Hadis Usulü, tasavvuf okurlarının yakından tanıdığı, Ahmet Yücel'in kaleme aldığı eserlerden biridir. M. Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları baskısıyla 243 sayfadır. Hadis Usulü'yü okuyanların favorisi olan sözler, sayfa numaralarıyla aşağıda.
Hadis Usulü'den En Beğenilen Alıntılar
Rabbin ondan başkasına ibadet etmemenizi ve anne babaya iylik etmenizi emretmişdir. İkisinden birisi yahut her ikisi senin yanında yaşlılık çağına ulaşırsa,sakın onlara öf bile deme;onları azarlama,onlara güzel söz söyle. (İsra Suresi 23-24)
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Allah ve Resulü bir işe hükmettiği zaman, inanmış bir erkek ve kadına o işi kendi isteklerine göre seçme hakkı yoktur.Her kim Allah'a ve Resulüne karşı gelirse apaçık bir sapıklığa düşmüş olur.
📖 Sayfa 29 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Ashab 33/36
"İnsan, mal sevgisine aşırı derecede düşkündür."
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Tabiin neslinin en fazla itibar gösterdiği Medine âlimleri sünneti tesbitte zâhiri ve lafzi yaklaşımı benimserken Kufe bölgesi âlimleri illet ve maksadı esas almaktaydı.
📖 Sayfa 42 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسَانَ فِي أَحْسَنِ تَقُويمٍ
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
"Biz insanı en güzel biçimde yarattık"
Vahiyden uzak kaldığı zamanlarda insan zaaflarının esiri olabilmekte, sahip olduğu mükemmelliğe rağmen taşıdığı zaaflar sebebiyle kötülük ve zulüm yapabilmektedir.
📖 Sayfa 19 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hz. Peygamber, Kur'ân-ı Kerîm'i Cebrail vasıtasıyla almış ve vahiy katiplerine yazdırmıştı. Kaynağı ne olursa olsun kendi hadîslerini ise yazdırmamış aksine Kur'ân ile karşmasını önlemek amacıyla hadîslerin yazılmasını yasaklamıştı. Böylece yazılı olanın Kur'ân vahyi, yazılı olmayanın ise hadîsleri olduğu anlayışını yerleştirmişti.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
İnsan kendini kendine yeterli görerek azar.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
el-Alak 6-7
Kelam alimlerinin de ifade ettiği üzere aydınlık bulunmadığı zaman gözlerin göremediği gibi peygamberlerin bulunmaması durumunda da akli bilgiler insanları yüce amaçlara ulaştıramaz.
📖 Sayfa 19 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Tabiîn âlimlerinden Mücahid'in "Utangaç ve kibirli insan ilim elde edemez" ve Muhammed b. Sirin'in “Bu ilim (hadis) dindir. Öyleyse dininizi kimden aldığınıza dikkat edin” sözleri hadise misal olarak verilebilir.
📖 Sayfa 149 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Kibir, gevezelik, aşırı ölçüde şakacılık, utanmazlık, çocuksu davranışlarda bulunmak, serserilik, rivâyet karşılığında ücret almak gibi ahlâki kusur ve davranışlar mürüvveti ortadan kaldıran kusurlar olarak zikredilmiştir. Ancak bu gibi davranışların tek başına râvinin adaletini ortadan kaldırmadığı ifade edilmiştir
📖 Sayfa 111 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Söz gelimi namâz, oruç, hac ibâdetleri
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Kur'ân-ı Kerîm'de emredildiği hâlde detayları ve nasıl tatbik edileceği hakkında bilgi bulunmamaktadır. Namâzların rekâtları, oruçta uyulması gereken kurallar, hacda yapılacak ibâdetler Kur'ân-ı Kerîm'de yer almadığından dolayı bunları Hz. Peygamber'in açıklamalarıyla anlayabilmekteyiz.
"Hatadan kurtulan olmamıştır."
📖 Sayfa 122 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Kelâm âlimlerinin de ifade ettiği üzere aydındık bulunmadığı zaman gözlerin
📖 Sayfa 19 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
göremediği gibi peygamberlerin bulunmaması durumunda da aklî bilgiler insanları yüce amaçlara ulaştıramaz.
