
Kemal Tahir'in kaleme aldığı Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, hikmetli sözleriyle okurların sıkça başvurduğu bir eserdir. Sayfa sayfa işaretlenen bu sözler, okurların favorilerini yansıtıyor.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek'ten En Beğenilen Alıntılar
Her olayı, döndüre dolaştıra toplumun etkilerine bağlamak, sonra da toplum dediğimiz şeyin özelliklerini umursamadan onu, yabancı ülkelerin tecrübeleriyle açıklamaya yeltenmek insanoğlunun ulaşabileceği en korkunç budalalıktır.
📖 Sayfa 17 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Köy Enstitüleri’den yetiştirilen çocukların, enstitülerde Yunan klâsikleriyle tanıştırıldıktan sonra, kapalı köylerde bu kapalı köy ekonomisini olduğu yerde tutmak ödeviyle yaşatılmalarının düşünülmesi, yetişmiş enstitülerin memleketimizin sosyal hayatında neden etkili olmadıklarını açıklar.
📖 Sayfa 111 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Osmanlı İmparatorluğu, bağımsız devletini yitirmeden yarı müstemleke olmuşsa, 1923’ten sonraki dönemde bu yarı müstemlekelik hâli nasıl bir oyunla ortadan kaldırılmıştır? Çünkü 1923’ten sonra Türkiye Cumhuriyeti’nin açık kapalı emperyalizmle mücadeleye girmediği, tersine onun işlerini hem dışarda hem memlekette kolaylaştırmaya çalıştığı meydandadır.
📖 Sayfa 90 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
İdeolojikman birleşmek, konkre meselelerde ayrı görüşleri olmak… Doğrusu budur. Çünkü ideolojikmam anlaşma yapılmamışsa, belli ve tek amaç yok demektir.
📖 Sayfa 21 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Endüstrice daha gelişmiş bir ülke, daha az gelişmiş bir diğerinin geleceğini bir ayna gibi yansıtır.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Araplar ancak koruyabildikleri halklardan haraç alırlardı. Humus ahalisinden bir iş için haraç almışlardı. Başka yerde savaşmak zorunda kalınca bu haracı, sizi savunamayacağız, alın, başınızın çaresine bakın diye geri verdiler.
📖 Sayfa 197 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Batı kültürünü millîleştiremeyenler, millî olan her şeyi batılaştırmaya yelteniyorlar.
📖 Sayfa 81 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
... Batı'nın gelişme çizgisi her yerde rastlanır olduğu için evrensellik kazanmamıştır. Hiçbir yerde taşlanmadığı için herkese evrensel gibi gelmektedir.
📖 Sayfa 295 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Büyük hata her yerde bu gelişmeyi bulmaya çabalamak, bulamayınca da icat etmeye kalkışmaktır.
Politikada düşmüş olabilmek için bir yerlere çıkmış olmak gerektir. Oldum olası yerlerde sürünen solucanların eline, düşmek bile geçemez.
📖 Sayfa 158 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Aslında Halifecilik suçlaması, Anayasamızın temel dayanaklarına göre, hiçbir kanun temeline dayanmaz. Çünkü Halifeliği kaldıran kanun, bu müessesenin Osmanoğulları’ndan alınmasıyla, kendiliğinden Türk halkına, yani Büyük Millet Meclisi’ne geçtiğini yazmaktadır. Böylece Halifecilik bir bakıma, anayasa haklarından biridir.
📖 Sayfa 418 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Hiçbir gerçek halk hareketi, belli bir süre geçtiği hâlde, halklara karşı kanunlarla savunulmak gereğini duymaz. Eğer bir hareket böyle bir zorunluluk duymaktaysa, o hareketin halkçı vasfı hiç değil, önemli yüzdesiyle düzmecedir.
📖 Sayfa 206 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Genel politika ile gündelik kişisel (kişisel davranış politikası) her an yan yana, bir arada yürütülmezse, körlük başlar. Körlük, yani yarı-uydurma devrimcilik…
📖 Sayfa 82 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Osmanlılık, tarih yüzüne çıktığı dönemde, bulunduğu topraklarda yaşayanların hasretle beklediği bir düzen getirmiştir.
📖 Sayfa 319 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bu düzenin temeli: Tarihsel sosyal şartlara uygun olan, "Toprak Allah'ın, Devlet Kâhya, köylü kiracı" diye kabaca özetleyeceğimiz temel ekonomik düzendir.
