Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra'nın 275 sayfalık eseridir. İlk kez 2015'te yayımlanmıştır. Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika için okurların en çok beğendiği sözler bu sayfada bir araya getirildi.
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika'dan En Beğenilen Alıntılar
Erken Cumhuriyet dönemi yoksulluğu, bir dizi savaşın ve onları izleyen politik olayların sonucunda ortaya çıkmıştı. Yani kapitalist gelişme dinamiklerine bağlı, toplumun ticarileşmesiyle ilgili bir olay değildi.
📖 Sayfa 99 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Devlet müdahalesi,çalışma hayatını ve piyasanın işleyişini biçimlendirdiği gibi ailenin bireye sağladığı sosyoekonomik güvencenin niteliğini de etkiler. Ama aynı zamanda piyasanın işleyiş biçimi ve aile yapısı da devlet müdahalesinin hangi alanda nasıl bir rol oynadığını belirler.
📖 Sayfa 69 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Sosyal politikanın, kapitalizmin içine yerleştirilen bir “Truva atı” olduğu söylenebilir. Kapitalizmin sınıflı yapısına doğrudan bir saldırı söz konusu değildir. Ama artık insanlar sınıfsal konumlarının yanı sıra eşit vatandaş konumlarıyla tanımlanmakta ve günlük hayatın yaşanışı açısından ikinci tanım birincisine göre önem kazanmaktadır.
📖 Sayfa 66 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Yoksulluğun coğrafi, etnik veya ulusal açıdan çoğunluktan farklı bir grubun, mesela köyden yeni gelenlerin, Romanların, Kürtlerin veya göçmen işçilerin arasında özellikle yaygın olduğu durumlarda, suçlama nesnesinin bireyden “kültür”e kaydığı görülür.
📖 Sayfa 11 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
20. yüzyılın sosyal vatandaşlık ilkesi temelindeki uygulamalarının, sınırları belli bir ulus devlete özgü uygulamalar olduğunu, sınırların gecişken bir nitelik kazandığı günümüz ortamında ise, vatandaşlık haklarının eski yerel yoksul yardımı uygulamalarından bildiğimiz türden yetki, sorumluluk ve mekânsal hareketliliğin kısıtlanması gibi konularla bağlantılı olarak tartışıldığını söyleyebiliriz.
📖 Sayfa 73 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Özellikle farklı ülkelerde yoksulluğa karşı hak temelli mücadele yürüten sivil toplum kuruluşlarını biraraya getirerek siyasi yetkilileri etkilemeye yönelik güçlü bir lobi faaliyeti yürüten Avrupa Yoksullukla Mücadele Ağı'nın çabaları sonúcu, işteki konumdan bağımsız olarak geliri belirli göreli yoksulluk sınır altında kalan herkesi içeren asgari gelir desteği uygulaması, Avrupa Komisyonu tarafından bir sosyal hak olarak benimsendi.
📖 Sayfa 75 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Kapitalizm
📖 Sayfa 10 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
"özgür emeği" yani yaşayabilmek için emeğini satmak zorunda olan mülksüz insanı, bir sözleşme ilişkisi çerçevesinde calıştırmaya dayanan ve değerler sisteminin merkezine temel değer olarak çalışmayı koyan bir toplum düzenidir.
Tanrı dünyayı Adem’e ve onun soyundan gelenlere verdiğine göre, yani dünya insan neslinin ortak mülkü olduğuna göre, nasıl oluyor da bu mülkün parçaları bazı insanların özel mülkiyeti haline geliyor?
📖 Sayfa 29 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Sorunun cevabı şöyle:
-Dünya ve bütün insandan aşağı yaratıklar insanın ortak mülküdür, ama insan kendi kendisinin sahibidir. Kendi üstünde ondan başka kimsenin mülkiyet hakkı yoktur.Bedeninin emeği, elinin işi, tam olarak onundur...
Koyunların otlak haline getirilen topraklardan itilen yoksul köylüleri yer hale geldiği bir toplumda, hırsızlığı adam asarak önlemenin imkanı yoktur.
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Tanrı dünyayı Âdem’e ve onun soyundan gelenlere verdiğine göre, yani dünya insan neslinin ortak mülkü olduğuna göre, nasıl oluyor da bu mülkün parçaları bazı insanların özel mülkiyeti haline geliyor?
📖 Sayfa 29 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Ama bugün sosyal bir sorun olarak tartıştığımız biçimiyle yoksulluk, 16. yüzyılda Avrupa’da kapitalizmin ortaya çıkışıyla bağlantılı.
