Klasik edebiyat alanında yazılmış önemli eserlerden biri olan Irak ve Mısır, Aziz Nesin'in kaleminden çıkmıştır. Kitap 248 sayfadır. Bu bölüm, kitaptan en çok alıntılanan sözlere ayrılmıştır.
Irak ve Mısır'dan En Beğenilen Alıntılar
Mezopotamya'ya ilk gelen Türkmenler, Orta Asya'dan, kuzey Çin'den göçen Yakutlardır.
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Çünkü bir sosyalist yazar olarak benim görevim hükümetler arası geçici dostluklar için değil, halklararası gerçek ve sürekli dostluğu kurmak için çalışmaktır."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Irak'ın zorluklarından biri de azınlıklar sorunudur."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
çok ünlü Arap atı denilen at türü, Türklerin Orta Asya'dan getirdikleri, Mezopotamya'da yetiştirdikleri atlardır. Okçu, savaşçı Türkler, atlarıyla, silahlarıyla geliyorlardı. At eğitmek onların başlıca işleriydi. Halifeler, güvenli asker olarak Orta Asya'dan Türkleri getirinceye dek, Mezopotamya'nın atı değil, devesi ünlüydü. Demek, Arap atı denilen at türü, gerçekte Türk atıdır.
📖 Sayfa 87 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Irak Türkmenlerinin dili bugün yok ediliyor. Dillerinden başka da kendilerinin olan pek bişeylerini bırakmamışlar Türkmenlerin... Ben size, bir dilin öldürülüşü cinayetini haber veriyorum. Evet, cinayet var? Bu gidiş böyle giderse, daha on onbeş yıl sonra Türkmenlerin anadili de Arapça olacak, o zaman da ortada Türkmen kalmayacak.
📖 Sayfa 17 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Irak'ta sayıları tartışmalı olan, dolaylı zorlamalarla Araplaştırılarak günden güne eritilen Türklerin en önemli ulusal bağlaç olan anadillerinin yok edilmesine karşı koymak için ille de Türk olmak, Türkçü olmak, ırkçı olmak gerekmez; insan haklarına saygılı olmak, insan olmak yeter.
📖 Sayfa 37 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Hoyrat genellikle yedi hece ölçüsünde lerdir; Anadolu manilerinin cinaslı olanıdır. Bir örnek
📖 Sayfa 57 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Kazan ağlar
Od yanar kazan ağlar
Burda bir garip ölüp
Türbesin kazan ağlar
Bu hoyratta, altında od (ateş) yanıp içinde su kaynayan kazanla, türbe için toprağı kazan, cinas olarak (iki anlama gelen tek sözcük) kullanılmıştır.
📖 Sayfa 58 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Güle naz, gülen az
Bülbül eyler güle naz
Girdim dost bahçesine
Ağlayan çok gülen az
Bu hoyratta da "güle naz" ile, "gülen az" aynı biçimde söylenmekte ama iki anlama gelmektedir.
"Irak'ın çelişkilerinden biri de Şii-Sünni çatışmasıdır."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bir vay, iki vay, üç vay
📖 Sayfa 61 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Aktı gözüm, doldu çay
Bir derde ben düşmişem
Desem vaaay, demesem vay
"Irak Türkmenleri acılarını, duygularını, sorunlarını, dertlerini sanat planında mani ve hoyratlarla dile getirir."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Gerçek milliyetçiler, aynı zamanda enternasyonalci olan sosyalistlerdir. Sosyalist milliyetçilikle enternasyonalistlik birbirini bütünler."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Yani bizim burada anamız ağlıyor, enerji sıkıntısı, akaryakıt pahalılığı içinde kıvranıyoruz, geceyi gündüze katıp kan ter içinde mal üretip ihracata çalışarak akaryakıt teminine uğraşıyoruz ve altı aylık ihracatın tamamını akaryakıta kapatıyoruz, aşağıda sevimli Iraklı kardeşlerimiz, bizim yurdumuzun Fırat'ta ve Dicle'de toplanan suyunu Kuveyt'e, Ürdün'e ve daha başkalarına satıp kırkbeş milyar dolar kazanıyorlar...
