
İbn Teymiyye'nin Fark adlı kitabı, din konusunda dikkat çekici bir bakış sunar. İlk kez 2015'te yayımlanmıştır. Sayfa numaralarıyla birlikte, Fark'ı işaretleyen okurların favori sözleri aşağıda.
Fark'tan En Beğenilen Alıntılar
Ateşte yüzlerinin çevrildiği o gün, “keşke Allah’a İtaat etseydik ve keşke Rasûle itaat etseydik” derler. Ve yine derler ki: “Rabbimiz! Biz, kendi liderlerimize ve büyüklerimize itaat ettik; onlar da bizi doğru yoldan saptırdılar.”
📖 Sayfa 73 · Fark, İbn Teymiyye
“Rabbimiz! Onlara iki kat azâb ver ve onlara büyük lânet et.”
"İnsanlardan bir çoğu bu mevzuda hata içerisindedirler. Bir şahıs hakkında, onun Allah’ın dostu olduğunu ve Allah dostunun
📖 Sayfa 72 · Fark, İbn Teymiyye
her dediğinin kabul edileceğini zannedip, Kitab ve Sünnete muhalif olsa bile her yaptığına teslim olur."
Şüphesiz İslam Dini kulun, başkasına değil, âlemlerin rabbi olan Allah’a teslimiyet göstermesidir.
Fark, İbn Teymiyye
Ebû Bekir (r.a.) şöyle dedi:
Fark, İbn Teymiyye
“Ey Allah’ın Resûlü! Namazımda okuyacağım bir dua öğret.”
Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu:
“Allah’ım! Ben nefsime çok zulmettim. Günahları ise Senden başka bağışlayacak yoktur.
Katından bir mağfiretle beni bağışla ve bana merhamet et.
Şüphesiz ki Sen çok bağışlayan ve çok merhametlisin.”
Buhârî, Daavât, No: 6326 / 7387 (baskılara göre değişir)
Müslim, Zikir, Dua ve Tevbe Kitabı, No: 2705
Ancak yüce Allahın mahlukatı yaratması, ona rızık vermesi, dualarına icabet etmesi, kalplerine hidayet vermesi, düşmanlarına karşı onlara yardımda bulunması ve bunlardan başka faydaları celb ve zararları def etmesine gelince bütün bunlar sadece Allah’a aittir. O bunları dilediği gibi sebepler yaratarak yapar. Bu gibi şeylerde peygamberler bir aracı olarak araya girmezler.
Fark, İbn Teymiyye
Allah dostlarının en yücesi ve en üstünü hiç kuşkusuz nebi ve rasullerdir. Nebi ve Rasul arasında da en üstünü elbette ki Rasullerdir, Rasullerin en üstünleri de, ulu'1-azm olan Nuh, İbrahim, Musa, İsa ve Rasulullah'dır (s.a.v.). Allah şöyle işaret buyurmaktadır bu durum için:
Fark, İbn Teymiyye
"Allah'ın Nuh'a buyurduğu şeyler size de din olarak seçilip verilmiştir. Sana vahyettik;
İbrahim'e, Musa'ya ve İsa'ya buyurduk ki: Dine gereği gibi bağlı kaim ve onda ayrılığa düşmeyin" (Şura: 42/13)
Bunlar ne mü’minlerdir ve ne de Allah’ın dostlarıdırlar. Bunların yanına şeytanlar yaklaşırlar ve onlara vahyederler. Ve bu şeytanlar kapalı yada kolay görünmeyen gizli bazı işlerini haber verirler ve onların sihir cinsinden olağanüstü bazı tasarrufları vardır. Onlar sihir ve kehânet cinsinden şeytanlar onlara inerler.
📖 Sayfa 21 · Fark, İbn Teymiyye
"Dört huy vardır ki bunlar kimde bulunursa o kişi tam münâfık olur. Kimde de bu huylardan biri bulunursa, onu terkedinceye kadar o kişide münâfıklıktan bir sıfat bulunmuş olur:
Fark, İbn Teymiyye
Kendisine bir şey emânet edildiği zaman ona ihânet eder.
Konuştuğunda yalan söyler.
Söz verince sözünden döner.