📖 Sayfa 25 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Çok devletçi bir ülke olduğu söylenen Türkiye'de, özellikle devletçi dönem olarak bilinen tek parti döneminde, yoksullukla mücadele devletin sorumlulukları arasında sayılmıyor.
📖 Sayfa 98 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
John Locke’un 17. yüzyılda mülkiyet üzerine yazdıklarının başlangıcında şu soru yer alıyor: Tanrı dünyayı Âdem’e ve onun soyundan gelenlere verdiğine göre, yani dünya insan neslinin ortak mülkü olduğuna göre, nasıl oluyor da bu mülkün parçaları bazı insanların özel mülkiyeti haline geliyor?
📖 Sayfa 29 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Kapitalizm, özgür emeği yani yaşayabilmek için emeğini satmak zorunda olan mülksüz insanı, bir sözleşme ilişkisi çerçevesinde çalıştırmaya dayanan ve değerler sisteminin merkezine temel değer olarak çalışmayı koyan bir toplum düzenidir.
📖 Sayfa 10 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Yüzyıllardır sadaka vermenin iyi bir Hıristiyan'ın asli görevi olduğu fikrinin benimsenmiş olduğu Avrupada, artık dilencilere hem kutsal düzeni hem de kamu düzenini bozan ahlaki ve siyasi bir tehlike olarak bakılıyordu.
📖 Sayfa 37 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Küreselleşme kendini her şeyden önce sermayenin, özellikle de finansal sermayenin hareketliliğinde gösteren bir olguydu.
📖 Sayfa 72 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Artık yoksulların varlık nedeni zenginlerin ruhsal selameti olmaktan çıkmış, çalışmakla tanımlanmaya başlamıştı. Yani 16. yüzyılda yoksullar “işgücü” haline gelmişti ve kapitalizmin emek merkezli değerler sistemi içinde dilencilik hoş karşılanmıyordu artık.
📖 Sayfa 25 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
17. yüzyılda, "Dilenciler Başbuğu" adında, Yeniçeri Ağalığına bağlı bir memuriyet var ve başvuruları değerlendirerek dilenmek isteyenlere dilencilik belgesi veriyor. Belgesi olmadan dilenenler ise yakalanıyor ve İstanbullu olanlar hapse atılırken taşralılar memleketlerine yollanıyor."
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Gerçekten de hayırseverlik, günümüz toplumlarında sosyal alanı tanımlayan önemli bir özellik haline gelmiş durumda. Geçtiğimiz yıl, Economist dergisinde çıkan bu konuyla ilgili bir yazı
📖 Sayfa 81 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
"19. yüzyıl kapitalizmin, 20. yüzyıl sosyalizmin yüzyılıydı. 21. yüzyıl ise hayırseverlik yüzyılı olacak.
Sayın Demirel 'in 1979 senesinde bana verdiği emir şudur : "Fakir olandan, 'ben fakirim' diyenden para alma ; Koç bile, 'ben fakirim' derse ondan da para alma. " Bunun üzerine biz , tamimimizi yaptık ve devlet de batmadı.
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
"19. yüzyıl kapitalizmin, 20.yüzyıl sosyalizmin yüzyılıydı. 21. yüzyıl ise hayırseverlik yüzyılı olacak. "
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Hayırseverlik teması, 1960'a kadar DP iktidarı boyunca, giderek azalarak ama tamamen ortadan kalkmadan varlığını sürdürüyor. 1960 sonrasında ise, bu tema yerini sağ siyaset tarafından da benimsenen sosyal devlet vurgusuna bırakıyor.
📖 Sayfa 158 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Kapitalizm, insanı işgücüne indirgeyen, insan emeğini meta olarak gören bir sistemdir. Dolayısıyla, hayatını çalışarak kazanamayan insanın durumu bu sistem açısından varoluşsal bir önem taşır. Sosyal politikanın konusu, tam da bu varoluşsal sorunla ilgilidir ve bu yönüyle sosyal politika, kapitalizmin sürekli taciz edildiği alandır.
📖 Sayfa 49 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Toplum diye bir sey vardır, yalnız bu devletle aynı şey değildir. Devletle aynı şey olmayan bu toplumda, sosyal alanda belirleyici olanın ne olacağı sorusu bizi liberal hayırseverlik anlayışının çağdaş versiyonuna götürüyor.
📖 Sayfa 81 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Giderek daha ticari bir nitelik kazanan toplumlarda, emeği ziyan edilmemesi gereken bir üretim faktörü olarak değerlendiren yaklaşımlar belirginlesmişti.
