Fütuhat-ı Mekkiyye 5 adlı eser, Muhyiddin İbn Arabi tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2007'de okurlarla buluşmuştur. Eserden akılda kalan bölümleri, beğeni sırasına göre aşağıya derledik.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5'den En Beğenilen Alıntılar
İnsan, melek ile hayvan arasındadır.
📖 Sayfa 16 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
…sebeplerin etkisi onlardan soyutlanmaktan daha güçlüdür. Sebeplerden soyutlanmak hikmete*, onlara bel bağlamak ise bilgiye aykırıdır.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
*Allah’ın istediği amaca ulaşmak.
Sadece hayret vardır
📖 Sayfa 388 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Her tarafıma ve parçama hakim
O da benim bir parçamdır artık
Vallahi, başka bir söz yok
Gözümün tanık olduğu budur
Kendimden başkasını görmüyorum,
O da ben değildir
Bu onun tecelligâhı, şu da benim perdemdir.
Bilmelisin ki, Hak kulunu serbest bırakmışsa, onu denemiş demektir.
📖 Sayfa 108 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Çağıran her zaman Allah’tır. Arif ise, kulağı perdeli olmayan kimsedir ve bu nedenle her zaman olumlu karşılık verendir. Allah, bizi kulağını Rabbinin davetine açanlardan, gözünü tecellisini görmek üzere açtığı kimselerden etsin!
📖 Sayfa 343 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Bir filozof şöyle der: Bir amaç nedeniyle seninle arkadaşlık yapan kişinin dostluğu amaçla birlikte sona erer. Kulun Rabbiyle dostluğunun gerçekte olduğu gibi kendinden kaynaklanması gerekir. Çünkü kul efendisinin mülkiyetinden çıkmamıştır. Kendi zannınca böyle olsa bile, o mülkiyetten çıkmamıştır, fakat efendisinin mülkünü bilmemektedir. Çünkü o, yürüdüğü her yerde efendisinin mülkünde yürür.
📖 Sayfa 305 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Hz. Peygamber’e şöyle dedim:
📖 Sayfa 169 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
‘Ey Allah’ın Peygamberi’! Neredeyse hiç bırakmayacak şekilde oruç tutuyor, bazen de bir daha tutmayacak şekilde ara veriyorsun. Bunun iki istisnası var: Pazartesi ve Perşembe. Bu iki günü mutlaka tutuyorsun.’ Şöyle cevap verdi: ‘Bu iki günde ameller âlemlerin Rabbine sunulur. Amelimin ben oruçlu iken Allah’a sunulmasını isterim.’
Peygamber de ‘Oruç tutmalısın,
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
çünkü oruç misilsizdir’ buyurdu. Böylelikle Hz. Peygamber, Allah’ın
kullarına emrettiği ibadetler içinde orucun bir benzerinin olmadığını
belirtti. "
Bir kez vacip olduğunda, artık kalkmaz ve bu nedenle İbrahim’in oğlunun sureti bir koç suretine dönüşmüştü. Bu durum, dileyen herkesin her surete girebildiği cennet çarşısına benzer. Böylece kesilen şey, İbrahim’in oğlu değil, koçun sureti olmuştu. Başka bir ifadeyle, bir insan sureti kesilmemişti. İşte, her insanın yerine getirmekle yükümlü oldu ğu (doğum nedeniyle kesilen) ‘akika’ kurbanının sebebi budur.
📖 Sayfa 267 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Dedikodu ve söz taşımak gibi yasaklanmış doğru söz, yasaklanmış yalan gibidir. Her ikisi de eşit ölçüde perdelenmeye (yol açar) ve günah kazandırır.
📖 Sayfa 76 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Kim ne kadar kalbini imar ederse rabbini de o ölçüde ziyaret eder.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Sûfilerin ilkelerinden biri şudur: Uzun yıllar Allah karşısında ibadet içinde kalan bir arif, bir an içinde bulunduğu vakitte Allah’tan gafil kalsa, bu esnada kaçırdığı şey daha önce elde ettiklerinden çoktur. Bunun sebebi şudur:
📖 Sayfa 271 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Doğa bir araçtır ilah değildir.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Varlıklardan yorulduğunda (ya da uzaklaştığında), kalbini Rabbini müşahede etmeye yönlendir ve sürekli olarak Rabbine arzu besle. Bir ibadete başladığında, içinden ondan çıkmayı düşünmek yerine ‘keşke tam yapabilsem’ diye geçir.
📖 Sayfa 126 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
İnsan, (başkasını tercih ederken de) ancak kendisini tercih etmiştir.
