Claude Levi-Strauss'un Hepimiz Yamyamız adlı kitabı 2014'te yayımlanmış, 176 sayfalık bir İnsan ve Toplum eseridir. Sayfa sayfa işaretlenen bu sözler, okurların favorilerini yansıtıyor.
Hepimiz Yamyamız'dan En Beğenilen Alıntılar
YAKLAŞIK İKİ BİN BEŞ YÜZ YIL ÖNCE Mısır’ı gezen Herodotos, başka yerlerde gözlemleme imkânı bulduğu alışkanlıkların tersine rastlayınca şaşkınlığa düşecek ve Mısırlıların her hususta diğer halkların tersi davranışlar gösterdiğini yazacaktı. Kadınlar ticaretle uğraşırken erkekler evde kalıp halı veya kumaş dokuyorlar, ama dokumada da, atkı atmaya başka ülkelerdeki gibi yukarıdan değil aşağıdan başlanıyor. Kadınlar küçük hacetlerini ayakta, erkeklerse çömelerek yapıyorlar. Listeye devam etmiyorum.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Unutulsa daha iyi olacak şeyleri hatırladığımız için acı çekeriz.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Başkasını kendimizle özdeşleştirmenin en basit yolu da, sonuçta, onu yemektir.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
çocuklar da kadınlar da topluluğa kabul edilmiş değillerdi.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Binyıllar üzerinden bakıldığında, insani tutkular birbirine karışır. Zaman insanların duyduğu aşk ve nefretlerden, bağlanmalardan, mücadelelerden ve arzulardan bir şey de eksiltmez, onlara bir şey de katmaz: Geçmişi ile bugünü hep aynıdır.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Cinsel kokular tamamen yok olmamış, doğal olmaktan çıkıp kültürelleşmiştir. Kimyasal yapıları organik feromonların yapısına çok benzer olmaya devam eden parfümlerin kökeni budur; zira, günümüzde de hâlâ, bu parfümlerin bileşimine giren maddeler hayvansal kaynaklıdır.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Her sistem, yaşayabilmek için, kendini oluşturan unsurların içinde ya da dışında muayyen bir katılığa ihtiyaç duyar.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
“bunaltı (…), gözyaşları ve ümitsizlik”
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
“Uzaktaki yakındakine ışık tutar, ama yakındaki de uzaktakine ışık tutabilir.”
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Küçük yaşta evlendirilen her kız çocuğunun, kocasıyla yaşamaya başlamadan önce, bir süre resmi bir âşıkla birlikte olması gerekir. Vakti gelince, kocasına âşığından yapmış olduğu çocuğu götürecek ve bu çocuk, meşru izdivacın ilk ürünü olarak kabul edilecektir. Erkek de birçok eş alabilmektedir, fakat onu terk etseler bile tüm eşlerinin daha sonra yapacakları tüm çocukların yasal babası yine o olmaktadır.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Kızışan her kadının bütün erkekleri çekmesi gibi bir tehlike ortaya çıkmıştır. Toplum düzeni buna dayanamazdı. Dolayısıyla toplumun olması için kadının kızışma döneminin ortadan kalkması gerekmişti.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Hiç değilse bu son teori cazip bir gerekçeye dayanmaktadır. Cinsel kokular tamamen yok olmamış, doğal olmaktan çıkıp kültürelleşmiştir. Kimyasal yapıları organik feromonların yapısına çok benzer olmaya devam eden parfümlerin kökeni budur; zira, günümüzde de hâlâ, bu parfümlerin bileşimine giren maddeler hayvansal kaynaklıdır.
Noel Baba lâl rengi giyinir: Bir kraldır o. Ak sakalı, kürkü ve çizmeleri, içinde seyahat ettiği kızak, kışı çağrıştırır. Ona “baba” denir, yaşlı biridir, dolayısıyla eskilerin otoritesinin babacan biçimini cisimleştirmektedir.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
İnsan insanın kurdu ve insan insanın tanrısıdır
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Tarihöncesi zamanlarda, daha sonraları çeşitli folklorik âdetlerde de sürecek, ağaca tapınma diye bir şey olmasaydı, modern Avrupa Noel ağacını “icat” edemezdi kuşkusuz.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bu yolla Noel hediyeleri, öncelikle ölmemekten ibaret olan yaşamın tatlılığına sunulmuş gerçek bir adak olma özelligini korumaktadır.
📖 Sayfa 32 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Ölüm hakkında kafamızda canlandırabileceğimiz ilk yaklaşık imge, ötekilik/başkalık olgusudur.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Demek ki çok eski unsurlar tekrar tekrar karıştırılmakta, işe başka unsurlar sokulmaktadir ; eski alışkanlıkları sürdürmek, dönüşturmek ya da diriltmek için benzeri görülmemiş formüller bulunur.