Düşmanlıkta haddi aşar, haksızlık yapar."
(Buhârî, Îmân 24, Mezâlim 17, Cizye 17; Müslim, îmân 106. Ayrıca bk. Ebû Dâvûd, Sünnet 15; Tirmizî, Îmân 14; Nesâî, Îmân 20)
"Eğer Peygamber'e karşı birbirinize arka çıkarsanız, şunu iyice biliniz ki, onun dostu Allah’tır, Cibrîl’dir ve mü’minlerin salihleridir."
📖 Sayfa 16 · Fark, İbn Teymiyye
Rabbiniz'in mağfiretine, genişliği göklerle yer arası kadar olan ve Allah'a karşı gelmekten sakınanlar için hazırlanmış bulunan cennete koşun. 3/133
Fark, İbn Teymiyye
"Bir kişi zühdde, kullukta ve ilimde hangi dereceye ulaşırsa ulaşsın, Muhammed sallallahu aleyhi ve sellem‘in getirdiğine iman etmezse o, mü’min olmadığı gibi Allah’ın dostu da değildir."
📖 Sayfa 23 · Fark, İbn Teymiyye
Bu insanlar şeytanların kendilerine indiği Sihirbazlar ve kahinler kabilindendir.
Fark, İbn Teymiyye
Nitekim Allahu Teala buyuruyor ki:
Şeytanların kimin üzerine indiğini size haber vereyim mi? Çokça iftira eden, aşırı günahkâr herkesin üstüne iner. (Bu kâhinler, şeytanlara) kulak verirler ve onların çoğu da yalancıdır. (26/Şuarâ, 223)
...kul, hangi günâh olursa olsun ondan tövbe ederse, Allah onu bağışlar.
📖 Sayfa 35 · Fark, İbn Teymiyye
"Allah dostları ittifak etmişlerdir ki; bir şahıs havada uçsa, su üstünde yürüse de ona aldırılmaz. Tâki Rasûl sallallahu aleyhi ve sellem’e uyması, O’nun emrine ve nehyine muvafakatine bakılır.”
📖 Sayfa 76 · Fark, İbn Teymiyye
Sürekli susmak ise, yasaklanmış bir bidattir. Yine ekmek, et ve su içmekten kaçınmak mezmum bir bidattir
📖 Sayfa 50 · Fark, İbn Teymiyye
İyiliklerin en üstünü tevhid, kötülüklerin en büyüğü ise şirktir.
Fark, İbn Teymiyye
Sahihi Buhari’de Nebi sallallahu aleyhi ve sellem’den gelen bir hadiste Allah Rasûlü sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyuruyor:
📖 Sayfa 124 · Fark, İbn Teymiyye
"Ey insanlar! Rabbinize tövbe edin. Nefsim elinde olan Allah’a yemin ederim ki, ben Allah’a bir günde yetmiş seferden fazla tövbe eder ve bağışlanma dilerim. "
Rabbinizden bir bağışlanmaya ve genişliği gökler ve yer kadar olan cennete koşun. (O,) muttakiler için hazırlanmıştır. O (muttakiler) ki; bir kötülük yaptıklarında yahut (günah işleyerek) kendilerine zulmettiklerinde Allah’ı anar ve günahları için bağışlanma dilerler. Allah’tan başka kim günahları bağışlayabilir? Ve bile bile yaptıkları (yanlışta) ısrar etmezler. Bunların mükâfatı, Rablerinden bir bağışlanma ve içinde ebedî kalacakları altından ırmaklar akan cennetlerdir. (Allah’ın rızasını elde etmek için) çalışanların mükâfatı ne de güzeldir.
Fark, İbn Teymiyye
Kim de Er-Rahmân’ın zikrinden yüz çevirirse, ona bir şeytan bağlarız da (hep) onunla beraber olur.
Fark, İbn Teymiyye
Kitaptan alıntı:
Rahman’ın zikri, ancak Kur’an gibi Resulullah’ın sallallahu aleyhi sellem Kendisiyle gönderildiği şeyi zikretmektir. Dolayısıyla kim Kur’an’a iman etmez, verdiği haberi tasdik etmez, emrinin zorunluluk ifade ettiğine inanmazsa ondan yüz çevirmiş olur.

