İlber Ortaylı'nın 2007'de yayımlanan Batılılaşma Yolunda adlı eseri, Araştırma-İnceleme türünün önemli örneklerindendir. Türkçe baskısı İnkilâp Kitapevi tarafından yayımlanmıştır. Klasik edebiyat alanında Batılılaşma Yolunda'dan öne çıkan sözler bu sayfada derlendi.
Batılılaşma Yolunda'dan En Beğenilen Alıntılar
Osmanlı İmparatorluğu tarihin son üniversal imparatorluğudur" demiştik daha da ilginci bu üniversal imparatorlukta ana unsur Müslümanlar kadar, gayrimüslimlere de el uzatılmaktadır.
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Latin hartlerinin, kendini gizleyen bir taraftarı da Sultan II Abdülhamid gibi görünüyor. Ona göre:"Halkımızın büyük cehaletine sebep,okuma yazma öğreniminde ki güçlüktür. Bu güçlüğün nedeni ise harflerimizdir." Sultan Abdülhamid,"Belki bu işi kolaylaştırmak için Latin alfabesini kabul etmek yerinde olur," demektedir.
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Bu topraklar Dinin afyon olarak kullanıldığı yerdir.
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Frenk ekmeğindense Türk'ün kılıcı evlâdır...
📖 Sayfa 263 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Tanzimat döneminin getirdiği sosyokültürel değişim hiç değilse üst ve orta tabaka kadının toplumsal hayata girişini hazırlayan altın bir dönem olmuştur.
📖 Sayfa 26 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Osmanlı ülkesinde İslamcılık bile Batı kurumları ve batı kültürüne karşı Hint Müslümanları Rusya Müslümanları kadar şüpheci ve itici bir eğilim içinde değildi
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Latin harflerinin, kendini gizleyen bir taraftarı da Sultan II. Abdülhamid gibi görünüyor. Ona göre: "Halkımızın büyük cehaletine sebep, okuma yazma öğrenimindeki güçlüktür. Bu güçlüğün nedeni ise harflerimizdir." Sultan Abdülhamid, "Belki bu işi kolaylaştırmak için Latin alfabesini kabul etmek yerinde olur," demektedir.
📖 Sayfa 176 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Keçecizade Fuat Paşa’ya atfedilen bir nükte vardir: Muhaliflerinden müraîbirkipi, Babiâlî'nin parke döşenerek genişletilen caddesini över ve
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
pek münasip biri yapildigını söyler Paşa, "Bize atılan taşlarla döşedik ," cevabı verir.
18. yüzyilm en önemli olayi gazete ve süreli yayınları hayatımıza girmesidir. Gazete Osmanlı toplumuna Resmî Gazete olarak girdi. Bu 13 ve 19 yüzyil reformlarmda ortak bir özelliktir. Büyük Petro da Vedemosti adlı resmî gazete ile basim Rusya'ya sokmuştu.
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Fakat asıl karışıklık histeriografide sürüyor, bu vakayı Osmanlı Yahudiliğinin 17. asırdan sonraki dekadansının nedeni olarak gösterenler var. Esasen Türkiye tarihçiliğinde de paralel bir yaklaşımla gerilemeyi İslam din adamlarına hasredenler vardı. Laik tarihçiler bazen dine gereğinden çok önem verirler.
📖 Sayfa 300 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Totaliter rejim yıkılabilir ama otoriter rejim yıkılamaz, ancak uzun bir tarih içinde erir.
📖 Sayfa 105 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
19. yüzyıl basımın ve kitabın yayıldığı bir asırdır. Sözlü tarih araştırmaları için geciktik, fakat hiç değilse basılı ve yazılı evrakın tetkiki bu konuda yeni ve çarpıcı bilgiler getirebilir..
📖 Sayfa 328 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Ahmet Mithat Efendi'nin Felâtun Bey ve Rakım Efendi adlı romanı, 19.yüzyıl modernleşen bürokrasisinde gerçekten becerikli, okuyan ve yabancı dil öğrenen Rakım Efendi'yle, tembel gösterişli ve yeni hayatı yüzeyden taklit eden Felâtun Bey'in kişiliklerinde bu iki tip memuru konu almaktadır.
📖 Sayfa 18 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Kapıcızâde ile Köprülünün farkı budur,
📖 Sayfa 16 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Birisi aldı Giridi, birisi verdi bu gün...
Geleneksel Osmanlı şehrindeki mahalle, henüz sınıf ve statü farkına göre biçimlenmiş bir mekân değildi. Bir paşanın konağı karşısında, küçük bir evkaf kâtibinin aşıboyalı küçük evi, ilmiyye ricalinden bir efendinin kâşanesinin yanı başında mahalle su yolcusunun kulübesi bulunur, bütün bu insanlar birbirleriyle her gün karşılaşır, belirli bir sosyal dayanışma
📖 Sayfa 23 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
saygı ve himaye kurallan içinde yaşarlardı. Aynı tarz hayat gayrimüslimlerin şehrin kenar bölgelerine sıkıştırılmış mahallelerinde de görülürdü.
Kapıcızade ile köprülü fark budur,
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
farkı
Birisi aldı Giridi, birisi verdi bugün...
“Keçecizade Fuat Paşa'ya atfedilen bir nükte vardır:Muhaliflerinden müraî bir kişi, Babıâli'nin parke döşenerek genişletilen caddesini över ve pek münasip bir iş yapıldığını söyler. Paşa da, "Bize atılan taşlarla döşettik” cevabını verir. Gerçekten de Tanzimat yöneticilerine çok taşlar atılmış,onlar da bu taşları bir devri bina etmek için kullanmışlardır.”
