Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar'ın 2018 tarihli Eğitim alanında öne çıkan eseridir. Bu derlemede yer alan sözler, kitabı okuyanların ortak beğenisini yansıtıyor.
Bilişsel Davranışçı Terapi'den En Beğenilen Alıntılar
Epiktetos'a göre mutluluk ve özgürlük neyi kontrol edip neyi kontrol edemeyeceğimizi anlamamıza bağlıdır. Kişi bu gerçekliği, yani yaşamın bizim kontrolümüzde olan ve olmayan öğelerden oluştuğunu kabul ettiğinde ve ikisini bir birinden ayırmayı becerdiğinde hem iç huzura hem de iyi bir yaşama sahip olur.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Yüzeyde gözün gördüğünden çok daha fazla keşfedilmeyi bekleyen şey var. Ruhsal sorunların altında bilinçte ya da bi ince çok yakın duran düşünce sorunları vardır.
📖 Sayfa 75 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Yapılan bir araştırmada, sıradan bir kişinin uyanık olduğu günde 16 saatlik süre içinde zihninde ortalama 40000 farklı düşüncenin olduğu saptanmıştır
📖 Sayfa 109 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bir kişinin bir şeye fazla niyetlenmesi o etkinliği bozar.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Psikoterapist, o kişiye rağmen kişiyi değiştiremez. Yani değişimi istemeyen birinin değişmesi imkansızdır.
📖 Sayfa 167 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
kişileri rahatsız eden duygusal sıkıntılar, doğrudan olayların ve yaşananların kendisinden değil bunların algılanma ve değerlendirilme biçiminden kaynaklanır
📖 Sayfa 65 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Psikoloji biliminin temel verilerinden birisi, kişinin aslında tehlike içermeyen ancak buna rağmen korktuğu veya kaçındığı bir duruma maruz bırakıldığında önce bir süre sıkıntısının arttığı, ancak bir süre sonra, alışma adı verilen durumun ortaya çıkmasıyla bu sıkıntının azalarak düştüğüdür.
📖 Sayfa 360 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
İnsanları şeyler değil, onları nasıl gördükleri rahatsız eder. Epiktetos
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
birçok yetişkin soyut işlemler düzeyine geçemeyip yetişkin dönemlerinde somut işlemler aşamasında kalabilir.
📖 Sayfa 100 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
İnsanın sömürülmesi ve kölelik sistemi taraflar arasında anlaşma olsa bile kabul edilemez.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bilişsel gerçekdışı çarpıtmalara örnek:
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Eşi tarafından terk edilen bir kadın "benimle hiç kimse ilgilenmeyecek ve sevmeyecek"sonucuna varması.
Epiktetos'la çağdaş Roma İmparatoru Marcus Aurelius'un yazdığı ünlü Kendime Düşünceler (Mediations) basılı en eski kendi kendine yardım kitabıdır.
📖 Sayfa 68 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Olayları olduğu gibi değil, olduğumuz gibi görürüz.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Yeni bilgiler edindikçe algılar değişebilir; yan algılar, bir anlamda bir inanç meselesidir.
📖 Sayfa 94 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
"Epiktetos'a göre insanlara dış nesneler veya diğer insanlar zarar vermezler, ancak bizim kendi tutumlarımız veya inançlarımız bize zarar verme gücüne sahiptir."
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bireyler inançlarını destekleyen doğrulayan örnekleri' arar ve aykırı örnekleri görmez
📖 Sayfa 21 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Cezalandırıcı bir uyaran olan hapis cezası, davranışı değiştirmekte etkili olsa suç diye bir şeyinin kalmaması gerekirdi.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
insanları rahatsız eden "şeyler" değil, ona verdikleri anlamlardır.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Çünkü bazen insan çözülemeyecek şeyi çözmeye çalışarak çok zaman kaybeder.