📖 Sayfa 39 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Emek piyasasına giden yol hiçbir anlamda düz bir yol değildi. Avrupa kapitalizminin sosyal politika alanındaki düşünce tarihi, bunu gösteren örneklerle dolu. Bu örnekler, insanın mülksüzleşerek toplumsal niteliğini kaybetmesiyle soyut emek olarak istihdam edilmesi arasındaki sürecin ne kısa, ne otomatik, ne de bir noktada tamamlanıp biten bir süreç olmadığını gösteriyor.
📖 Sayfa 36 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Ücretlerin artması ve çalışanların koşullarının iyileşmesi ulusun zenginliğinin göstergesiydi. Yoksulluk ise , ekonomik geriliği yansıtan bir şeydi.
📖 Sayfa 56 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Burada Smith'i daha sonraki düşünürlerden ayıran sey, herhalde onun dillere destan iyimserliği. Ekonomiye mantıksız müdahalelerin ortadan kalktığı akıllı bir iktisat politikası ortamında, ulusların zenginliğinin temelindeki işbölümü, toplumun bütün bireylerine yansıyan bir ekonomik gelişmeye yol açacak ve zengin bir toplumda yoksulluk sorununa yer kalmayacaktı, 19. yüzyıl koşulları ise, böyle bir iyimserliğe yer bırakacak nitelikte değildi.
"Deniliyor ki bir zamanlar yumuşak başlı, ehli, pek az yiyen (yaratıklar olan) koyunlarınız, öyle obur, öyle vahşi bir hale gelmişler ki adamları yutmaya başlamışlar."
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Ekonomiye mantıksız müdahalelerin ortadan kalktığı akıllı bir iktisat politikası ortamında, ulusların zenginliğinin temelindeki işbölümü, toplumun bütün bireylerine yansıyan bir ekonomik gelişmeye yol açacak ve zengin bir toplumda yoksulluk sorununa yer kalmayacaktı.
📖 Sayfa 57 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Yoksul olmayanlar yoksulların varlığından fena galde rahatsız oluyorlar, yoksulların tembellikleri, pislikleri ve özellikle bakamayacakları kadar çocuk yapmaları suçlama konusu oluyor, dilencilik şiddetle lanetlenirken özellikle istihdam edilebilirliği artırmayı amaçlayan modern hayırseverlik büyük teşvik görüyor.
📖 Sayfa 15 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Kısacası Marx'ın yedek sanayi ordusunun disiplinini ve gerektiğinde istihdam edilebilirliğini sağlamak, sosyal politikanın temel amacı olarak değerlendiriliyor.
📖 Sayfa 47 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Ona göre, egemenliğin amacı, egemenin belirli bir coğrafi alan üzerindeki gücünü korumaya yönelik olarak, "hikmet-i hükümet"e (raison d'etat) göre tanımlanır.Egemenliğin siyasetin merkezindeki kavram olduğu yerde, siyasi iktidarın amacı o iktidarın muhafazasıdır.
"Belki de", der, "bizim modernitemiz için
yani bugünümüz için önemli olan toplumun devletleşmesinden çok devletin yönetimselleşmesidir.
Tanrı dünyayı Âdem'e ve onun soyundan gelenlere verdiğine göre, yani dünya insan neslinin ortak mülkü olduğuna göre, nasıl oluyor da bu mülkün parçaları bazı insanların özel mülkiyeti haline geliyor?
📖 Sayfa 29 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Şehirdek işler tarımdan kopan nüfusun tamamını masedebilecek nitelikte olmadığı, talep dalgalanmalarının yol açtığı işsizlik durumları yaygın olduğu ve ücretler çoğu zaman geçim sınırının altında kaldığı için, yoksulluk şehir hayatının sürekli huzursuzluk yaratan ayrılmaz bir parçasıydı.
📖 Sayfa 35 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Yoksulluk köylüleri şehirlilerden daha ciddi bir biçimde etkiliyor ve zor ekonomik koşullar altında şehirler, açlıktan kurtulma
📖 Sayfa 34 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
ihtimalinin daha yüksek olmasından kaynaklanan bir çekicilik kazanıyordu.
Köy enstitülerinin, tıpkı tarım ve sanayide çalışanların ulusal bir emek piyasası içinde birlikte ele almayan yaklaşım gibi, eğitimde de köy ve şehri ayrı ayrı düşünen, ortak sosyal ve ekonomik alanın içinde birlikte ele almayan yaklaşımın parçası olduğu da görülebiliyor. Dolayısıyla tek parti döneminde eğitim, bir fırsat eşitliği veya günümüzün deyişiyle "sosyal içerme" vurgusuyla değil, köyün ihtiyaçlarına göre biçimlenmiş oluyor.