📖 Sayfa 257 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
...kadının erkek sevgisi, bir tür vatan sevgisidir.
📖 Sayfa 281 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
…doğan her çocuk asalet bakımından mümindir. Ardından anne ve babasının inancı dünyevi işlerde onu etkisi altına alır.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Herkes Hakk'ı kendisinden bilir. Hakk'ın mutlak birliğine bir şeyin kendisinden başka bir delil yoktur.
📖 Sayfa 149 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
‘Ebu’l-Utahiyye şöyle demiştir:
"Her şeyde bir ayet vardır
O’nun bir olduğunu gösterir."
Sen bir hükümdarsın ve bir kulsun.
📖 Sayfa 298 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Sen ‘sen’ içinde ödünçsün.
Hakikatten başkasında varlık yok!
Ne bir hüküm ne bir muhtaçlık...
Benim gibi olan yine benim gibi hayrete düşmüştür
Ne bir zorlama ve ne de bir seçim vardır
Ne fena ne de beka
Ne kaçış ve ne de yerleşme vardır!
Bilgi, hakikat bir olduğu için, bilgisizlik Bilgisizlik, Allah bilinmezlik mertebesinde bulunduğu için bilgidir.
📖 Sayfa 428 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Kendine zulmeden müşriklere gelirsek, onun nefsi Allah katında kendisine yapılan zulmün cezasını talep eder. Nefse yapılan zulümden daha şiddetlisi yoktur. Dikkat ediniz! Nefsini öldüren (intihar) kimseye cennet haram kılındı.
📖 Sayfa 419 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Her insanın bâtınında Peygamberden bir parça vardır. Peygamber, her nefste o şahsın kendisi hakkındaki inancına göre bulunur. Bu nedenle herkes, zikredilen duayla Peygambere dua eder. Ondaki Muhammedi suret ise, yapılan o duayla ve salavat ile dua edilen hali elde eder.
📖 Sayfa 410 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Çocukların istidadı, anne-babanın istidadından güçlüdür, çünkü çocuk her ikisinin istidadını içerir. Kâmil bir çocuğun kemali, babanın kemalinden fazladır.
📖 Sayfa 282 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Eşyanın kemali, özsel bir nitelik iken eksiklik geçicidir. Her şeyin özünde yetkin olduğunu anlamalısın! Kendi kıymetini ve değerini bilen biri helak olmaz.
📖 Sayfa 284 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Bir vakıada, insanlar Kâbe’yi tavaf ederken ateşin alevinin onların ağızlarından uçuştuğunu gördüm. Bu olayı, tavaf eden insanların uygunsuz şeyleri konuşması diye yorumladım.
📖 Sayfa 352 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Şibli;
📖 Sayfa 275 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
‘Lebbeyk’ (Allah’ım emrindeyim) dedin mi? ' diye sordu.
Ben de ‘evet’ dedim.
Şibli;
‘senin söylediğin gibi Lebbeyk diyen bir cevap aldın mı?’ diye sordu.
Ben ‘hayır’ dedim.
‘O zaman Lebbeyk demedin’ diye cevap verdi.
Bazen kullarımın içindeyken nida ederim sana
📖 Sayfa 122 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Bazen kendi makamımdayken
İki halde de sen benim yanımdasın
Korunmuş ve sakınılmış elbisesi içinde.
Bir namazdan zekâta
Zekâttan oruca
Bir haramdan bir helâle .
Bir helâlden bir harama giderken
Bütün bunlarda sen benden (hareket edersin)
Senin bilgin suretinin aynıdır.
📖 Sayfa 353 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
İnsan hakikat ve mertebe bakımından bir kul iken yine -mertebe bakımından değil- hakikat bakımından efendidir. Bu nedenle, mertebe iddiasında bulunduğunda parçalanır ve mahrum kalır. Hakikat iddiasında bulunduğunda ise, korunur ve rahmete mazhar olur. İnsan, gerçekte tektir, fakat bir kısmı inayete mazhar iken bir kısmı değildir.
📖 Sayfa 301 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Şeytanı kendisinden uzaklaştıramamış olan kimsenin, onu başkasından uzaklaştırması daha güçtür.
📖 Sayfa 173 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Arifler, ârif olmayanlara ilave olarak manevi cennetleri elde ederler. ‘İki cennet yaklaştırılır.’ Bunlar, ârifler içindir.
📖 Sayfa 163 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
…iman bebekte daha sabittir. Çünkü bebek iman fıtratı üzerine doğmuştur. Fıtrat, bebeğin Allah’ın kulları üzerindeki rablığını onaylamaktır.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Varlıklarda ve hakikatlerde ortaya çıkan her iyilik, onun hükümlerinden ve hakkının bir yönüdür.