📖 Sayfa 41 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Düşer bir gün
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Yıkılıp düşer bir gün
Düşmana düşen fırsat
Bize de düşer bir gün.
Gül yarası
Bülbülün gül yarası
Hançer yeri sağaldı
Sağalmaz dil yarası."
"Geçmişe dönük bu sorularım, gelecek için ne anlatır?"
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Parayı endüstriye yatıracaklarına bu taşınmazlara mı yatırmışlar akılsızlık edip?
📖 Sayfa 208 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Ülkeler arası dostluk, o ülkelerin halkları arasındaki sevgidir. En sağlam sevdi de, halkların birbirlerini doğru olarak tanımalarıyla oluşabilir.
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Gürgürbaba, Irak Türkmenlerinin varlıklarının simgesi olmuş.
📖 Sayfa 108 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Türkiye, işgalci emperyalizme karşı tarihte ilk ulusal kurtuluş savaşını vererek bağımsızlığını kazanmış ülkedir.
📖 Sayfa 148 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Emperyalizm, sömüreceği ülkeye ekonomik ve askeri güçleriyle girmeden önce kültürüyle giriyor. Buna da kültür emperyalizmi diyoruz."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Emperyalizm, sömüreceği ülkeye, ekonomik ve askeri güçleriyle girmeden önce kültürüyle giriyor. Buna da kültür emperyalizm diyoruz. Kültür emperyalizmi, ekonomik sömürüye ve askeri gücün yerleşmesine uygun ortamı önceden hazırlıyor.
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
En az sözle çok şey anlatmaya batılılar “lakonik” araplar da veciz diyorlar. Biz önsöz diyoruz. Lakonik, yani önsözle konuşmanın tarihte en güzel örneği olarak “veni, vidi, vici” yi gösterirler. Sezar, ordusuyla Anadolu içlerine yürüyüp de utkular kazanınca, uzun mektup yazmaya zamanı olmadığından, metresine latince şu üç sözcükle o ünlü mektubunu yazmış. “Veni, vidi, vici” yani “geldim,gördüm,yendim” diyor sevgilisine.
📖 Sayfa 19 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Bundan önceki yöneticiler öyle hırsızdılar, öyle hırsızdılar ki, mezarları açıp ölülerin kefenlerini bile soyup çalıyorlardı. Ama şimdiki yöneticiler o kefen çalanları bile bize arattı."
📖 Sayfa 20 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bilindiği üzere Osmanlı devleti, Osmanlı İmparatorluğu içinde bulunan ülkelerdeki Arapları askere almazdı. Çünkü Arap, "kavm-i necip" yani "ari kavim” sayılırdı ve çünkü Muhammed Peygamber Arap'tı. Peygamberin soyundan geliyorlar diye Araplara ayrıcalık tanınırdı. Sömürgen İngiltere'ye karşı Arap ülkelerini korumak için Anadolu ve Rumeli Türkü çöllerde kanını akıtır ve canını verirken, Arap Arap olduğu için askere bile alınmıyordu.
📖 Sayfa 43 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Kıbrıs, adını Amenophsis dönemini simgeleyen bakırdan almıştır.
📖 Sayfa 74 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Ben size bir dilin öldürülüşünü haber veriyorum. Evet, cinayet var!"
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Emperyalizmin uluslararası politikayla ilgili hareket esnekliği nedir?"
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Önemli olan ve bizim bilmemiz gereken bugünkü Irak politikasının neden Türkmenleri Araplaştırmak istediğidir."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Ağaç " Bişeye yanmam da, bizi kesen baltanın sapı da bizden,, işte ona yanarım." dermiş.
📖 Sayfa 112 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Irak'ta Türkmenler bunca yüzyıllardanberi toplu varlıklarını koruyabilmişlerse, bunu güzel dilimizin gücüyle başarabilmişlerdir."
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Dört yüzyıla yakın zaman birlikte yaşamışız Mısırlılarla.Sözde Türkler egemen. Ama Türkçeden Arapçaya değil. Arapçadan Türkçeye sözcükler geçmiş; yalnız sözcükler değil, dilbilim kuralları da... Türkçe sözcükleri Arapça kurala bile uydurmuşuz. Örnek mi? Çok... Türkçe "gidiş"!, Arapça çoğul ekiyle "gidişat" yapmışız. "Var"dan Arapça karışığı "variyet” uydurmuşuz. Türkçe "yaylak"tan, "yaylakiye", "otlak"tan "otlakiye" yapmışız...
