
Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu'nun 2014'te yayımlanan Roma Hukuku Dersleri adlı eseri, Hukuk türünün önemli örneklerindendir. Türkçe baskısı Der Yayınevi tarafından yayımlanmıştır. Kitaptan derlenen sözler, okurların beğeni sırasına göre listelenmiştir.
Roma Hukuku Dersleri'den En Beğenilen Alıntılar
Roma Hukuku, bu üç tip davayı da tanımaktadır: Kamu davası (ceza davası) özel hukuk davası ve idari dava.
📖 Sayfa 279 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Roma Hukuku hukuk tarihi için vazgeçilmez niteliktedir. Hukuk tarihi, hukuk kurumlarının, kavramların ve ilkelerin zaman içinde nasıl ortaya çıktığını, nasıl değiştiğini ve yine nasıl sona erdiğini ve neden yaşamaya devam ettiğini gösterir.
📖 Sayfa 16 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Expedit rei publicae, ne quis re sua male utatur.*
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Bir kimsenin malını kötüye kullanmaması toplumun yararınadır.
Hukuk kavimlerin tarihi ile birlikte gider. Hiçbir zaman kaybolmaz, fakat çehre değiştirir.
📖 Sayfa 120 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Mutlak idare nispeten kolaydır. Emir veren tek kişidir ve bütün teşkilat merkezdedir.
📖 Sayfa 44 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
"Hukuk iyi ve adil olanın sanatıdır."
📖 Sayfa 124 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Hukukumuzda da, karar (hüküm) ile dava sona erer ve karar kesinleşince, artık o dava aynı taraflar arasında, aynı dava sebebine dayanarak tekrar açılamaz (HMUK. m. 237). Açılırsa, kesin karar (hüküm) itirazı ile karsilasir
📖 Sayfa 278 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
“O kadar gevezedirler ki, kolay şeylerde çok konuşurlar, zor meselelerde susarlar, münakaşalı meseleleri bulaştırırlar.”
📖 Sayfa 100 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Roma Hukukunun başka bir açıdan önemi, hukukun başlangıcı olarak, insanların düşüncesine yön veren, olaylar arasında sebep sonuç ilişkisini kuran bir bilim dalı olmasıdır.
📖 Sayfa 12 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Romalıların, büyük kabiliyeti, mağlup ettiği devletler üzerinde tahakküm sistemine baş vurmamakta görülmüşdur.Serbesti içinde bırakmışlar, haysiyetlerini rencide etmemişler, semeresini, özellikle Pön savaşları gibi, tehlikeli devrede almışlardır. Hiçbir müttefik devlet Roma'ya isyan etmemiştir.
📖 Sayfa 44 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Eski Çağda hem eşit hem ortak idareyi mümkün kılan tek civitas, Roma olmuştur
Mutlak haklar herkese karşı ileri sürülebilen hal kategorisi oluştururlar.
📖 Sayfa 132 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Anlaşılmazlık, hukukçunun ilk düşmanıdır.
📖 Sayfa 124 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
«Kendi lehine bir olay ileri süren bunu ispat etmek durumundadır ve karşı taraf bu olayın gerçekleşmediğini ispat etmek zorunda değildir».
📖 Sayfa 306 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Sunt verbos et prolixi more suo, et solent in re facili esse multi, in difficili muti, ün angusta diffusi..
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
O kadar gevezedirler ki, kolay şeylerde çok konuşurlar, zor meselelerde susarlar, münakaşalı meseleleri bulaştırırlar.
Cuiacuis
Hakimler önce, rahip hukukçular arasından, hukukçuluk rahiplerinin tekelinden çıktıktan sonra, magistra'da bulunan hakimler listesinden seçilirdi.
📖 Sayfa 260 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Taraflar, hakimler listesi dışında kalan onurlu, güvenilir bir kişi üzerinden de anlaşabilirlerdi.