📖 Sayfa 239 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
İnsanların, yani biz lerin "şeyleri" sınıflamaya dönük doğal bir eğilimimiz vardır, sürekli "şeyleri" organize ederiz. İnsanlar karışıklığı, karma şıklığı, anlaşmazlığı, rastlantısallığı sevmez; farkında olmasak da, bu konuda eğitilmesek de bu bizim gereksinimimizdir. Her şeyde bir örüntü ararız, zihnimiz bunu otomatik olarak yapar ve kuram geliştiririz.
📖 Sayfa 24 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Epiktetos'a göre insanları rahatsız eden 'şeyler' değil, ona verdikleri anlamlardır.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Soruna yol açan değiştirilemez bir şeyi değiştirmeye çalışmak sorunun sürmesine ve boşa zaman kaybına sebep verir. Eşi tarafından fiziksel ve maddi olarak istismara uğrayan bir kadının eşini değiştirebileceği umuduyla sürekli uğraşması buna bir örnektir.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
İnsanların dogmatik biçimde sarıldıkları, sorun doğuran inançların en sık görülen bir örneği "başarılı ve beğenilen bir insan olmadıkça, diğer insanlardan üstün olmadıkça, değersizim" inancıdır. Bu inanca kendile rine şu soruyu yönelterek karşı çıkabilirler: ''Yaptığım birçok şeyde başarısız olmam neden benim iyi olmadığım anlamı na gelsin? Diğer insanların benden hoşlanmamaları neden benim de kendimi olduğum gibi kabul edememe yol açsın? Benim kendimi kabullenebilmem neden dışarıya bağlı olsun?"
📖 Sayfa 56 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Kişi ön yargılarına uyan verileri kabul eder, önem verir ve sayarken, ön yargılarına uymayanları ya görmezlikten gelir ya da önyargısını uygun hale getirerek görür.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
İşlevsiz ve gerçek dışı inançlar
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Ancak insanları memnun edersem bana katlanırlar.
Eğer başarısız olursam sevilmem..
Eğer hayır dersem cezalandırırım
İyi bir insan sinirlenmemelidir
Yardım istemek zayıflıktır...
Beni ancak o çekebilir..
Hayır demek ilişkimize zarar verir..
Onu rahat ettirdiğim sürece beni sevecektir..
Düşündüğümüzü hissederiz. Bizi olaylar, kişiler ya da durumlar "iyi" ya da "kötü" hissettirmez; bunu biz kendi kendimize bilişsel olarak yaparız. Farkına varmasak da duygusal tepkilerimize yol açan senaryoları biz yazarız.
📖 Sayfa 123 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Hastanın eş, ebeveyn ve akrabalara olan saldırılarını körüklememek, bunlara katılmamak gerekir
📖 Sayfa 178 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Skinner'ın perspektifinden davranışlar daima başka etkenler tarafından kontrol edilirler; bu ya çevredir, ya devlettir, ya ailedir ya da toplumdur. Örneğin kişinin belli bir mesleği seçmesi sanki özgür bir seçim gibi görülebilir ama bu ya ailesindeki koşullanmaların ya da ekonomik dengelerin, vb. sonucudur
📖 Sayfa 43 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Epiktetos’ a göre mutluluk neyi kontrol edip neyi kontrol edemeyeceğimizi anlamamıza bağlıdır.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
İfadesi ertelenen duygu ve düşünceler bir yere gitmezler, sadece ertelenmiş
📖 Sayfa 188 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
olurlar ve belli bir süre sonra tekrar ortaya çıkarlar.
İnandıklarımızın dünyayı tam yansıttığına inandığımız için onu sorgulamayız ama bir şeye inanıyor olmamız ya da başkalarının inanması onun doğru olduğunu anlamaya yetmez.
📖 Sayfa 341 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Ellis'e göre psikanaliz,(..) hastaların geçmişlerinden dolayı şimdi de sıkıntı çekmek durumunda olduklarını, sevgiye ihtiyaçları olduğunu, engellendiklerinde öfkelenmelerinin doğal olduğunu, değişmek için yıllarca analizden geçmeleri gerektiğini söyler. Oysa soruna yol açan erken yaşantıları bilmenin, nedeni anlamanın önemi olsa da şimdiki sorunları çözmeye doğrudan bir faydası yoktur.
