
Haklar ve Vazifeler, din okurlarının yakından tanıdığı, Mehmed Zahid Kotku'nun kaleme aldığı eserlerden biridir. Server Yayınları baskısıyla 246 sayfadır. Aşağıdaki sözler, okurların en çok beğendiğinden başlayarak sıralanmıştır.
Haklar ve Vazifeler'den En Beğenilen Alıntılar
“Hâlık’a isyan olan işte mahlûka itaat olunmaz.”
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
-Ahmed b. Hanbel, I, 131, r. 1095; Taberâni, Mu’cemü’l-kebîr, XVIII, 165, r. 367.
Ana babaya hürmet, saygı, ikram, ihsan sizin elinizde. Yaparsanız Hakk'ın sizi sevmesine, cihat sevabına, hac ve umre sevabına, cennete ve cennet nimetlerine nâil olursunuz. Şayet onları darıltır, incitirseniz hem sevaplardan, cennetlerden mahrum kalırsınız hem de dünyanız da âhiretiniz de başınıza zindan olur.
📖 Sayfa 74 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Huz mâ safâ, da'mâ keder.
📖 Sayfa 160 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Sen bana safa veren, rahatlık veren, huzur veren, sürur ve sevinç veren neler varsa onları kendi malın gibi al ve onlardan faydalan ve bilakis senin huzurunu kaçıran, rahatlığını gideren, sürur ve sevincini yok eden, kederler getiren, seni sıkıntılara sokan, başına belalar getiren ne kadar şey varsa bırak, Allah'a dön!"
Hz. Aişe validemizden şöyle nakledilmektedir:
📖 Sayfa 190 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Muhakkak ki her kime rıfktan, yumuşak huyluluktan bir nasip verilmişse ona dünya ve âhiret hayırlarından nasipler verilmiş, demektir. Sila-i rahim, komşu ile güzel geçinmek, güzel huy ve güzel ahlâk sahibi olmak. İşte bunlar; bulundukları yerlerin mâmur olmasına ve ömürlerin de uzun olmasına sebeptirler."
Herkesin kendi kusuru kendine hem yeter hem de artar.
📖 Sayfa 49 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Edep Numunesi
📖 Sayfa 83 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Resûl-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem hazretlerinin torunları , Hz. Fatıma radıyallahu anhâ'nın oğlu Hz. Hasan radıyallahu anh annesiyle beraber sofraya oturup yemek yemek istemezmiş. Annesi Fatıma radıyallahu anhâ oğluna sormuş:
"Oğlum! Niçin benimle beraber oturup yemek yemiyorsun?"
Oğlu da; "Anneciğim! Olur ki senin hoşuna giden bir lokmayı ben almış olurum da sonra sana karşı âsi olmuş olurum korkusuyla beraberce oturmayı hoş görmüyorum." deyince muhterem ve mübarek annesi;
"Oğlum! Bütün yediklerin benim tarafımdan sana helal olsun!" demiş.
İmam Buhârî'nin Abdullah b. Amr b. el-As radıyallahu anh'ten bu hususta rivayet ettiği hadisi sizlere de duyurmayı vazife saymaktayız. Çünkü duyulmasında çok, hem de çok faydalar vardır. Hadîs-i şerîf mealen şöyledir:
📖 Sayfa 12 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Büyük günah olarak; "Allah'a şirk koşmak, ana babaya âsi olmak adam öldürmek, bir de yalan yere yemin etmek" diye dört büyük günah sayılmıştır. Burada ana babaya âsi olmanın; Allahu Teâlâ'ya şirk koşmak. adam öldürmek ve yalan yere yemin edip başkalarının hakkına tecavüz etmekle beraber zikredilmesi de çok mânalıdır.
“Muhakkak ki zaruretler olgun insanları hiçbir zaman doğruluktan çıkaramaz.”
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İnsanın en büyük düşmanının nefsi olduğunu niçin unutuyorsun da başkalarının günah, kusur ve kabahatleriyle meşgul oluyorsun?
📖 Sayfa 42 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Şu duayı her gün oku:
📖 Sayfa 33 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Ya Rabbi! Bilerek ve bilmeyerek yaptığım şirklerden sana sığınırım. ve bunlardan sana tevbe ve istiğfar eylerim."
"Allahtan kork, haram olan şeyleri işlemekten kork. Zirâ 'Bir zerre haramı terk etmek, yer ve gök ehlinin sevabından hayırlıdır'. Buyurulmuştur."
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Ebû Muhammed Sehl rahmetullahi aleyh şöyle der:
📖 Sayfa 37 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İmanın kemâlí ilim; ilmin kemali ise Allah korkusudur. Allah korkusu olmayan ilim ise faydalı bir ilim olmaktan uzaktır. İlim; imanın kuvvet kazanmasına sebeptir. ilähî mârifetin kazanılmasına sebeptir. Binaenaleyh muhabbetin kazanılması da Allah korkusunun kalpte yerleşmesinden sonra hasıl olur. Muhabbet-i llâhiyye ise en yüksek makamdır. Fakat Allah korkusu kalplerde yerleşmeden muhabbetten bahsetmek, dem vurmak büyük hatadır.