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Nihayet yabancilann kapitülasyon haklarından yararlanarak gazetecilik yapmasi ve gazete çikarmasıyla önemli bir kurum daha ortaya çıkmıştır; hükümetin sansür ve para ile gazeteci ve gazete satın alarak istedigini
📖 Sayfa 38 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
yazdırması... Bu iş, son asır devlet örgütünün degişmeyen bir meşguliyeti olarak da kalmıştır
Osmanlı imparatorluğunda esaslı biçimde faaliyete geçen ilk matbaa, yani Türkçe basın yapan kurum,Mısır, Kahire yakinlarmda Bulak
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
kasabasmda 1822'de kurulmuştur.
Tanınmayan ve tasdik edilmeyen tarikatlar veya buna mensup olanların tekke kurmaları devlet tarafından yasak edilir, dergâh ve tekkeleri kapatılırdı.Meselâ 1851'de İstanbul Anadoluhisarı'nda tanınmayan bir tarikat şeyhi, şarlatanlıkla vasıflandırılıp, sürgün edilmişti.
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
“Yarına mirasımız; mezarlar dolusu genç, kitaplar dolusu kimsenin üstlenemeyeceği utanç verici bir tarih olacak sadece.“
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
İmparatoriçe Eugenie İstanbul'dayken Küçüksu Kasrı'nı Sultan Abdülaziz'le ziyarete gitmiş, padişah imparatoriçeye kolunu vermişti. Bu manzarayı çayırda toplanıp seyreden kalabalık arasındaki alafranga zevat, ikisini kol kola görmekten pek memnun olmuştu. Boğaz'daki mehtap sefaları, sayfiyedeki köşklerde kadınlı erkekli saz söz meclisleri tutucu çevrelerin ve A. Cevdet Paşa gibilerin dedikodu ve eleştirilerine neden oluyorsa da, yeni hayat, bildiği gibi devam ediyordu.
📖 Sayfa 21 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
İktisadi konularda karar alma güçsüzlüğü ve sermaye kuruluşlarına sahip olamamak başlangıçtan beri ülkemizde mahalli idarelerin gelişmesini önleyen bir olgudur.
📖 Sayfa 91 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
... Akdeniz çevresindeki medeniyeti Doğu-Batı diye ayırmak zor. Fakat Rönesans'tan sonraki Batı yavaş yavaş bu terimi benimsedi, bir noktadan sonra da benimsetti...
📖 Sayfa 8 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Tanzimat yöneticilerine göre bugünün muhalifi yarının çalışma arkadaşıydı.
📖 Sayfa 11 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
( Benim notum: İdari tarihimizin değişmeyen ilkesi tam da budur.)
Osmanlı aydınının bu dönemde çok okuyup yazdığını söylemek güçtü. 1822-1840 arasında 250 kadar eserin basıldığı bütün Tanzimat döneminde basılı kitabın ancak birkaç bini geçmediği biliniyor. Oysa büyük Petro döneminden Ekim Devrimine kadar Rusya'da 200 bini aşkın kitap basılmıştır.
📖 Sayfa 24 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Millet sistemi, bazı Avrupa tipi milliyetçiliğe temel olamaz. Batı tipi milliyetçilik bu sistemle çatışarak ve onun silinmesiyle gelebilmiştir. Bizatihi millet sözünün (nation) ve milliyetçilik (nationalisme) gibi terimlerin tercümesi olamayacağı açıktır.
📖 Sayfa 237 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
19 Mart 1877'de, Osmanlı'da Meşrutiyet ilan edilmiş, hazırlanan anayasa ile Türkiye tarihinin ilk parlamentosu oluşmuştu. Rusya sefiri olayı çoktan protesto etmişti: "Avrupa'da parlamentosu olmayan tek ülke olmak ayıbını biz taşıyamayız. Bu Babiali'ye pahalıya mal olacaktır," diyordu.
📖 Sayfa 80 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
18.yüzyılda Türk matbaası başarılı bir sınav vermemiş, basılan kitap miktarı başlık ve baskı adedi olarak pek düşük derecede kalmış, matbaa okuyanların hayatına girememiştir.
📖 Sayfa 47 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Şinasi'nin Şair Evlenmesi adlı komedisi bizim modern tiyatromuzun ilk eseri değildir. Fahir İz 1958'de Viyana'da yazma bir Türkçe oyun bulmuştur. Pabuççu Keşger Ahmedin Maceraları diye özetlenecek bu oyundan daha başka veya eskileri de bulunabilir. Ancak Şinasi'nin oyunu o devirde temsil edilen ve tutunan ilk tiyatro oyunu olma özelliğini korumaktadır
📖 Sayfa 26 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
Keçecizade Fuat Paşa'ya atfedilen bir nükte vardir: Muhalifierinden
📖 Sayfa 9 · Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı
müraî bir kişi, Babiâlî'nin parke döşenerek genisletilen caddesini över ve pek münasip bir iş yapıldığını söyler. Paşa da, "Bize atılan taşlarla döşettik" cevabını verir.
Sıkça Sorulan Sorular
Batılılaşma Yolunda kimin eseridir?
Batılılaşma Yolunda, İlber Ortaylı tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2007'de yayımlanmıştır.
Batılılaşma Yolunda kaç sayfadır?
Batılılaşma Yolunda, 328 sayfadır (İnkilâp Kitapevi baskısı).
Batılılaşma Yolunda'nın en ünlü sözü nedir?
“Osmanlı İmparatorluğu tarihin son üniversal imparatorluğudur" demiştik daha da ilginci bu üniversal imparatorlukta ana unsur Müslümanlar kadar, gayrimüslimlere de el uzatılmaktadır.”