Batı işçi sınıfının konumu yanlış değerlendirilip abartılmış, Batı-içi sorunlar, çerçevesi dışında, dünya sorunları ile özdeş hâle getirilmiştir. Oysa dünyada zenginliğin asıl ve gerçek yaratıcısı Doğu halklarıdır. Batı işçi sınıfı hiçbir dönemde bu görevi yüklenmiş değildir.
📖 Sayfa 8 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Köy eğitiminin en büyük çelişmesi, köyde kalacak okumuşlar yetiştirilmek düşünüldüğü hâlde, köylünün ancak köyden gitmek isteyenlerinin okumayı gerçekten aramalarındadır.
📖 Sayfa 112 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bütün akıllı Milletler kendi gerçeklerini varsayarak araştırdıkları, didikledikleri halde, ne garip der ki biz, tarihimizi yok sayarak yaşamaya çabalıyoruz.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Despot bir idarenin terör yoluyla halktan ve aksiyondan ayırdığı Türk aydınları ister istemez gerçeklere varamamış, romantik ve verimsiz anlamıyla idealist kalmıştır. Böylece de, bunların en önemli aksiyonu, edebiyatta görülür.
📖 Sayfa 52 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Toplumlar bazı bedelleri kanla ödemeye, rahat dönemlerde meydanları namussuzlara bıraktıkları için mecbur kalırlar. Buraya nerden, nasıl, hangi dürtüşlerle getirildiklerini de uzun süre bilmezler. Bu bilgisizlik, şaşkınlıklarıyla beraber kan bedeli ödemelerini sürdürür.
📖 Sayfa 161 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Hem batı emperyalizmiyle sulh içinde bir arada yaşamak, hem de emperyalizmle boğuştuğunu söylemek, ya rezil bir aldatmacadır, ya da sefil bir körlük... İdraksizlik...
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir

Batılaşma, Osmanlı tarihinde bir çeşit kıyamettir. Yaşayabilmek umuduyla verilmiş kendini öldürme kararıdır.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bizdeki vergi düşmanlığının, vergi ödememenin namussuzluk sayılmaması, hazinenin yağmalandığını, yağmalayanların da, ödedikleri vergilerin yağma edildiğinden bile hiç şüphesi olmayanların da bilmelerindendir.
📖 Sayfa 16 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Kapitalizm yalnız emekçinin emeğini sömürmekle yetinmez, sistemi içindeki bütün değerlerden sömürü payını alır.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Gerçeklerden kaçan düşünürler, sanatçılar, politikacılar, yutturabilirlerse millet, yutturamazlarsa milletin bir parçasını idealize ederek gerçeklerden kaçışlarını saklamaya çabalarlar. Bunlar, idealize ettikleri sınıfın, zümrenin temsilcilerinden hiçbirinin varlığına on dakika katlanamadıkları hâlde, canlarını, idealize ettikleri için kolayca feda edeceklerine giderek kendilerini inandırırlar.
📖 Sayfa 53 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Anadolu Halkları’nın mücadele tarihi, devleti sınıf devleti hâline getirme mücadelesi tarihi değil, devleti kerim devlet hâline getirme mücadelesidir. Bunun tarihimizdeki adı “şer’ile davamız var” sözüyle özetlenir. Şer’ile davamız var demek, şeriatın yazdıklarına dönülsün demektir ki literatürde, bunun sembolü, Halife Ömer İdaresi’ne dönmek demektir.
📖 Sayfa 195 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
En kötü yabancılaşma, gelişimi önleyen tıkanıştır.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Sadece yaşayanlar değil, ölüler de canımıza okuyor.
📖 Sayfa 181 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Stalin bir müstesna değildir. Bütün temelli değişmelerin taşıdığı genel tehlikedir.
📖 Sayfa 59 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Sadece yaşayanlar değil, ölülerde canımıza okuyor.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Tarihte kopuşumuzu, ona tekrar dönmeyi önlemek için tutulan yollara bakarak, dil, harf devrimi denilen bilgisizlikler. Dünya fikir ve edebiyat değerini dilimize çevirirken tarihimizdeki yazılı değerlerin bilgisizce, düşüncesizce, insafsızca görmezden gelinişi.