Hakimin verdiği karar kesindi. Bu karardan sonra, aynı anlaşmazlık konusunda, yeni bir dava açılamazdı. Günümüzde de, mahkemenin Yargıtay'ın tasdiki ile kesinleşen hükmünden sonra aynı konuda yeniden dava açılamaz. (Bir anlaşmazlık iki kere dava konusu olmaz: Bis de eadem re ne sit actio).
📖 Sayfa 260 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Hiç kimse başkası adına dava yürütemez (Nemo alieno nomine /ege agere potest). Ancak dava ehliyetleri bulunmayan veya kısıtlı olan kişiler davada, vasileri veya kayyımlarının katılması veya izni ile taraf olabiliyorlardı
📖 Sayfa 259 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Yunanistan, eski altın çağlarına göre gerilemiştir. Fakat bu gerilemenin Roma ile ilgisi yoktur.
📖 Sayfa 52 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Patricii ve plebler arasında diğer bir eşitsizlik ve huzursuzluk da iki sınıf mensuplarının evlilik yasağından kaynaklanıyordu.
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Bu durum 12 Levha kanunu ile dahi düzeltilememiş, daha sonraki bir tarihte M.Ö. 445 yılında çıkarılan lex Canuleia adlı kanunla eşitsizlik giderilmiş, pleblere patriciuslarla conubium, yani evlenme hakkı tanınmıştır.
Hakkını ispat etmekten çok, hakimi ikna edebilen taraf davayı kazanmış olur.
📖 Sayfa 260 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Geniş açıdan alınırsa, Atina, hukukun vatanı, Roma’ya felsefi düşünceyi vermiş, fakat ona hiçbir hukuk tekniği teklif etmemiştir. Birincisi hukuku sistemleştirmeden âleti yaratmış, diğeri bu âletle, yüzyıllara karşı koyacak bir doktrin inşa etmiştir.
📖 Sayfa 46 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
«Dul kadının tekrar evlenmemesi şartıyla ona bir ev bırakı yorum» şeklindeki bir muayyen mal vasiyetinde olumsuz iradi şart söz konusudur.
📖 Sayfa 218 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
hukuk fakültesinde, Cambridge, Oxford ve University College of London'da Roma Hukuku mecburi ders olarak okutulmakta, Avru pa'nın diğer ülkelerindeki öğrencilerden belki daha fazla bilgi sahibi olunması istenmektedir. Yine ABD'nin büyük ve köklü üniversitelerin de Roma Hukuku Avrupa'dakine benzer bir içerikle öğretilmektedir.
📖 Sayfa 14 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Hukuk, iyi ve adil olanın sanatıdır.
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Celsus*
"Kanun değil, hukuk halkı oluştu."
📖 Sayfa 39 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Nasıl, ilk çağlarda; "bir Civitas normal sınırlarını aşarsa, hür kalamaz" deniyorsa zamanımızda da, "birkaç devlet bir araya gelirse, hepsinin aynı ölçüde hür kalması tasavvur edilemez" denmektedir.
📖 Sayfa 44 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Roma'da hak ehliyetini sahip olmak için insan olmak yeterli değildi.
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Köleler insan olduğu halde kişi sayılmazdı ,mal olarak görülürdü.
"Kanun değil, hukuk halkı oluşturur."
📖 Sayfa 16 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Roma Hukuku özellikle Avrupa ülkelerinin hukuk sistemlerinin temelinde bulunan hukuktur, iktibas ettiğimiz Kara Avrupa'sı kanunları ve Avrupa kültür çevresinde görülmüş ve yüzyıllar sürmüş olan bir gelişim sürecinde ortaya çıkmıştır.
📖 Sayfa 12 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Japonya'da XIX. yüzyıl sonlarında başlayan, Alman Hukukunun etkisi, özellikle İkinci Dünya savaşından sonra, Japonya'nın hukuk düzenlemesine tamamen hakim olmuştur.
📖 Sayfa 13 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu

Kanunları bilmek, onların sözlerine saplanıp kalmak değildir, amaç ve anlamlarını kavramaktır.