📖 Sayfa 58 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Ertelenen sorunların kendi kendine çözülmesi gibi bir durum neredeyse hiçbir zaman gerçekleşmez.
📖 Sayfa 188 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Biliş üç tür olarak ele alınmalıdır.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Birinci anlamda biliş zihinde bulunan bilgi birikimini ifade eder
İkinci anlamda biliş birinci anlamda kurulan ilişkileri ifade eder.
Üçüncü tür biliş ise işlemsel anlamdadır.
Gidecek yolunuzun çok olması, sizin bir günde alabileceğiniz en fazla yol miktarını değiştirmez. Bir günde ancak gidebileceğiniz kadar yol gidebilirsiniz.
📖 Sayfa 308 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Korkularınızı ve kaçınmalarınızı yenmenin en iyi yolu onlarla yüzleşmektir.
📖 Sayfa 362 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bir kişiyi sıkıntıya sokan şey, olayın ya da durumun kendisinden çok o olayın onun için ne anlama geldiği. O olaya verdiği anlam.
📖 Sayfa 233 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Ruhsal rahatsızlık durumlarında ortam ve durumla duygusal tepkilerin orantısızlaştığı göz önüne alındığında bilişsel (algı, tanımlama, anlamlandırma, yorumlama, değerlendirme, vb.) etkenlerin ne kadar güçlü etkilerinin olduğu anlaşılabilir.
📖 Sayfa 64 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Diğer insanlar sizde duygusal bir acının çıkmasına vesile olabilir, fakat yaşadığınız olaylarla ilgili düşüncelerinizi değiştirerek bu acının sürüp sürmeyeceğini belirlemek sizin elinizdedir.
📖 Sayfa 338 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Olaylar olması gerektiği gibi olur, kendi kurallarımızı dünyaya dayatmak ya da dünyadan bunlara uymasını beklemek sonu hüsrana giden en garantili yoldur.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Yoğun duygusal durum yaşayan insanlar çok sağlıklı düşünemezler.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
" Her şeyi bildiklerimize göre algılarız, o an sahip olduğumuz çerçeveden geçmeyen bir şeyi bilemeyiz, bu sadece gelişimin başlangıcında değil, bütün yaşam boyu sürer ve bizim doğamızın bir parçasıdır."
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bir şeyin bizi etkileyebilmesi için öncelikle onun farkında olmamız, onu algılamamız gerekiyor
📖 Sayfa 216 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bilişsel terapi öncelikle duygu, davranış ve düşünceler arasındaki bağlantıları saptamaya çalışarak bireyin yaşantılarını daha gerçeğe uygun ve uyumsal biçimde yorumlamasına çalışır. Sorun doğuran anlamlandırma ve yorumlama biçimlerinin yerine gerçeklikle daha uyumlu ve işlevsel olanları bulmaya ve göstermeye dayalıdır.
📖 Sayfa 65 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Disarming tekniği denen, David Burns'ün tanımladığı bu teknik saldırıya karşı savunmaya geçmek yerine saldırının nesnel olarak geçerli ya nıyla kurulan empatiyi içermektedir. Oysa böylesi bir çıkışa savunmayla cevap vermek yangına benzin dökmek gibi bir etki yaratırdı.
📖 Sayfa 177 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Kişi gerçekliği, yani yaşamın bizim kontrolümüzde olan ve olmayan öğelerden oluştuğunu kabul ettiğinde ve ikisini birbirinden ayırmayı becerdiğinde hem iç huzura hem de iyi bir yaşama sahip olur.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
"Her duygu, yerinde ve orantılı olmak kaydıyla sağlıklı, gerekli ve uyumsaldır."