Sünnet, farz ve vacip olmaksızın Hz. Peygamber'den nakledilen her türlü hükümdür.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
.jpeg)
Zayıf hadisin haram helal konularında delil olmadığında ittifak eden âlimler, onun; terğil terhib, zühd, âdâb ve rikak konularında delil olabileceği görüşündedirler.
📖 Sayfa 121 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadisleri sonraki nesillere aslına uygun olarak nakledebilmek ve sahihi ile zayıfını birbirinden ayırmak için ihtiyaç duyulan kurallar ve bunlarla ilgili ıstılahlardan bahseden ilimdir.
📖 Sayfa 51 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadîs âlimleri genellikle zayıf râvilerin rivâyetlerinin, haram helâl konularında delil olamayacağı görüşündedir. Hadîs âlimleri bu durumu zayıf râviler hakkında yaygın olarak kullandıkları يُكْتَبُ حَديثُهُ وَ لَا يُحْتَجَّ بِهِ )hadîsi yazılır fakat delil olarak kullanılmaz) tabiriyle ifade etmişlerdir. Zayıf râvilerin rivâyetleri, araştırılmak ve bir diğerini takviye etmek amacıyla yazılmaktadır. Zayıf hadîsin haram helal konularinda delil olmadığında ittifak eden âlimler, onun; terğîb, terhîb, zühd, âdâb ve rikak konularında delil olabileceği görüşündedirler.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Kur'an'a aykırı olan, Hz Peygamber'den rivayet edilmiş dahi olsa ondan değildir.
📖 Sayfa 173 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Ebû Yûsuf
“Sözümü işitip ezberleyen ve sonra da işittiği gibi rivâyet eden kimsenin Allah yüzünü nurlandırsın."
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadis-i Şerif
Hadîs usûlü şöyle tanımlanabilir:
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadisleri sonraki nesillere aslına uygun olarak nakledebilmek ve sahihi ile zayıfını birbirinden ayırmak için ihtiyaç duyulan kurallar ve bunlarla ilgili ıstılahlardan bahseden ilimdir.
Ali b. Medînî hem râvîlerin şahıslarını tanıtan, hem de onların hadîs rivâyetine ehliyetlerini inceleyen eserler te’lif etmiştir. Hadîsler arasındaki ihtilâfları ve çözüm yollarını inceleyen ‘İhtilâfü’l-hadîs’, hadîslerdeki garîb kelîmeleri konu edinen ‘Tefsîru garîbi’l hadîs’ ve hadîslerdeki illetlerle (gerekçelerle) ilgili el-İlelü’l kebîr, el-İlelü’l-müteferrika, el-İlelü’l-müsned, el-Ehâdisü’l-muallelât isimli kitapları Ali b. Medînî’nin hadîs ilimleri alanında kaleme aldığı eserlerdir.
📖 Sayfa 54 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hz. Peygamber'in söz ve uygulamaları, Kur'ân'ın açılımı, en yetkili kişi tarafından yapılmış yorumu ve onun hayata geçirilmiş halidir.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Sünnet, Hz. Peygamber'den Kur'an dışında nakledilen ve şer'î hükme delil olabilecek söz, fiil ve takrirlerdir.
📖 Sayfa 43 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Karîneli hadislerin kesin bilgi ifade ettiğini ileri sürenler bulunmakla birlikte başta Nevevî olmak üzere diğer âlimler karîneli de olsa haber-i vahid'in zan ifade edeceği görüşündedir.
📖 Sayfa 179 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Insanlara bir zarar geldiği zaman,yan yatarak,oturarak ve ayakta durarak o zararın giderilmesi için bize dua ederler;fakat biz ondan sıkıntıyı kaldırınca,sanki kendisine dokunan sıkıntıdan ötürü bize dua etmemiş gibi geçip gider.Doğrusu insan çok zalim ve nankördür.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Yunus 11-12
Utangaç ve kibirli insan ilim elde edemez.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Kelâm âlimlerinin de ifade ettiği üzere aydınlık bulunmadığı zaman gözlerin göremediği gibi peygamberlerin bulunmaması durumunda da aklî bilgiler insanları yüce amaçlara ulaştıramaz. Zira akıl yürütme gücü ne kadar üstün olursa olsun mutlak bir bilgi kaynağı sayılmadığı gibi nefsânî arzuların ve çıkarların baskısını da ortadan kaldıramaz. Ayrıca akıl gaybı keşfedemez, hak inançları belirleyip benimsetemez, insanı bâtıl inançlara sapmaktan kurtaramaz.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hz Peygamber âyetlerde geçen bâzı kelîmelerin hangi mânâya geldiğini açıklamış, böylece anlaşılmasındaki güçlüğü ortadan kaldırmıştır.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
"Namâzlara (özellikle) orta namâza devâm edin..." âyetinde geçen 'orta namâz' ile neyin kastedildiği açık değildir. Hz Peygamber "Orta namâz, ikindi namâzıdır." hadîsiyle âyetteki kapalılığı ortadan kaldırmıştır.