📖 Sayfa 235 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bir dile yabancı kelime girmez değil, ama dert olan, yabancı dil kuralının girmesidir; o zaman dil sömürgeciliği olur. Osmanlıca işte böyleydi.
"Biz Girne Türkleri, Limasol'dan gelen Türklerden nefret ediyoruz. Onlara futbol stadını kullanmaları için izin vermeyiz. Anadolu'dan gelen Türkler ise çok daha kötüdür. Eğer ben bir arabanın içinde bir sandıkta kendimi gizleyebilseydim, Yunan tarafına kaçacaktım!"
📖 Sayfa 76 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
bizde eskiden (27 Mayıs 1935 tarihine değin) tatil günü cumaydı.
📖 Sayfa 233 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Hoyratlar makamla çığırılırken, içindeki "vay"lar, "of" lar ağıtlaşarak anlamlaşıyor. Bunu yazıyla anlatmak olası değil, ancak çığırılırken anlaşılıyor. Yine de şu örnekle anlatmaya çalışacağım:
📖 Sayfa 59 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bir vay, iki vay, üç vay
Aktı gözüm, doldu çay
Bir derde ben düşmişem
Desem vaaay, demesem vay
İşte derdin amansızı budur: Denilse vay, denilmese vay!..
Sana sataşmadıkça Türkleri yalnız bırak. Seni severlerse seni yiyeceklerdir, senden nefret ettiklerinde de seni öldüreceklerdir.
📖 Sayfa 131 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bir Arap atasözü şöyledir :
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Sana sataşmadıkça Türkleri yalnız bırak. Seni severlerse seni yiyeceklerdir; senden nefret ettiklerinde de seni öldüreceklerdir.
Osmanlıların üç ili olan Musul, Bağdat, Basra, 1918'den sonra birleştirilerek İngiltere'nin sömürgesi olan bir Irak devleti durumuna getirildi. 1930'da İngiltere kimi bağımlılıklar koşuluyla, yani yarı sömürge olarak Irak'ın bağımsızlığını tanıdı. 1958'de General Kasım, Kral II. Faysal'ı devirip krallığı yıktı, Irak Cumhuriyetini kurdu.
📖 Sayfa 97 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"Arap peygamberi Muhammed, Türklere karşı savaş açılması gerektiğini, bu savaşlar açılmadıkça ve başarılar sağlanmadıkça hüküm gününün gelmeyeceğini " şu hadisiyle belirtmiştir:
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
"... Küçük gözlü, kırmızı yüzlü, yassı burunlu ve yayvan suratlı Türklere karşı zaferler kazanılmadıkça hüküm günü gelmiş olmayacaktır. "
Eskiden Uygurlar, kervan ve kafilelerini sürerken tıpkı hoyrata benzeyen hıravat denilen uzun, sürekli maniler söylerlermiş. Hâlâ Tatar, Türkmen ve Başkırtlar toplu olarak ezgili dörtlükler söylerler ve bunlara hor denilirmiş.
📖 Sayfa 60 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Atâ Terzibaşı'nın sözü geçen kitabında, Irak'ın tanınmış dil bilgini Tevfik Vehbi'nin hoyrat için verdiği şu bilgi vardır:
Hoyrat sözcüğü, Uygurca kor, başka Türk lehçelerinde hor olup, ova, aşağı, alçak, değersiz, iğri anlamlarına gelir.
Batı Türkçesinde de "hor görmek", "hor bakmak", "horlamak vardır.
Osmanlı aydınının gözünde Bosna'yla Ankara'nın Anadolu'yla Irak'ın bir ayrımı olmamıştır. Bu nedenle Anadolu Irak'tan, Ankara Bosna'dan daha bayındır değildi. Hatta tersine, Istanbul ve İzmir dışındaki bütün Türk kentleri, Balkanlar'daki, Irak'taki, Mısır'daki kentlerden çok daha bakımsız, çok daha örendi. Bağdat'ın, Osmanlı döneminin en bayındır kenti olduğu, dilimizdeki "Ana gibi yar olmaz, Bağdat gibi diyar olmaz!" atasözünden de bellidir. Bir sömürge, bir halkın türküsüne şu biçimde girmez; Musul sömürge sayılmadığı için türkülerimize girmiştir.