📖 Sayfa 303 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Epiktetos’a göre insanlara dış nesneler veya diğer insanlar zarar veremezler, ancak bizim kendi tutumlarımız veya inançlarımız bize zarar verme gücüne sahiptir. Koşullar bizim arzu ve beklentimizden bağımsızdır. Olaylar olması gerektiği gibi olur, kendi kurallarımızı dünyaya dayatmak ya da dünyadan bunlara uymasını beklemek sonu hüsrana giden en garantili yoldur.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Epiktetos "insanları şeyler değil, onları nasıl gördükleri rahatsız eder" demiştir.
📖 Sayfa 68 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Varsayalım bir tiyatrodasınız, oyunda insanlara kötülükler yapan bir kötü adam var ve yanınızdaki koltukta da 6 yaşında bir çocuk oturuyor. Bir süre sonra çocuğun kötü adamın çıktığı sahnelerde korkup koltuğun arkasına saklandığını ve ağladığını fark ederseniz, çocuğu rahatlatmak için ona tiyatroyla oyunla ilgili nasıl bir açıklama yaparsınız?
📖 Sayfa 324 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Düşünce dediğimiz şey de zihnimizde oynayan bir tür tiyatrodur. Bu tiyatronun oyun yazarı da biziz. Bizi çok etkilemesinin nedeni de aynen o çocuk gibi bizim onu gerçek sanmamızdır. Oyun, konusunu gerçeklerden de alsa, sonuçta oyundur.
Bir şeyin bizi etkileyebilmesi için onun olabileceğine inanmamız gerekir.
📖 Sayfa 234 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Düşünce dediğimiz şey zihnimizde oynayan bir tiyatrodur. Bu tiyatronun oyun yazarı da biziz. Bizi çok etkilemesinin nedeni de bizim onu gerçek sanmamızdır.
📖 Sayfa 324 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Duygu, düşünceye giden en kestirme yoldur.
📖 Sayfa 313 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bireyler inançlarını destekleyen doğrulayan örnekleri arar ve aykırı örnekleri görmez: Görmek istemediğimizi görmeyiz.
📖 Sayfa 21 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Herkes değişimden önce anlaşılmayı, dinlenmeyi ve yargılamamayı bekler.
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
" Yani kişi önyargılarına uyan verileri kabul eder , önem verir ve sayarken, önyargılarına uymayanları ya görmezlikten gelir ya da önyargısına uygun hale getirerek görür."
📖 Sayfa 394 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Düşüncelere kendimizi aşırı kaptırıp sıkıntı yaşadığımızda ilk hatırlamamız gereken şey, bunların gerçek değil düşünce olduğudur.
📖 Sayfa 324 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Epiktetos'a göre insanlara dış nesneler veya diğer insanlar zarar veremezler, ancak bizim kendi tutumlarımız veya inançlarımız bize zarar verme gücüne sahiptir.
📖 Sayfa 28 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Bazı hastalar dünyaya kızgındır.
📖 Sayfa 176 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Hoşa gitmeyen bir şeyi yapmadan önce onu ister hale gelmenizi beklerseniz yaşamınızdaki birçok şeyi yapamaz hale gelirsiniz. Bir şeyi yapabilmek için istemek şart değildir. Bazen istek, eylemi izleyebilir. Yani siz bir şeyi yapmaya başladıktan sonra ister hale gelebilirsiniz.
📖 Sayfa 266 · Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar
Sıkça Sorulan Sorular
Bilişsel Davranışçı Terapi kimin eseridir?
Bilişsel Davranışçı Terapi, M. Hakan Türkçapar tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2018'de yayımlanmıştır.
Bilişsel Davranışçı Terapi kaç sayfadır?
Bilişsel Davranışçı Terapi, 416 sayfadır (Epsilon Yayınevi baskısı).
Bilişsel Davranışçı Terapi'nin en ünlü sözü nedir?
“Epiktetos'a göre mutluluk ve özgürlük neyi kontrol edip neyi kontrol edemeyeceğimizi anlamamıza bağlıdır. Kişi bu gerçekliği, yani yaşamın bizim kontrolümüzde olan ve olmayan öğelerden oluştuğunu kabul ettiğinde ve ikisini bir birinden ayırmayı becerdiğinde hem iç huzura hem de iyi bir yaşama sahip olur.”