📖 Sayfa 21 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Çocuklara oyuncak dağıtma rolünü üstlenen kişiye verilen adların çeşitliliği: Noel Baba, Aziz Nikola, Santa Claus
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
İnsan topluluklarındaki kabul ayin ve mitoslarının pratik bir işlevi olduğu muhakkak: Büyüklerin küçükleri düzen ve itaat içinde tutmalarına yardım eder.
📖 Sayfa 23 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bir gün, yemekte olduğu incir Demokritos'a bal gibi tatlı gelir ve hizmetçisine incirin nereden geldiğini sorar. Kadın bir bahçecinin adını verir ve Demokritos, bu tatlılığın sebebini yerinde görüp incelemek için kadından kendisini hemen o bahçeye götürmesini ister. "Boşuna zahmet etmeyin," der hizmetçi, "zira bu incirleri içinde önceden bal bulunan bir kavanoza koymuşum yanlışlıkla." "Bu sözün hiç hoşuma gitmedi," diye karşılık verir Demokritos, "fikrimden vazgeçmeyeceğim ve tatlılık sanki incirin kendisindenmiş gibi sebebini arayacağım."
📖 Sayfa 101 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Binlerce yıl boyunca üretim faaliyetinin büründüğü çeşitli biçimlerin her biri mümkün olanlar içindeki bir dizi tercihten başka bir şey değildir. Her biri, bedeli sakıncalarına katlanmaya razı olunarak ödenen birtakım avantajlar sunmaktadır.
📖 Sayfa 52 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bilinen en eski altın, MÖ 5000 yılında bugünkü Bulgaristan'da, Karadeniz kıyısında çıkarılan ve işlenen altındır.
📖 Sayfa 81 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Biz Hıristiyanlar için Noel Yortusu, Kurtarıcı’nın doğumunun kutlandığı gün olarak kalmalıdır.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Afrika ve Endonezya’daki çeşitli halkların mutat biçimde uyguladığı (Eski Mısır’da da yaygındı) kadın sünneti, klitorisin, bazen de vulvanın küçük dudaklarının kesilip alınması demektir. Sünnet edilmemiş bir kıza murdar, hatta tehlikeli gözüyle bakılır ve evlenecek kimse bulamaz. Avrupa’da çoğu zaman tasavvur edilenin aksine, bu uygulamayı erkekler dayatmaz; 1988’deki davanın zanlılarının çevirmenleri aracılığıyla açıkladığına göre “kadınlar arasında bir sır”dır bu. Kadınlar kızlarının da aynen kendileri gibi sünnet edilmesini istemektedir.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
"Herkes kendi alışık olmadığı şeye barbarlık der."
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Tibet’te öyle toplumlar vardır ki birkaç erkek kardeşin eşi aynıdır. Bütün çocuklar baba dedikleri büyük ağabeye ait kabul edilirler. Gerçek biyolojik bağlardan habersiz değillerdir, fakat buna pek önem verilmez. Simetrik bir durumsa Amazon bölgesinde elli yıl önce tanıdığım Tupi-Kawahiblerde yaygındı: Bir erkek birkaç kız kardeşle, ya da bir anne ve onun önceki bir izdivacından olma kızıyla evlenebilmekteydi; bu kadınlar, ilgilendikleri çocuğun kendilerinin mi yoksa kocalarının başka bir eşinin mi olduğuna bakmadan bütün çocukları birlikte büyütüyorlardı.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Eskiden kadınlar erkekleri yönetirdi, diye anlatırlar.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Fransa’yı 16. yüzyılda kana boğan Din Savaşları sırasında, dönem metinlerinin belirttiğine göre açlıktan gözü dönen Parisliler, yeraltı gömütlüklerindeki insan kemiklerini ezerek elde ettikleri unla yaptıkları ekmekleri yemek zorunda kalmışlardır.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Yolculuklara çok meraklı bir Japon hanım arkadaşım, bir gün bana, gittikleri her şehirde kocasının gömleğinin yakasına bakarak oradaki hava kirliliği hakkında hüküm verebildiğini söylemişti. Bana öyle geliyor ki hiçbir Batılı kadın bu şekilde akıl yürütmez: Bizim kadınlarımız daha ziyade kocalarının boynunun temiz olmadığını düşünürler.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Kendi toplumumuz içinde, geleneksel ahlak ile bilimsel ilerlemeler arasındaki mesafe açılmaktadır.
📖 Sayfa 65 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
En doğrusunun, her toplumda kurumların ve değerler sisteminin kendi iç mantığına güvenip, yaşanabilir aile yapıları yaratmak, çelişkiler doğuracak olanları da tasfiye etmek olduğuna kuşku yoktur. Kolektif vicdanın uzun vadede neyi kabul ya da reddedeceği, ancak uygulanarak görülür.