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Celcus
Ahlaki bir içerik taşıdığı kesin olan bir prensibe göre hukuka uygun davranmanın 3 şartı vardır: Şerefli yaşamak, başkasına zarar vermemek, herkese hakkını tanımak
📖 Sayfa 124 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Kanunları bilmek, onların sözlerine saplanıp kalmak değildir, amaç ve anlamlarını kavramaktır.
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Hakkımızı kötüye kullanmamalıyız. İyi niyet karine kabul edilir. İspat iddia edene aittir.
📖 Sayfa 120 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Iustinianus sahip olduğu yasama gücü ile eski Roma hukukunun temellerini aydınlatıp, gelecekteki etkisini sağlarken, Gazi Mustafa Kemal Atatürk, çağdaş Türk Hukukunu, yeni bir hukukun kanunlaştırılması aracılığı ile oluşturmuştur.
📖 Sayfa 116 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Iustinianus’un bu çalışması yüzyıllar boyunca etkisini ve gücünü koruduğu gibi, Gazi’nin bu çalışması da, milletinin hukuk bilincine daima yön verecektir.
Bir devlet yıkılırken içinde yaşayan fertler şöyle veya böyle yaşamaya devam ettiklerinden, bunu fark edememektedir.
📖 Sayfa 36 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Iurisprudentia(hukuk ilmi) her şeyden önce hukuk bilgisidir. İyi, ayrıntılarıyla düşünülmüş, dengeli ve bilge hukuk faaliyetleridir. Hukukun genel teorisini, hukukun temel ilkeleri üzerindeki düşünceleri ifade etmektedir. Özetle; iurisprudentia, bugün, doktrin dediğimiz kavramla, tam olarak uyuşmaktadır.
📖 Sayfa 67 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
“Borç ilişkilerinin Özü, bunların bize bir şey üzerinde mülkiyet veya irtifak hakkı sağlamalarında değil, fakat başka kişiye bize bir şey vermeye veya yapmaya veya bir şeyi temin etmeye yetkili kılmada görülür.”
📖 Sayfa 134 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Adalet herkese kendi hakkını tanımak konusundaki istikrarlı ve devamlı iradedir.
📖 Sayfa 124 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Kayyımlık, kayyım (curator) ataması belirtilen 3 halin (akıl hastalığı, israf (savurganlık), ergen küçükler) dışındaki başka durumlarda da vardı: Mesela, bir savaş esirinin mallarının idaresi, henüz iktisap edilmemiş bir terekenin idaresi, borcunu ödeyemeyen acizin mallarının idaresi gibi hallerde de kayyum atanırdı. Bu sebeple; vasi kişilere, kayyum mallara verilir denilmektedir.(Bkz. TMK m.403)
📖 Sayfa 165 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Hukuk düzeni tarafından kendilerine hak sahibi olabilme ehliyeti tanınmış kimselere kişi(şahıs) denmektedir.
📖 Sayfa 140 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Hukukla meşgul olacak kimse önce hukuk adının nereden geldiğini bilmek zorundadır. Nitekim hukuk adaletten (iustitia) çıkmıştır. Celsus’un isabetli tanımına göre hukuk iyi ve adil olanın sanatıdır.
📖 Sayfa 124 · Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Yazılı kanunların yokluğunda, örf ve adet kuralları uygulanır.
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu
Sıkça Sorulan Sorular
Roma Hukuku Dersleri kimin eseridir?
Roma Hukuku Dersleri, Belgin Erdoğmuş, Bülent Tahiroğlu tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2014'te yayımlanmıştır.
Roma Hukuku Dersleri kaç sayfadır?
Roma Hukuku Dersleri, 298 sayfadır (Der Yayınevi baskısı).
Roma Hukuku Dersleri'nin en ünlü sözü nedir?
“Roma Hukuku, bu üç tip davayı da tanımaktadır: Kamu davası (ceza davası) özel hukuk davası ve idari dava.”