"İyiliklerin en yücesi tevhid, kötülüğün en yücesi de şirktir."
📖 Sayfa 122 · Fark, İbn Teymiyye
Allah Rasûlü sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyuruyor:
📖 Sayfa 10 · Fark, İbn Teymiyye
" Îmanın en sağlam tutanağı: Allah için sevmek ve Allah için buğzetmektir."
"Rab Subhânehû ve Teâlâ her kimi, sevdiği ve razı olduğu işlerde kullanır ve bu hal üzere ölürse, o, Allah’ın dostlarındandır. Her kimin ameli de, Rabbi sinirlendirecek ve kerih gördükleri ise ve bu hal üzere ölürse, o, Allah’ın düşmanlarındandır."
📖 Sayfa 139 · Fark, İbn Teymiyye
Yanları (geceyi ibadetle geçirmek için) yataktan uzaklaşan, Rablerine korku ve umutla dua eden ve onlara verdiğimiz rızıktan infak edenler Hiçbir nefis, yaptıklarının mükâfatı olarak, kendileri için hazırlanmış göz aydınlığı (nimetlerin) ne olduğunu bilmez.
Fark, İbn Teymiyye
“Kim Allah’ı bırakıp da şeytanı dost edinirse, apaçık bir hüsrana uğramış olur.”
📖 Sayfa 5 · Fark, İbn Teymiyye
Ebu Ömer Necid şöyle diyor: “Kitab ve Sünnetle delillendirilmeyen her duygu batıldır."
📖 Sayfa 72 · Fark, İbn Teymiyye
"Her kim Allah’ın dostlarına düşmanlık ederse Allah’a düşmanlık etmiş olur."
📖 Sayfa 11 · Fark, İbn Teymiyye
"Akıldan istenilen, Allah Teâlâ’nın insanda kıldığı ve onunla aklettiği iç güdüdür."
📖 Sayfa 98 · Fark, İbn Teymiyye
Osman b. Affan Radıyallahu Anhu şöyle diyor: "Şayet kalplerimiz temiz olsaydı, Allah Azze ve Celle’nin kelamından doymazdı."
📖 Sayfa 79 · Fark, İbn Teymiyye
Allah, nimetlendirilmiş saadet içerisindeki kullarını dört mertebe de tertip etmiştir. Allah Teâlâ şöyle buyuruyor:
📖 Sayfa 88 · Fark, İbn Teymiyye
"Her kim Allah’a ve Peygambere itaat ederse, işte böyleleri, (kıyamet gününde), Allah’ın kendilerine nimet verdiği peygamberler, sıddîkler, şehidler ve sâlihlerle beraberdirler. Onlar en iyi arkadaştırlar."
"İyilik (hayır), yüzlerinizi doğu ve batı tarafına çevirmeniz değildir. Fakat iyilik, o kimselerin iyiliğidir ki, Allah’a, âhiret gününe, meleklere, Kitaba ve peygamberlere îman etmişlerdir. Mal sevgisine rağmen, onu, yakınlarına, yetimlere, düşkünlere, yolda kalmışlara ve kölelerin kurtuluşuna vermişlerdir. Namazı dosdoğru kılmış, zekâtı vermiş, ahidleştikleri zaman, ahidlerini yerine getirmişlerdir. Zorda, darda ve savaşta sabırlıdırlar. İşte, doğruyu söyleyenler onlardır; takvâ sâhibi olanlar da onlardır."
📖 Sayfa 71 · Fark, İbn Teymiyye
Yine iman için Muhammed’in ﷺ
Fark, İbn Teymiyye
hâtemü’n- nebiyyin olduğuna yani kendisinden sonra bir peygamber olmadığına ve Allahın onu sekaleynin-cin ve insanların- tamamına gönderdiğine inanmak da olmazsa olmazdır. Onun getirdiğine inanmayan hiç kimse muttaki Allah(c.c) dostlarından olmak bir yana mümin bile değildir.
Ey iman edenler! Yahudi ve Hristiyanları dost ve sırdaş edinmeyin. Çünkü onlar birbirinin dostudur. Sizden kim onları dost edinirse, kesinlikle onlardan olur. Şüphesiz ki Allah, zâlimler topluluğunu doğru yola erdirmez.