📖 Sayfa 64 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bilinen en eski altın, MÖ 5000 yılında bugünkü Bulgaristan’da, Karadeniz kıyısında çıkarılan ve işlenen altındır.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
“güneşin sertleşmiş parıltısı”
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
İthal edilen alışkanlık özümsenmez, daha ziyade katalizör rolü oynar; yani sadece varlığıyla, ikinci ortamda potansiyel halde zaten mevcut olan benzer bir alışkanlığın tezahürüne yol açar.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Yolculuklara çok meraklı bir Japon hanım arkadaşım, bir gün bana, gittikleri her şehirde kocasının gömleğinin yakasına bakarak oradaki hava kirliliği hakkında hüküm verebildiğini söylemişti. Bana öyle geliyor ki hiçbir Batılı kadın bu şekilde akıl yürütmez: Bizim kadınlarımız daha ziyade kocalarının boynunun temiz olmadığını düşünürler. Dışarıdan gelen bir etkiyi içsel bir nedene bağlarlar: Akıl yürütmeleri içeriden dışarıya doğru ilerler.
📖 Sayfa 37 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Dolayısıyla pozitivizm beş Batı dilinin –Fransızca, İngilizce, Almanca, İspanyolca ve İtalyancanın– “en müzikal olanının başkanlığında” kaynaşmasını sağlayacaktır. Önce İnsanlık dininin icapları doğrultusunda kutsallaştırılmış olan Dante ve Ariosto’nun dili, evrensel dil olacaktır. Netice itibarıyla, Comte hedeflerine ulaşmış olsa, bugün uluslararası toplantılarda Amerikan İngilizcesi yerine sadece İtalyancanın konuşulduğu duyulacaktı…
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Kalk yerinden karıcığım, sirası mı tembelliğin
📖 Sayfa 29 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Yasiyorsun, bari hep hazır olsun ekmeğin;
Göçüp gideceksin öbür tarafa, gün gelecek,
Ne aş isteyecek canın, ne de ekmek.
Ama diğer yandan, "herkes kendi alışık olmadığı şeye barbarlık der". Oysa ne kadar acayip, sarsıcı, hatta başkaldırtıcı görünürse görünsün, bağlamına yerleştirilirse, iyi yönlendirilen bir aklın açıklayamayacağı inanç ya da örf ve âdet yoktur. İlk varsayımda, hiçbir alışkanlık kendi kendini gerekçelendiremez; bütün alışkanlıkların gerekçeleri diğer alışkanlıklarda bulunur.
📖 Sayfa 95 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Tibet'te öyle toplumlar vardır ki birkaç erkek kardeşin eşi aynıdır. Bütün çocuklar baba dedikleri büyük ağabeye ait kabul edilirler. Gerçek biyolojik bağlardan habersiz değillerdir, fakat buna pek önem verilmez.
📖 Sayfa 62 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
"Kafiyeyi sadece ses bakımından ele almak, basitleştirmeye dönük bir hata olur. Kafiye mutlaka anlamsal bir ilişki gerektirir".
📖 Sayfa 156 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Çünkü faili olduğumuz olaylara atfettigimiz görünür sebepler, bize bu olaylarda bir rol tahsis eden gerçek nedenlerden hayli farklıdır.
📖 Sayfa 18 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Gençlik özerk bir bünye oluşturur.
📖 Sayfa 27 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bir gösteriden ziyade simgesel bir jest söz konusudur.
📖 Sayfa 14 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Geçmiş ile bugün hep aynıdır. Tarihin on ya da yirmi bin asrını rastgele aradan çıkarsak, insan doğası hakkındaki bilgimizde elle tutulur bir eksilme olmazdı. Yeri doldurulamayacak tek kayıp, o asırların dünyaya getirmiş olduğu sanat eserlerinin kaybı olurdu. Zira insanlar sadece eserleriyle birbirinden farklılaşır, hatta var olur.
📖 Sayfa 91 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
...insanlar sadece eserleriyle birbirinden farklılaşır, hatta var olur.
📖 Sayfa 91 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bununla birlikte, onlara göre, kökende zıtlık yoktur. Vaktiyle, diye anlatırlar, Vaşak ile Kır Kurdu yakın arkadaşlardı ve aynı biçime sahiplerdi. Ama münakaşa ettiler ve Vaşak, intikam almak için Kır Kurdu'nun yüzünü, ayaklarını ve kuyruğunu uzattı; Kır Kurdu da Vaşak'ın yüzünü bastırıp kuyruğunu kısalttı. O zamandan beri fiziksel görünüşleri zıttır: Biri dışa, diğeri içe dönüktür.
📖 Sayfa 69 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
"Çıkış noktası duyarlılık olmadığı sürece zekânın çalışması estetik heyecan yaratmaz."