📖 Sayfa 241 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Gerçekte kul seçiminde mecburdur. Bununla birlikte seçim, efendisinin emrinden kaynaklanır. Öyleyse kul, hiçbir zaman kulluğundan ayrılmaz ve hakkın kendisini seçimi zorunlu yapmasında rabbibe benzemiş sayılmaz.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Farzların yapılmasında Allah’ın davetine icabet edilirken, sünnetler yapılırken peygamberin davetine icabet edilir.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Çünkü Allah şöyle buyurur ayette:
“Ey iman edenler, sizi çağırdıklarında Allah ve peygamberine icabet ediniz.”
Çünkü peygamber Allah’ın emriyle davet eder ve bu durumda icabet edilen gerçekte Allah’tır.
Sufilerin ilkelerinden biri şudur. Uzun yıllar Allah karşısında ibadet halinde kalan bir arif, bir an içinde bulunduğu vakitte Allah’tan gafil kalsa, bu esnada kaçırdığı şey daha önce elde ettiklerinden çoktur.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Hayret, kendisiyle şaşıran olmazsa, kendiliğinde hayrete düşer. Şu halde âlemin kendisiyle nitelenmiş olduğu zannedilen hayret, zannedildiği gibi değildir. Bilakis o hayretin hayretidir.
📖 Sayfa 356 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
kıyamet günü, herkes için ‘pişmanlık ’ günüdür. Bu bağlamda mutlu şöyle
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
der: ‘Yazık bize! Keşke daha çoğunu yapsaydım.’ Bedbaht ise şöyle
der: ‘İhmal ettiğim işler nedeniyle yazık bana!’ Bu nedenle de ‘hasret
(pişmanlık) günü’ diye isimlendirildi. Çünkü kıyamet günü böyle bir
pişmanlığı ortaya çıkartır. Hasret kelimesi, ‘hasertü es-sevbe anni (elbiseyi
kendimden çıkardım) ifadesinden gelir. Böylelikle altındaki ortaya çıkar.
Allah'ın evi, mümin kulunun kalbidir.
📖 Sayfa 242 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
İnsanın kemâli, sadece aklındadır. Aklıyla olgunlaştığında, hiç kuşkusuz, gücüde yetkinleşmiş demektir.
📖 Sayfa 22 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Allah’ı Allah’tan başkası bilmez, dikkat ediniz
📖 Sayfa 390 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Hakikat birdir, hüküm değişir
Akıllarından başkasını bilmeyenlere söyleyiniz:
İşte size içilecek bir su (bilgi), yudumlayınız.
İnsandan bir ismi karşılayan şey, o isme layık olan şeydir. Fakat herkes bu konuda bilgi sahibi değildir. İnsanlar bu bilgiyle farklılaşır, ‘Allah bir kısmının derecesini diğerlerinden üstün yapar.’ Aynı zamanda isimleri inceleyen kimseler, isimler buna imkân verdiğinde veya kendi hali isimlerden böyle bir imkânı ona verdiğinde, onları başkasına nasıl yönlendireceklerini de bilirler. Çünkü gerçekte bilginin senden bulunup da bilen olmaman mümkün değildir.
📖 Sayfa 272 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
(Yolculuk anlamındaki) kelimesi ’dan gelir. İsfar, zuhur ve görünmek demektir. Hakka giden yolculuğun sefer diye isimlendirilmesinin nedeni, kendisinde adamların huylarının açığa çıkmış olmasıdır. Böylelikle makam ve hal, (Allah’a giden) adamlara amel ve davranışın kendilerine ait olmadığını açıkça gösterir.
📖 Sayfa 124 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Anlamlar, bulundukları kimselerde hükümlerini zorunlu kılarlar.
📖 Sayfa 272 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Bir insanı nefsi etkisi altına alırsa, onu ilahlık duygusu etkisi altına almış demektir.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Tövbe bazen günahtan dolayı yapılmaz. Bilakis tövbe ederek kul bütün itaatlerinde ve her vakitte rabbine döner.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Haccın fiillerinin büyük kısmı, salt taabbüdi fiillerdir(ibadet maksatlı). Fakihlere göre bu fiillerin bilinen bir sebebi yoktur. Öyleyse özü gereği bu fiil, hikmetin kendisidir, yoksa onu zorunlu kılan bir hikmet nedeniyle konulmamıştır. Hacda diğer ibadederde bulunmayan sevap bulunduğu gibi diğer amellerde bulunmayan İlâhî bir tecelli de vardır.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Hz.Peygamber şöyle buyurdu:
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
“Bizim orucumuzun Hıristiyan ve Yahudilerin orucundan üstünlüğü sahur yemeğidir.”