Fark, İbn Teymiyye
Mâide Sûresi 51. Ayet Tefsiri
Kur’an okuyacağın zaman kovulmuş şeytandan hemen Allah’a sığın! Gerçekte onun iman edenler ve yalnızca Rablerine güvenip dayananlar üzerinde zorlayıcı bir gücü yoktur. Şeytanın zorlayıcı gücü, ancak onu dost edinenlerin ve onu Allah’a ortak koşanlar üzerindedir.
Fark, İbn Teymiyye
Sabır, alimlerin ittifakıyla vacibtir.
Fark, İbn Teymiyye
Bundan daha üstünü, Allah’ın hükmüne rıza göstermektir.
Rıza hakkında, kimileri vacib,kimileri de müstehab demişlerdir (sahih olan budur).
Bundan daha üstünü de, Allah’ın onun üzerine nimetlerinden görmesinden dolayı ve hataların giderilmesine, derecesinin yükseltilmesine, günahından tövbe edip Allah’a dönmesine,
O’na boyun eğmesine, O’na samimiyetine, tevekkül etmesine, diğer yaratılmışlar olmaksızın O’na yönelişine sebep olan musibetlere karşı şükretmesidir.
Mümin, musibetler halinde sabretmek ve teslimiyet göstermekle; günah işlediği zaman da tevbe ve İstiğfar etmekte memurdur. Allah Teâla şöyle buyurmuştur: (Öyleyse) sabret. Şüphesiz, Allah’ın vaadi haktır. Günahların için bağışlanma dile ve sabah akşam Rabbini hamd ile tesbih et. (40/Mü’min (Ğafir), 55)
Fark, İbn Teymiyye
Ebû Zer Cündeb İbni Cünâde ve Ebû Abdurrahman Muâz İbni Cebel radıyallahu anhümâ’dan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur:
Fark, İbn Teymiyye
“Ey Muaz! Ne halde olursan ol, Allah’tan kork. Kötülük işlersen, hemen arkasından iyilik yap ki, o kötülüğü silip süpürsün. İnsanlarla güzel geçin!” (Tirmizî, Birr 55)
Allahın dostları iki tabakadır Mukarreb sâbıklar (Allah’a yakın olan öncüler) ve ashab-ı yemin muktesidler (kitapları sağlarından verilen orta yolcular) Allah onları aziz kitabında Vakıa suresinin başında ve sonunda İnsan ve Mutaffin surelerinde ve Fatır suresi’nde bir çok yerde zikremiştir.
Fark, İbn Teymiyye
Mecusiliğe mensup eski Fars filozofları kafir mecusilerdir. Keza Aristo ve emsali Yunan filozofları için de durum aynıdır. Onlar putlara ve yıldızlara tapıyorlardı.
Fark, İbn Teymiyye

Deyin ki: “Bizler; Allah’a, bize indirilene, İbrahim, İsmail, İshak, Yakub ve torunlarına indirilene, Musa’ya ve İsa’ya verilene, nebilere Rablerinden verilene iman ettik. Onların arasını ayırmaksızın (hepsine iman ederiz.) Ve biz, Allah’a teslim olanlarız. Şayet onlar (misli misline), sizin iman ettiğiniz gibi inanırlarsa, hidayete ererler. Yüz çevirirlerse, onlar ancak bir ayrılık içinde olurlar. Onlara karşı Allah sana yetecektir. O (işiten ve dualara icabet eden) Es-Semi’, (her şeyi bilen) El-Alîm’dir.
Fark, İbn Teymiyye
Kitap ve sünnet’e uygun düşenlerin kabul edilmesi gerekir. Kitap ve sünnete aykırı olan olanlar ise merduddur.
Fark, İbn Teymiyye
Hamd Allah'a mahsustur. O'ndan yardım bekler, hidâyet ve günahlarımızın bağışlanmasın O'ndan isteriz. Nefislerimizin şerlerinden ve amellerimizin kötülüklerinden O'na sığınırız. Allah'ın hidayete erdirdiğini saptıracak, saptırdığını da hidâyete erdirecek kimse yoktur."