Hz. Peygamber hac esnâsında Muhassab (el-Ebtah) denen mevkîde konaklamıştı. Sünneti belirlemede zâhirî ve lafzî yaklaşımı benimseyen Abdullâh b. Ömer söz konusu konaklamanın sünnet dolayısıyla hacda yapılması gereken bir ibâdet olduğunu düşünmekteydi.
📖 Sayfa 41 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hz. Âişe ve Abdullâh b. Abbas ise Hz.Peygamber’in kolaylık olsun diye burada konakladığını, dolayısıyla bunun sünnet olarak değerlendirilemeyeceği görüşündeydiler.
Sünneti bid'at'ın karşıtı olarak kullanmışlardır.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
"Seyahat edin sıhhat bulursunuz."
📖 Sayfa 248 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Münafıkların her türlü durumlarını ortaya çıkaran Tevbe sûresi hakkında İbn Abbas'ın "Biz bu sureye 'fâdıha' derdik, bütün münafıkları çok iyi tanırdık" demesi de bu durumu teyit etmektedir.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Bütün bunlar sahâbîlerin münafıkları tanıdığını, onlardan gelen bilgilere itibar etmediklerini, buna karşılık kendi aralarında ise güven duygusunun yaygın olduğunu göstermektedir. Dolayısıyla sahâbenin, münafıkların hadîs uydurmasına fırsat vermedikleri için ayrıca tedbir alma ihtiyacı duymadıkları söylenebilir.
Kelam âlimlerinin de ifade ettiği üzere aydınlık bulunmadığı zaman gözlerin göremediği gibi peygamberlerin bulunmaması durumunda da aklî bilgiler insanları yüce amaçlara ulaştırmaz.Zira akıl yürütme gücü ne kadar üstün olursa olsun mutlak bir bilgi kaynağı sayılmadığı gibi nefsani arzuların ve çıkarların baskısını da ortadan kaldıramaz.Ayrıca akıl gaybı keşfedemez,hak inançları belirleyip benimsetemez,insanı batıl inançlara sapmaktan kurtaramaz.
📖 Sayfa 19 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
hadis alimleri, râvinin kişi olarak güvenilir (adil) olmasını öncelikli şart kabul etmekle birlikte bunu rivayetini kabul için tek başına yeterli görmemişlerdir. ayrıca ravinin rivayete ehil olmasını da, başka bir ifadeyle zabt vasfını taşımasını da gerekli görmüşlerdir.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
güvenilirliği ile tanınan kimselerin rivayet ettiği her hadisi kabul etmemişlerdir.
"Tövbe edenler, hamdedenler, seyâhat edenler, rükû edenler, secde edenler, iyiliği emredip kötülükten alıkoyanlar ve ALLÂH'ın sınırlarını koruyan mü'minleri müjdele!" âyetinde geçen 'seyâhat edenler' ile oruç tutanların kastedildiği yine Resûlullâh tarafından açıklanmıştır.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Nitekim sahâbeden Abdullâh b. Ömer, Ebû Hüreyre, Ebû Zer el-Gıfârî ve Abdullâh b. Amr sünneti belirlemede genellikle Hz. Peygamber’in söz ve fiillerinin zâhirini ve lafzını esâs almaktaydı.
📖 Sayfa 41 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hz. Ebû Bekr, Hz Ömer, Hz Ali, Muaz b. Cebel, Abdullâh b. Abbas, Abdullâh b. Mes’ûd ve Hz. Âişe gibi sahâbîler sünnetin belirlenmesinde Hz. Peygamber’in söz ve fiillerinin arka planını (hikmetini), illetini (gerekçesini), maksadını (murâdını) esâs almaktaydı.