📖 Sayfa 96 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Diyarbakır şad akar
Mardin Musul'a bakar.
Men ezelden kebabem
📖 Sayfa 168 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bir hanesi harabem
Özüm Türk aslım Türkmen
Nasıl Diyem Arabem
Haa, unutmadan söyleyelim, hani şu çok ünlü Arap atı denilen at türü, Türklerin Orta Asya'dan getirdikleri, Mezopotamya'da yetiştirdikleri atlardır.
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Arap Sosyalizmi, ulusal sosyalizm, birleştirici değil, ayırıcı bir öğedir. Irakta Türkmenlerin türlü yollarla Araplaştırılmak istenmesinin nedeni de budur
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Bu üç sözcük şunu diyor:" Bundan önceki yöneticiler..." Kim o yöneticiler? Muhtar deyiniz,karakol komutanı deyiniz, komiser deyiniz, bölge yargıcı deyiniz, ilçenin kaymakamı,belediye başkanı, vali yada bakan deyiniz yada bunların hepsini birden anlatmak isteyiniz, " Bundan önceki yöneticiler öyle hırsızdılar, öyle hırsızdılar ki, mezarları açıp ölülerin kefenlerini bile soyup çalıyorlar idi. Ama şimdiki yöneticiler o kefen çalanları bile arattı. Kefen çalanları bile arar, o kefen hırsızlarını bile rahmetle anar olduk. Biz o kefen çalanların değerini bilememişiz,hay canlarına rahmet olsun."
📖 Sayfa 20 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Irak'ta Türkmenler bunca yüzyıldan beri toplu varlıklarını koruyabilmişlerse, bunu güzel dilimizin gücüyle başarabilmişlerdir.
Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Elli yıl sonra bugünkü iktidarların hiçbiri kalmaz. Bu kitabın yazarı da kalmaz. Ama Türk halkı da, Arap halkı da elli değil, yüzlerce, binlerce yıl, sonsuza dek kalır. Ben halklarımız için, halklarımızın dostluğu, biribirlerini iyi tanıyarak sevmeleri için yazıyorum...
📖 Sayfa 9 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Hoyratı yok edin, Türkmen de kalmaz ortada; Türkmeni yok edin. hoyrat da yok olur.
📖 Sayfa 59 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Ülkeler arasındaki gerçek dostluk, o ülkelerin halkları arasındaki sevgidir. En sağlam sevgi de, halkların biribirlerini doğru olarak tanımalarıyla oluşabilir. Halkları birbirlerine doğrulukla tanıtıp aralarında sevgi bağını, yani gerçek dostluğu kurmak da, en başta yazarların, sanatçıların görevidir...
📖 Sayfa 6 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Osmanlı devleti, Osmanlı İmparatorluğu içinde bulunan ülkelerdeki Arapları askere almazdı. Çünkü Arap "Kavmi necip" yani Ari kavim sayılırdı ve çünkü Muhammed Peygamber Araptı. Askerlik görevi için, Muhammed Peygamberin soyundan geliyorlar diye Araplara ayrıcalık tanınırdı. Sömürgen İngiltere'ye karşı Arap ülkelerini korumak için Anadolu ve Rumeli Türkü, çöllerde kanını akıtır ve canını verirken Arap, Arap olduğu için askere bile alınmıyordu.
📖 Sayfa 41 · Irak ve Mısır, Aziz Nesin
Sıkça Sorulan Sorular
Irak ve Mısır kimin eseridir?
Irak ve Mısır, Aziz Nesin tarafından yazılmıştır ve ilk kez 1977'de yayımlanmıştır.
Irak ve Mısır kaç sayfadır?
Irak ve Mısır, 248 sayfadır (Nesin Yayınları baskısı).
Irak ve Mısır'ın en ünlü sözü nedir?
“Mezopotamya'ya ilk gelen Türkmenler, Orta Asya'dan, kuzey Çin'den göçen Yakutlardır.”