📖 Sayfa 11 · Fark, İbn Teymiyye
üç, dört, yedi, on iki, kırk, yetmiş, üç yüz, üç yüz on üç veya bir tek kutup veya bir tek gavsın olduğunu söyleyen, Nebi-sallallahu aleyhi ve sellem-‘den bir tane dahi sahih hadis gelmemiştir.
📖 Sayfa 16 · Fark, İbn Teymiyye
"... Kuşkusuz içimizde müslüman olanlar da var, hak yoldan sapanlar da var."
📖 Sayfa 171 · Fark, İbn Teymiyye
(72/ Cin, 14)
Kabirleri ve türbeleri tazim ederek ölüye dua eden, ölüyle dua eden veya orada yapılan duanın kabul edileceğini inananlar gibi şirk ve bidat ehli ise şeytani hallere en yakın olanlardır. Sahîhayn’da rivayet edildiğine göre Resulallah ﷺ şöyle buyurmuştur: Allah Yahudi ve Hristiyanlara lanet etsin. Peygamberlerinin kabirlerini mescid edindiler.
Fark, İbn Teymiyye
(Buhârî, Cenâiz 27; Müslim, Mesâcid 23)
Allah’ım! Günahımı, bilgisizliğimi, işimdeki aşırılığımı ve benden daha iyi bildiğin kusurlarımı bağışla.
Fark, İbn Teymiyye
Allah’ım! Ciddi olarak, şaka yoluyla, hata ile ve kasten işlediğim (günahları) bağışla. Bunların hepsi bende vardır.
Allah’ım! İşlediğim ve ileride işleyeceğim, gizli ve açık bütün günahlarımı bağışla.
Öne geçiren de sensin, geri bırakan da sensin. Senden başka ilâh yoktur.
Müslim, Zikir ve Dua Kitabı, 2719
Buhârî, Daavât, 6398
"Kim Allah'a ve ahiret gününe iman ediyorsa ya hayır konuşsun ya da sussun."
Fark, İbn Teymiyye
Sahih-i Buhari, Kitab al-Adab, Hadis No: 6136
Sahih-i Müslim, Kitab al-Iman, Hadis No: 47
“Cennetin kapısına gelirim ve açılmasını isterim.
Fark, İbn Teymiyye
Kapı bekçisi (Rıdvân) ‘Sen kimsin?’ der.
Ben ‘Muhammed’im’ derim.
Bunun üzerine bana: ‘Ben, senden önce kimseye açmamakla emrolundum.’ der.”
Kulları yaratması, onları rızıklandırması, dualarına icabet etmesi, kalplerine hidayet vermesi, düşmanlarına karşı yardım etmesi
Fark, İbn Teymiyye
ve bundan başka menfaatlerin (iyiliklerin) getirilmesi ve kötülüklerin defedilmesi yalnızca Allah Teala’ya mahsus olan şeylerdir. Sebeplerden istediğini yapar. Bunlar da peygamberler bir vasıta olarak araya giremezler.
“Kim de zikrimden (göndereceğim Kitaplardan) yüz çevirirse, şüphesiz ki ona sıkıcı/dar bir hayat vardır ve Kıyamet Günü'nde onu kör olarak diriltiriz.”
Fark, İbn Teymiyye
“Seyyidü’l-istiğfar (istiğfarların efendisi) kulun şöyle demesidir:
Fark, İbn Teymiyye
‘Allah’ım! Sen benim Rabbimsin. Senden başka ilâh yoktur. Beni Sen yarattın ve ben Senin kulunum. Gücüm yettiğince Senin ahdin ve vaadin üzerindeyim. Yaptıklarımın şerrinden Sana sığınırım. Bana olan nimetini ve günahımı itiraf ediyorum. Beni bağışla! Çünkü günahları Senden başka kimse bağışlayamaz.’
Kim sabahladığında buna inanarak bunu söyler ve o gün ölürse cennete girer. Kim de akşamladığında inanarak bunu söyler ve o gece ölürse cennete girer.”
Sahîh-i Buhârî, “Daavât”, 2
Nuh aleyhisselâm kavmine şöyle demiştir:
📖 Sayfa 134 · Fark, İbn Teymiyye
"Ben size nasihat etmek istesem de, eğer Allah sizi azdırmak istemişse, benim nasihatım size bir fayda vermez."