Hassân b. Atiyye (r.a):
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
"Cibril, Rasûlullah'a Kur'ân'ı indirdiği gibi, sünneti de indiriyordu. Ona Kur'ân'ı öğrettiği gibi, sünnetleri de öğretiyordu."
HADİS; söz, fiil, takrîr, yaratılış veya huyla ilgili bir vasıf olarak Hz.Peygamber'e nispet edilen her şeydir.
📖 Sayfa 32 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
İmâm Şâfî hadîs usûlü kurallarını yazılı hâle getirdiği bilinen ilk âlimdir.
📖 Sayfa 54 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
İmâm Şâfî, sünnetin konumu ve önemi, kendi döneminde tartışıldığını if’âde ettiği haber-i vâhidin delîl oluşu ve sahîh olmasının şartları, hadîsler arasında görülen ihtilâflar ve çözüm yolları, hadîste nâsih ve mensuh, mürsel hadîsin değeri, râvî ile ilgili bâzı mes’eleler olmak üzere hadîs usûlünün temel konularında önemli açıklamalarda bulunmuştur.
Beş şey gelmeden beş şeyin kıymetini çok iyi bil ! Ihtiyarlik gelip caymadan önce gençliğinin , hastalanmadan önce sağlığının , fakirlikten önce zenginliğinin ,meşgul değilken boş vaktinin ve onun gelmeden önce hayatının.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadîs usûlü konusunda yazan dönemin âlimlerinden bir başkası Ebû Dâvud es-Sicistânî’dir. O, râvilerin hem kimliklerini tespîte dâir hem de onların hadîs rivâyetine ehil olup olmadıklarını incelemek üzere eserler te’lif etmiştir.
📖 Sayfa 55 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Onun Tesmiyetü’l-ihve ellezîne rûviye anhumü’l-hadîs isimli eseri, başkalarıyla karıştırılmalarını önlemek amacıyla sâdece kardeş râvileri ihtivâ eden “el-ihve ve’l ehavât” türünde bir çalışmadır.
Bu dönemde hadîs usûlü ve ıstılahları hakkında yazanlardan biri de Ali b. Medînî’nin en önde gelen talebesi olan Buhârî’dir. O, el-Câmîu’s-sahîh’inde yer verdiği “Kitâbu’l-İlim” ve “Kitâbu Ahbâri’l-âhâd” bölümlerinde hadîs usûlü ve ıstılahlarıyla ilgili çalışmalara önemli katkılarda bulunmuş bir âlimdir. Onun ayrıca hadîslerin illetleriyle (gerekçe, neden) ilgili el-İlel isimli kitâbının bulunduğu da zikredilmektedir.
📖 Sayfa 55 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Allah'a ve ahiret gününe inanan ya hayır söylesin ya da sussun.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
(Müslim, "İman"75)
Hadis ilimleri anlamına gelen "ulûmu'l-hadis" ise ilk dönemlerden itibaren "hadisle ilgili bilinmesi gereken bilgiler", başka bir ifadeyle hadis usulü anlamında kullanılmıştır.
📖 Sayfa 233 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
İnsan zayıf yaratılmıştır..
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Yaşlanmadan önce gerekli bilgileri öğreniniz -Hz.Ömer-
📖 Sayfa 159 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Ehl-i hadîs “dînin re’ye değil nakle dayandığı” görüşünü savunan bir ekoldü. Bu ekol, hadîsleri anlamaya yönelik bir usûle sâhip olmayan genellikle hadîslerin zâhiriyle amel etmeye çalışan hadîsçilerden oluşmaktaydı.
📖 Sayfa 44 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
وَلَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِي ءَادَمَ وَحَمَلْنَاهُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَرَزَقْنَاهُمْ مِنَ الطَّيِّبَاتِ وَفَضَّلْنَاهُمْ عَلَى كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنَا تفضيلا
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
"Biz hakikaten insanoğlunu şan ve şeref sahibi kıldık. Onları, karada ve denizde taşıdık; kendilerine güzel rızıklar verdik; yine onları, yarattıklarımızın bir- çoğundan üstün kıldık"
Dünya ve âhiretle ilgili saadet ve felâket gibi konularda akıl aciz kalmaktadır..