📖 Sayfa 123 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Tek parti döneminde, hızlı veya yavaş istikrarlı bir büyümeden değil, büyümenin hızlı olduğu yıllardan yavaşladığı yıllara hatta toplam üretimde düşüşlere geçildiğini görüyoruz.
📖 Sayfa 102 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Marshall, "Rekabetçi piyasanın özgürlüğünü ihlal etmeden temel eşitliğin yaratılıp korunabileceği halen doğru mudur?" diye sorar ve soruyu şöyle cevaplar: "Besbelli ki değildir. Bizim modern sistemimiz, pekalâ bir sosyalist sistemdir... Ama piyasanın hälâ işlediği de bir gerçek ,tabii belirli sınırlar içerisinde."
📖 Sayfa 67 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Burada önemli olan başka bir nokta, bu sınırların tespitindeki önceliğin ekonominin gereklerine değil, insanın toplumsal bir varlık olduğu gerçeğine verilmesidir. Ekonomi bu gerçek temelinde biçimlenmek durumundadır.
İnsanın emeğinden değil haklarından söz edildiği yerde, kapitalist toplumda mülksüzleşerek toplumsal niteliğini kaybetmiş insanın toplumsallığı yeniden gündeme gelir.
📖 Sayfa 49 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Tek parti döneminde devletin, çalışan yoksulların durumunu düzeltmek için bir şey yapmamanın ötesinde, hem işçi örgütlenmesinin hem de genel olarak sol örgütlenmenin önünü radikal bir biçimde keserek, onların kendilerini savunmalarını da imkânsız kıldığı söylenebilir.
📖 Sayfa 149 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Mesela, işsizlik sigortasının çalışırken elde edilen gelirin ne kadarını ne kadar süreyle karşıladığı ve buna hak kazanmak için kaç yıl çalışmış olmak gerektiği, insanın işgücü olarak mı hak sahibi vatandaş olarak mı görüldüğünün göstergelerinden biri olarak ortaya çıkıyor. Aynı şey, emekli ödeneklerinin miktarı ve emekliliğe hak kazanma koşulları konusunda da geçerli.
📖 Sayfa 70 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Geremek'in deyişiyle, Ortaçağ Avrupası'nın tarımsal medeniyeti içinde, sadece sadakayla geçinen bir kesimin varlığı büyük bir toplumsal rahatsızlık uyandırmıyordu. Aksine, yoksulların belirli bir toplumsal işlevi vardı çünkü onlar zenginlerin sadaka vererek ruhlarının selametini sağlamalarına vesile oluyorlardı.
📖 Sayfa 25 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
İktidarın görevinin herkesin mutluluğuna hizmet etmek olduğunu, bunun yerine sefalet yaratıp sefaleti arttıracak şekilde işleyen bir sistemin yanlış bir sistem olduğunu ve değişmesi gerektiğini vurguluyor.
📖 Sayfa 54 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
"Eğer medeni dediğimiz ülkelerde yaşını başını almış insanlar yoksulların çalıştırıldığı kurumlara, gençlerde dar ağaçlarına yollanıyorsa, Hükümet sisteminde bir yanlış var demektir."
📖 Sayfa 54 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Ulusun zenginligini artırmanın yolunun daha çok emek kullanımından geçtiği, merkantilist iktisat düşüncesinin merkezinde yer alıyor ve yoksulları çalıştırarak para kazanmak fikri giderek daha çekiçi hale geliyordu.
📖 Sayfa 40 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Aç köylüleri şehir kapısından içeri sokmamaya çalışan şehirlerin bu yaklaşımının izlerini, İngilizce ve Fransızca'da "kötü kişi", "yaramaz adam", "habis", "hain", "sefil", "çirkin" gibi anlamlar taşıyan "villian/vilain" sözcüğünün, köylü sözcüğünden türemiş olmasında görebiliyoruz.
📖 Sayfa 37 · Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra
Sıkça Sorulan Sorular
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika kimin eseridir?
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, Ayşe Buğra tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2015'te yayımlanmıştır.
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika kaç sayfadır?
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika, 275 sayfadır (İletişim Yayınları baskısı).
Kapitalizm, Yoksulluk ve Türkiye'de Sosyal Politika'nın en ünlü sözü nedir?
“Erken Cumhuriyet dönemi yoksulluğu, bir dizi savaşın ve onları izleyen politik olayların sonucunda ortaya çıkmıştı. Yani kapitalist gelişme dinamiklerine bağlı, toplumun ticarileşmesiyle ilgili bir olay değildi.”