📖 Sayfa 171 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Kölelik gibi despotluk da gerçek insanlıkta alışmak yoktur. Çaresiz katlanmak vardır. Katlanmak ise, idrak başladıktan sonra gerçeklere boyun eğmeyi değil, onları değiştirme gücüne de içinde saklar.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Batılılaşma demek, insanı insanın sömürmesini, gittikçe daha namussuz, daha kıyıcı, daha insanlık dışı hale getirmek demektir.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Sömürge işletmelerin yerini alan Millî Bürokrat İşletmeler, bu işletmelerin halklarla ilintisi de, tıpatıp sömürge işletmelerinde çalışan yabancıların ilintisi gibidir.
📖 Sayfa 156 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bir toplumda fikirlerin temel olduğunu düşünmek, odaları aydınlatacak bir takım pencereler yapmak için evin yapıldığını sanmak olur
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Sosyalizm, sömürüsüz bir düzen özlemidir.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Taktik hiçbir zaman uzun süreli olamaz. Çünkü son hesaplaşmada aldatmacıdır. Aldatmacılar uzatıldı mı hem geçerliliklerini, hem de saklanmışlıklarını yitirirler.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
… Kanadalı Niyazi Berkes… Aslında batılaşmaya karşı da, Kemalizm Batılaşması’na taraftar!..
📖 Sayfa 245 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bugün Amerika’ya karşı açılmak istenen anti-emperyalist mücadele bugüne kadar batı emperyalist ajanları, bilir bilmez ajanları tarafından yürütülen batı hareketini de kapsamadıkça, bir efendi değiştirmekten başka hiçbir sonuç vermez.
📖 Sayfa 255 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Birtakım hazırlıksız devrimler, sözgelimi, Lâtin harfleri devrimi bizi, yüz binlerce Osmanlı kitabından, milyonlarca vesikadan ayrı düşürdü. Kolaya kaçmaktan başka bir şey olmayan bu tutum, bugün görüyoruz ki, umulan en basit sonucu da vermiş değildir. Bugün okuma-yazma bilmeyenlerimizin yüzdesi, 40 ile 70 arasında söyleniyor. Okuma-yazma bilenlerimizinse yüzde kaçının yerli gerçeklerimizle ilgili olduğu bir başka ürkütücü faciadır.
📖 Sayfa 241 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir

Osmanlı Toplumu, artık ürün meydana getiren ve bu artık ürünü devlete veren bir toplum olduğu için burada, gerek toprağı işlemek gerek ticaret gerek zanaat kazançlarında farklılık (tabakalaşmak) söz konusudur ama devlet zaman zaman temel düzeni -Asya Tipi Üretim Tarzı Düzenini- tehlikeye sokacak zenginlik birikimlerini çeşitli siyaset ve müsadere yollarıyla eski hâline getirir. Tefecilik ve başka yollardan bir elde toplanıp kişisel mülkiyete çalışan çiftlikleri reaya’ya dağıtır. Eski hâli geri getirir.
📖 Sayfa 224 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bizde apansız önlerine çıkan olaylar ve fikirler üzerinde yazı yazanlar, ellerine ilk geçen kitaptan, daha beteri, nasıl çevrildiği bilinmez kitapçıklardan yararlanmaya kalkan cesur kişilerdir. Bunlar kullandıkları fikir kırıntılarının, savundukları fikrin tam tersini de aynı güçte savunacak araçlar hâline getirildiklerini (…) bilmezler.
📖 Sayfa 32 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Herkes bu memlekette emeğinin tam karşılığını alırsa, bizim sosyalistlerimizden çoğu açlıktan ölür.
📖 Sayfa 68 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Batıda yazarlar çokça intihar ederler. Bizde, “Esefle söylemeli ki” daha bu yeniliği gösteren bunalmış dâhiler yok!
📖 Sayfa 80 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Osmanlılar için Osmanlılık, batı karşısında gereğince sığılınacak bir limandı, biz bugün ona da mâlik değiliz.
📖 Sayfa 243 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Dine karşı en etkili silah milli edebiyattır. Bu yoksa, yerine dini edebiyat tutar.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Moda o kadar çirkindir ki, her altı ayda bir değiştirilmedikçe en avanak insan bile buna katlanamaz.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Yalnız bir tek bilim tanıyoruz, tarih bilimi
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Çünkü yalnız tarih bilimi, insan gerçeğinin bilimdir.