İnsana lazım olan gönüldür; bu beden de o gönül için yaratılmıştır. Gönül olmazsa o bedene hiç de lüzum yoktur. Zira o zaman bu bedenin hayvan bedeninden farkı yoktur.
📖 Sayfa 125 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
...
Hayvanın etinden sütünden ve sâir âzâlarından istifade edilir de; "Gönülsüz insan hiçbir şeye yaramaz." demişlerdir.
Hakikaten "Para insanın ve insanlığın miyarıdır, ölçüsüdür." dense hata edilmiş olmasa gerekir. Çünkü insanı cennete sokan da o paralardr cehenneme sokan da hiç şüphesiz o paralardır. Paranın ekseriyetle insanları tuğyâna, azgınlığa sevk etmekte olduğunu söylemeye bile lüzum yoktur. Bunlar bugün hepimizin gözleri önünde așikâr bir surette görülegelmektedir. İnkâra ve yoruma hiç de lüzum yoktur. Bu arada o paraları israftan koruyup hayır hasenâta ve cihat yollarına harcayıp cennetleri kazanan bahtiyarlar da az değildir, mevcuttur.
📖 Sayfa 20 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İnsânların insânlığı; ne cisminde, ne servetinde, ne de bilgisindedir.
📖 Sayfa 146 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
“Tecrübe olunmuş şeyleri tecrübeye kalmak cahillik alametidir “
📖 Sayfa 186 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Başlarımızdaki çok basit bir takkenin bile bir yapıcısı oluyor da bu koca kâinat, içindeki sayısız mevcudât ve mahlukâtı ile birlikte hiç sahipsiz olur mu dersiniz?
📖 Sayfa 114 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İnsânın kendi kusurlarını görüp onları düzeltmeye çalışması en mâkul harekettir.
📖 Sayfa 279 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Kendini bildiğin an Hakk'ı da bileceğini bil !
📖 Sayfa 143 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku

Kusur aramak müslümana yakışmaz. Çünkü, kusursuz insân yoktur.
📖 Sayfa 238 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İimin iki kanadı vardır. Biri dünyayı ve dünyadaki ihtiyaçlarını temin için elde edilen bilgidir; diğeri de Allah'ı tanımak ve O'nun emirlerine uymak için elde edilen bilgidir. Yalnız dünya bilgisine sahip olup da Allah'ı tanımayan; âhiret mesultyetini, cennet ve cehennem'i bilmeyen, hele Kur'ân-ı Kerim'e ve Peygamber'e uymayan hiç insan olur mu?
📖 Sayfa 93 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Yâ Rabbi! Bir göz açıp yumacak kadar az bir zaman bile olsa beni bana bırakma! Elimden tut; doğru yola, peygamberlerinin gittiği cennet ve rîza yollarına eriştir!"
📖 Sayfa 311 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Her devirde kâmil insanlar bulunur fakat insan kalabalığına nispetle maalesef adetleri pek azdır.
📖 Sayfa 108 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
1. Allahu Teâlâ'nın hakkı.
📖 Sayfa 16 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
2. Peygamberimiz'in hakkı.
3. Ulemâmızın hakkı.
4. Ana ve babaların hakkı.
5. Karı koca hakları.
6. Çocuklarnın ebeveyndeki hakları.
7. Komşu hakları.
8. Akrabâ-ı taallukâta sıla-i rahim hakkı.
9. Hayvanların hakkı.
10. Millet hakkı.
Bunlara ilaveten birçok haklar sayılabilir.
İslâmiyet'te makbul olan güzel huyların başında sevmek ve sevilmek gelir. Bu sevgi ve saygı sayesinde cemiyetler hem terakki ederler hem de çok güzel ve tatlı bir hayat geçirmiş olurlar. Maalesef bugünkü gençliğin yaptığı çirkin hareketlerle ve öldürmelerle ne memlekette ne evlerde bir huzur ve ne de bir rahatlık bulmak mümkündür. Bunun en birinci sebebi dinsizlik, inançsızlıktır.
📖 Sayfa 112 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İyi bak ki dün bir bebektin, hiçbir şey bilmiyordun. Hep ağlar dururdun. Fakat büyüdün; bugün de kabına sığmıyorsun. Yanında toprak altına girip nasıl çürüyeceğini hiç hesapladın mı? Sen bu varlığa boşuna mı geldin acaba? Ye, iç, yaşa, sonra da ölüp git! Eğer o mezar âleminde göreceklerini bir hatırlarsan o da sana yeter. Onun için evleri ocakları söndüren, çocukları yetim, kadınları dul bırakan ölümü daima hatırlayınız ve gidişatınızı da ona göre ayarlayınız.
