, yolsuzluklar ve yoksullaşan Türkiye; sol'un kimliğini yitirmesi ve kendine yabancılaşması; Kürt ayrılıkçı hareketinin de etkisiyle, Kürt ve Türk şoven milliyetçi akımların karşılıklı olarak tırmanışı ve "faili meçhul" cinayetler: 90'lı yılların tablosunda, göze ilk çarpanlar bunlardır. Onlara, dinci akımların yükselişini de eklemeli.”