Batı kültürünün millileştiremeyenler, milli olan her şeyi batılaştırmaya yelteniyorlar.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
İkinci Dünya Savaşı denilen kıyametten sonra emperyalistlerin kurdukları yeni devletlerin ezici çoğunluğu emperyalist sömürüyü ortadan kaldırmak için değil, tersine bu sömürüyü, yeni şartlara göre kolaylaştırmak için düşünülmüş kuruluşlardır. Bu açıdan bağımsızlıkla, egemenlikle bunların hiçbir ilintisi yoktur. (Sözgelimi Mısır Cumhuriyeti böyle olduğu gibi İsrail Cumhuriyeti de böyle pis bir aletten başka bir şey değildir.)
📖 Sayfa 183 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
(NOT: Mustafa Kemâl hareketi de ancak bu açıdan değerlendirilirse anlaşılabilir.)
Gerçekten gerçekçi bir insanın ödevi, bütün uyuşmaları, toptan geri itmek değil, zorunlulukla boyun eğdiği uyuşmalar içinde, kendi yoluna, amacına inançlarına ve kendisinden yana olanlara bağlı kalabilmektir.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Gerçek sosyalizm, her çeşit sömürü gerçekten kaldıracak sosyalizmdir.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
1923'ten bu yana Türkiye Cumhuriyeti olarak başımıza gelenlerle, gösterdiğimiz hırslı atılımın da başka bir anlamı yoktur. Biz de, en kısa yoldan soygunculara katılarak soyguncu olmak istedik. Çünkü batılaşmanın gerçek anlamı ve amacı bundan başka bir şey değildi. Bizim başımıza gelenler de, ayını tarihsel nedenlerle, Osmanlılığın başına gelenlerden başka türlü olamadı. Ne biz soyguncu olabildik ne de soyguncular tarafından soyulma felâketini atlatabildik.
📖 Sayfa 174 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bir iş yerinde dolandırıcılar için barınma ve kazanma imkânı varsa, orada dolandırıcılık yapılmak isteniyor demektir.
📖 Sayfa 177 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Hem batı emperyalizmiyle sulh içinde bir arada yaşamak hem de emperyalizmle boğuştuğunu söylemek, ya rezil bir aldatmacadır ya da sefil bir körlük… İdrâksizlik…
📖 Sayfa 184 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Devrimci teori olmadan, devrimci eylem olmaz…
📖 Sayfa 35 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Türkiye’de hiçbir dünya görüşü, felsefesi, kültürü var olmadıktan başka, bir dünya görüşü fikri bile henüz doğup, yerleşip, gelişmemiştir. Bu sebeple Türkiye’de politik ve sosyal aksiyonun yerini edebiyat - yani bir anlamda laf alır.
📖 Sayfa 48 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
İlk Türk Sosyalistlerinin Marks’ın, “bütün memleket işçileri birleşiniz” sözünü, “bütün dünya işçileri birleşiniz” sözüyle çevirmede bir sakınca görmemeleri, bütün gerçeklerin üstünden aşarak nasıl erişilmesi çok uzak amaçlara yöneldiklerini meydana vurur.
📖 Sayfa 50 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
İleride vuku bulacak acıklı hadiselerin, ağır olayların suçluları arandığı vakit, bugün gerçeği görüp ona göre davranmayan iktidar ve her çeşit kuvvet sahiplerinin hiçbir özürüne kulak da asılmayacağı unutulmamalıdır.
📖 Sayfa 67 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir

… kendilerini aldatabilmek için, Anadolu Türk halklarının tarihsel özel gerçeklerini Batı’nın tarihsel gerçekleriyle farksız görmek hatasını sürdürüyorlar.
📖 Sayfa 79 · Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Bilgisizlik, bir sebep değil, bir sonuçtur.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
İnsan çevresinin mahsuludur ama, bir yandan da bu çevreyi sürekli olarak değiştirir.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir
Sıkça Sorulan Sorular
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek kimin eseridir?
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, Kemal Tahir tarafından yazılmıştır.
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek kaç sayfadır?
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek, 424 sayfadır (Ketebe Yayınevi baskısı).
Notlar: Sosyalizm, Toplum ve Gerçek'in en ünlü sözü nedir?
“Her olayı, döndüre dolaştıra toplumun etkilerine bağlamak, sonra da toplum dediğimiz şeyin özelliklerini umursamadan onu, yabancı ülkelerin tecrübeleriyle açıklamaya yeltenmek insanoğlunun ulaşabileceği en korkunç budalalıktır.”