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
KISA BİR SÜRE ÖNCE bir teoriyle karşılaştım: Amerikalı bir tıp profesörü, insan türünün hızla çoğalmasının yerküremizi yiyip bitiren bir kansere benzetilebilecegini söylüyordu. Tanıtlamasındaki sertlik ve teknik kesinlik çok etkileyici.
📖 Sayfa 161 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
[..] hiçbir alışkanlık kendi kendini gerekçelendiremez; bütün alışkanlıkların gerekçeleri diğer alışkanlıklarda bulunur.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Önce ceza mahkemelerinin alanına giren adi bir suç vasfında görülen kadın sünneti, 1988'den beri Fransız hukukunda ağır ceza mahkemeleri tarafından yargılanabilir bir suç, ebeveynlerin çocuğun şahsı üzerinde bir sakatlığa yol açmakla itham edildiği, kasten darp ve yaralama suçu haline geldi.
📖 Sayfa 55 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Tıkanmış ufuk açılır; anlamaya uğraştığımız bütünün bir model gibi kopyaladığı bir başka bütünü kesfettigimiz vakit, türeyiş veya yaradılış sorusu artık sorulmaz. Nasıl ortaya çıktığını sormamıza artik gerek yoktur, çünkü bir şekilde zaten hep vardır.
📖 Sayfa 166 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Yalana karşı mücadele etme arzusundaki tüm Hıristiyan ailelerini temsilen Dijon Katedrali önünde toplanan iki yüz elli çocuk, Noel Baba’yı yakmışlardır.
📖 Sayfa 14 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Bir gösteriden ziyade simgesel bir jest söz konusudur. Noel Baba yakılarak kurban edilmiştir. Başkaları ağızlarına geleni söyleyip yazsalar ve Noel Baba’yı Kamçılı Baba’nın* karşıtı haline getirseler de, gerçekte, çocuklarda din duygusu yalanla uyandırılamaz ve bu hiçbir şekilde bir eğitim yöntemi olamaz.
Biz Hıristiyanlar için Noel Yortusu, Kurtarıcı’nın doğumunun kutlandığı gün olarak kalmalıdır.
Yamyamlık gıda amaçlı olabilir (kıtlık döneminde ya da insan etini makbul bulmaktan ötürü); siyasi olabilir (suçluların cezalandırılması ya da düşmanlardan öç almak için); büyü amaçlı olabilir (dinsel bir tapınmaya, ölüler ya da olgunlaşma bayramına bağlı, ya da tarımda bereketi temin etmek için). Ve nihayet, kadim tıbbın ve zannedildiği kadar uzak olmayan bir geçmişte bizzat Avrupa’daki tıbbın pek çok reçetesinin de belgelediği gibi, şifa amaçlı olabilir.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Yaralarımın üzerinde kuş tüyü gibi geziyordu.
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Yerliler başkasının varoluşuna sistemleri için de metafiziksel varsayım olarak yer veriyorlardı.
📖 Sayfa 72 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Mutsuz aşıkların yakınmaları birbirinin yankısıdır.
📖 Sayfa 124 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Kolektif düzende, nüfusun çoğalıp yayılması bize kanser hastalığının yayılmasının ricorso'su gibi, dilbilimsel kod genetik kodun ricorso'su gibi, çokhücreli varlıkların toplumsallaşabilirliği ise tekhücreli ölçeğindeki toplumsallaşabilirliğin ricorso'su gibi göründü.
📖 Sayfa 166 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Noel Baba ile hakiki bir ilah arasındaki tek fark da çocuklarını ona inanmaya teşvik etmelerine ve bu inanışı sayısız aldatmacayla ayakta tutmalarina rağmen büyüklerin buna inanmamalaridir.
📖 Sayfa 22 · Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss
Sıkça Sorulan Sorular
Hepimiz Yamyamız kimin eseridir?
Hepimiz Yamyamız, Claude Levi-Strauss tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2014'te yayımlanmıştır. Türkçeye Haldun Bayrı çevirmiştir.
Hepimiz Yamyamız kaç sayfadır?
Hepimiz Yamyamız, 176 sayfadır (Metis Yayıncılık baskısı).
Hepimiz Yamyamız'ın en ünlü sözü nedir?
“YAKLAŞIK İKİ BİN BEŞ YÜZ YIL ÖNCE Mısır’ı gezen Herodotos, başka yerlerde gözlemleme imkânı bulduğu alışkanlıkların tersine rastlayınca şaşkınlığa düşecek ve Mısırlıların her hususta diğer halkların tersi davranışlar gösterdiğini yazacaktı. Kadınlar ticaretle uğraşırken erkekler evde kalıp halı veya kumaş dokuyorlar, ama dokumada da, atkı atmaya başka ülkelerdeki gibi yukarıdan değil aşağıdan başlanıyor. Kadınlar küçük hacetlerini ayakta, erkeklerse çömelerek yapıyorlar. Listeye devam etmiyorum.”