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
"Kim bile bile bana isnad ederek yalan söylerse cehennemdeki yerine hazırlansın."
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadis-i Şerif
Ebu Hanîfe şöyle demiştir: Tekzip (yalanlama) etmek ancak "Ben Hz.Peygamber'in sözünü yalanlıyorum" diyen kimsenin yalanlamasıdır. Bir kimse "Ben Hz. Peygamber'in söylediği her şeye iman ederim, fakat o kötülük yapılmasını söylemedi, Kur'ân'a da muhalefet etmedi" derse, bu söz o kimsenin Hz.Peygamber'i ve Kur'an-ı Kerim'i tasdik etmesi; Allah'ın Resûlünü, Kur'an'a muhakefetten tenzih etmesidir.
📖 Sayfa 173 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Sünnet, peygamberliğinden önce veya sonra Hz. Peygamber'den söz, fiil, takrir, fiziki ve ahlâkî vasıf olarak nakledilen her şeydir.
📖 Sayfa 43 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Müslümanların, herhangi bir dalda kaleme aldıkları biyografik eserler mecmuası ; sayıca çokluğu, titizlikle ele alınışı ve enteresan malumat toplayışları bakımından, insanı hayret ve dehşete düşürmektedir. Zira bu sahada , ortaçağdaki Batılı alimlerin , muasırları olan İslam alimlerinin verdikleri eserlere benzer bir çalışma yoktur.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Aynı dönemde İmâm Müslim de râvîlerle (rivâyet edenler) ilgili yazdığı el-Esâmî ve’l künâ,
📖 Sayfa 55 · Hadis Usulü, Ahmet Yücel
el-Münferidât ve’l vuhdân, el-İhve ve’l ehevât,
el-Vuhdân başlıklı çalışmaları, muhaddîslerin yaptığı hatâları tespît amacıyla kaleme aldığı Evhâmü’l-muhaddisîn’i hadîs illetleriyle ilgili
el-İlel’i gibi eserleriyle, el-Câmîu’s-sahîh’ine yazdığı mukaddimede ve el-Temyiz isimli kitâbında hadîs usûlü ve ıstılahlarıyla ilgili önemli katkılarda bulunmuş bir âlimdir.
"Aranızda fıkıh bilgisi (hadis) taşıyan nice kimseler vardır ki, onu kendilerinden daha iyi anlayan kimselere nakledebilir."
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadis-i Şerif
İnanç alanında Hz. Peygamber ile sahâbîlerin yolunu takip edenlere "Ehl-i sünnet", kendi beşerî düşünce ve meyillerine uyanlara ise "ehl-i bid'at" denilmektedir.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Hadîs Usûlü (Usûlu'l-hadîs), hadîs ve usûl kelimelerinden meydana gelen bir isim tamlamasıdır. Hadîs genellikle, Hz. Peygamber'le ilgili her türlü bilgi anlamında kullanılmaktadır. Usûl ise, asl kelimesinin çoğulu olup asıllar, kaideler, prensipler, kurallar ve yöntemler mânalarına gelmektedir.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Ciddi , algılama gücü kuvvetli ve doğru bir insanın sözü, bizi kesin bir kanaate ulaştırmaya yetebilir. O halde tarihte biz , kendi ortamında güvenilir olan şahidin ifadelerine makul bir güven göstermekteyiz.
Hadis Usulü, Ahmet Yücel
Sıkça Sorulan Sorular
Hadis Usulü kimin eseridir?
Hadis Usulü, Ahmet Yücel tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2011'de yayımlanmıştır.
Hadis Usulü kaç sayfadır?
Hadis Usulü, 243 sayfadır (M. Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları baskısı).
Hadis Usulü'nün en ünlü sözü nedir?
“Rabbin ondan başkasına ibadet etmemenizi ve anne babaya iylik etmenizi emretmişdir. İkisinden birisi yahut her ikisi senin yanında yaşlılık çağına ulaşırsa,sakın onlara öf bile deme;onları azarlama,onlara güzel söz söyle. (İsra Suresi 23-24)”