📖 Sayfa 28 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
“Dünya dönüyor ya elbette içindekiler de dönecek. ”
📖 Sayfa 219 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İmanın güzel olması için din kitaplarını çok çok ve tekrar tekrar oku ve okuduğunu başka kardeşlerine de öğretmeye gayret eyle.
📖 Sayfa 94 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İnsana lazım olan gönüldür; bu beden de o gönül için yaratılmıştır. Gönül olmazsa o bedene hiç de lüzum yoktur.
📖 Sayfa 125 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
(Dünyaya) boşuna mı geldin acaba? Ye, iç, yaşa sonra da ölüp git!
📖 Sayfa 31 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Aklına düşeni hemen yapmak, şuursuzluğun yani akılsızlığın alâmetlerindendir.
📖 Sayfa 11 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Müslümanım." demek pek kolaydır. Fakat asıl Müslümanlık, Allahu Teâlâ'nın emirlerine ve Resûlullah'ın sünnetine uymaktır.
📖 Sayfa 64 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Her kime kardeşi, kusurlarını itiraf ederek özür dileyerek gelirse gerek doğru gerek yanlış her ne şekilde olursa olsun onun özrünü kabul edip ona lazım gelen kolaylığı ve tatlılığı göstersin; inatçılık yapıp onunla mü cadele ederse kıyamet gününde Havz-ı Kevser'den kovulur."
📖 Sayfa 60 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
“Resûlullah (sav) bir hutbe okumuşlardı ki o hutbenin bir mislini bir daha katiyen işitmedik. “Eğer siz benim bildiklerimi bilmiş olsanız az güler ve çok ağlarsınız.” demesi üzerine ashab-ı kirâm yüzlerini döverek burunlarından nefes alarak hıçkıra hıçkıra ağladılar.”
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
-Buhârî, “Tefsîr”, 12, r. 4621; Müslim, “Fedâil”, 134.
"Rivayette şöyledir: Komşusu aç olduğu halde karnını doyuran kimse mü'min değildir."
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Bu günahları işleyen kimseler her ne kadar itikadımıza göre kâfir olmaz ise de asıl korkulan şey bunlara devam etmekle kalbin kararmasıdır.
📖 Sayfa 216 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Her âzâ çalışmazsa vücut işlemez duruma gelir, işe yaramaz olur. Tabi kafalar da böyledir. Onların çalışması derin tefekkürlere bağlıdır.
📖 Sayfa 144 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
"Allah baba" demek, Allah'a makam göstermek, mesela gökyüzünü işaret ederek "Allah görüyor." demek sanki Allahu Teâlâ gökteymiş gibi bir zihniyetin hasil olması, çok, hem de pek çok ayıptır, günahtır. Bu hareket Allahu Teâlâ'yı bilmemeye işaret ve alamettir. Onun için her müslümanın akâid-i diniyyesini, dinin temel kuralları ve hükümlerini en iyi şekilde öğrenmesi, müslüman alimlerin yazdıkları akâid kitaplarını okuması ve anlayamadığı şeyleri de yine müslüman alimlerden öğrenmesi vacibtir, borçtur.
📖 Sayfa 120 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku

Şirk, günahların en büyüğüdür.
📖 Sayfa 18 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Bizim Allah’ı bilişimiz bile çok zayıf.
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Amelsiz dîn, meyvesiz kuru ağaca benzer.
📖 Sayfa 201 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İnsânoğlu, çok acayip bir mahlûktur. Yapılan iyilikleri pek çabuk unutmakta olduğu görülegelmektedir.
📖 Sayfa 132 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İnsanları kurtaran üç şey ve insanları tehlikeye ve helâke düşüren üç şey vardır.
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Kurtarıcı üç şey:
1.Allahu Teâlâ'dan korku üzere olmak
2.İktisada riayet etmek
3.Adalete riayet etmek
Üç tehlike:
1.Cimrilik
2.Nefis ve hevâya uymak
3.Ucub
"Müslümanım." demek pek kolaydır. Fakat, asıl Müslümanlık, Allâhu Teâlâ'nın emirlerine ve Resûlullâh'ın sünnetine uymaktır.
📖 Sayfa 80 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Allâhu Teâlâ, bizleri ancak "kendisini bilsinler ve emrolundukları kulluk vazîfesini yapsınlar" diye yaratmıştır.
📖 Sayfa 18 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İyi bil ki sen de, aldandığın her şey de ölüme ve yokluğa mahkumdur.
📖 Sayfa 25 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Üç günlük dünya hayatın için dünyanın süs ve saltanatına aldanma!
Nefsinin kölesi olma! O senin bineğindir; sen onu kendine bindirme!