Hz. Peygamber hem sözüyle hem davranışıyla sahura kalkmayı adet edinerek, namaz söz konusu olduğunda haydin namaza dediği gibi şöyle buyurmuştur:
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
“Buyrun mübarek yemeğe”
İnsan kurtuluşa giden yolu bilmiyorsa, zorda kalmayı görmemiş demektir. Çünkü zorda kalmayı öğrenmek, tatmayla gerçekleşir. Biz, niyeti dikkate alırız ki, amaç da odur.
📖 Sayfa 73 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Orucu bozabilmek için ağır hastalığı dikkate almak, (bâtınî yorumda) kula izafe edilen fiillere işaret eder.
İnsanın ürün ve ekini, onun amelidir.
📖 Sayfa 20 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Amel ve fiiller Allah'a irca edildiğinde, güzellik elbisesi giyerler.
📖 Sayfa 11 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Bir insanın şeref, mal veya yaralama şeklinde bedensel bir zarar gibi, yapması yasaklanmış bir şeyi yaptığını düşünelim. Haksızlığa uğrayan insanın uğradığı zarara karşı suçluyu bağışlaması kaza demektir. Bu kişi haksızlık yapanı bağışlar, büyüklük gösterir, veranın yapmamayı gerektirdiği bütün işlerde kendisine karşı yapılan suçlardan dolayı başkasını cezalandırmaz. Kazanın tarzı böyledir. Bu meseleyi iyice düşün!
📖 Sayfa 82 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Çünkü o, Allah yolunda en yararlı meselelerden biridir.
Kudretsiz hilim, hilim* değildir.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
*Hilm kelimesi Türkçe sözcükler içerisinde en çok halim kelimesi ile ilişkilendirilebilir. Bu kelime, İslâm öncesi Arap edebiyatında da “akıl” anlamında kullanılmaktaydı. Bu sıfat çok ender kişiliğe sahip insanlara verilirdi. Bu kişiler sabırlı, huzur veren, yumuşak huylu kimselerdir.
"Allahım kendini isimlendirdiğin veya yarattıklarından birine öğrettiğin veya gaybının bilgisinde kendine ayırdığın bütün isimlerinin aracılığıyla senden istiyorum"
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Hz. Muhammed(sav)
Ey varlık kalbinin gerçek sırrı.
📖 Sayfa 351 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Ey her bölgeden ve her vadiden
Kendisine yönelinen kıble!
Gökteki kalıcılar da sana yönelir
Yerdeki faniler de sana yönelir
Ey Allah’ın Kâbe’si! Hayatım
Mutluluk yolum! Doğruluğum.
Doğa, bir araçtır, ilah değil!
📖 Sayfa 23 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Allah'a ait görünmeyen fiil ve ameller, hiç kuşkusuz ki, Allah'tan uzaklaştırır.
📖 Sayfa 11 · Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
İnsanın bedeni ve güçleri, onun şehri, bölgesi ve tebaasıdır. Sen, Hakkın şeriatında senin adına belirlediği şekilde o güçlerde tasarruf yapmakla yükümlüsün. Sen, başkasından değil, o güçlerinden sorumlu bir çobansın. Çünkü Allah herkesi kendi haline ve imkânına göre yükümlü tutmuştur, kimseyi başkasının durumundan yükümlü tutmamıştır. Öyleyse ‘Herkes kendi yaptığının rehinidir.’ Ve ‘Herkes kendi adına mücadele eder.’ ‘Her insanın yükümlülüğü boynuna asılmıştır.’
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
En faziletli ve en dengeli oruç; bir gün kendin için, bir gün rabbin için oruç tutup, bunların arasında bir gün yemendir.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi
Bu nefse karşı en büyük mücadele ve dengeli davranıştır. Böyle bir durumda kul adına; tıpkı güneş ışığından aydınlanma hali gibi namazın hali gerçekleşir. Namaz nur, sabır ise aydınlıktır ve sabır oruçtur.
Sıkça Sorulan Sorular
Fütuhat-ı Mekkiyye 5 kimin eseridir?
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, Muhyiddin İbn Arabi tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2007'de yayımlanmıştır. Türkçeye Ekrem Demirli çevirmiştir.
Fütuhat-ı Mekkiyye 5 kaç sayfadır?
Fütuhat-ı Mekkiyye 5, 462 sayfadır (Litera Yayıncılık baskısı).
Fütuhat-ı Mekkiyye 5'in en ünlü sözü nedir?
“İnsan, melek ile hayvan arasındadır.”