(11/Hûd, 34)
Allah’ı bırakıp, kendilerine hiçbir zarar ve fayda vermeyecek şeylere ibadet ediyor ve: “Bunlar, bizim Allah katındaki şefaatçilerimizdir.” diyorlar. De ki: “(Allah bu varlıklara ibadeti meşru kılmamış ve bunlara şefaat yetkisi vermemiştir. Buna rağmen böyle iddia ederek) Allah’a göklerde ve yerde bilmediği bir şeyi mi haber veriyorsunuz?” O (Allah), onların şirk koştuklarından münezzeh ve yücedir. (10/Yûnus, 18)
Fark, İbn Teymiyye
Şüphesiz ki sizin Rabbiniz, altı günde gökleri ve yeri yaratan, sonra arşa istiva eden1 Allah’tır. Gündüzü, ısrarla kovalayan geceyle örter. Güneş, Ay ve yıldızları emrine amade kılıp, boyun eğdirendir. Dikkat edin! Yaratmak da emretmek de Allah’a aittir.2 Âlemlerin Rabbi olan Allah, ne yücedir.
Fark, İbn Teymiyye
(Bu mu,) yoksa geceleri secdede ve kıyamda geçiren, ahiret (azabından) sakınan ve Rabbinin rahmetini umarak gönülden ve sürekli (Allah’a kulluk eden mi daha hayırlıdır)? De ki: Hiç bilenle bilmeyen bir olur mu? Ancak akıl sahipleri öğüt alır.
Fark, İbn Teymiyye
"Rıdvân biatı (Bey’atü’r-Rıdvân) ağacının altında biat eden hiç kimse cehenneme girmeyecektir."
Fark, İbn Teymiyye
Sahih Müslim’de (İmâre, 85–87)
Ebû Dâvûd, Hadis No: 4653; Tirmizî, H. No: 38600; Nesâî, H. No: 11508.
Fakat ölümden kurtuluş yoktur.
Fark, İbn Teymiyye
De ki: “Rabbim (sizin uydurduklarınızı değil) yalnızca açık ve kapalı tüm fuhşiyatı, her türlü günahı ve haksız yere taşkınlık etmeyi, (meşruluğu) hakkında hiçbir delil indirmediği şeyi Allah’a ortak koşmanızı ve Allah’a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi haram kıldı.”
Fark, İbn Teymiyye

insanların üzerine düşen görev, Allah dostu olan bir kişinin dediklerinin tamamına iman etmemeleri gerekir.
📖 Sayfa 53 · Fark, İbn Teymiyye
Resûlullâh sallallahu aleyhi ve sellem şöyle derdi:
📖 Sayfa 123 · Fark, İbn Teymiyye
"Allah'ım! Günahımı, işimdeki aşırılığımı ve benden daha iyi bildiğin kusurlarımı bağışla. Allah'ım! Şaka ile, ciddi olarak, hata ile ve kasten yaptıklarımı bağışla. Bunların hepsi bende vardır. Allah'ım! İşlediğim ve işleyeceğim, gizli ve açıktan yaptığım tüm günahlarımı bağışla. Senden başka ilah yoktur."
"... işte onlar yoldan çıkmışların ta kendileridir. "
📖 Sayfa 78 · Fark, İbn Teymiyye
(Âli İmrân, 82)
Sıkça Sorulan Sorular
Fark kimin eseridir?
Fark, İbn Teymiyye tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2015'te yayımlanmıştır. Türkçeye İ. E. Dal çevirmiştir.
Fark kaç sayfadır?
Fark, 176 sayfadır (Pınar Yayınları baskısı).
Fark'ın en ünlü sözü nedir?
“Ateşte yüzlerinin çevrildiği o gün, “keşke Allah’a İtaat etseydik ve keşke Rasûle itaat etseydik” derler. Ve yine derler ki: “Rabbimiz! Biz, kendi liderlerimize ve büyüklerimize itaat ettik; onlar da bizi doğru yoldan saptırdılar.” “Rabbimiz! Onlara iki kat azâb ver ve onlara büyük lânet et.””