Bir anda dünyayı temâşâ eden gönül, bir anda kâinâtı içine alıp sana gösteren göz, gördüğünü anlayan, bilen ve ona göre hareketini tanzim eden akıl! Bu lütufları görüp dururken; "Suda yürünür mü? Hiç bu lut adam taşır mı?" diye düşünmeye kalkma. Sen şaşılacak bir şey değil misin? Sen bugün gözünün önünde duran ve gökyüzünde tonlarca ağırlıği ile birlikte yüzlerce kişiyi taşıyan uçaklara niçin şaşmıyorsun? Allahu Teâlâ'nin kudreti yoksa kulunun kudretinden daha mi eksik? Hâsâ!
📖 Sayfa 90 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Demek ki zulüm, yalnız başkalarına yapılan ezâ ve cefâlar değil belki Peygamber-i Ahir Zaman'ın herhangi bir sünnetine uymamak da kendini bilen ârifler için bir zulümdür.
📖 Sayfa 45 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Bir kere sıhhati tam bir evlada sahip olmak ne büyük nimettir! Buna şükür olarak bir, iki hatta daha fazla kurban kesip ziyafetler yapmak her babaya bir borçtur.
📖 Sayfa 147 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Anne baba için duayı terk etmek evladın geçimini daraltır.
📖 Sayfa 54 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
İlimsiz ne dünyanın ne demek ahiretin tadı olmaz.
📖 Sayfa 43 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
1.fisebilillah, Allah yolunda harcanan paralar.
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
2.miskinlere harcanan paralar
3.kölelere harcanan paralar
4.ehline, evine, çoluk çocuğuna, ailesine harcanan paralardır.
Fakat bunun en büyük ecri ve sevabı olan, ailesine harcadığı paralardır.
Allahu Teâlâ’ya itaat etmek ancak valideyne itaatle gerçekleşir. Hak Teâlâ’ya isyan da valideyne isyanla başlar. Hakk’ın kulundan razı olması, valideyninin evladından razı olmasına bağlıdır.
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Tenkit etmek, hiç iyi bir şey değildir.
📖 Sayfa 172 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Kendini bilmeyen kişi, Hakk'ı nereden bilsin?
📖 Sayfa 186 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Bu dünyada insan muhayyerdir, serbesttir. İstersen cennet yoluna istersen cehennem yoluna gidersin; kimseye kabahat bulma !
📖 Sayfa 185 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Üç günlük dünya ömrü için bu kadar günahlara girmeye ne lüzum var?
📖 Sayfa 115 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku

İyi bakınız ve düşününüz ki ana baba kâfir dahi olsalar evlada düşen vazife, onlara yine ihsan ve ikramdır. Küfür ile günahkârlık arasındaki farkı gösterecek bir ölçümüz yoktur. Zira birisinin yolu cehennem birisinin yolu da cennettir. Arasını nasıl bulursunuz? Birisi Hakk'ın rızasını kazanmış, diğeri de Hakk'ın gadabına uğramış olanlardır.
📖 Sayfa 77 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Ne yazık ki bizler bolluk için de şımarmış hakdan da uzaklaşmış olduğumuzdan bütün derdimiz boğazımız, yaşamamız ve keyfimize göre hareket etmektir. Ne aylık yeter ne de yıllık. Sonra hepimiz bir evliyâ gibi çalım satar, sofuluğu da kimseye vermeyiz, vesselâm.
📖 Sayfa 46 · Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Sakın putlara inanma ve onların önünde eğilip tapınma! Nefsin arzularına sakın uyma! Paralara, ziynetlere, atlas ve kıymetli kumaşlara aldanma! Evini barkını israfa boğup süsleme! İyi bil ki sen de, aldandığın her şey de ölüme ve yokluğa mahkûmdur. Üç günlük bir hayatın için dünyanın süs ve saltanatına aldanma! Nefsinin kölesi olma! O senin bineğindir; sen onu kendine bindirme! Riyakarlığın gizli şirk olduğunu unutma ve riyakarlıktan son derece sakın! Gösteriş olarak yapılan ibadetler hep şirkin içindedir.
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku
Sıkça Sorulan Sorular
Haklar ve Vazifeler kimin eseridir?
Haklar ve Vazifeler, Mehmed Zahid Kotku tarafından yazılmıştır ve ilk kez 2016'da yayımlanmıştır.
Haklar ve Vazifeler kaç sayfadır?
Haklar ve Vazifeler, 246 sayfadır (Server Yayınları baskısı).
Haklar ve Vazifeler'in en ünlü sözü nedir?
““Hâlık’a isyan olan işte mahlûka itaat olunmaz.” -Ahmed b. Hanbel, I, 131, r. 1095; Taberâni, Mu’cemü’l-kebîr, XVIII, 165, r. 367.”